Իդլիբի շուրջ պայմանավորվածությունները կատարվում են. ինչ սպասել հետագայում

Հոկտեմբերի 8-ին թուրքական Անադոլու լրատվական գործակալությունը տեղեկացրեց, որ զինված ընդդիմությունը Իդլիբից վերջնականապես դուրս է բերել ծանր զինատեսակները: Սիրիայի նախագահ Բաշար Ասադի հակառակորդները դա իրականացրել են սեպտեմբերին Ռուսաստանի եւ Թուրքիայի՝ Իդլիբում ապառազմականացված գոտի ստեղծելու պայմանավորվածության շրջանակում:

Ռուսաստանի եւ Թուրքիայի պաշտպանության նախարարները սեպտեմբերի 17-ին Սոչիում հուշագիր էին ստորագրել, որով նախատեսվում էր մինչեւ հոկտեմբերի 15-ը Իդլիբում 15-20 կմ խորությամբ ապառազմականացված գոտի ստեղծել զինված ընդդիմության եւ կառավարական ուժերի շփման գծի երկայնքով: Նույն հուշագրի համաձայն՝ մինչեւ հոկտեմբերի 10-ը այդ գոտուց պետք է դուրս բերվեր զինված ընդդիմության ծանր զինտեխնիկան, ինչն էլ, Անադոլուի աղբյուրների համաձայն արվել է: Ապառազմականացված գոտու վերահսկողությունը իրականացվելու է թուրքական եւ ռուսական ստորաբաժանումների կողմից:

Հուշագրի ստորագրումը Թուրքիայի նախագահ Ռեջեբ Թայիփ Էրդողանի նախաձեռնությունն էր: Դրա այլընտրանքը Սիրիայի կառավարական ուժերի կողմից ռազմական լայնամասշտաբ գործողության անցկացումն էր Իդլիբում, ինչը ձեռնտու չէր Թուրքիային՝ քրդերի դեմ պայքարի տեսանկյունից: Այդ պատճառով հուշագրում Թուրքիան ավելի լայն պարտավորություններ է իր վրա վերցրել: Մասնավորապես զինված ընդդիմության եւ ահաբեկիչների տարբերակման պատասխանատվությունը դրված է հենց պաշտոնական Անկարայի ուսերին: Իսկ թե որքանով կհաջողվի դա իրականացնել պարզ կդառնա մոտ ապագայում: Ամեն դեպքում, եթե անգամ տարբերակումից հետո Իդլիբում մնան ահաբեկչական օջախներ, դրանց դեմ բավարար կլինի իրականացնել տեղային գործողություններ՝ առանց տեղի բնակչությանը վտանգելու եւ հավելյալ ռեսուրսներ ծախսելու:

Ռուսական կողմին այս պայմաններում մնում է միայն հետեւել հուշագրի կետերի կատարմանը, ինչը, հաշվի առնելով Սիրիայում գտնվող ՌԴ ռազմական օղակների սերտ կապերը թուրք գործընկերների հետ՝ բարդ գործ չէ: ՌԴ պաշտպանության նախարարի տեղակալ Սերգեյ Վերշինինը ՌԻԱ նովոստիի հետ զրույցում նշել է, որ ռուս եւ թուրք զինվորականների միջեւ «լավ կապեր եւ համագործակցություն է հաստատվել»:

«Փաստաթղթի ստորագրումից հետո նրանք արդեն մի քանի անգամ հանդիպել են: Ապառազմականացված գոտու սահմանները հստակեցված են», - ասել է Վերշինինը:

Ինչեւէ, հուշագրի կետերի կատարումը խնդրի վերջնական լուծմանն ուղղված միջանկյալ քայլ է: Սիրիայի արտաքին գործերի նախարար Վալիդ Մուալեմը նախօրեին հայտարարել էր, որ Իդլիբում տեղակայված զինյալները մինչեւ դեկտեմբերի կեսերը պետք է հանձնեն բոլոր ծանր զինատեսակները: Սա, ըստ էության, չի հակասում Ռուսաստանի դիրքորոշմանը, որը ցանկանում է Ասադի շուրջ վերամիավորել Սիրիայի բոլոր տարածքները: Սակայն, Իդլիբն, ամենայն հավանականությամբ, չի լինելու Սիրիայի վերամիավորման վերջին հաղթական ակորդը:

Սիրիայի հյուսիսում գործում է դե-ֆակտո անկախ, սակայն առայժմ դե-յուրե անկախության հայտ չներկայացրած Հյուսիսային Սիրիայի Ժողովրդական Դաշնությունը, կամ Արեւմտյան Քրդստանը: Ըստ որոշ տեղեկությունների՝ Արեւմտյան Քրդստանը սերտ ռազմական կապեր ունի Իրաքի քրդերի եւ ԱՄՆ-ի հետ: Իրավիճակը փոքր-ինչ հավասարակշռվում է նրանով, որ Ռուսաստանի հետ հարաբերությունները եւս բնականոն են. 2016 թ. Մոսկվայում գործում է Դաշնության ներկայացուցչությունը: Միակ ուժը տարածաշրջանում, որն ակնհայտորեն դեմ է քրդերին եւ զինված պայքար է տանում նրանց դեմ, Թուրքիան է: Սակայն, սեպտեմբերյան պայմանավորվածությունների տրամաբանությամբ Թուրքիան վաղ թե ուշ պետք է լքի Իդլիբը, ինչը նշանակում է, որ պայքարը Սիրիայի քրդերի դեմ տարվելու է կիսաօրինական ճանապարհներով եւ, բնականաբար, այնքան արդյունավետ չի լինի, որքան հիմա: Այս պարագայում իրավիճակի հավանական ելքերը երկուսն են եւ սերտորեն կապված են ԱՄՆ դիրքորոշման եւ քրդական ուժերի համերաշխության հետ: Այն, որ Ասադը շարունակելու է մնալ Սիրիայի ղեկավարը, այս պահին, կասկած չի հարուցում:

Իրավիճակի հետագա ընթացքը կախված է նրանից, թե ինչպիսի ապագա կընտրի Արեւմտյան Քրդստանը: Եթե նրանց հաջողվի Ասադի հետ համաձայնության գալ եւ արտոնություններ ստանալ վերամիավորված Սիրիայում, ապա ԱՄՆ-ն եւ Թուրքիան կհայտնվեն բարիկադների միեւնույն կողմում՝ առաջինը Ասադի, երկրորդը քրդերի դեմ պայքարում:

Սակայն, քրդերը կարող են նաեւ որոշել ամբողջությամբ պահպանել ներկայումս իրենց վերահսկողության տակ գտնվող եւ էներգակիրների առումով հարուստ տարածքները: Դա արդեն ուղղակիորեն դեմ է թե՛ պաշտոնական Դամասկոսի, թե՛ Կրեմլի դիրքորոշմանը, որոնք գտնում են, որ Սիրիայի տարածքային ամբողջականությունը պետք է պահպանվի: Այս դեպքում ԱՄՆ-ն արդեն կհայտնվի փաստացի անկախ Քրդստանի դաշնակցի դերում, ինչն էլ իր հերթին կդրդի Թուրքիային խորացնել համագործակցությունը Ռուսաստանի հետ:

Թե կոնկրետ որ սցենարով կզարգանան իրադարձությունները եւ ինչ ելք կունենա սիրիական ձգձգվող ճգնաժամը՝ ցույց կտա ժամանակը: Ամեն դեպքում, ահաբեկչական խմբերի ոչնչացումն ու ընդդիմության զինաթափումը որոշակի պարզություն կմտցնեն սիրիական խճճված հակամարտության մեջ:

Տպել
3653 դիտում

Վարչապետը ՊԵԿ նախագահ Դավիթ Անանյանին արձակուրդ տրամադրելու մասին որոշում է ստորագրել

Բաքուն մտադիր է «սև ցուցակում» ընդգրկել «Известия» թերթի՝ Արցախ այցելած ռուս լրագրողին

Տիգրան Գեւորգյանը նշանակվել է Հորդանանում Հայաստանի դեսպան՝ համատեղության կարգով

Գյումրու շուկայում ՊՆ օճառների հայտնվելու վերաբերյալ կարող է մի քանի տարբերակ լինել. ԶՈւ թիկունքի պետի պարզաբանումը

Իշխանությանը դեղին քարտ է ցույց տալիս այն ուժը, որին ժողովուրդը 5 ամիս առաջ կարմիր քարտ ցույց տվեց և «հեռացրեց դաշտից»

Գառնիկ Բադալյանը նշանակվել է ՀՀ արտակարգ եւ լիազոր դեսպան նաեւ Տաջիկստանում

Համոզված ենք՝ կհաջողվի ձևավորել վստահելի դատական համակարգ. վարչապետը հանդիպել է ՀՀ-ում հավատարմագրված դեսպաններին

Օպերային թատրոնի կոլեկտիվը դեմ է կառավարման խորհրդի նախագահի պաշտոնում Նազենի Ղարիբյանի ընտրությանը

Ուժգին քամին քշել է Զույգաղբյուր գյուղի խանութի տանիքը, վնասել ապրանքն ու ցուցափեղկերը

Եթե Ջուլիետին չտեսնեի, գուցե այս պիեսը չբեմադրեի. Ռուսական թատրոնում պրեմիերա է սպասվում

Առողջապահության նախարար Արսեն Թորոսյանը կմեկնի Ուզբեկստան

Երթեւեկության կազմակերպման փոփոխություն Երեւանի Իտալիայի փողոց−Խորենացու փողոց−Վ.Սարգսյան փողոց խաչմերուկում

ԿԳ նախարար Արայիկ Հարությունյան. «ԴասA»-ն և դպրոցներում կյանքի կոչվող մշակութային այլ ծրագրերը լինելու են շարունակական

Ես Փաշինյանին չեմ դատի տվել, եթե անգամ 1 տոկոս կասկած ունենայի, որ չեմ շահի՝ դատարան չէի դիմի. Օրբելյան

Գայանե Մարկոսյանը նշանակվել է Լոռու փոխմարզպետ

ՃՈ հատուկ տարածքներ են տեղափոխվել 116 ավտոմեքենա. 71-ը վարել են անչափահասներ

ԱՄԷ-ն հումանիտար օգնություն է տրամադրել Շիրակի մարզի 350 կարիքավոր ընտանիքի

Սահմանամերձ համայնքների 280 շրջանավարտների խնջույքը կառավարական առանձնատանը՝ լուսանկարներով

«Փորձում են օգտագործել մեր ազգասիրությունն ու խաբել». Սերժ Սարգսյանի խորհրդականը «գցել» է կանադահայ գործարարին

Ինչպես են գնահատվելու 9-րդ դասարանի հայոց լեզվի ավարտական քննության առաջադրանքները. ԳԹԿ-ն ցուցումներ է հրապարակել