Տրանսֆերտները դեկտեմբերին ցատկել են․ Ի՞նչ փողեր են պտտվել

04/02/2017 schedule12:01

Անցած տարվա դեկտեմբերին Հայաստանում մեծ, շատ մեծ փողեր են պտտվել: Ընդ որում, դրանք չեն պտտվել պետական բյուջեի, կենտրոնական բանկի կամ ընկերությունների «առանցքի» շուրջ, այլ մասնավոր անձանց:

Դա ակնհայտ է դառնում ՀՀ կենտրոնական բանկի՝ օրերս հրապարակած «ՀՀ բանկերի միջոցով ֆիզիկական անձանց անունով արտերկրից մուտք եղած եւ ՀՀ-ից ֆիզիկական անձանց կողմից արտերկիր կատարված դրամական փոխանցումներ» անունը կրող տեղեկանքում, որը հրապարակվում է պարբերաբար` տարիներ շարունակ: Խոսքն այն փոխանցումների մասին է, որը հանրության շրջանում կոչվում է «մասնավոր տրանսֆերտ»: Ըստ այդ տեղեկանքի` միայն դեկտեմբերին ՀՀ մուտք եղած տրանսֆերտների ծավալը կազմել է 211 միլիոն դոլար: Սովորաբար մասնավոր տրանսֆերտները ունեն խիստ ընդգծված սեզոնային բնույթ: Դրանք կտրուկ աճում են դեկտեմբերին, ու դա պայմանավորված է նրանով, որ հայաստանցիների` արտերկրում ապրող կամ արտագնա աշխատանքի մեկնած բարեկամները ամանորից առաջ մեծ գումարներ են ուղարկում:

Մի քանի տարի առաջ դեկտեմբերին արձանագրված այս ցուցանիշը բոլորովին զարմանալի չէր լինի: Օրինակ, 2013 թվականի դեկտեմբերին տրանսֆերտների ծավալը կազմել է 220 միլիոն դոլար: Բայց 2014 թվականից սկսած, երբ Ռուսաստանի դեմ կիրառվեցին արեւմտյան պատժամիջոցները, եւ այդ երկիրը հայտնվեց տնտեսական բավականին ծանր իրավիճակում, տրանսֆերտները կտրուկ անկում ապրեցին, քանի որ ընդհանուր տրանսֆերտների մոտ 90 տոկոսն ուղարկվում է հենց այդ երկրից: Արդեն 2014 թվականի դեկտեմբերին նախորդ տարվա նույն ամսվա համեմատ տրանսֆերտների ծավալները նվազեցին մոտ 58 միլիոն դոլարով, կամ 26 տոկոսով: 2015 թվականին այդ ցածր մակարդակը պահպանվեց:

Տարիների կտրվածքով տրանսֆերտների նվազումը շարունակվում է արդեն 3 տարի: 2014-ին, 2013-ի համեմատ, նվազումը 7 տոկոս էր, հաջորդ տարի եւս 26 տոկոս, անցած տարի՝ 6 տոկոս: Տրանսֆերտների զուգահեռ ներհոսքին կա նաեւ արտահոսք: Այստեղ նույնպես հետաքրքիր պատկեր է: Ի տարբերություն ներհոսքի, արտահոսքի տարեկան ցուցանիշները համեմատաբար ավելի կայուն են եւ վերջին 4 տարիներին տատանվել են 800-900 միլիոն դոլարի սահմաններում: Բայց անցած տարվա դեկտեմբերին դեպի Ռուսաստան արտահոսքի ծավալը կտրուկ շեղում է ցուցաբերել: Եթե 2015-ի դեկտեմբերին ՀՀ-ից Ռուսաստան արտահոսել էր 49 միլիոն դոլար, ապա անցած տարվա դեկտեմբերին՝ դրա մոտ կեսը միայն. 28 միլիոն դոլար: Այսինքն, ստացվել է, որ մի կողմից կտրուկ աճել է ներհոսքը, մյուս կողմից նվազել է արտահոսքը: Արդյունքում ներհոսքի եւ արտահոսքի տարբերությունը` զուտ ներհոսքը 2016 թվականին կազմել է 102.5 միլիոն դոլար, անցած տարվա նույն ամսվա 67 միլիոն դոլարի փոխարեն:

Եթե տրանսֆերտների նման աճը թողներ այն նույն ազդեցությունը, ինչ թողնում էր նախկինում, ապա կարելի էր պնդել, որ պարզապես վերականգնվել է տրանսֆերտների ծավալի այն մակարդակը, որը կար նախկինում եւ ամեն ինչ գնում է իր հունով: Սակայն եթե դա այդպես լիներ, ապա շատ արագ կերեւար մի քանի այլ ցուցանիշներով: Եթե 2016 թվականի դեկտեմբերին եկած տրանսֆերտները նույն կերպ գային Հայաստան եւ նույն կերպ բաշխվեին, ինչպես, ասենք, 2013 թվականին էր, ապա դա միանգամից կազդեր, օրինակ, մանրածախ առեւտրի վրա: Արդեն չորրորդ տարին անընդմեջ մանրածախ առեւտրի ծավալները Հայաստանում անկասելիորեն նվազում են, եւ դա պայմանավորված է հենց տրանսֆերտների նվազմամբ: Եվ ընդհակառակը, եթե տրանսֆերտները իրոք աճեին, ապա կաճեր նաեւ մանրածախ առեւտրի ծավալը: Սակայն անցած տարվա դեկտեմբերին այն կրկին նվազել է: Համեմատության համար նշենք, որ եթե 2013 թվականի դեկտեմբերին ՀՀ բնակչության կողմից իրականացված մանրածախ առեւտրի ծավալը եղել է 246.4 միլիարդ դրամ, ապա անցած տարվա դեկտեմբերին՝ ընդամենը 172.6 միլիարդ դրամ: Նվազումը` ավելի քան 50 տոկոս:

Եվ ուրեմն անցած տարեվերջին մասնավոր կոչվող այս տրանսֆերտների կտրուկ աճն ունի անհասկանալի ծագումնաբանություն: Առայժմ միակ վարկածը, թե ինչով է դա պայմանավորված, վերաբերում է բանկային համակարգում տեղի ունեցած իրադարձություններին: Այս տարվա հունվարի 1-ից հայաստանյան բոլոր բանկերի նվազագույն կապիտալը պետք է լինի 30 միլիարդ դրամ նախկին 5 միլիարդի փոխարեն: Հայկական շատ բանկերի խոշոր բաժնետերերը ոչ թե կազմակերպություններ են, այլ անհատ անձինք: Եվ հնարավոր է, որ այդ անձանց անունով մեծ փոխանցումներ են կատարվել, եւ դա նորմալ է: Բայց բացառված չէ, որ մեծ փողերի այսպիսի «պտույտը» ունենա այլ պատճառ` բոլորովին ոչ նորմալ: Սա կարող են պարզաբանել միայն պատկան մարմինները, մասնավորապես Կենտրոնական բանկը, սակայն առայժմ նման պարզաբանում չի հնչել:

Տպել
4647 դիտում

Վահան Քերոբյանի գլխավորած պատվիրակությունն այցելել է նաև Նոր Ջուղայի Ս. Ամենափրկիչ վանք և թանգարան

Վրաստանում հայկական բեռնատարների ուղղությամբ քարեր նետելու դեպքի առթիվ քրեական գործ է հարուցվել

Աշնանը կանցկացվի մարզական փառատոն Հայաստանի 48 եւ Արցախի Ստեփանակերտ ու Ասկերան քաղաքներում

Ստրասբուրգում բարձրացվում է թիվ մեկ հարցը՝ ռազմագերիների և պատանդ պահվող անձանց խնդիրը․ Տաթեւիկ Հայրապետյան

ՀՀ առողջապահության նախարարը եւ Ֆրանսիայի դեսպանն ու ԶՖԳ գրասենյակի տնօրենը քննարկել են աջակցության ծրագրեր

Պատգամավոր Թագուհի Թովմասյանը դիմել է ԱԳ նախարար Արա Այվազյանին հայկական մեքենաները քարկոծվելու «տհաճ միջադեպի» առիթով

Էդմոն Մարուքյանը ԵԽԽՎ-ում պաստառ է պարզել՝ հայ ռազմագերիների ազատության պահանջով (տեսանյութ)

Կասկածում եմ, որ նա կկարողանա լավագույնս կատարել դիվանագիտական խնդիրները․ Գորգիսյանը՝ Մակունցի հնարավոր նշանակման մասին

Մարզերում կարիք կա հատկապես բնագիտական առարկաների, կերպարվեստի, երգեցողության, տեխնոլոգիայի ուսուցիչների. փոխնախարար

«Իմ քայլը» խմբակցությունում նոր ղեկավարի վերաբերյալ քննարկում չի եղել․ Արփինե Դավոյան

Էլեկտրոնային դասամատյաններում գրանցումների հետ կապված խնդիրներով պետք է դիմել տնօրենին, փոխտնօրենին կամ ԿՏԱԿ․ փոխնախարար

Նախորդ շաբաթ թունավորման 9 դեպք է գրանցվել, տարբեր արտակարգ դեպքերից էլ՝ 11 մահ․ ԱԻՆ-ն ամփոփում է անցած շաբաթը

Տեսա վկայականիս վրայի մետաղը վնասվել է, սիրտս պաշտպանել է թշնամուց. հրաշքով փրկված ոստիկան (լուսանկարներ)

Արցախի Շոշ գյուղի դպրոցը բացել է դռները. վերադարձել են գրեթե բոլոր աշակերտները

Գարնանն արձակուրդ կգնան միայն 1-ին եւ 2-րդ դասարանցիները․ փոխնախարարը՝ դպրոցներում արձակուրդների և ուստարվա ավարտի մասին

Հնարավոր է ատեստատները թվայնացված լինեն արդեն հաջորդ ուսումնական տարվանից․ փոխնախարարը՝ փոփոխությունների մասին

Պաշտոնական լրահոսը երբ եղավ, կիմանաք. Դավիթ Սեխլեյանը Շիրակի փոխմարզպետ նշանակվելու մասին

Այսօր Ստրասբուրգում մեկնարկում է ԵԽԽՎ ձմեռային նստաշրջանը

ԱՀ նախագահի հրամանագրով՝ արտակարգ իրավիճակների ծառայությունը և ոստիկանությունը կներառվեն ՆԳՆ-ի մեջ

Ուզում ենք դեռևս դինամիկայի մեջ գտնվող պրոցեսը գնահատել․ Սուրեն Գրիգորյանը՝ COVID-19-ի հարցով քննիչ հանձնաժողովի մասին

Նիդեռլանդներում ոստիկանությունը ջրցան մեքենաներ է օգտագործել կորոնավիրուսի նոր սահմանափակումների դեմ ցույցը ցրելու համար

Ստեփանակերտ-Գորիս ճանապարհին մեքենան գլորվել է ձորը. կա 2 զոհ, 1 վիրավոր

Արցախում կորոնավիրուսային հիվանդության 3 նոր դեպք է հաստատվել

Եվրոպան պահանջում է ազատ արձակել Նավալնիին և Ռուսաստանին սպառնում է նոր պատժամիջոցներով

15 տարի շարունակ Կառավարության տարբեր մարմիններ օդաչուների վնասի հատուցման հարցը ձգձգում են՝ խախտելով նրանց իրավունքները

2020 թվականին ՀԴՄ կանոնների խախտման նոր տեսակներ են ի հայտ եկել․ ծրագրային միջամտություն է արվում․ Թամազյան

Ավելի քան 7000 արցախցի երեխաներ դեռ սովորում են Հայաստանի տարբեր դպրոցներում․ ԿԳՄՍ փոխնախարար

Շնորհակալագրեր, մրցանականեր. ամփոփվել է Հարկադիր կատարումն ապահովող ծառայության տարեկան գործունեությունը

ԿԳՄՍ նախարար Վ․ Դումանյանը շնորհավորական ուղերձ է հղել Կրթության միջազգային օրվա առթիվ

Ներքաշվում ենք մի գործընթացի մեջ, որի արդյունավետության գնահատականը աշխարհում դեռ չկա․ Արտակ Մանուկյան

Մեկնարկել է Իրանի ԱԳ նախարարի տարածաշրջանային այցը. առաջին կանգառը Բաքվում է

Կապան, Մեծավան և Մարմաշեն համայնքները ևս 103 միլիոն դրամի տեխնիկա են ստացել

Ստեղծվել է ձմեռային զորակոչի ընթացքում քաղաքացիների դիմումների և բողոքների քննարկման հանձնաժողով

Ավստրիայի բնակիչները պարտավոր են դիմակների փոխարեն ռեսպիրատորներ կրել, ֆրանսիացիներին խորհուրդ է տրվել հեռախոսով չխոսել

Հերիքնազ Տիգրանյանը ընտրվեց կորոնավիրուսի դեմ պայքարի արդյունավետությունը ուսումնասիրող քննիչ հանձնաժողովի փոխնախագահ

ԱՄՆ-ում հրաձգության հետեւանքով հինգ մարդ է զոհվել

Ստեփանակերտի Հայկավան թաղամասում և Գետափ տեղամասում կիրականացվեն չպայթած զենք-զինամթերքի վնասազերծման աշխատանքներ

Արցախի գյուղերում հաստատվող քաղաքացիների համար առաջիկայում կստեղծվեն տարբեր հնարավորություններ. ԱՀ նախագահ

Հաստատվել է կորոնավիրուսային հիվանդության 58 նոր դեպք. գրանցվել է 8 մահ

Մարիինյան թատրոնի տեխնիկական անձնակազմը տեսագրում և ձայնագրում է Բեթհովենի սիմֆոնիաները Ֆիլհարմոնիկի կատարմամբ