Տնտեսական աշխուժությունը չի երեւում. տնտեսվարողները արդեն նույնիսկ վարկեր չեն վերցնում

Այս տարվա առաջին եռամսյակը կարելի է համարել Կարեն Կարապետյանի կառավարության լիարժեք գործունեության մեկնարկային ժամանակաշրջան:

Նոր կառավարության ձեւավորման, իրավիճակին ադապտացվելու, «գույքագրման», ինչպես ասում է Կարեն Կարապետյանը, իրավիճակի «ախտորոշման» ժամանակահատվածը այլեւս ետեւում է: Եվ այս իմաստով կարեւոր է արձանագրել, թե ինչ միտումներ կան տնտեսության մեջ:

Կարապետյանի կառավարության, պատկերավոր ասած ծրագրային բրենդը, ներդրումներն են: ՀՀ տնտեսության աճի հիմնական աղբյուրը այս կառավարությունը տեսնում է ներդրումների կտրուկ աճի շնորհիվ: Որքան են եղել ներդրումները տնտեսության մեջ այս տարվա առաջին եռամսյակում՝ առայժմ հայտնի չէ: Դրանց վերաբերյալ տեղեկատվությունը կհրապարակվի մի քանի շաբաթից միայն: Իհարկե, կարելի է պնդել, որ ներդրումների ակնկալվող հոսքերը կարծես թե չկան: Եթե լինեին, կառավարությունը չէր սպասի դրանց մասին տեղեկությունների հրապարակման վերջնաժամկետին եւ ժամ առաջ կներկայացներ որոշ ցուցանիշներ, որոնք ցույց կտային, որ ներդրումներ կան, եւ Կարեն Կարապետյանի հայտարարած 850 միլիոն դոլարի օտարերկրյա ներդրումների «իրատեսականությունը» մասամբ ապացուցված է: 

Արդեն կան ՀՀ ազգային վիճակագրական ծառայության հրապարակած սոցիալ- տնտեսական հիմնական ցուցանիշները, որոնք վերաբերում են առաջին եռամսյակին: Բայց եթե որպես հիմք ընդունենք այդ տվյալները, ապա սխալվելու հավանականությունը չափազանց մեծ է` այդ կառույցի ներկայացրած ցուցանիշների մեծագույն մասը, մեղմ ասած, վստահություն չի ներշնչում:

Բայց կա տնտեսության մեջ աշխուժությունը ընդունելի ճշգրտությամբ չափելու մի աղբյուր: Խոսքը առեւտրային բանկերի կողմից տնտեսության տրված վարկերի ծավալների մասին է: Եթե տնտեսությունում որոշակի աշխուժություն կա, ապա դա ինչ- որ ձեւով արտահայտվում է նաեւ տրամադրված վարկերի ծավալների վրա: Երբ տնտեսության մեջ աշխուժության դրսեւորումներ են լինում, տրամաբանորեն աճելու են նաեւ վարկերը: Դրանք ունեն որոշակի սեզոնայնություն, ուստի պատկերը ճիշտ ըմբռնելու համար անհրաժեշտ է համեմատականներ տանել անցած տարիների նույն ժամանակահատվածի հետ:

ՀՀ կենտրոնական բանկը հրապարակել է մարտ ամսվա տեղեկագիրը, որտեղ այդ ցուցանիշները ներկայացված են:  Նախ՝ մի քանի տվյալներ: Ըստ այդ տեղեկագրի, առեւտրային բանկերի կողմից օրինակ մարտի վերջի դրությամբ բոլոր ճյուղերին տրված վարկերի ծավալները կազմել են 2 տրիլիոն 199 միլիարդ դրամ: Փետրվարի վերջի համեմատ այդ ծավալը աճել է 67.2 միլիարդ դրամով: Մշակող արդյունաբերության ոլորտում աշխատող տնտեսվարողների վերցրած վարկերը աճել են 3.1 միլիարդ դրամով, գյուղատնտեսությունում` 2.7 միլիարդ դրամով, առեւտրի ոլորտում` 2.3 միլիարդ դրամով եւ այլն: Թվերը մեծ չեն, անշուշտ: Սակայն եթե համեմատենք անցած տարվա նույն ժամանակահատվածի հետ, ապա նույնիսկ այսպիսի աճը կարող է որոշակի լավատեսություն հաղորդել: 2016 թվականի նույն ժամանակահատվածում վարկերի ծավալները նույն այս ճյուղերում նվազել էին. մշակող արդյունաբերությունում մոտ 4 միլիարդով, գյուղատնտեսությունում` մոտ 1 միլիարդով եւ այլն:

2015 թ. վիճակը հետեւյալն էր: Գյուղատնտեսության ոլորտում փոքր, մոտ 300 միլիոն դրամի աճ էր արձանագրվել, մշակող արդյունաբերությունում` 5 միլիարդի նվազում, առեւտրի ոլորտում՝ մոտ 2 միլիարդի աճ: 2014 թ. նույն ժամանակահատվածում ցուցանիշները անհամեմատ ավելի բարվոք էին: Մասնավորապես գյուղատնտեսության ոլորտի տնտեսվարողների վերցրած վարկերի ծավալը աճել էր 3.1 միլիարդ դրամով, մոտ 300 միլիոն դրամով աճել էր մշակող արդյունաբերության տնտեսվարողների վերցրած վարկերի ծավալը, առեւտրի ոլորտում վարկերի աճը անցնում էր 3.3 միլիարդ դրամը...:

Մի խոսքով, այս տարվա մարտին տրամադրված վարկերի վիճակագրությունը չնայած ավելի լավատեսական է անցած 2 տարիների համեմատ, սակայն ավելի երկար ժամանակահատվածի կտրվածքով դիտարկելու դեպքում կնկատենք, որ էական փոփոխություններ չկան: Սա, իհարկե, հիմք չի տալիս միանշանակ պնդելու, որ տնտեսության մեջ էական դրական տեղաշարժեր չկան: Բայց եթե տնտեսվարողները վարկ չեն վերցնում իրենց բիզնեսը ընդլայնելու ու արդիականացնելու համար, ապա դա արդեն ինչ- որ բան նշանակում է:

 

Տպել
3077 դիտում

ՀՀ բասկետբոլի հավաքականը մեծ առավելությամբ հաղթեց Ալբանիային

Իրաքում մահապատժի կենթարկվեն 16 թուրք կանայք՝ ԻՊ անդամների հետ ամուսնանալու, օգնելու համար

Նիդերլանդների կողմից Հայոց Ցեղասպանության ընդունումը «վատ հետք» կթողնի. Թուրքիայի մեջլիս

Մոսկվայում դարձյալ տասնյակ չվերթներ են հետաձգվել ու չեղարկվել. այսօր ամենացուրտ օրն էր

Երկրաշարժ Վայոց ձորի մարզում. ուժգնությունը կազմել է 4-5 բալ

Ալթունյանի խորհրդականը կոռուպցիոն սկանդալում. դատախազությունը կմիջամտի՞

Տիգրան Պետրոսյանը շարունակում է մնալ առաջատարների եռյակում. Աէրոֆլոտ օփեն

Փհենչհան-2018-ի օլիմպիական կրակը հանգցրել են. խաղերը պաշտոնապես ավարտված են

Սեւ Լեքսուսի հետքերով. հայտնաբերվածն իրական զինանոց է, որտեղ անգամ դիմակ կա (լուսանկարներ)

«Պոբեդան» դեմպինգի՞ է ենթարկել «Տարոն Ավիային»

Նախագահի թեկնածու Արմեն Սարգսյանը նորից Վիեննայում է, այցելել է Մխիթարյան միաբանություն

Նախկին վարչապետի ընկերությունը «սպանում» է մրցակցին. նախարարությունը լուռ հետեւում է

Բռնցքամարտիկ Արտյոմ Դալաքյանը դարձել է Ուկրաինայի երկրորդ գործող չեմպիոնը (տեսանյութ)

Մոսկվա-Աստրախան չվերթի ինքնաթիռն արտակարգ վայրէջք է կատարել՝ ուղեւորուհու մահվան պատճառով

Վրաստանի փոխվարչապետ Գիորգի Գախարիայի հետ հանդիպմանը Ս. Սարգսյանը հիշել է իր այցը Վրաստան

Բացահայտվել է կեղծ ոսկու գրավադրմամբ բանկից գումարների հափշտակությամբ զբաղվող խումբ

Արմավիրում 70-ամյա տղամարդն ինքնասպան է եղել՝ հրացանից կրակելով իր սրտին

Մեդալային հաշվարկում հաղթեց Նորվեգինան. Փհենչհան 2018

Հրադադարի խախտման 300 դեպք՝ 1 շաբաթում, Ադրբեջանը կիրառել է նաեւ 60 միլիմետրանոց ականանետ

Այսօր Զորավար Անդրանիկ Օզանյանի ծննդյան օրն է. հարգանքի տուրք՝ Եռաբլուրում