Պալատ խարխուլ խրճիթի վրա. նայել իրականության աչքերին

ՀՀ վարչապետ Կարեն Կարապետյանn ակնհայտորեն շտապում է: Արագ եւ շոշափելի ինչ-որ արդյունքներ ունենալու մղումը լրիվ հասկանալի է, ու դա ամենեւին վատ չէ:

Դրանով է պայմանավորված, օրինակ, տեղեկատվական եւ հաղորդակցության տեխնոլոգիաների ոլորտի նկատմամբ նրա ընդգծված ուշադրությունը: Վերջին 10 օրերին նա ՏՀՏ ոլորտին վերաբերող երեք միջոցառում է անցկացրել: ՀՀ կառավարության այսօրվա նիստում էլ կքննարկվի հաջորդ տարի Բրազիլիայում անցկացվելիք Տեղեկատվական տեխնոլոգիաների 20-րդ համաշխարհային համաժողովին մասնակցության ծախսերի ֆինանսավորմանը վերաբերող հարց:

Կարեն Կարապետյանի ուշադրությունը այս ոլորտի նկատմամբ ավելի քան հիմնավոր է: Սա այն ոլորտն է, որտեղ պետության կողմից ցուցաբերվող համեմատաբար համեստ աջակցության շնորհիվ տեսականորեն կարելի է արագ արդյունքներ ստանալ: Թե գործնականում ինչպես կլինի, առայժմ դժվար է ասել: Խնդիրն այն է, որ միայն ՀՀ կառավարությունը չէ, որ հասկանում է ՏՀՏ ոլորտի զարգացման մեծ հեռանկարները: Դա հասկանում են աշխարհի գրեթե բոլոր երկրների կառավարությունները: Դրանց շարքում այնպիսի երկրներ են, որոնք կարող են շատ ավելի մեծ չափով «համեստ աջակցություն» ցուցաբերել այդ ոլորտին եւ ավելի արագ արդյունքներ ստանալ իրենց երկրներում: Իսկ ՏՀՏ ոլորտը սահմաններ չի ճանաչում: Ոլորտի արտադրանքի արտահանումն ու ներմուծումը տրանսպորտային միջոցներ, ըստ էության, չի պահանջում: Ոլորտի մասնագետներն էլ պահանջված են ամբողջ աշխարհում, ու կադրերի «հոսունությունը» շատ մեծ է, կադրերը շատ մոբիլ են եւ այլն, եւ այսպես շարունակ:

Մի խոսքով, կարող է այնպես ստացվել, որ, շատ պատկերավոր ասած, կառավարությունը աջակցություն ցուցաբերի ոլորտին, հոյակապ մասնագետներ պատրաստվեն, բայց նրանք գնան ու իրենց տաղանդը ներդնեն այլ, շատ ավելի բարեկեցիկ երկրների ՏՀՏ ոլորտի զարգացմանը: Այլ կերպ ասած, մի առանձին ոլորտի զարգացմանը ուղղված քայլերը դժվար թե հանգեցնեն ամբողջ տնտեսության ու ընդհանրապես երկրի զարգացմանը:                 

Մյուս հարցը, որին առերեւույթ մեծ ուշադրություն է դարձնում Կարեն Կարապետյանը, օտարերկրյա ներդրումներն են: Էլի տեսականորեն, եթե մի քանի խոշոր ներդրումներ լինեն Հայաստանում, դա նույնպես կարող է ապահովել արագ արդյունք: Կստեղծվեն աշխատատեղեր, հավաքագրվող հարկերի ծավալները կմեծանան, տնտեսական աշխուժություն կլինի եւ այլն: Բայց սա էլ է տեսական: Օտարերկրյա ներդրումների համար անհրաժեշտ են համապատասխան պայմաններ: Օրինակ, ներդրողների պաշտպանվածությունը, ստվերային տնտեսության էական կրճատումը, կոռուպցիայի աստիճանի նվազեցումը, հովանավորչության իսպառ բացառումը եւ այլն:  

Կա՞ն այդ պայմանները Հայաստանում, թե ոչ: Էլի տեսականորեն, իհարկե, կան, եւ այդ մասին մեր պաշտոնյաները անընդհատ խոսում են տարբեր համաժողովներում: Վերջինը ԱՄՆ-ում էր, երբ Սերժ Սարգսյանը այնպես ներկայացրեց մեր տնտեսության հեռանկարները, որ մի պահ մոռացանք, թե որ երկրի մասին էր նա խոսում: Իրականությունը, ցավոք, ճիշտ հակառակն է: Եվ պոտենցիալ ներդրողները նայում են հենց իրականությանը: Վերցնենք երկու օրինակ: Արեւմտյան երկրներից Հայաստանում ամենաշատ ներդրումներ արել են ֆրանսիական ընկերությունները: Ի՞նչ կատարվեց, օրինակ, «Օրանժի» հետ:

Այդ ինչպե՞ս եղավ, որ այս հսկա ընկերությունը հաջողեց աշխարհի բազմաթիվ երկրներում ու արմատապես տապալվեց Հայաստանում: Նմանատիպ ընկերությունները ունեն իրենց գործունեության սկզբունքները եւ դրանք էապես չեն փոխվում կախված նրանից, թե որ երկրում են գործում:  Ու հենց այդ սկզբունքներով էլ «Օրանժը» գործեց Հայաստանում ու տապալվեց: Իր ունեցած-չունեցածն էլ վաճառեց «Յուքոմին», որը շատ հաջող գործում էր ու մի տարօրինակ զուգադիպությամբ ՀՀ մաքսայինի նախկին պետի, ՀՀ ՊԵԿ-ի նախկին նախագահի, ՀՀ ֆինանսների նախկին նախարարի հարազատներին էր պատկանում: Հիմա «Օրանժն» արդեն չկա Հայաստանում, ու դա է այն իրականությունը, որը ուսումնասիրելու են օտարերկրյա պոտենցիալ ներդրողները:

Մյուս խոշոր ներդրողը կրկին ֆրանսիական ապրանքանիշ էր` «Քարֆուրը»: Ինչ կատարվեց վերջինիս հետ: Նախ նրան դուրս «հրավիրեցին» իր ուզած տարածքից` «Դալմա մոլից», որտեղ արդեն սուպերմարկետի կահավորման աշխատանքներն էին գնում, հետո էլ մի քանի վագոն պայմաններ դրեցին նրա առաջ, թե բա ապրանքների մեծ մասը պետք է ոչ թե ներկրի, այլ ձեռք բերի ներքին արտադրողից, ու դրան էլ գումարած՝ «Քարֆուրը» պետք է մրցակցի հայտնի, շատ հայտնի «բարերար» Սամվել Ալեքսանյանի «Երեւան սիթիների» հետ: Կարո՞ղ է արդյոք «Քարֆուրը» դիմանալ այդ մրցակցությանը այն դեպքում, երբ ոչ մի պարագայում նույնիսկ մի լուցկու չոփ չի գնի մատակարարից առանց հաշիվ ապրանքագրի, իսկ իր մրցակիցը ուղղակի թաղված է ձեռքբերումների ամենասարսափելի ու մութ գործարքների մեջ: Իհարկե չի կարող: Ու այսօր երեւանյան «Քարֆուրը» դանդաղ ու հաստատուն քայլերով գնում է գործունեության դադարեցմանը` կամաց-կամաց փոքրացնում է իր տարածքը: Հենց սա է իրականությունը, որին նայելու են օտարերկրյա ներդրողները:

Ու հիմա Կարեն Կարապետյանը այս պայմանները չվերացնելով՝ ցանկանում է օտարերկրյա ներդրումներ բերի, ուզում է ՏՀՏ ոլորտում ունենալ այնպիսի ծրագրեր, որոնցով «աշխարհն է շուռ տալու»: Եթե ստացվի, ապա դա կլինի առաջին դեպքը համաշխարհային պատմության մեջ, երբ առանց պատճառները վերացնելու՝ հետեւանքները վերացել են:

Եթե ավելի պատկերավոր ներկայացնենք, Կարեն Կարապետյանի կառավարությունը փորձում է խարխլված ու փտած հիմքերով, բորբոսնած ու ճաքճքած պատերով մի հարկանի խրճիթի վրա կառուցել շատ գեղեցիկ, հուսալի, հաստ ու ամուր պատերով, լուսավոր, կոմունալ բոլոր հարմարություններով երկրորդ հարկ: Կստացվի՞:

Տպել
3387 դիտում

Մահացել է Սարդ-մարդու, Երկաթե մարդու, Հալքի, Ֆանտաստիկ քառյակի, Իքս մարդկանց «հայրը»

Նիկոլ Փաշինյան, Լենա Նազարյան, Արարատ Միրզոյան. հայտնի է «Իմ քայլը» դաշինքի առաջին տասնյակը

ԿԸՀ-ի որոշմամբ, ավագանու անդամ Արամ Մանուկյանի լիազորությունները դադարեցված են, նրան կփոխարինի Միքայել Թումանյանը

Դաշնակցության անունից առաջադրվելու եմ պատգամավորի թեկնածու, պատվի հարց է. Գեղամ Մանուկյան

Պաշտպանն ուշադրության կենտրոնում է պահում խաղաղ հավաքների ժամանակ մարդկանց իրավունքների երաշխավորման հարցը

Կոռուպցիայի դեմ պայքարն ու բարեփոխումներն առաջնահերթություն են. Փաշինյանը՝ ԵՄ դեսպաններին

Դիլիջանի ոլորաններում, Սյունիքի մարզի Գորիս և Քաջարան քաղաքներում մառախուղ է

Արագ հավաքովի, սենդվիչային տարբերակով թաղամաս. Ա. Մեսչյանն առաջարկում է համալրել բնակֆոնդը

«Ղեկը աջ» նախաձեռնությունը վաղը Կառավարության մոտ մեծ բողոքի ակցիա կիրականացնի

Կան պաշտոնյաներ, որոնք ստանում են 1 մլն դրամից ավելի թոշակ. Թանդիլյանն առաջարկում է չափ սահմանել

20-ամյա կնոջը դաժան ծեծի ենթարկած 30-ամյա տղամարդը նախկինում երեք անգամ դատապարտված է եղել

Արցախի ԱԳՆ ղեկավարն ընդունել է ԵԱՀԿ գործող նախագահի անձնական ներկայացուցչին

ՊԲ հրամանատարն ու Անջեյ Կասպրշիկը քննարկել են շփման գոտում տիրող իրավիճակը

Մինչեւ վերասարքավորում կատարելը իրենք չեն կարող այդ մեքենան շահագործել. Արմեն Փամբուխչյան

1988 թ. երկրաշարժի զոհերի հարգանքի տուրքի բոլոր միջոցառումները կկազմակերպվեն բարձր մակարդակով. Ցոլակյան

Ոստիկանին փորձում են անհիմն ազատել աշխատանքից. նա դիմում է ՀՀ ոստիկանապետին

Վերաքննիչը բեկանեց Շահեն Հարությունյանին տուգանելու մասին Վարչական դատարանի որոշումը

Իմ երեխան, իմանալով, որ մեքենան անսարք է, ասել է՝ ես չեմ վարի. զինծառայողի ծնողները մանրամասներ են պատմում

Ախալցխայում հայկական դպրոցի աղջիկներին մի քանի օր հետևել է Պակիստանի քաղաքացի. նրան ձերբակալել են

Քառօրյա պատերազմի ժամանակ մարտական հերթապահություն իրականացրած ՀՊՏՀ ուսանողների բաց նամակը վարչապետին, ԿԳ նախարարին