Հայկական հեղափոխություն. միշտ չէ, որ ընտրում են արդարին

14/04/2018 schedule16:05

Տպագրվել է «Հայկական Ժամանակ» օրաթերթի՝ 2005 թվականի ապրիլի 15-ի համարում

Վերջին շրջանում ներքաղաքական խոսակցությունների հիմնական թեման արտահերթ նախագահական ընտրություններն են, իսկ նախագահափոխության հիմնական սցենարը՝ ներիշխանական հեղափոխության միջոցով իշխանությունը ՊՆախարար Սերժ Սարգսյանին հանձնելը: ՊՆախարարի վերջին շրջանի բոլոր քայլերը քաղաքական վերլուծաբանների կողմից մեկնաբանվում են որպես նախագահական հստակ հայտ՝ ուղղված ե՛ւ արտաքին, ե՛ւ ներքին լսարանին: Իսկ քաղաքական բոլոր հիմնական ուժերը, ընդունելով Սերժ Սարգսյանի ելույթներից բխող հստակ մեսիջները, արդեն իսկ հստակեցնում են այդ անձի հանդեպ իրենց կողմնորոշումները:

Դատելով առայժմ դեռ մասնավոր զրույցներից՝ հիմնական մերձիշխանական քաղաքական ուժերը, մասնավորապես՝ ՀՀԿ-ն, «Ժողպատգամավորը», ՄԱԿ-ը, բազմաթիվ արտախորհրդարանական ուժեր, ԵԿՄ-ի երկու թեւերը, ինչպես նաեւ ՀՅԴ-ի որոշակի հատվածն այն կարծիքին են, որ Սերժ Սարգսյանի շուրջ համախմբումը հարցի լուծման լավագույն տարբերակն է լինելու: Իսկ որ առաջիկա ամիսներին Հայաստանում արեւմտյան ժողովրդավարության սցենարով արտահերթ նախագահական ընտրություններ են տեղի ունենալու՝ դրանում շատ քչերն են կասկածում: Եւ գրեթե որեւէ մեկը չի կարծում, որ հայկական ժողովրդավարական հեղափոխության կրողը լինելու է հայաստանյան ընդդիմությունը:

Քաղաքագետների միության նախագահ Հմայակ Հովհաննիսյանը վերլուծել է Հայաստանում ստեղծված ներքաղաքական իրավիճակը եւ հանգել նույն այն հետեւությունների, ինչ հետեւությունների հանգել էր ամերիկյան հանրահայտ «Սթրաթֆոր» վերլուծական կենտրոնը: Չնայած, Հմայակ Հովհաննիսյանն ասում է, որ ինքը «Սթրաթֆորի» հայտնի վերլուծությունից դեռ մեկ տարի առաջ է կանխատեսել, որ Հայաստանում ժողովրդավարական հեղափոխության կրողը դառնալու է ոչ թե իրեն սպառած ընդդիմությունը, այլ իշխանական բուրգի որեւէ ուժեղ անհատ, որի ձեռքում են կենտրոնացած իշխանական ողջ լծակները: Հմայակ Հովհաննիսյանը պնդում է, որ Հայաստանում շատ մոտ ժամանակներում կրկնվելու է մոլդովական սցենարը.

«Նախ, Հայաստանում արտահերթ նախագահական ընտրությունների հոտն առաջինն առել է ԱԺ նախագահ Արթուր Բաղդասարյանն ու ի պատասխան «Սթրաթֆորի» հայտնի վերլուծության, իր հերթին շտապել է մի քանի թերթերում նախագահական հայտ ներկայացնել՝ տպագրելով եւ դրսի լսարանի համար  անգլերեն թարգմանելով իր հոդվածը, դրանով փորձելով հակակշռել ամերիկյան վերլուծական կենտրոնի եզրահանգումներին: Բայց ես դեռ մեկ տարի առաջ, վերլուծելով ներքաղաքական սրընթաց զարգացումները, կանխատեսել էի, որ Հայաստանում ժողովրդավարական հեղափոխության կրողը լինելու է իշխանության բուրգի ամենաուժեղ ներկայացուցիչը, որը, գաղտնիք չէ, Սերժ Սարգսյանն է:

Իսկ որ արտահերթ նախագահական ընտրություններն անխուսափելի են, դա հիմնավորված է արտաքին քաղաքական մարտահրավերներով: Ակնհայտ է, որ արտաքին պրոցեսները  մեր տարածաշրջանում բերելու են դինամիկ փոփոխությունների, որոնք պետք է ապահովեն Հայաստանի ինտեգրումը միջազգային գործընթացներին: Ու քանի որ ընդդիմությունը, որոնց, ի դեպ, այս զարգացումների մասին ես դեռ մեկ տարի առաջ եմ զգուշացրել, ի վիճակի չէ իր վրա վերցնելու արտաքին քաղաքական մարտահրավերները եւ համառորեն որեւէ պատրաստակամություն չի ցուցաբերում ընդառաջ գնալու այդ մարտահրավերներին, փոխարենը՝ նման պատրաստակամություն է ցուցաբերում ողջ իշխանական ռեսուրսներին տիրապետող անձը, բնական է, որ Արեւմուտքը պետք է խաղագումար դներ այդ անձի վրա: Ինչը եւ անում է:

Համենայնդեպս, իմ խիղճը մաքուր է, որովհետեւ ես ժամանակին ընդդիմության լիդերներին զգուշացրել եմ, որ եթե նրանք քայլ չեն անում, այդ քայլն իրենց փոխարեն անելու է մեկ ուրիշը: Ցավոք, քաղաքականության մեջ  հայտնի աքսիոմ կա՝ հանրությունը գնում է ոչ միայն արդարի, այլ շատ դեպքերում` ուժեղի ետեւից: Այնպես որ, ես միանշանակ կիսում եմ «Սթրաթֆորի» հայտնի վերլուծականի եզրահանգումները, որոնց մեջ ինձ համար որեւէ անսպասելի բան չկար, քանզի ես ողջ այս գործընթացները կանխատեսել էի դեռ մեկ տարի առաջ, երբ ինձ համար վերջնականապես պարզ դարձավ, որ այս ընդդիմությունն ի վիճակի չէ ընդունել արեւմուտքից եկող անխուսափելի մարտահրավերները»,- ասում է Հմայակ Հովհաննիսյանը:

Ի դեպ, վերջինս նաեւ վստահ է, որ իրագործվող այս սցենարը համաձայնեցված է նախագահ Քոչարյանի հետ, քանզի գործող նախագահի անվտանգության միակ երաշխավորը կարող է լինել Սերժ Սարգսյանը: Իսկ որ Սերժ Սարգսյանն ու Ռոբերտ Քոչարյանը շատ ավելի լավ են տեղեկացված մեր տարածաշրջանում փոփոխությունների անխուսափելիության մասին եւ ընտրել են իշխանության փոխանցման այս սցենարը, դրանում քաղաքագետ պատգամավորը խորհուրդ է տալիս որեւէ մեկին չկասկածել: Բնականաբար, այս սցենարի իրագործման դեպքում բաց է մնում ժողովրդի գործոնը, որի համար մերժելի է այս իշխանության ցանկացած ներկայացուցիչ:

Սակայն, ըստ Հմայակ Հովհաննիսյանի, ժողովուրդն ամեն ինչ դիտարկում է համեմատության մեջ. «Գործող ընդդիմությունն իր քաղաքական վարքագծով հնարավոր ամեն բան արեց, որ ժողովուրդն ալտերնատիվ սկսի փնտրել ընդհուպ իշխանության ներսում: Այնպես որ, ստեղծված իրավիճակում արդարությունից խոսող եւ ոչինչ չանող ընդդիմությանը ժողովուրդը նախընտրելու է ուժեղ գործչին, որը, ինչպես արդեն ցույց է տալիս սկսված պրոցեսը, արտաքին անխուսափելի եւ սրընթաց մոտեցող մարտահրավերներն իր վրա վերցնելու եւ դրանք իրագործելու հայտ է ներկայացրել»:

Նաիրա Զոհրաբյան

Տպել
907 դիտում

Բարձր տրամադրությամբ ենք պատրաստվում խաղերին. Գեւորգ Ղազարյան

Անգամ կադրում չկամ. ընդդիմադիր Արմեն Աշոտյանը դժգոհ է Հ1-ի լրատվական թողարկումից

Ծառայողական քննություն՝ կարմիրբերետավորների կողմից ցուցարարների մեքենան վնասելու դեպքով

Տնտեսագիտականի ռեկտորն այլեւս չի ուզում աշխատել Տարոն Մարգարյանին պաշտպանած երիտասարդի հետ

Բարի գալուստ մաղթենք Էմերիին. Մխիթարյան

Քաղաքացին փորձում է ինքնասպան լինել. ԱԻՆ-ը ահազանգ է ստացել

Արայիկ Հարությունյան. ՀՀ Կրթության եւ գիտության նախարարի կենսագրությունը

Քննչական կոմիտեն խնդրում է ներկայանալ ենթադրյալ հանցագործությունից տուժած վարորդին

Նախկին նախարարի եւ Կարեն Նահապետյանի միջև դատավարության վեճն ավարտվեց հաշտությամբ

ՀՀ ֆուտբոլի հավաքականը սկսել է հավաքը ընկերական խաղերից առաջ

Հիմնական թեման մնաց ստվերում. խմբագրական

178 մլնի չափով հարկային պարտավորությունից առերևույթ խուսափելու դեպքով գործ է հարուցվել

Քաղաքացին դիմել է առողջապահության նախարարին՝ առաջարկելով վարչապետի հազը բուժելու դեղամիջոց

Գազի Հովոյի որդու կողմից լրագրողի աշխատանքը խոչընդոտելու դեպքով նախաքննությունն ավարտվել է

Պարզվել է լրագրողի գործունեությանը խոչընդոտած անձանց ինքնությունը

Իրաքում թուրք կանայք են մահապատժի դատապարտվել՝ ամուսինների՝ ԻՊ-ի անդամակցության պատճառով

Դ. Տոնոյանը մասնակցում է ՀԱՊԿ անդամ պետությունների ՊՆ նախարարների խորհրդի հերթական նիստին

ՔՊ-ն մարզերն «իրենով է անելու», ԲՀԿ-ն և ՀՅԴ-ն մարզպետ չեն ունենալու. ովքեր են թեկնածուները

Պարզվել է «Lragir.am»-ի լրագրողի գործունեությանը խոչընդոտած անձանց ինքնությունը

Կառավարության նիստում կորոշվի Ալ. Արզումանյանին ՄԻԵԴ-ի վճռով 2500 եվրո տալու հարցը