Երթուղայինով՝ «պպզած». առանց ռազմավարության

20/09/2018 schedule16:20

Տպագրվել է «Հայկական Ժամանակ» օրաթերթի՝ 2005 թվականի սեպտեմբերի 20-ի համարում

Ի՞նչ կասեր Երեւանի բնակիչը, եթե նրան խնդրեինք գնահատել մայրաքաղաքի տրանսպորտի վիճակը: Նրանք, ովքեր օգտվում են տրանսպորտից, կարող են կռահել, թե ինչ գնահատականներ կհնչեն: Այնպիսի գնահատականներ կհնչեն, որ դրանք բառացի վերարտադրել հնարավոր չի լինի: Դրանք կլինեն, մեղմ ասած, քննադատական խոսքեր, իսկ եթե իրականությունը ասենք, կլինեն հայհոյանքներ: Տրանսպորտի վիճակը պարզապես ահավոր է, սարսափելի է, այլանդակ է, անհուսալի է եւ այլն: Չնայած հայերենը հարուստ է, բայց վիճակը ամբողջությամբ ներկայացնող բառերի պակաս է զգացվում: Սա այն մարդկանց կարծիքով, ովքեր ամեն օր օգտվում են տրանսպորտից: Իսկ ահա քաղաքային չինովնիկների կարծիքով վիճակը բարելավվում է: Համենայնդեպս այս կարծիքին է Երեւանի փոխքաղաքապետ Սլավա Ավանեսյանը, որը քաղաքապետարանում համակարգում է տրանսպորտի վիճակը: 

«Վիճակը փոխվել է»,- լրագրողների համար անակնկալ հայտարարություն արեց պրն Ավանեսյանը երեկ քաղաքապետարանում կայացած ասուլիսի ժամանակ: Պրն Ավանեսյանն, իհարկե, նկատի ուներ, որ փոխվել է դեպի լավը: Սակայն հանդիպելով լրագրողների բուռն արձագանքին՝ ստիպված եղավ նահանջել. «Ես ձեզ հետ համաձայն եմ` դժվար է»: Դժվա՞ր է: Նման մեղմ գնահատական կարող են տալ այն մարդիկ, որոնք չեն օգտվում տրանսպորտից: Երեկ փորձեցինք պարզել, թե պրն Ավանեսյանը երբ է վերջին անգամ օգտվել, ասենք, երթուղային տաքսուց: «Ես ապրում եմ Զեյթունում, ամեն կիրակի ես իմ թոռնիկներին տանում եմ Մոնումենտ` 17 համարով»,- պատմեց պրն Ավանեսյանը:

Իհարկե, հրաշալի է, որ գոնե կիրակի օրը մեր քաղաքապետարանի բարձրաստիճան պաշտոնյան նստում է երթուղային ու գնում Մոնումենտ: Չնայած կիրակի օրը մեր երթուղային տաքսիների ողջ հմայքը ընկալել հնարավոր չէ, այնուամենայնիվ, նույնիսկ կիրակի օրերին 17 համարի երթուղայինը Մոնումենտով չի գնում: Չէ, ինչ խոսք, գուցե հանուն փոխքաղաքապետի 17 համարի երթուղայինը կիրակի օրերին Մոնումենտով կանցնի, բայց դրանից Երեւանում տրանսպորտի վիճակը չի փոխվում: Սակայն ամենասարսափելին այն չէ, որ այսօր վիճակն այսպիսին է: Ամենասարսափելին այն է, որ վիճակը նույնն է լինելու նաեւ վաղը, հաջորդ տարի, մի քանի տարի անց: Քաղաքապետարանը որեւէ ռազմավարություն չունի տրանսպորտային հարցը լուծելու համար:

Ավելի ճիշտ ինչ-որ ծրագիր ունի, բայց այն, ինչը քաղաքապետարանը համարում է ռազմավարություն, ամենեւին էլ ռազմավարություն չէ: Այսպես. Ավանեսյանի ասելով, հույս կա, որ հաջորդ տարվանից կառավարությունը կսկսի դոտացիա վճարել քաղաքային տրանսպորտին: Այդ գումարով հնարավոր կլինի ծածկել այն վնասը, որը գոյանում է ավտոբուսների շահագործումից: Նաեւ Հայաստան են ներկրելու մոտ 120 ավտոբուս: Եւ սա է այն ամբողջ ռազմավարությունը, որը քաղաքապետարանի կարծիքով հանգեցնելու է տրանսպորտի վիճակի բարելավմանը: Հիմա դատեք ինքներդ` այսօր մայրաքաղաքում աշխատում են ավտոբուսներ: Դրանք, ըստ էության, աշխատում են վնասով, որովհետեւ երթեւեկում են թերբեռնված:

Դրանց ավելանում են եւս մի քանի տասնյակ ավտոբուսներ, որոնք կրկին աշխատելու են թերբեռնված: Եւ դրանք միշտ էլ այդպես են աշխատելու, քանի դեռ դրանց զուգահեռ գործելու են միկրոավտոբուսներ: Վերջիններիս հետ ավտոբուսները չեն կարող մրցել: Չեն կարող մրցել նախ եւ առաջ այն պատճառով, որ մեր մայրաքաղաքի անօրեն ու անկանոն երթեւեկությունը չի ենթադրում մեծ ավտոբուսների նորմալ աշխատանք: Ավտոբուսը որպես քաղաքային երթեւեկության մասնակից ամենաանպաշտպան, ամենաանշարժունակ սուբյեկտն է: Առաջին հերթին պետք է լուծել երթեւեկության հարցը: Իսկ դա արդեն քաղաքական հարց է: Սա լուծելու համար քաղաքական կամք է հարկավոր, որը կարող է ունենալ միայն վստահություն վայելող իշխանությունը:

Իսկ այնպիսի իշխանությունը, ինչպիսին այժմ Հայաստանում է, պետք է ստեղծի այնպիսի երթեւեկություն, ինչպիսին այսօր ունենք: Սրանք ընդհանրական պնդումներ չեն: Երթեւեկությունը կանոնակարգելու ցանկացած կտրուկ քայլ զանգվածային խռովություններ է առաջացնելու, քանի որ կանոնակարգվելու են ոչ թե ընտրյալները` «գոլդեն» համարներով թանկարժեք մեքենաները, այլ պատկերավոր ասած, երթեւեկության շարքային մասնակիցները: Իսկ քանի դեռ մայրաքաղաքի փողոցներով մեքենաները երթեւեկում են այնպես, ինչպես ուզում են, կանգնում են այնտեղ, որտեղ ուզում են, երբ ուզում են, ինչպես ուզում են, ավտոբուսների շարժը լինելու է դանդաղ, ձանձրալի ու տհաճ:

Եւ այս պայմաններում միկրոավտոբուսների հետ մրցակցությունն անհնարին է լինելու: Իսկ  քաղաքացին նման պայմաններում գերադասելու է երթեւեկել երթուղայինով «պպզած» վիճակում: Բայց եթե նույնիսկ համարենք, որ ավտոբուսների թվի մեխանիկական ավելացումը խնդրի լուծում է, ապա այստեղ եւս հարցեր են առաջանում: Ինչո՞ւ պետք է պետական բյուջեն դոտացիա վճարի ավտոբուսներ ձեռք բերելու համար, երբ մայրաքաղաքը իր միջոցները ծախսում է, մեղմ ասած, անարդյունավետ: Օրինակ, Հյուսիսային պողոտան, որտեղ իրականացվող շինարարության ներդրողները ստանալու են մոտ 100 մլն դոլարի շահույթ, քաղաքի վրա նստելու է մոտ 20 մլն դոլար:

Այսինքն՝ «էլիտար» մարդկանց «էլիտար» պահանջմունքները բավարարելու համար կառուցվող այդ էլիտար թաղամասի կառուցապատումը մինչեւ վերջ իրականացնելու համար Երեւանը իր համաքաղաքային միջոցներից ստիպված է լինելու ներդնել 20 մլն դոլար: Այդ գումարով կարելի է ձեռք բերել մոտ 200 առաջնակարգ մեծ ավտոբուսներ կամ մոտ հազար հատ «Բոգդանի» նման ավտոբուսներ: Մինչդեռ այդ գումարը ծախսվելու է բոլորովին այլ` «էլիտար» նպատակներով: Եւ այսքանից հետո պնդել, թե քաղաքապետարանը իրականում ուզում է բարելավել տրանսպորտի վիճակը, առնվազն միամտություն է:

Հայկ Գեւորգյան

Տպել
1123 դիտում

«Էլեկտրիկ Երեւան»-ից հայտնի ակտիվիստը դրվագ է պատմել ոստիկանությունում իր եւ Հունան Պողոսյանի հանդիպումից

Վարչական համաներում է կիրառվել 108 հազար 916 քաղաքացու նկատմամբ. Արտակ Զեյնալյան

Մարտական հրաձգությամբ գնդային մարտավարական զորավարժություն`ՊԲ հյուսիսային ուղղության զորամասերի մասնակցությամբ

Նախկին պատգամավոր Հովհաննես Մարգարյանը նոր կուսակցություն է բացել եւ վստահում է Նիկոլ Փաշինյանին

Վենետիկի հանձնաժողովը հայտարարություն է ընդունել ՀՀ Ընտրական օրենսգրքի նախագծի վերաբերյալ

Նախագահն այցելել է Հայաստանում Գերմանիայի դեսպանություն

Հայտնի «դըմփ-դըմփ հու՛»-ն՝ Հունան Պողոսյանի մասնակցությամբ (տեսանյութ)

Հնգյակով ցուցակը զարմացրել է ՀՀԿ-ին. կուսակցությունում մասնակցության վերջնական որոշում չկա

Հիվանդին ԲԿ-ում փոխներարկվել է «Հեպտատիտ Ց» վարակ պարունակող անհամատեղելի արյուն, որի հետևանքով հիվանդը մահացել է

Վահե Գրիգորյանի ընտրության հարցը կքննարկվի հոկտեմբերի 23-ին

Հայ զինծառայողները մասնակցել են միջազգային հեղինակավոր վարժանք-մրցույթին

«Երկիր Ծիրանի»-ին դատապարտում է Հունան Պողոսյանին մարզպետ նշանակելու կառավարության որոշումը

Սերժ Սարգսյանի ընկերոջ որդու նախաձեռնությամբ պատգամավորները դիմել են Սահմանադրական դատարան

Խոշտանգում կատարելու կասկածանքով ձերբակալվել են ոստիկանության Սևանի բաժնի պաշտոնատար անձինք

Կապանի մարզադաշտը կվերանորոգվի ՀՖՖ հաշվին. Նիկոլ Փաշինյան

Երգիչ Սեբուի հոր մեքենան կանգնեցրած եւ կաշառք պահանջած տեսուչները գրավի դիմաց ազատ են արձակվել

Անչափահասի կոկորդից արմունկով սեղմած պահել են, պառկած հասցրել բաժին, ապա բազմաթիվ հարվածներ հասցրել. փաստաբան

Ինձ համար կարեւորագույն խնդիր է՝ ջարդել նարկոտրաֆիկի ողնաշարը, մեծ խմբաքանակներ են անցնում Սյունիքով. Փաշինյան

ՀՀ Թաեքվոնդոյի ֆեդերացիայում աղմուկը չի հանդարտվում

Սեւակ Միքայելյանի քարոզարշավին աշակերտների մասնակցության մասին ձայնագրությունն ուղարկվել է Կոտայքի դատախազություն