ԵՏՄ-ն փորձում է կրկնօրինակել ԵՄ-ին. բայց՝ միայն սահմանափակումների հարցում

06/05/2017 schedule11:13

Եվրասիական տնտեսական միությունում, ըստ ամենայնի, շեշտակի կնվազի անձնական օգտագործման համար ներկրվող ապրանքների այն առավելագույն չափը, որը ենթակա չէ մաքսազերծման:

Ներկայումս ԵՏՄ-ում գործող նորմատիվներով անձը կարող է ներմուծել մինչեւ 1500 դոլար արժեքով անձնական օգտագործման ապրանքներ, եւ դա ենթակա չէ մաքսազերծման: ԵՏՄ մաքսային սահմանով «Ֆիզիկական անձանց կողմից անձնական օգտագործման ապրանքների տեղափոխման եւ դրանց բացթողնման հետ կապված մաքսային գործառնություններ իրականացնելու կարգի մասին»  համաձայնագրով, որին, բնականաբար, միացել է նաեւ Հայաստանը, սահմանված է այդպիսի ապրանքների ցանկը:

Այդ համաձայնագրով նշված է, թե յուրաքանչյուր ապրանքից քանի հատ կարելի է ներմուծել որպես անձնական օգտագործման իր, եւ դրանց գումարը չպետք է գերազանցի 1500 դոլարը: Եվրասիական տնտեսական հանձնաժողովը, սակայն, մշակել է մի նախագիծ, ըստ որի՝ այդ 1500 դոլարը աստիճանաբար պետք է նվազի: 2019-ին առավելագույն սահմանաչափը կդառնա 1000 դոլար, 2020 թվականին կդառնա 750, իսկ 2021 թվականից այդ սահմանաչափը կնվազի մինչեւ 500 դոլար:

ԵՏՄ-ին անդամակցելուց հետո Հայաստանում տեսականորեն գործում են նույն սահմանափակումները: Սակայն գործնականում ամեն ինչ այդքան պարզ չէ: 2015 թվականի հուլիսին ՀՀ կառավարությունը իր 865 որոշմամբ սահմանեց  ֆիզիկական անձանց կողմից Հայաստան ներմուծվող ապրանքների ակնհայտ առեւտրային չափաքանակները: Առավելագույն արժեքի մասին այդ ցանկում նշված չէր: Փոխարենը որոշմամբ հղում է արվում «Մաքսային կարգավորման մասին» ՀՀ  օրենքին, որտեղ առավելագույն չափաքանակը, որը ենթակա չէ մաքսազերծման, ամսական 200 հազար դրամն է: Սա վերաբերվում է փոստային առաքումներով ներկրվող ապրանքներին:    

Իրենց հետ ուղեբեռով Հայաստան անձնական ապրանքներ ներկրողների նկատմամբ մեծ մասամբ կիրառվում է վերը նշված  ցանկը: Մի խոսքով, ամեն ինչ չէ, որ հստակ է եւ կանոնակարգված: Սակայն եթե սկսեն փոխել ԵՏՄ-ի սահմանով անձնական օգտագործման ապրանքների ներկրման գործող սահմանափակումները, ապա այդ խնդիրը գնալով ավելի խիստ կկանոնակարգվի: Եվ հիմնական հարցն այն է, թե արդյոք սահմանաչափի նվազեցումը դրակա՞ն կանդրադառնա մեզ վրա:

Հարցը բավականին նուրբ է: Մի կողմից Հայաստան ներկրվող ապրանքների մաքսազերծումը նպատակ ունի համալրել ՀՀ պետական բյուջեն: Սահմանելով մաքսազերծման ոչ ենթակա անձնական ապրանքների շատ բարձր շեմ, վնաս կհասցվի բյուջեին: Հաշվի առնելով առցանց առեւտրի տված հնարավորությունները, քաղաքացիները կսկսեն իրենց անհրաժեշտ ապրանքները կամաց կամաց ներկրել արտերկրից, շրջանցելով մաքսազերծումը: Դրանից կտուժեն ներմուծումներով զբաղվող առաջին հերթին փոքր ու միջին ընկերությունները, կտուժի բյուջեն եւ այլն:  

Մյուս կողմից, սահմանը հատող ամեն ապրանք մաքսազերծելն էլ տրամաբանությունից դուրս է: Այլ երկրներում նույնպես կիրառվում են սահմանաչափեր անձնական օգտագործման ապրանքների ներմուծման վրա: Օրինակ, Եվրոպայում այս սահմանաչափը հիմա մոտ 500 դոլար է: Ու այս իմաստով ԵՏՄ-ն թերեւս փորձում է կրկնօրինակել Եվրամիությանը: Սակայն ԵՄ-ին կրկնօրինակելիս ԵՏՄ-ում նախապատվությունը տալիս են սահմանափակումներին: Այլ հարցերում, ինչպես օրինակ տնտեսական մրցակցությունը, տնտեսության զարգացումը, անկախ դատարանները, կոռուպցիայի խիստ ցածր մակարդակը եւ այլն, ԵՏՄ-ի համար կրկնօրինակման առարկա չեն հանդիսանում:

Սա շատ կարեւոր նրբություն է, որը սովորաբար անտեսվում է արեւմուտքի սկզբունքները կրկնօրինակելիս: Երբ Եվրամիությունը սահմանափակումներ է դնում իր մաքսային սահմանին անձնական օգտագործման ապրանքների վրա, դա ցավոտ չէ այդ երկրների բնակիչների համար: Նախ այն ամենը, ինչ կարող ենք համարել անձնական օգտագործման իր, արտադրվում է հենց այդ երկրներում: Համակարգիչներից ու տեսախցիկներից սկսած՝ մինչեւ հեռուստացույցներ ու սառնարաններ: Արտադրվում շատ բարձր որակի եւ գինն էլ համապատասխանում է բնակչության եկամուտներին ու գնողունակությանը: Եվ դրան արեւմտյան երկրները հասել են տնտեսության զարգացման խոչընդոտները վերացնելու շնորհիվ` մրցակցության, կոռուպցիայի նվազեցման, անկախ դատարանների, բիզնեսի ու իշխանության տարանջատման շնորհիվ:

ԵՏՄ երկրներում կոռուպցիան չափազանց բարձր է, տնտեսությունը եւ հարստությունը կենտրոնացած է մի քանի խումբ օլիգարխների ձեռքերին, ամենահաջողակ բիզնեսմենները ամենաբարձրաստիճան պաշտոնյաներն են, դատարանները, մեղմ ասած, անկախ չեն...: Հենց այդ պատճառով ԵՏՄ-ում չեն արտադրվում որակյալ ու ժամանակակից չափանիշներին համապատասխանող հեռուստացույցներ, սառնարաններ, համակարգիչներ, տեսախցիկներ, ավտոմեքենաներ եւ այլն: Ու ԵՏՄ բնակիչները, պատկերավոր ասած, պետք է ավելի շատ հնարավորություններ ունենան իրենց անձնական օգտագործման համար ապրանքներ ներկրել այն երկրներից, որտեղ դրանք արտադրվում են:

ԵՏՄ-ն տնտեսական տեսանկյունից ընդհանուր առմամբ հումք արտահանող տարածք է: Եվ այս իսկ պատճառով մաքսային սահմանին կիրառվող սահմանափակումների առումով այդ «հումքային բազան» չպետք է կրկնօրինակի մեր չափանիշներով գրեթե կատարելության հասցրած տնտեսություն ունեցող, արտադրող ու ստեղծող երկրներին: Արեւմտյան երկրները նման սահմանափակումները մտցնում են իրենց արտադրողին պաշտպանելու, ապրանքների շարժը վերահսկելու նպատակով միայն: Ի տարբերություն սրան, ԵՏՄ-ի սահմանին անձնական օգտագործման ապրանքների ներմուծման սահմանափակումների խստացումը ունի միայն ու միայն մի նպատակ` հնարավորինս շատ փող հավաքել: Այդ երկրներում ինչպես չկային տեսախցիկ ու համակարգիչ արտադրողներ, այնպես էլ չեն լինելու հետագայում: Ցավոք, մենք էլ այդ երկրների շարքում ենք:

 

Տպել
2865 դիտում

Ն. Փաշինյանը սխալ է անում՝ ենթարկվելով իր որոշ վայ-թիմակիցների հետևողական բաց շանտաժին. Ֆարմանյան

Դավիթ Տոնոյանն այցելել է Աֆղանստանում ծառայություն իրականացնող հայ խաղաղապահներին (լուսանկարներ)

Մովսիսյանը Ազգերի լիգայի լավագույն ռմբարկուներից է. ՀՀ ընտրանին ամենաշատ հարվածներ կատարածը

Մշակույթի նախարարությունը Վահագն Մարգարյանի հիշատակին հուշ երեկո է կազմակերպելու

Արտակ Զեյնալյանը խորհրդակցություն է անցկացրել Քրեակատարողական ծառայության ղեկավարների հետ

Թաեքվոնդոյի ֆեդերացիայում հնարավոր իրավախախտումների վերաբերյալ քրգործ է հարուցվել. Խաչիկյան

Հնարավոր է ԳԹԿ-ն շտեմարաններ տպագրի. պահանջարկը մեծ է

Նոյեմբերի 21-ի դրությամբ` համաներմամբ ազատ է արձակվել 509 դատապարտյալ

ԱՊՀ անդամ երկրների ԱԽ քարտուղարների հանդիպմանը Ա. Գրիգորյանն անդրադարձել է ահաբեկչության դեմ պայքարին

Մհեր Մկրտչյանը Ֆրունզիկ Մկրտչյանի մասին ֆիլմ է նկարահանելու. այլեւս չի վախենում տապալումից

Չխառնել աշխատանքն ու քաղաքական գործունեությունը. քաղաքապետը հանդիպել է դպրոցների տնօրենների հետ

Երեխաները Հայաստանի Հանրապետության ամենաարժեքավոր քաղաքացիներն են. Արմեն Սարգսյան

Ոգեւորված եմ խաղաղության հաստատմանն ուղղված Ձեր կոչից. Կարին Մարմսոլերին՝ Աննա Հակոբյանին

Մի քանի հարյուր հազար դոլարի փոխանցում եւ հանձնառություն. «Իմ Քայլը» հիմնադրամի մոսկովյան այցի արդյունքները

Ներքին ճգնաժամ ՀԱՊԿ-ում. Բելառուսի սկանդալային դիվանագիտությունը

ԻՐԻՆԱ. քաղցկեղի դեմ պայքարի պատմություն

«Շերեմետեւո»-ում մահացած հայ տղամարդը փորձել էր մտնել ինքնաթիռի շասսիի մեջ

Եվրո 2020-ի վիճակահանությունից առաջ ՀՀ ֆուտբոլի հավաքականն ամենաթույլերի զամբյուղում չէ

Մերժվել է 23-ամյա արտիստի հրաժեշտը կազմակերպելու խնդրանքը. նախարարությունը դեռ չի կողմնորոշվել ընթացակարգի ժամկետներում

Լավագույն ժամանակն է, որ մենք՝ հայերս, եւս մեկ հեղափոխություն անենք. Արմեն Սարգսյան