ՊԵԿ-ի գործողությունները կհանգեցնեն բողոքի զանգվածային դրսեւորումների

Տոնավաճառների աշխատակիցների բողոքի ակցիաները, որի ականատեսն էինք վերջին օրերին, կարծես ծավալվելու միտում չունեն: Համենայն դեպս այդ օրերի ընթացքում այն չընդլայնվեց եւ նույնիսկ, կարելի է ասել, գնալով ակցիաների էներգետիկան նվազում էր:

ՀՀ Պետեկամուտների կոմիտեի նախագահ Վարդան Հարությունյանը կառավարության նիստի ժամանակ հայտարարեց, թե իրենք գոնե առայժմ ոչ մեկին չեն տուգանել եւ իրենց գործողությունները դեռ կրում են նախազգուշական բնույթ: Ներկայումս «հակամարտության կողմերը» կարծես հրադադար են կնքել եւ «դիրքային» ճշգրտումներ են անում: Եթե ՊԵԿ-ը ամբողջ թափով գործի անցնի ու սկսի աջուձախ տուգանել տոնավաճառների ՀԴՄ կտրոն չտրամադրող առեւտրականներին, դա, անկասկած, կհանգեցնի բողոքի հզոր դրսեւորումների: Եթե շարունակի ընդամենը «նախազգուշական բնույթ կրող» գործողությունները, դա որեւէ իմաստ չի ունենա:

Զուտ գաղափարական տեսանկյունից, ցանկացած գնում պետք է զուգորդվի ՀԴՄ կտրոնի տրամադրմամբ եւ դա, թերեւս, անվիճելի է: Սակայն ամբողջ խնդիրն այն է որ այդ գաղափարը ինքն իրենով ապրանքի ներկրման կամ արտադրման հենց սկզբից, մինչեւ իրացում ամբողջ շղթան է: Եթե շղթայի որեւէ օղակ բացակայում է, ապա դա այլեւս շղթա չէ: Այլ կերպ ասած, ՊԵԿ-ը նախ պետք է կառուցի այդ շղթան իր բոլոր օղակներով, դրանք կպցնի իրար եւ դրանով գաղափարը կիրականանա: Բայց, չգիտես ինչու, մեր հարկային մարմինները միշտ սկսում են շղթայի վերջին օղակից` իրացումից: Այնինչ պարզ տարամաբանությունը հուշում է, որ նշված գաղափարը կյանքի կոչելու համար պետք է սկսել ամենասկզբից, տվյալ դեպքում` ներմուծումից, կամ ավելի պարզ ասած` սահմանից:

Եթե դուք ներկրում եք, ասենք, հազար հատ գրիչ, որը պետք է մաքսազերծվի, ապա հենց սահմանի վրա պետք է արձանագրվի դրա մաքսային արժեքը, եւ ըստ դրա՝ դուք պետք է վճարեք բոլոր հարկերը` մաքսատուրքը, ավելացված արժեքի հարկը: Հետագայում, երբ այդ գրիչը կբերեք եւ կիրացնեք, ապա ձեր ստացած եկամուտից նույնպես պետք է հարկեր վճարեք: Բայց այդ հարկերից պետք է նվազեցվեն սահմանի վրա ձեր կողմից վճարված գումարները: Սա է վերը նշված գաղափարի էությունը: Իդեալական առումով հենց այդպես էլ պետք է լինի:

Բայց իրականում ամեն ինչ արվում է բոլորովին այլ կերպ: Այդ հազար հատ գրիչը ներկրելիս դուք կհանդիպեք բազմաթիվ անակնկալների: Ձեզ այնքան կտանեն ու կբերեն, որ ի վերջո դուք կնախընտեք, որ այդ ապրանքը ներկրի, այսպես կոչված, որեւէ բեռնափոխադրող ընկերություն` «կարգո», որը իր վրա է վերցնում բեռի տեղափոխումը, դրա մաքսազերծումը եւ ապրանքը արդեն Հայաստանում հանձնում է ձեզ: Սակայն փաստաթղթերը ուսումնասիրելով՝ կհայտնաբերեք, որ ներկրել եք ոչ թե հազար հատ գրիչ, այլ, ասենք, 100 կիլոգրամ գրիչ: Կարող եք նույնիսկ հայտնաբերել, որ ձեր ապրանքը փաստաթղթերով ոչ թե գրիչ է, այլ, ասենք, գազար:

Ընդ որում, դուք չեք կարող փաստաթղթեր ունենալ, թե որքան եք վճարել  այդ «կարգոյին», որպեսզի հետագայում դա ձեւակերպեք որպես ծախս եւ նվազեցնեք հետագայում առաջանալիք հարկերից: Ու այստեղ շղթան կտրվում է: Եթե դուք չունեք փաստաթուղթ, որ ձեր ներկրածը հազար հատ գրիչ է, այսինչ ֆիրմայի, այսինչ երկրի արտադրության, ապա հետագայում խուսափելու եք ՀԴՄ կտրոն տրամադրել դրա մանրածախ վաճառքի ժամանակ: Եթե շատ կոպիտ ու պատկերավոր արտահայտվենք, ապա կլինի հետեւյալը. հարցեր կառաջանան, թե եթե ձեր ներկրածը գազար է, ապա որտեղի՞ց  ձեզ գրիչները: Գործնականում, իհարկե, պատկերը այլ է, եւ շատ ու շատ այլ հարցեր էլ են առաջանում: Բայց ընդհանուր առմամբ հիմա վիճակը մոտավորապես այսպիսին է:  

Իրավիճակը շտկելու համար պետք է, որ պարզ ասած, ձեր ներկրած յուրաքանչյուր գրիչը ունենա իր համապատասխան հաշիվ ապրանքագիրը: Այդ դեպքում շատ ավելի հեշտ է վերահսկել, որպեսզի այդ գրիչի մանրածախ վաճառքի ժամանակ դրա հետ տրվի ՀԴՄ կտրոն: Զուտ տեխնիկապես էլ շատ ավելի հեշտ է սկզբում կարգի բերել մաքսային սահմանը: Այդ սահմանին կան ընդամենը մի քանի անցակետեր: Իսկ եթե մենք ուզում ենք սկսել վերջից, այսինքն մանրածախ առեւտրից, ապա պետք է կարողանանք վերահսկել մի քանի տասնյակ հազար առեւտրականների:

Եթե ՊԵԿ-ը գնում է առաջին հերթին սահմանը կարգի բերելու ուղղությամբ, ապա պետք է արձանագրենք,  որ հաջողությունները, մեղմ ասած, այնքան էլ ակնառու չեն: Գոնե ադրբեջանական խնձորի այն հսկայական խմբաքանակը, որը մաքսանենգ ճանապարհով մտել էր Հայաստան, ասվածի լավագույն ապացույցն է: Իրականում խնդիրը խնձորի ծագման երկիրը չէ` տեխնիկական առումով խնձորը մնում է խնձոր, անկախ նրանից, թե որ երկրում է աճել: Այդ խնձորի ներկրումը ցույց տվեց, որ մեր մաքսային սահմանը կարգի բերելու խոստումները կամ նպատակները, եթե այդպիսիք կան, գոնե առայժմ չեն իրականացել:       

 Որեւէ ապրանք մաքսանենգ ճանապարհով ներկրելը, պաշտոնապես ապացուցվեց, որ խնդիր չէ: Կան արտոնյալ ներկրողներ, կան կաշառակեր մաքսավորներ...: Եվ այս պայմաններում, սահմանի վրա արմատական փոփոխություններ չանելով՝ փորձել ՀԴՄ կտրոնների վրա կենտրոնանալ, թերեւս ռեսուրսների անիմաստ վատնում է, որը միաժամանակ ներքին լարվածություն է ստեղծելու:

Տպել
4731 դիտում

Արա Բաբլոյանն ընդունել է ԳԴՀ Բունդեսթագի անդամ Ալբերտ Վայլերին

Ու ոչ մի ստորագրահավաք «չի փրկելու» սաբոտաժներ հրահրողներին. Արսեն Թորոսյան

Հասանովն ու Կասպրշիկը քննարկել են սահմանային իրադրությունը՝ ադրբեջանական տեսակյունից

Հետաքննություն է սկսվել թուրք ընդդիմադիր կուսակցապետի դեմ՝ Էրդողանի ծաղրանկարի պատճառով

Իրանն Ամերիկայի դեմ միջազգային դատ է բացում է. Թեհրանը դիմել է ՄԱԿ-ի դատարան

Եթե մեր հայրը մահանա, քո մեղքը կլինի. Մեգան Մարքլի քույրը մեղադրում է նրան

Փոխվարչապետ Մհեր Գրիգորյանն ընդունել է Արցախի նախկին ու ներկա պետնախարարներին

Ներառական կրթություն ապահովելու համար անհրաժեշտ է ներառական հասարակություն․ քննարկում

Վարչապետին է հյուրընկալվել անվանի լողորդ Շավարշ Կարապետյանը

Հիվանդություններ, որոնց առկայության դեպքում ծնողները կզրկվեն ծնողական իրավունքներից

«Նուբարաշեն» ՔԿՀ-ում կալանավորին խոշտանգելու համար մեղադրանք է առաջադրվել

1 տարեկան երեխայի մահվան պատճառը պատվաստումը չէ, թոքերի խնդիր է եղել. ԱՆ-ն պարզաբանում է

Աղանդավորների հավաքատեղի, աղյուսի արտադրամաս, տաքսի սերվիս. ինչերի է ծառայեցվել «Կանազ»-ը

ՊՆ-ում քննարկվել են պաշտպանության բնագավառում հայ-լեհական համագործակցության հեռանկարները

Ի՞նչ «հստակ գաղափարներ» է ակնկալում ԵՄ-ն Հայաստանի կառավարությունից

Զինվորները պարապում են +45 աստիճան շոգին, բայց լողանում շաբաթը 1 անգամ. ահազանգ ծնողներից

Նիդերլանդներից ուղարկված ծրարի մեջ թմրանյութի նմանվող զանգված է հայտնաբերվել

Օրբելյանին պաշտոնից ազատելու լուրը Մակունցը չի մեկնաբանում, Օրբելյանը ասուլիսով հանդես կգա

Գուցե անցած խաղում մրցակիցը մեզ թերագնահատեց. Աշոտ Բարսեղյան

Թեղուտ ու Հաղարծին գյուղերի բնակիչները հարձակվել են անտառը հսկող բնապահպանների խմբի վրա