Բողոքները մշտապես կլինեն, անպայման գինը որեւէ մեկին չի բավարարելու. Վարազդատ Կարապետյան

Արդեն տեւական ժամանակ է՝ խաղողագործները եւ խաղող մթերողները մթերման գնի հետ կապված որոշակի խնդիրներ ունեն: Սկզբում խաղողագործներն Արմավիրում բողոքի ալիք բարձրացրեցին, որից հետո մի շարք պաշտոնյաներ խնդրի լուծման համար բանակցություններ սկսեցին երկու կողմերի հետ: Նախօրեին էլ Վայոց ձորի մարզի Աղավնաձոր համայնքի խաղողագործներն էին բողոքի ալիք բարձրացրել եւ դարձյալ խնդիրը նույնն էր` խաղողի մթերման գինը: Խնդիրը, ըստ էության, բազմակողմանի է, քանի որ մթերող գործարանների եւ գյուղատնտեսների միջեւ տարբեր գյուղմթերքների հետ կապված կարող են մթերման գնի շուրջ խնդիրներ առաջանալ:  

«Բողոքները մշտապես կլինեն: Անպայման, գինը որեւէ մեկին չի բավարարելու»,- այս մասին մեր զրույցում ասաց ՀՀ վարչապետի հասարակական հիմունքներով խորհրդական, տնտեսագետ Վարազդատ Կարապետյանը:

- Պարոն Կարապետյան, արդեն տեւական ժամանակ է՝ խաղողագործները եւ խաղող մթերողները մթերման գնի հետ կապված որոշակի խնդիրներ ունեն: Հարցը է՛լ ավելի ընդհանրացնելով՝ աշխարհում գյուղմթերքի մթերման գների հետ կապված խնդիրները գյուղատնտեսների եւ մթերողների միջեւ ինչպե՞ս են լուծվում:

- Աշխարհում այդ հարցը լուծելու տարբեր մեխանիզմներ կան: Դա, իհարկե, կոնկրետ խաղողին չի վերաբերվում, բայց օրինակ` կաթի, ցորենի եւ այլ նման արտադրատեսակների մասով ստեղծվում են խորհուրդներ, օրինակ` կաթի խորհուրդ: Կաթի խորհրդի մեջ մտնում են կաթ արտադրողները, կաթ մթերողները, փորձագիտական ուժեր եւ կառավարությունը: Կառավարության դերը ավելի շատ համակարգման գործառույթն է: Այսինքն, որպեսզի ապահովեն, որ այս բոլոր կողմերը նույն սեղանի շուրջ լինեն եւ իրար հետ քննարկեն հարցը: Փորձագետները հաշվարկում են կաթի ինքնարժեքը հիմնական արտադրողների խմբերի մոտ, նաեւ արժեքային ամբողջ շղթան են նայում, թե կաթնամթերքի արտադրության մեջ մոտավորապես ինչքան է ինքնարժեքը եւ գին են առաջարկում այդ տարվա համար: Արտադրողները եւ մթերողները իրար հետ գնի շուրջ բանակցում են եւ գալիս են մեկ ընդհանուր եզրակացության: Գին են որոշում եւ այդ գինը դառնում է ընդունելի գին բոլոր կողմերի համար` այդ տարվա ընթացքում:

Այսինքն, կառավարությունը համակարգում է մի պրոցես, որի արդյունքում գործընթացի կողմերը կարողանում են գալ համաձայնության որոշակի գնի շուրջ, որը ձեռք է տալիս բոլոր կողմերին: Սա ընդհանուր ընդունված մոդելն է: Այսինքն, կառավարությունը ոչ թե սկսում է միջամտել շուկային եւ գներ սահմանել, այլ հետեւում է, որպեսզի շուկայում առկա դերակատարները ստեղծեն մեխանիզմներ, որոնց միջոցով կկարողանան համաձայնության գալ գնի շուրջ:

Հիմա Հայաստանում քանի որ արտադրողները հազարավոր են եւ նաեւ խաղողի դեպքում, դժվարություն կա նրանց միավորումներ ստեղծելու առումով, այսինքն, որպեսզի կարողանան մեկ միասնական ձայնով հանդես գալ: Հիմա կառավարությունը ավելի մեծ դերակատարում ունի, այսինքն՝ պետք է փորձել հազարավոր խաղող, կաթ, ցորեն արտադրողների անունից բանակցել մթերողների հետ եւ թույլ չտալ, որպեսզի մթերողները գնային համաձայնություն կիրառեն եւ ճնշեն արտադրողներին, ովքեր չեն կարողանում միավորվել:

Մյուս կողմից՝ կառավարությունը պետք է ձգտի ամեն գնով ստեղծել միջավայր, որտեղ այդ հազարավոր արտադրողները կմիավորվեն ինչ-որ տեսակի միավորումների մեջ, որպեսզի կարողանան իրենց միասնական ձայնը եւ նաեւ ճնշումը պարտադրել մթերողներին: Սա ընդունված մեխանիզմներն են, երբ մենք փորձում ենք շուկայական տարբերակներում լուծել հարցը: Իհարկե, կան երկրներ, որտեղ պետության կողմից սուբսիդավորում է արվում, պետությունը գին է սահմանում, բայց չեմ կարծում, թե Հայաստանն այս պահին նման գործիքներ կկիրառի:

- Նշեցիք այն մեխանիզմների մասին, որոնք կիրառվում են աշխարհում: Նշեցիք նաեւ, որ մեր կառավարությունը ավելի մեծ աշխատանք է կատարում, բայց ամեն դեպքում տեսնում ենք, որ բողոքները չեն դադարում: Ե՞րբ ենք ունենալու այն արդյունքը, որ վերջապես այս բողոքները վերանան:

- Բողոքները մշտապես կլինեն: Անպայման գինը որեւէ մեկին չի բավարարելու: Հարցը նրանում է` մենք կկարողանա՞նք մեխանիզմներ ունենալ, որտեղ այդ բողոքողները իրենց ձայնը կբարձրացնեն եւ կդառնան բանակցային կողմ: Հիմա մեր մոտ մեխանիզմը ո՞նց է աշխատում, բողոքողները ճնշում են կառավարությանը, կառավարությունը ճնշում է մթերողներին: Այս մեխանիզմի գործունեությունը պետք է հնարավորինս արագ դադարեցվի: Մենք պետք է կարողանանք արտադրողների եւ մթերողների համար երկխոսության հարթակ ստեղծել, որ իրենք ուղիղ բանակցեն իրար հետ` գների շուրջ: Մեկ նախապայման կա, որ արտադրողները միավորվեն: Այսինքն, որ արտադրողները կարողանան մեկ համատեղ կառույցի տեսքով իրենց ձայնը բարձրացնել եւ որպես մեկ ուժ հանդես գալ:

Հիմա գյուղատնտեսության նախարարության կազմում ստեղծվել է աշխատանքային խումբ, որը զբաղվում է հենց կաթի հետ կապված հարցերով եւ հիմա այդ խորհրդի նախնական սխեման ենք մշակում: Այդտեղ ներառված են ե՛ւ մթերողները ե՛ւ արտադրողները: Ես հուսով եմ, որ մինչեւ մյուս մայիս, երբ մենք ունենանք կաթի արտադրության պիկը եւ կաթ մթերողները սկսեն գները նվազեցնել, մենք կունենանք համապատասխան մեխանիզմ, որը հնարավորություն կտա խուսափել հանրային նմանօրինակ բացասական պրոցեսներից:

Տպել
3566 դիտում

Նախագահ Արմեն Սարգսյանը Ժնեւում կմասնակցի Համաշխարհային ներդրումային համաժողովին

Ընտրական օրենսգրքի փոփոխությունները հնարավոր է՝ չընդունվեն, 10 պատգամավոր բացակայում է. նիստը լարված է

Պատրաստվում ենք ինտենսիվանցել Հայաստան-ԱՄՆ հարաբերությունները. Նիկոլ Փաշինյան

ՏԻՄ ընտրությունները ցույց տվեցին, որ ակնհայտ է հեղափոխության հաղթանակը. Նիկոլ Փաշինյան

Էդուարդ Շարմազանովն աշխատանքային այցով մեկնել է Սանկտ Պետերբուրգ եւ Մոսկվա

Անհապաղ փոխեք միգրացիոն օրենքները. Դոնալդ Թրամփ

Երեւանում մեկնարկել է «Եվրասիական շաբաթ» միջազգային ֆորումը

Հոկտեմբերի 26-ին Հյուսիսային եւ Հարավային Կորեաների միջեւ տեղի կունենա ռազմական բանակցություններ

Ն. Փաշինյանն Անթիլիասում այցելել է Ցեղասպանության մատուռ, առանձնազրույց ունեցել Արամ Ա կաթողիկոսի հետ

Մարդու իրավունքների պաշտպանի միջամտությամբ անձն ազատ է արձակվել քրեակատարողական հիմնարկից

Քննչական կոմիտեն ընտրախախտումների վերաբերյալ երեկ 3 հաղորդում է ստացել

ՀՀԿ-ն վաղ առավոտյան Գործադիր մարմնի նիստ էր հրավիրել. քննարկումների մասին կհայտնեն ԱԺ արտահերթ նիստին

Ընտրակաշառք, կեղծ քվեաթերթիկ, քվեարկել են 1 անգամից ավելի կամ ուրիշի փոխարեն. 16 դեպքով նախապատրաստվում են նյութեր

Արմավիրի քաղաքապետ է ընտրվել «Քաղաքացիական պայմանագիր»-ը ներկայացնող Դավիթ Խուդաթյանը

Կապանում ՔՊ-ի թեկնածուն պարտություն է կրել, հաղթել է անկուսակցական Գեւորգ Փարսյանը

Հրազդանի քաղաքապետ է ընտրվել Սևակ Միքայելյանը՝ Սասուն Միքայելյանի որդին

Առաջին կին քաղաքապետը. Էջմիածնում քաղաքապետ է ընտրվել ՔՊ-ն ներկայացնող Դիանա Գասպարյանը

Գյումրիում ոստիկանները ծեծել են Առաքելյան եղբայրներին, տղաները կալանավորված են (տեսանյութ)

Հայաստանի մեծ մասում սկսվող շաբաթն անձրեւոտ կլինի. եղանակը՝ առաջիկա օրերին

«Սիրահարդ եմ, Երևան» խորագրով հեծանվավազքը՝ քաղաքապետ Հայկ Մարությանի մասնակցությամբ (լուսանկարներ)