Սերժ Սարգսյանից երկու տարի պահանջվեց, որ Խաչատուրովը դառնա ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղար

Նոյեմբերի 8-ին կայացավ ՀԱՊԿ Հավաքական անվտանգության խորհրդի (ՀԱԽ) նիստը, որին մասնակցում էին ՀԱՊԿ անդամ երկրների ղեկավարները: Սպասվում էր, որ նիստի ընթացքում վերջնական լուծում կստանա ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղարի հարցը: Սակայն, նիստի ավարտից հետո պարզ դարձավ, որ չնայած տեւական քննարկումներին՝ երկրների ղեկավարները ընդհանուր հայտարարի չեն եկել: Որոշվել է այդ հարցը քննարկել դեկտեմբերի 6-ին՝ Սանկտ-Պետերբուրգում:

Ստեղծված իրավիճակը ակամա ստիպում է զուգահեռներ տանել Յուրի Խաչատուրովին ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղար նշանակելուն նախորդած իրադարձությունների հետ:

Յուրի Խաչատուրովը ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղարի պարտականությունների կատարմանն անցել էր 2017 թ. մայիսի 2-ին: Որոշումը կայացվել էր նույն թվականի ապրիլին, մինչդեռ հարցը քննարկվում էր 2015 թվականից, երբ հաստատվեց ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղարի պաշտոնավարման ժամկետը եւ ռոտացիոն սկզբունքը: Մեկ տարուց ավել Հայաստանի ներկայացուցչին տարբեր պատճառներով չէր հաջողվում ստանձնել գլխավոր քարտուղարի պաշտոնը: Համաձայն այդ ընթացքում տարածվող լուրերի՝ Հայաստանի թեկնածուին դեմ էին Բելառուսն ու Ղազախստանը: Ինչպես հետագայում պարզվեց՝ այդ լուրերն անհիմն չէին:

2016 թ. հոկտեմբերի ՀԱԽ նիստի ընթացքում որոշվեց հետաձգել գլխավոր քարտուղարի հարցը մինչեւ դեկտեմբեր, քանի որ Ղազախստանի նախագահ Նուրսուլթան Նազարբաեւը «մրսածության պատճառով» ներկա չէր նիստին: Դեկտեմբերյան նիստի ընթացքում էլ գլխավոր քարտուղարի հարցը չքննարկվեց արդեն Բելառուսի նախագահ Ալեքսանդր Լուկաշենկոյի բացակայության պատճառով:

ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղարի խնդիրն անգամ հայտնվել էր ամերիկյան հետախուզական-վերլուծական Stratfor կենտրոնի ուշադրության կենտրոնում: 2017 թ. հունվարի 10-ին հրապարակված զեկույցում կենտրոնի փորձագետները կարծիք էին հայտնել, որ այդ տարվա ըթացքում «ՀԱՊԿ-ի միասնականությունն ու արդյունավետությունը բախվելու է նոր մարտահրավերների»: Որպես կառույցի ներսում առկա «մեծ ու խորը ճեղքերի» օրինակներ բերվում էին գլխավոր քարտուղարի ընտրության նախորդ երկու անհաջող փորձերը: Stratfor-ի փորձագետները կանխատեսում էին, որ ապրիլյան գագաթաժողովի ընթացքում ՀԱՊԿ երկրներին չի հաջողվի ընդհանուր հայտարարի գալ գլխավոր քարրտուղարի հարցում:

Այդուհանդերձ, երկու շաբաթ անց՝ հունվարի 24-ին, ՀԱՊԿ Մշտական խորհուրդը հավանություն տվեց «ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղարի մասին» որոշման նախագծին, որով Հայաստանի ներկայացուցիչը 3 տարով ստանձնելու էր ՀԱՊԿ քլխավոր քարտուղարի պաշտոնը:

Ինչ վերաբերվում է նոյեմբերի 8-ի նիստի ընթացքում գլխավոր քարտուղարի հարցի քննարկմանը, ապա այն բավական թեժ է եղել եւ տեւել է նախատեսվածից երկար: Պատճառը շահագրգիռ կողմերի սկզբունքայնությունն էր:

Դեռեւս մինչեւ նիստը ՌԴ նախագահի օգնական Յուրի Ուշակովը հայտնել էր, որ ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղարի պաշտոնում դիտարկվում է 3 հնարավոր թեկնածություն՝ Հայաստանի կամ Բելառուսի ներկայացուցչի եւ, որպես փոխզիջումային տարբերակ, գլխավոր քարտուղարի պաշտոնակատար ռուսաստանցի Վալերի Սեմերիկովի:

Ռուսական «Կոմերսանտի» տեղեկատվության համաձայն՝ ամենաերկարը քննարկվել է հենց գլխավոր քարտուղարի հարցը: Կողմերը չէին կարողանում ընդհանուր հայտարարի գալ:

«Բելառուս գլխավոր քարուղարի գաղափարը հանդիպեց վերջին շրջանում հաղթանակների սովոր Նիկոլ Փաշինյանի հզոր դիմադրությանը: Գլխավոր քարտուղարի հայկական թեկնածությունը չէր բավարարում վերջին շրջանում պարտությունների անծանոթ Վլադիմիր Պուտինին (իսկ եթե սա լինի առաջի՞նը)», - գրել է «Կոմերսանտը»:

Նույն «Կոմերսանտի» տեղեկություններով, այս խնդիրը գլխավոր քարտուղարի նշանակման սկզբունքի վերաբերյալ քննարկումների առիթ է հանդիսացել: Խոսքը հետագայում գլխավոր քարտուղարի ժամկետից շուտ պաշտոնը թողնելու պարագայում գործողությունների հստակեցման մասին է:

Այդուհանդերձ, «Կոմերսանտի» թղթակից Անդրեյ Կոլեսնիկովի կարծիքով՝ սա ՀԱՊԿ ամենաարդյունավետ գագաթնաժողովն էր, քանի որ մինչ այս «մի քանի ժամ նույն թեման քննարկել եւ ոչինչ չորոշել չէր եղել»:

ՀԱԽ նիստից հետո Նազարբաեւը լրագրողների հետ զրույցում կարծիք էր հայտնել, որ ՀԱՊԿ նոր գլխավոր քարտուղար պետք է դառնա Բելառուսի ներկայացուցիչը: Նրա խոսքով՝ բոլոր երկրների ղեկավարները համակարծիք են, որ Խաչատուրովի մանդատի շարունակությանը մնացել է ընդամենը 1 տարի ու Հայաստանի նոր թեկնածուն անգամ չի հասցնի շրջել ՀԱՊԿ երկրներով, «այդ իսկ պատճառով անհրաժեշտ է նորմալ գլխավոր քարտուղար Բելառուսից»։

Ըստ տարածվող լուրերի՝ Հայաստանը առաջադրել էր ՀՀ պաշտպանության նախկին նախարար Վաղարշակ Հարությունյանի թեկնածությունը, որը բավական փորձառու գործիչ է: Իսկ ՀՀ արտաքին գործերի նախարարի պաշտոնակատար Զոհրաբ Մնացականյանը դեռեւս մինչեւ Աստանա մեկնելը նշել էր, որ Հայաստանի թեկնածուները «կարող են եւ կպահպանեն կազմակերպության քարտուղարության բնականոն գործընթացը»: Ուստի, ինչ էլ ասի Նազարբաեւը՝ Հայաստանի ներկայացուցչի շուրջ կոնսենսուսի բացակայության պատճառները քաղաքական են:

Ինչ վերաբերվում է դեկտեմբերյան նիստին, ապա նախորդ փորձերը հուշում են, որ քանի դեռ հստակ կարգավորված մեխանիզմ չկա՝ նմանատիպ հարցերով որոշումները հետաձգվելու են: Նախադրյալներ չկան կարծելու, թե մեկ ամսվա ընթացքում Փաշինյանի կամ Նազարբաեւի ու Լուկաշենկոյի տեսակետները փոփոխության են ենթարկվելու:

Հաշվի առնելով կողմերի սկզբունքայնությունն այս հարցում, կարելի է ենթադրել, որ ամենահավանական տարբերակը հարցը մինչեւ 2020 թ. «քնեցնելն» է՝ վերջնական որոշումը նիստից նիստ հետաձգելով: Դա, խոշոր հաշվով, ձեռնտու է Ռուսաստանին, քանի որ այդ պարագայում ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղարի պաշտոնակատար շարունակելու է մնալ Վալերի Սեմերիկովը:

Տպել
2165 դիտում

Սփյուռքի գործերի գլխավոր հանձնակատարը հանդիպել է Արևմտյան Ամերիկայի համահայկական խորհրդի ներկայացուցիչների հետ

Վարչապետի որոշմամբ Արտակ Նահապետյանն ազատվել է ՓԾ տնօրենի պաշտոնից

Տավուշ գյուղում ավտոմեքենան դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի հատվածից և բախվել ծառին

ԱԳ նախարարը հանդիպել է Միացյալ Թագավորության Եվրոպայի և Ամերիկայի հարցերով պետնախարարի հետ

Որպես անհետ կորած որոնվող 77-ամյա տղամարդը հայտնաբերվել է (տեսանյութ)

Արսեն Բաբայանը ձերբակալվել է Արման Բաբաջանյանի հաղորդման հիման վրա

Խորվաթիայի խորհրդարանը վավերացրել է ՀՀ-ԵՄ Համապարփակ և ընդլայնված գործընկերության համաձայնագիրը

Երևանի Սեբաստիայի փողոցում բախվել են ավտոմեքենաներ. կա տուժած

Էլեկտրաէներգիայի մինչեւ 6-ժամյա անջատումներ՝ Երևանում և ևս 7 մարզում

Ապրիլյան պատերազմի քննիչ հանձնաժողովում լսել են Լելե Թեփեի հատվածում մարտական գործողությունների մասնակցած ավագ սերժանտի

Ծանրամարտիկ Հակոբ Մկրտչյանին շնորհվել է սպորտի վաստակավոր վարպետի կոչում

2 տղամարդիկ մտել են բջջային օպերատորներից մեկի սպասարկման սրահ ու բռնվել (տեսանյութ)

Տնտեսական հեղափոխությունը ոչ թե մի քանի ամսվա, այլ մի քանի տարվա գործ է. տնտեսագետ

Երեւանի բազմաբնակարան բնակելի 90 շենքի տանիքնի կտեղադրվի արևային ֆոտովոլտային համակարգ

ՊՆ 5-րդ զորամիավորման ստորաբաժանումներն անցկացրել են կրակային պատրաստության պարապմունքներ

Գորիս-Կապան հատվածի 8-14-րդ կմ-երը բեռնատարների համար դեռ փակ են լինելու

Անասնաշուկայում ուսումնասիրություններ են կատարվել, բրուցելոզ չի հայտնաբերվել

Փրկարարները լողավազանից դուրս են բերել շներին

Հայկական ավանդական ընտանիքի իմ պատկերացումը սա է, երբ ամուսինները թեւ ու թիկունք են իրար. Աննա Հակոբյան

Նախարար Սուրեն Պապիկյանն այցելել է «Հարավկովկասյան երկաթուղի» ՓԲԸ Երևանի մասնաճյուղ