Թվաբանական անոմալիաներ Ադրբեջանի նախագահական ընտրությունների ընթացքում

Ապրիլի 11-ին Ադրբեջանում կայացան նախագահական արտահերթ ընտրությունները: Ոչ մի անակնկալ, բնականաբար, չգրանցվեց. Իլհամ Ալիեւը հետագա 7 տարվա (եթե, իհարկե, ֆորս-մաժորներ չլինեն) ընթացքում կշարունակի ղեկավարել երկիրը: Ալիեւը, ըստ exitpoll-երի տվյալների, ստացավ ընտրողների շուրջ 83 տոկոսի ձայները: Կասկած չկա, որ մի քանի օրից ԿԸՀ պաշտոնական թվերը, մոտավորապես նույն մակարդակի վրա են լինելու: Ալիեւը, խոշոր հաշվով, մրցակից չուներ. մնացած 7 թեկնածունից առնվազն 6-ը դրածո ընդդիմադիրներ էին եւ սեփական քարոզարշավի ընթացքում, մեծ հաշվով, իրականացնում էին Իլհամ Ալիեւի գովքը: Միակ թեկնածուն, որն ընդդիմադիր կեցվածքով էր հանդես գալիս Սերդար Չալալօղլուն էր: Նա 2003 թ. ընտրություններից հետո ոստիկանության կողմից կտտանքների էր ենթարկվել: Այդուհանդերձ, ինչպես պարզեց BBC-ի ադրբեջանական ծառայությունը, լայն հանրությանը հայտնի չէր թեկնածուներից ոչ ոք:

Ընտրությանը մասնակցած քաղաքացիների տոկոսը եւս շատ բարձր էր՝ 86,5 տոկոս:

Մաթեմատիկական անոմալիաները սկսվել էին դեռեւս նախընտրական շրջանում: ԿԸՀ ցուցակներում ներառված էր 5 միլիոն 300 հազար ընտրող, մինչդեռ, ըստ Ադրբեջանի վիճակագրական պետական կոմիտեի՝ Ադրբեջանում բնակվում են ընտրության իրավունք ունեցող 7 միլիոն մարդ:

Այդ առիթով հետաքրքիր հայտարարություն է արել ԿԸՀ ղեկավար Մազախիր Պանախովը: Պատասխանելով BBC-ի ադրբեջանական ծառայությանը, նա հայտարարել է, որ «ձայնի իրավունքը չի սահմանափակվում ընտրողների ցուցակով»:

«Ընտրական ոչ մի ցուցակ կատարյալ չէ. ինչ-որ մեկի անունը կավելանա ցուցակում, մյուսինը՝ դուրս կգա», - ասել է Պանախովը եւ հավելել, որ նման դեպքերի համար կան լրացուցիչ ցուցակներ:

Սակայն դա միակ խնդրահարույց երեւույթը չէր: Նույն BBC-ի հաղորդմամբ՝ տեղական ընտրական շատ հանձնաժողովների անդամներ տեղյակ չէին ոչ միայն քաղաքացիների, այլեւ իրենց պարտականությունների մասին: Օրինակ, Խիրդալանի շրջանի ընտրատեղամասերից մեկում հանձնաժողովականները չգիտեին, որ պարտականությունները կատարելիս չի կարելի նարդի խաղալ:

Այդուհանդերձ, այս եւ այլ նմանատիպ խախտումները վրիպել են դիտորդների աչքից: Գրեթե 60 հազար դիտորդներ, որոնցից 890 միջազգային, հետեւել են Ադրբեջանի նախագահական ընտրությունների ընթացքին եւ լուրջ խախտումներ չեն արձանագրել: ԵԱՀԿ/ԺՀՄԻԳ-ը հրապարակելու է իր զեկույցը ապրիլի 12-ին: ԵԱՀԿ/ԺՀՄԻԳ զեկույցը հետաքրքիր է այն առումով, որ դրանում ավանդաբար անդրադարձ է լինում մամուլին՝ այդ թվում՝ ընդդիմադիր, ինչն Ադրբեջանում, մեղմ ասած, բարդ է գտնել: Բանն այն է, որ անցյալ տարվա մայիսին մի շարք լրատվամիջոցներ արգելափակվեցին «բռնություն, ատելություն եւ ծայրահեղականություն քարոզելու համար»:

Այս ընտրությունները պետք է կայանային հոկտեմբերին, սակայն փետրվարին Ալիեւը որոշեց կես տարով շուտ անցկացնել դրանք: Նման որոշումը բացատրող ամենատարբեր պատճառներ են նշվում՝ 2025 թ. նոյեմբերին կայանալիք խորհրդարանական ընտրություններին չխանգարելու միտումից մինչեւ հնարավոր պալատական հեղաշրջման փորձի կանխում:

Պալատական հեղաշրջումը դիտարկվում է Իլհամ Ալիեւի (Նախիջեւանյան) եւ նրա կնոջ (Փաշաեւների) կլանների միջեւ մշտական պայքարի համատեքստում: Հարկ է նշել, սակայն, որ գործնականում սա արդեն վաղուց միեւնույն կլանն է: Իլհամ Ալիեւից հետո, ըստ ամենայնի, Ադրբեջանի նախագահությունը ժառանգելու է նրա որդին՝ Հեյդարը, որն այս պահին 21 տարեկան է եւ ադրբեջանական սահմանադրության համաձայն կարող է իր թեկնածությունն առաջադրել արդեն 4 տարի անց: Հեյդար կրտսերը միաժամանակ ներկայացնում է երկու կլանները, ինչը, հավանաբար, կբավարարի երկու կողմերին էլ, եւ նրանք կշարունակեն արդեն ներկլանային պայքարը:

Ինչ վերաբերվում է Հայաստանի հետ հարաբերությունների հեռանկարին, ապա վստահաբար կարելի է ասել, որ լուրջ փոփոխություններ Բաքվի հռետորաբանության մեջ չեն նկատվելու: Ներքին լսարանի համար Ալիեւը շարունակելու է Երեւանը «պատմական Ադրբեջանի» մաս անվանել, իսկ արտաքին քաղաքականությունը կառուցվելու է էներգակիրների արտահանման վրա: Միամտություն է՝ ակնկալել, թե Եվրոպան կամ ԱՄՆ-ն պատժամիջոցներ կկիրառեն բռնապետական երկրի նկատմամբ, եթե այն դուրս չի գալիս իրենց խաղի օրենքների սահմաններից: Օրինակ՝ չի փորձում սեփական ճանապարհով զարգանալ, կամ պատերազմ հրահրել մի տարածաշրջանում, որտեղ պետք չէ: Ո՛չ մեկը, ո՛չ մյուսը մոտ ապագայում Ալիեւը չի անելու:

Ադրբեջանին ձեռնտու է թե՛ իր հասարակության զարգացման մակարդակը, թե՛ Արցախի կիսապատերազմական վիճակը: Հիշելով Ադրբեջանի արտգործնախարար Էլմար Մամեդյարովի հայտարարություններն այն մասին, որ հայկական եւ ադրբեջանական ընտրություններից հետո բանակցությունները շարունակվելու են՝ չի բացառվում, որ որոշակի ցուցադրական ակտիվություն կնկատվի նաեւ բանակցային գործընթացում, թեեւ սահմանային լարվածության աճը վերջին օրերին այլ բանի մասին է խոսում:

Տպագրվել է «Հայկական ժամանակ» օրաթերթի ապրիլի 12-ի համարում:

Տպել
4982 դիտում

Տոկիո-2020. Ըմբիշ Արսեն Հարությունյանը պարտվեց առաջին գոտեմարտում (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Արթուր Ալեքսանյանի և Սիմոն Մարտիրոսյանի պարգևատրման արարողությունը (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Սիմոն Մարտիրոսյան. Հավանաբար էլ չի ստացվում քաշ գցել

Տոկիո-2020. Սիմոն Մարտիրոսյանը՝ օլիմպիական խաղերի փոխչեմպիոն (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Ծափահարություններ մրցավարներին. Արթուր Ալեքսանյանը՝ օլիմպիական խաղերի փոխչեմպիոն (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Հեռացատկորդ Լևոն Աղասյանն ավարտեց պայքարը (տեսանյութ)

Ճապոնական կարգապահությունն ու Օլիմպիական խաղերը. հայացք Տոկիոյից

Տոկիո-2020. Մրցավարներն ըմբիշ Կարեն Ասլանյանից խայտառակ կերպով խլեցին կիսաեզրափակչի ուղեգիրը (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Հովհաննես Բաչկովը վստահ հաղթանակ տարավ ու դուրս եկավ կիսաեզրափակիչ (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Արթուր Դավթյանի պարգևատրման արարողությունը (տեսանյութ)

Հեղափոխությունից հետո Հայաստանում հաստատված անգլիացի կենսաթոշակառուն գրախանութ է բացել. այնտեղ իր հին ու թանկ գրքերն են

Տոկիո-2020. Արթուր Դավթյան. «Եթե մարզաձևի պայմանները Հայաստանում բավարար լինեին, կարող էր ավելի մեծ հաջողություն լինել»

Գերությունից վերադարձած Արեգն օգնության կարիք ունի

ՍԴ-ն հակասահմանադրական է ճանաչել «Բարձագույն կրթության և գիտության մասին» օրենքի որոշ դրույթներ

Տոկիո-2020. Մարմնամարզիկ Արթուր Դավթյանն առաջին մեդալը նվաճեց Հայաստանի համար (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Արթուր Ալեքսանյանը վնասվածք ստացավ, բայց կարողացավ դուրս գալ եզրափակիչ (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Ըմբիշներ Կարապետ Չալյանն ու Արթուր Ալեքսանյանը կիսաեզրափակչում են (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Արթուր Ալեքսանյան և Կարապետ Չալյան. Ռևանշի ցանկությամբ

Տոկիո-2020. Արմեն Մելիքյանը մեկ հաղթանակ տարավ ու մեկ պարտություն կրեց (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Արման Դարչինյանը պարտվեց նոկաուտով (տեսանյութ)

Ճամբարներում իրականացվել են առողջ ապրելակերպի խթանմանն ուղղված իրազեկման աշխատանքներ

Նպատակ կա ՀՀ բոլոր բնակավայրերը միացնել լայնաշերտ ինտերնետ կապին. Հայկ Չոբանյան (տեսանյութ)

Ալավերդու համայնքապետարանը սոցիալական խմբերին արժեթղթեր է տալիս, և նրանք ստիպված են գնումներ կատարել կոնկրետ խանութից

Թուրքիան անտառային հրդեհների ճիրաններում է հայտնվել

Այն ինչ հիմա պետք է մեր երկրին, կրթված հասարակությունն է. Արամ Հայրյան

Մասիսում անասնագոմ է այրվել

ԱԹՍ օդանավակայան կառուցելու համար անհրաժեշտ գումարը հավաքվեց 15 օրում. այն կկառուցվի Լեռնապատ համայնքում

Մինչև տարկետում տալու որոշում է կայացվում, օլիմպիադան ավարտվում է. ԿԳՄՍՆ համագործակցելու պատրաստակամություն է հայտնում

ԱՄՆ կոնգրեսականը հորդորել է Ադրբեջանին անհապաղ դուրս գալ Հայաստանի տարածքից և դադարեցնել բռնությունը. «Արմենպրես»

Գագիկ Ջհանգիրյանը շրջայց է կատարել մարզերի ընդհանուր իրավասության դատարաններում (տեսանյութ)

Իրանում Էկոնոմիկայի փոխնախարարը քննարկել է դեղագործության ոլորտում ներդրումային ծրագրեր իրականացնելու հնարավորությունը

10 հազար դոլարի փոխարեն 2 հազար դոլար. քթի պլաստիկ վիրահատության համար օտարերկացիները գալիս են Հայաստան

Մեկնարկել են Condor ավիաուղիների Ֆրանկֆուրտ-Երևան-Ֆրանկֆուրտ երթուղով չվերթերը

Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 2-ից 3 աստիճանով

Կրակոցներ Երևանում, կասկածյալներից 3-ը եղբայրներ են. shamshyan.com

Երևան քաղաքապետարանի պատվիրած ավտոբուսներն ուղևորվել են Շանհայի նավահանգիստ, ՀՀ կհասնեն հոկտեմբերին (լուսանկարներ)

Վաղը ներհանրապետական էլեկտրագնացքներով երթևեկություն կլինի անվճար՝ բացառությամբ Երևան-Գյումրի էքսպրեսների

Կարգալույծ է հռչակվել Տեր Պետրոս աբեղա Ազարյանը

Երևանում անցկացվել է Ատոմյաին տեխնոլոգիաների երեկո

Բողոքի նամակ համաշխարհային ճանաչում ունեցող հայագետներից. ՀՀ-ն չի ընդգրկվել միջազգային գիտաժողովի մասնակիցների ցանկում