Ակադեմիկոս, պրոֆեսոր, ՀՀԿ անդամ Յուրի Ալեքսանյանի բաց նամակը վարչապետին

20/07/2017 schedule21:09

Մեծարգո Կարեն Վիլհելմի,

ծայրաստիճան արտակարգ իրավիճակը, որում հայտնվել է ՀՀ ԱՆ Ա. Բ. Ալեքսանյանի անվան համաճարակաբանության, վիրուսաբանության եւ բժշկական  մակաբուծաբանության գիտահետազոտական ինստիտուտը, ստիպում է ինձ դիմել Ձեզ սույն բաց նամակով:

ՀՀ առողջապահության նախարարությունը սկսել է ՀՀ ԱՆ Ա. Բ. Ալեքսանյանի անվան համաճարակաբանության, վիրուսաբանության եւ բժշկական  մակաբուծաբանության գիտահետազոտական ինստիտուտի լուծարման գործընթացը, որը փոխարինվեց գործնական առողջապահության հիմնարկին (Հիվանդությունների վերահսկման եւ կանխարգելման ազգային կենտրոնին) միացմամբ: Սկզբունքորեն երկու գործընթացները չեն տարբերվում միմյանցից եւ նշանակում են ինստիտուտի ոչնչացումը: ՀՀ առողջապահության նախարարությունում ինստիտուտի վերաբերյալ սկսված գործընթացը կարելի է նմանեցնել ամպրոպին պարզ երկնքում:

Թվում էր, թե ինստիտուտի համար բախտորոշ որոշումներ կայացնելու համար նրա գործունեությունը (գիտական, կադրային, ֆինանսատնտեսական, կապը գործնական առողջապահության եւ բարձրագույն ուսումնական հաստատությունների հետ, պարզաբանելու նրա դերը եւ նշանակությունը) պետք է ստուգեր բանիմաց հանձնաժողով, որի նպատակը պիտի լիներ ինստիտուտում իրադրության բացահայտումը: Սակայն ոչ մի հանձնաժողով ինստիտուտում չի աշխատել: Խոսքը վերաբերվում է հանրապետության առաջին գիտական հիմնարկության ոչնչացմանը, որը հիմնադրվել է 1923թ. որպես Տրոպիկական ինստիտուտ:

Այդ ժամանակ մալարիայից ավելի շատ մարդիկ էին մահանում, քան ծնվում էին: Ինստիտուտի բացմանը ներկա են   եղել Հայաստանի կառավարության ղեկավար Ա. Մյասնիկյանը եւ այլ ղեկավար անձինք: 50 տարի անց, 1973թ. վարակական հիվանդությունների դեմ բեղմնավոր աշխատանքի եւ բարձրորակ գիտական կադրերի պատրաստման համար վերանվանված ինստիտուտը պարգեւատրվել է Աշխատանքային Կարմիր Դրոշի շքանշանով:  Ինստիտուտը մեծ աշխատանք է իրականացրել այնպիսի վարակիչ հիվանդությունների վերացման կամ հիվանդացության նվազման ուղղությամբ, ինչպիսիք են մալարիան, բնական ծաղիկը, դիֆթերիան, կարմրուկը, լեպտոսպիրոզները, աղիքային վարակները (որովայնային տիֆ,  Ա եւ Բ պարատիֆեր, դիզենտերիա, սալմոնելոզներ), պոլիոմիելիտը եւ այլն: Ինստիտուտում պատրաստվել են գիտության 30 դոկտորներ, ընդ որում 3-ը` 2004, 2005 եւ 2006թթ., եւ շուրջ 90 թեկնածուներ:    

Ինստիտուտի գիտական ներուժը ակտիվ կերպով մասնակցել է 1988թ. տեղի ունեցած Սպիտակի երկրաշարժի հետեւանքների վերացմանը: 90-ական եւ 2000-ական թվականներին շարունակվել է ինստիտուտի մասնակցությունը վարակների դեմ պայքարի գործում (պայքար վերադարձած մալարիայի դեմ, զինված ուժերում վիրուսային հեպատիտների դեմ): 1998թ. ինստիտուտը մասնակցել է (պրոֆեսոր Գ. Բ. Ղուկասյան) Արմավիրի մարզի Զարթոնք գյուղում խոլերայի օջախի վերացմանը:

2002թ. օգոստոսի 1-ի ՀՀ կառավարության  (վարչապետ Ա. Մարգարյան) N 1213-Ն որոշման համաձայն, ինստիտուտը վերակազմակեպվել է «Ա. Բ. Ալեքսանյանի անվան  համաճարակաբանության, վիրուսաբանության եւ բժշկական  մակաբուծաբանության գիտահետազոտական ինստիտուտ» պետական ոչ առեւտրային կազմակերպության: Նույն որոշմամբ սահմանվել է, որ «Ա. Բ. Ալեքսանյանի անվան  համաճարակաբանության, վիրուսաբանության եւ բժշկական  մակաբուծաբանության գիտահետազոտական ինստիտուտ» պետական ոչ առեւտրային կազմակերպության հիմնական գործունեության առարկան եւ նպատակը Հայաստանի Հանրապետությունում տարածված մանրէային, վիրուսային եւ մակաբուծային բնույթի վարակիչ հիվանդությունների համաճարակաբանության, ախտորոշման եւ կանխարգելման, ինչպես նաեւ այդ հիվանդությունների դեմ պայքարի հարցերի ուսումնասիրությունն է: Նկատի ունենալով, որ 1989թ.-ից Հայաստանում ձեւավորվել է բարդ եւ լարված համաճարակաբանական իրավիճակ, որը պայմանավորված է մի ամբողջ շարք պատճառներով, ինստիտուտի հիմնական գիտական խնդիրներն են հանդիսանում տարբեր մանրէների զգայունության ուսումնասիրությունը հակաբիոտիկների եւ ախտահանիչների հանդեպ, վարակիչ  հիվանդությունների ուսումնասիրությունը, պայմանական պաթոգեն էնտերոբակտերիաներով հարուցված աղիքային վարակները, ներհիվանդանոցային վարակները, վիրուսային հեպատիտները, երկրորդային իմունոդեֆիցիտային վիճակների հիմնահարցը վարակների դեմ պայքարի գործում եւ այլն: Այդ աշխատանքների վերջնական նպատակը պետք է լինի բարենպաստ համաճարակաբանական իրավիճակի  ստեղծումը, ինչը հանդիսանում է ինչպես հանրապետության ազգաբնակչության առողջության, այնպես էլ երկրի պաշտպանունակության բարձր մակարդակի երաշխիքը:

Ինստիտուտը վերջին 25 տարիների ընթացքում բացարձակապես չի ֆինանսավորվել առողջապահության նախարարության կողմից եւ շարունակում  է իր գիտական գործունեությունը ՀՀ գիտության պետական կոմիտեի կողմից բազային ֆինանսավորմամբ:

Չհամաձայնվելով ինստիտուտի հնարավոր ոչնչացման հեռանկարի հետ, ինստիտուտի կոլեկտիվը լի է վճռականությամբ, ղեկավարվելով պաշտպանության նախարար Վ. Սարգսյանի կողմից հնչեցված Ազգ-Բանակ կարգախոսով, մոբիլիզացնելով բոլոր ուժերը եւ միջոցները, կենտրոնանալ վարակական հիվանդությունների դեմ պայքար ծավալելու ուղղությամբ, որը կարող է ունենալ կարեւոր նշանակություն հանրապետության զինված ուժերի համար: ՀՀ պաշտպանության նախարարությունը, արձագանքելով ինստիտուտի ցանկությանը, համագործակցելու պատրաստակամություն է հայտնել ՀՀ զինված ուժերում մի շարք կարեւոր խնդիրների շուրջ համատեղ  ուժերով  կատարել գիտական հետազոտություններ ՀՀ ԿԳՆ գիտության պետական կոմիտեի կողմից բազային ֆինանսավորման շրջանակներում:

Մեծարգո պարոն վարչապետ

Օգտագործելով Ձեր բարձր հեղինակությունը, ՀՀ  ԱՆ որոշ անձինք ցանկանում են կառավարության որոշումով օրինականացնել ինստիտուտի միացումը Հիվանդությունների վերահսկման եւ կանխարգելման ազգային կենտրոնին: Հարցի այդպիսի լուծումը ձեռնտու է ինստիտուտի միայն մեկ անձի` տնօրեն, բժշկական գիտությունների դոկտոր Գայանե Մելիք-Անդրեասյանին:  Առողջապահության նախարարության ցուցումով ցանկանում են բաժանել դեռեւս «չսպանված արջի մորթին»  (ինստիտուտի տարածքը):

Մեծարգո պարոն վարչապետ

Կարծում եմ, որ առկա մարտահրավերների պայմաններում մեր երկրի  համար կարեւոր նշանակություն ունեցող գիտական հիմնարկության ոչնչացումը  չի ելնում ՀՀ ազգային անվտանգության շահերից: Ուստի խնդրում եմ Ձեզ պահպանել ինստիտուտի ներկա կարգավիճակը:

ՀՀ ԳԱԱ ակադեմիկոս, պրոֆեսոր,

ինստիտուտի գիտական խորհրդական,

Հայաստանի Հանրապետական

կուսակցության անդամ 1998թ.-ից                              

Յուրի   Ալեքսանյան

Տպել
3155 դիտում

Արցախի Մարտունու շրջանում իրականացված որոնողական աշխախատանքների արդյունքում հայտնաբերվել է ևս մեկ աճյուն

Ադրբեջանական կողմը հայկական կողմին է փոխանցել երեկ սպանված Սեյրան Սարգսյանի դին

Հայրենադարձվածերից 2-ը Գյումրիից են. Նազելի Բաղդասարյան

Հայաստան է վերադարձել 10 հայ գերի. հայտնի են նրանց անունները

Արմավիրի մարզի Բաղրամյան համայնքում՝ պատերազմում զոհված տղաներին նվիրված «Արմաթ» լաբորատորիայի բացումը՝ լուսանկարներով

ՀՀ տարածքում կան փակ և դժվարանցանելի ավտոճանապարհներ, Լարսը բաց է

Վարչապետի և արտախորհրդարանական քաղաքական ուժերի ղեկավարների մասնակցությամբ նիստ է տեղի ունեցել (լուսանկարներ, տեսանյութ)

Անավարտ թռիչք. Գյումրու N զորամասում հուշակոթող է բացվել՝ ի հիշատակ զոհված օդաչուների (լուսանկարներ)

Հակահամաճարակային կանոնները խախտվել են Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների հանրային տրանսպորտում

«Ալիբեկ» սարի գագաթին ավտոմեքենան արգելափակվել է ձյան մեջ

Կալանավորվել է ոստիկանության ՊՊԳՎ նախկին պետ Վարդան Մինասյանը

Զագրեբում քննարկվել է հայ-խորվաթական երկկողմ օրակարգին վերաբերող հարցերի լայն շրջանակ (լուսանկարներ)

Հայտնի է Ճարտարի բնակչին սպանած ադրբեջանցու ինքնությունը. խաղաղապահները բանակցում են դին արցախյան կողմին հանձնելու շուրջ

Արմավիրի մարզի Բաղրամյան համայնքում «Արմաթ» ինժեներական լաբորատորիա է բացվել

2 դեղաչափով պատվաստված անձինք 6 ամիս անց կարող են ստանալ բուստեր՝ խթանիչ դեղաչափ. ՀՎԿԱԿ

Հալեպի նահանգապետը պատրաստակամություն է հայտնել օժանդակել Հալեպի հայկական եկեղեցիներին, դպրոցներին և հայ համայնքին

ԱԳՆ-ն վերահաստատել է ՀՀ աջակցությունը՝ ԵԱՀԿ մամուլի ազատության հարցերով ներկայացուցչի կողմից նախաձեռնված ծրագրերին

Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնում նշվել է հայոց առաջին լուսավորիչների տոնը (լուսանկարներ)

Ողբերգական դեպք Վանաձորում. ննջասենյակում հայտնաբերվել է տան տիրոջ կիսաայրված դին (լուսանկարներ)

Լեռնային և նախալեռնային գոտիներում ճանապարհները կպատվեն մերկասառույցով

Օտարերկրացի տղամարդուն ծեծել են, հափշտակել բջջային հեռախոսը, գումարն ու արծաթե վզնոցը

Իրականացվել է մարտական հերթապահության հերթափոխ, ստուգվել է զինծառայողներին կցագրված զենք-զինամթերքը

Դեկտեմբերի 5-ի ՏԻՄ ընտրություններով Հայաստանը կավարտի վարչատարածքային ամենամեծ բարեփոխումը (տեսանյութ)

Մուշի ոստիկանները ապօրինի պահվող զենք են հայտնաբերել

Երկրաշարժ է գրանցվել Բավրա գյուղից 18 կմ հյուսիս-արևելք. ցնցումները զգացվել են Լոռիում

Հատուկ նշանակության ստորաբաժանման զինծառայողների հետ կրակային պատրաստության պարապմունք է անցկացվել

Քննարկվել են բարձր տեխնոլոգիաների ոլորտում Բելառուսի հետ համագործակցության ընդլայնման մի շարք հնարավորություններ

Արցախում կորոնավիրուսի 54 նոր դեպք է գրանցվել, ծայրահեղ ծանր վիճակում է 18 հիվանդ

Զովունի գյուղից դեպի Կորեայի ձոր տանող ավտոճանապարհը ժամանակավորապես փակ է

Արաբկիրում Սոսե և Վաղարշյան փողոցների մայթերը հիմնովին բարեկարգվել են, գործընթացը շարունակական է. Դանիելյան

Գրանցվել է կորոնավիրուսի 419 նոր դեպք և 25 մահ, փաստացի բուժում է ստանում 10834 պացիենտ

7 ժամով կդադարեցվի Սյունիքի մարզի Սիսիան քաղաքի 2 փողոցի գազամատակարարումը

Ստոկհոլմում Հայաստանի ու Ադրբեջանի ԱԳ նախարարների հանդիպում տեղի չի ունեցել. ԱԳՆ խոսնակ

Մինչև 6 ժամ լույս չի լինի Երևանի տարբեր հասցեներում և 4 մարզի որոշ համայնքներում

ՀՀ տարածքում կան փակ և դժվարանցանելի ավտոճանապարհներ

Ալավերդի-Այրում ավտոճանապարհին մեքենան ձորն է ընկել. կա զոհ

Աճառյան 1-ին փակուղու խաչմերուկում Աճառյան փողոցի տրանսպորտային լուսացույցները կտեղակայվեն երթևեկելի մասի վերևում

Ոսկեվազ համայնքում գազի ներքին ցանց է կառուցվում

Հայաստանի եւ Ղազախստանի ԱԳ նախարարները մտքեր են փոխանակել միջազգային ու տարածաշրջանային անվտանգային հարցերի շուրջ

205 համարի երթուղայինը վթարի է ենթարկվել․ 2 ուղեւոր տեղափոխվել է «Աստղիկ» բժշկական կենտրոն