Չափազանց համեստ, կամ չափազանց լավատեսական. կառավարության կանխատեսումների հմայքը

 

Այս շաբաթ ՀՀ կառավարության մշակած եւ իր իսկ հավանությանն արժանացած 2018 թ. պետբյուջեի նախագծում մի քանի ուշագրավ ցուցանիշներ կան, որոնք մի տեսակ չեն տեղավորվում կառավարության անդամների հայտարարությունների շրջանակներում:

Այդպիսի մի ցուցանիշ է մասնավորապես «ներդրումներ/ՀՆԱ»-ի  կանխատեսումը: Ինչ ցուցանիշ է այդ «ներդրումներ/ՀՆԱ»-ն: Դա, եթե շատ պատկերավոր ասենք,  տնտեսության մեջ բոլոր հնարավոր ներդրումներ են՝ արտաքին, ներքին, պետական, մասնավոր, օտարերկրյա...: Ահա այդ ցուցանիշը, ըստ կառավարության կանխատեսման, 2018 թ. կկազմի 18.5 տոկոս: Այլ կերպ ասած, բոլոր ներդրումները միասին վերցրած 2018 թ. կկազմեն մեր համախառն ներքին արդյունքի 18.5 տոկոսը: Նույն կառավարությունը կանխատեսում է, որ հաջորդ տարի մեր ՀՆԱ-ն կկազմի 5 տրիլիոն 850 միլիորդ դրամ: Դրա 18.5 տոկոսը կլինի 1 տրիլիոն 82 միլիարդ դրամ:  

Շա՞տ է սա թե քիչ: Տնտեսական աճի կարեւորագույն նախապայմաններից մեկը հենց ներդրումների ծավալն է տնտեսության մեջ: Թվաբանորեն որեւէ տարբերություն չկա, թե ով է անում այդ ներդրումը՝ օտարերկրյա որեւէ ընկերությո՞ւն, որը հսկա գործարան է կառուցում, թե մոտակա «պեռաշկու ցեխի» սեփականատերը, որը բանկում պահած իր փողով կամ վերցրած վարկով ընդլայնում է իր արտադրամասը: Երկու ներդրողներն էլ իրենց ներդրմանը համահունչ «աճեցնելու են» մեր տնտեսությունը:

Ներկայացնենք մի վիճակագրություն: 2013-ին, երբ գրանցվեց 3.3 տոկոս տնտեսական աճ, ներդրումների ծավալը կազմել էր ՀՆԱ-ի 22.3 տոկոսը: 2014թ. ներդրումների ծավալը կազմեց մոտ 21 տոկոս, իսկ ՀՆԱ-ի աճը՝ 3.6 տոկոս: 2015-ին ներդրումները 20.7 տոկոս էին, ու ՀՆԱ-ն աճեց 3.2 տոկոս: 2016-ին ներդրումները կտրուկ նվազեցին եւ կազմեցին 18.4 տոկոս, իսկ ՀՆԱ-ն գրեթե չաճեց (տես գծապատկերը): 2017 թ. համար կատավարությունը կանխատեսում է 4.3 տոկոս տնտեսական աճ այն դեպքում, երբ ներդրումները ավելի քիչ կլինեն՝ 18.2 տոկոս: Հաջորդ տարվա 4.5 տոկոս տնտեսական աճը կառավարությունը կանխատեսում է ներդրումների 18.5 տոկոսի պայմաններում: Վերջին երկուսը ընդամենը կանխատեսումներ են, իսկ նախկինները՝ արդեն իսկ  փաստ: Այսինքն տնտեսական աճը որոշակի կախվածություն ունի ներդրումների ծավալից:

Այդ կախվածությունը, իհարկե ուղղակի չէ, ունի ժամանակային, ոլորտային իներցիաներ: Բայց միեւնույնն է, եթե կառավարությունը ներդրումների այսպիսի ցածր մակարդակ եւ այսպիսի բարձր տնտեսական աճ է կանխատեսում, ապա դրանցից մեկը իրական չէ: Կամ կառավարությունը համեստ է ներդրումներ կանխատեսելու հարցում, կամ չափազանց լավատես է տնտեսական աճի կանխատեսումներում: Ընդամենը նկատենք, որ 2005-2008 թթ. երբ  արձանագրվում էին երկնիշ տնտեսական աճեր, ներդրումների մակարդակը հասնում էր ՀՆԱ-ի մինչեւ 40 տոկոսին: Սա՝ ի միջիայլոց:

Տպել
6856 դիտում

Պաշտպանն ուշադրության կենտրոնում է պահում խաղաղ հավաքների ժամանակ մարդկանց իրավունքների երաշխավորման հարցը

Կոռուպցիայի դեմ պայքարն ու բարեփոխումներն առաջնահերթություն են. Փաշինյանը՝ ԵՄ դեսպաններին

Դիլիջանի ոլորաններում, Սյունիքի մարզի Գորիս և Քաջարան քաղաքներում մառախուղ է

Արագ հավաքովի, սենդվիչային տարբերակով թաղամաս. Ա. Մեսչյանն առաջարկում է համալրել բնակֆոնդը

«Ղեկը աջ» նախաձեռնությունը վաղը Կառավարության մոտ մեծ բողոքի ակցիա կիրականացնի

Կան պաշտոնյաներ, որոնք ստանում են 1 մլն դրամից ավելի թոշակ. Թանդիլյանն առաջարկում է չափ սահմանել

20-ամյա կնոջը դաժան ծեծի ենթարկած 30-ամյա տղամարդը նախկինում երեք անգամ դատապարտված է եղել

Արցախի ԱԳՆ ղեկավարն ընդունել է ԵԱՀԿ գործող նախագահի անձնական ներկայացուցչին

ՊԲ հրամանատարն ու Անջեյ Կասպրշիկը քննարկել են շփման գոտում տիրող իրավիճակը

Մինչեւ վերասարքավորում կատարելը իրենք չեն կարող այդ մեքենան շահագործել. Արմեն Փամբուխչյան

1988 թ. երկրաշարժի զոհերի հարգանքի տուրքի բոլոր միջոցառումները կկազմակերպվեն բարձր մակարդակով. Ցոլակյան

Ոստիկանին փորձում են անհիմն ազատել աշխատանքից. նա դիմում է ՀՀ ոստիկանապետին

Վերաքննիչը բեկանեց Շահեն Հարությունյանին տուգանելու մասին Վարչական դատարանի որոշումը

Իմ երեխան, իմանալով, որ մեքենան անսարք է, ասել է՝ ես չեմ վարի. զինծառայողի ծնողները մանրամասներ են պատմում

Ախալցխայում հայկական դպրոցի աղջիկներին մի քանի օր հետևել է Պակիստանի քաղաքացի. նրան ձերբակալել են

Քառօրյա պատերազմի ժամանակ մարտական հերթապահություն իրականացրած ՀՊՏՀ ուսանողների բաց նամակը վարչապետին, ԿԳ նախարարին

Ստորագրվեց Երևանում նոր ՋԷԿ-ի կառուցման համաձայնագիրը. ծրագրի արժեքը 250 մլն դոլար է

Եղել եմ ՀՀԿ անդամ, բայց 2011 թ-ից զբաղվում եմ միայն թատրոնի աշխատանքով. Կիրակոսյանն իր զգուշացման մասին

Անվանի մարզիկները հիշում են Յուրի Վարդանյանի հետ շփումը, խորհուրդները դրական էներգիան

Երեւանի կենդանաբանական այգում զեբրը սատկել է, կենդանուն թունավորել են մկնդեղով