Երբ մի աղջկա շատ էր հավանում՝ նրան «գուլո ջան» էր ասում. Քոչարի որդիները պատմում են հանճարի մասին

Պիկասսոն վախենում էր ժամանակից, իսկ իմ հույսը ժամանակի վրա է. այսպես էր ասում հայ քանդակագործության եւ գեղանկարչության նշանավոր ներկայացուցիչներից նկարիչ-արձանագործ Երվանդ Քոչարը, որը գնում էր դեպի համաշխարհային ճանաչում, սակայն 1936 թվականին հայ հայրենադարձների առաջին քարավանի հետ վերադառնալով հայրենիք, պարզեց, որ 30 տարով հայտնվելու է սոցիալիզմի քարե պատերի արանքում։ 

«Քոչարը նեղվում էր, որ Հայաստան էր եկել մեծ նպատակնրով, տարբեր ծրագրերով, բայց այլ բանի էր հանդիպել: Ամբողջ աշխարհում պրոպագանդա էր գնում, որ սովետը ազատություն է, մարդիկ այստեղ մշակույթով են ապրում: Հայրս էլ ոգեւորված եկել էր, եկավ տեսավ՝ ի՞նչ մշակույթ, ամեն ինչ սուտ էր: Պարզվեց, որ իր արվեստն այնքան առաջ է, որ դեռ երկար տարիներ են պետք, որ այստեղ իրեն հասնեն: Տեսեք՝ գիրքը նոր տպվում է: Քոչարը 20-ական թվականներին խոսեց եւ արեց»,-պատմեց Քոչարի կրտսեր որդին՝ Ռուբեն Քոչարը:

Այս տարի լրանում է Երվանդ Քոչարի ծննդյան 120-ամյակը, ինչի առիթով «Երվանդ Քոչար» թանգարանը նախաձեռնել է միջոցառումների շարք: Հոբելյանական միջոցառումների մեկնարկը տրված է հունվարի 22-ից:

Նախօրեին թանգարում էին Քոչարի արվեստը գնահատողները, հարազատներն ու ընկերները: Ներկա էին Քոչարի կինն ու որդիները՝ Ռուբեն եւ Հայկազ Քոչարները, որոնք, սակայն, դժվարանում էին հոր մասին խոսել կամ նրան բնորոշել:

«Ես շատ փոքր մասնիկ եմ, որ կարողանամ Քոչարի մասին ինչ-որ բան ասել, կամ մի նոր բացահայտում անել, որով նորովի ճանաչեն նրան»,- նկատեց Հայկազ Քոչարը: Այնուամենայնիվ, կիսվեց հոր ծերության վերջին օրերի իր հիշողություններով, երբ Քոչարին տանում էր Երեւան քաղաքի Նորքի հատվածում մաքուր օդ շնչելու: Որդու բնորոշմամբ՝ Քոչարի մեջ Թբիլիսյան ոգի էլ կար, որը հաճախ բառերով էր արտահայտվում. «Երբ մի աղջկա շատ էր հավանում, նրան «գուլո ջան» էր ասում, թերեւս դա էլ էր Վրաստանից մնացել»:

Երեւանի հնաբնակներից շատերը հիշում են վարպետի ոչ այնքան բարձր հասակը, ձեռնափայտն ու սիգարը, ալեհեր մազերն ու խորաթափանց կապույտ աչքերը, հայացքը, որ մարդկանց հոգիներ էր թափանցում։ Նա սիրում էր կանգ առնել, սեւեռուն եւ մտազբաղ հայացքով հմայվել հատկապես գեղեցիկ կանանցով։ Ժամերով կարող էր նստել Կոնսերվատորիայի պուրակում, շուրջը սփռել իր փիլիսոփայությունն ու էսթետիկան, սիգարի հրաշալի բույրը… 
Ռուբեն Քոչարի խոսքով՝ Երվանդ Քոչարին ամենաշատը բարկացնում էր շրջապատի անտարբերությունը գեղեցիկի հանդեպ: «Քոչարը չէր ջղայնանում՝ բարկանում էր: Այնքա՛ն լավ էր կարողանում գնահատել գեղեցկությունը։ Մի դեպք հիշեցի. փոքր էի, միասին քայլում էինք, ինչ-որ տեղ էինք գնում, շատ գեղեցիկ արեւամուտ էր, եւ հայրս տեսնելով դա՝ կանգնել զմայլվում էր, ապա պատահական անցորդի ասաց. «Տե՜ս ինչ գեղեցկություն է, հլը նայի ի՜նչ սիրուն է: Այս անցորդն էլ անտարբեր ասաց. «Ու՞ր է, չեմ տեսնում, ինչն է այստեղ սիրուն: Քոչարը ջղայնացավ, ասաց՝ չե՞ս ամաչում, ի՞նչ ես ասում, այս գեղեցկությունն ինչպե՞ս չես տեսնում: Շատ բարկացավ, որ չեն տեսնում այն գեղեցկությունը, որով ինքը կանգնած զմայլվում էր»,- պատմեց Ռուբեն Քոչարը:

Քոչարի թանգարանում կազմակերպված միջոցառման ընթացքում հայտնեցին, որ 2018 թվականի նոյեմբերի 7-ին բացվել է «Dimensionism. Ժամանակակից արվեստը Էյնշտեյնի դարաշրջանում» խորագրով ցուցահանդես, որի կազմակերպմանը թանգարանն ունեցել է ակտիվ մասնակցություն: «Մեր համագործակցության արդյունքում, ցավոք, հնարավոր չեղավ քոչարյան ստեղծագործություններից որևէ ցուցանմուշ հասցնել ԱՄՆ (ծախսատարությունը բերվեց որպես փաստարկ), բայց կատալոգում զետեղվեց մեր թանգարանի ցուցանմուշներից Քոչարի Գլխաքանդակ ստեղծագործությունը: Կարծում ենք՝ սա խթան է հանդիսանալու թանգարանի գործունեության համար, նաև՝ Քոչարին ողջ աշխարհում առավել ճանաչելի դարձնելու մեր առաքելության համար»- հայտնեցին միջոցառման կազմակերպիչները:

Քանգարանի տնօերն Կարինե Քոչարը կարեւորեց, որ առաջին անգամ հունգարերենից անգլերեն է թարգմանվել Շ. Սիրատոյի «Դիմասիոնիզմի մանիֆեստի պատմությունը». գրված է 1966 թվականին, որում բազմաթիվ անգամներ, գեղարվեստական հրաշալի տեքստով (քանի որ ինքը Սիրատոն բանաստեղծ էր եւ գրող) շարադրված է Մանիֆեստի ստեղծման, ոգեկոչման, ստորագրման ողջ գործընթացը, որին անմիջական եւ կարևորագույն մասնակցություն է ունեցել հենց Քոչարը: Եվ տեքստում կան դրա բազմաթիվ վկայությունները:

Տպել
1786 դիտում

ԱՄՆ-ը խորապես ներգրավված է հայ-ադրբեջանական և հայ-թուրքական հարաբերություննների կարգավորման գործընթացում. Քարփենթեր

Հայաստանը Հնդկաստանից «Konkurs-M» հակատանկային կառավարվող հրթիռներ կգնի. հնդկական մամուլ

Շարունակում ենք առողջապահությունը հասանելի դարձնել մարզերում. Անահիտ Ավանեսյանը Գյումրի է այցելել

Տեսագրությունում պատկերված անձը որոնվում է քրեական վարույթի շրջանակներում (տեսանյութ)

Հարգանքով եմ վերաբերվում ցանկացած պատգամավորի որոշմանը. Վարդանյանը՝ ընդդիմադիրների՝ մանդատներից հրաժարվելու մասին

Քանյեն Քիմին 200 հազար ԱՄՆ դոլար կփոխանցի յուրաքանչյուր ամիս՝ որպես ալիմենտ

AmeriaPhonePOS. Նոր հավելված` սմարթֆոնով անկանխիկ վճարումներ ստանալու համար

Այս մարդիկ խաբեցին ոչ միայն իրենց ընտրողներին, այլ ողջ հասարակությանը. Նորիկյանը՝ խորհրդարանական ընդդիմության մասին

ՀՀ ԶՈՒ զինծառայողին հակառակորդի կողմից հրազենային վնասվածք պատճառելու դեպքի առթիվ նախաձեռնվել է քրեական վարույթ

Հայ դատի հանձնախումբը ԱՄՆ Կոնգրեսին կոչ է արել Արցախին 50 մլն դոլարի օգնություն հատկացնել

Նիդերլանդների դեսպանը մեկնել է Ջերմուկ՝ ծանոթանալու ադրբեջանական ագրեսիայից հետո այնտեղ տիրող իրավիճակին (լուսանկարներ)

Սահմանադրական բարեփոխումների խորհուրդը որոշել է, որ ՀՀ պետական կառավարումը մնալու է խորհրդարանական. Իոաննիսյան

Դեկտեմբերի 1-ին փակ կլինի Կիևյան կամուրջը

Երեկ վիրավորում ստացած զինծառայողի կյանքին վտանգ չի սպառնում. ՊՆ

Բռնագանձման գումարը վճարելիս Հարկադիր ծառայության ապաարգելադրումը կկատարվի մեկ օրում. ծրագրին միացել է ևս 4 բանկ

Արուսյակ Մանավազյանը նշանակվել է «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության աշխատակազմի ղեկավար

Լոռիում բեռնատարը մոտ 40 մետր բարձրությունից ընկել է ձորակը. վարորդը տեղում մահացել է

Բոլոր մարզերում մեկնարկել է խոշոր եղջերավոր կենդանիների համարակալումն ու հաշվառումը

Տեղի է ունեցել «Հայաստան-Հնդկաստան. հազարամյա հարաբերությունների նոր խթաններ» խորագրով առաջին միջազգային գիտաժողով

Փոխգնդապետ աղջիկը մի քանի տարի չի աշխատել ու աշխատավարձ է ստացել. քրեական հետապնդում՝ նախկին ոստիկանապետի դստեր նկատմամբ

«Սուրմալու» առևտրի կենտրոնի պայթյունի հետևանքով զոհերի ընտանիքների աջակցության համար դիմելու վերջնաժամկետն այսօր է

Ադրբեջանի ԶՈՒ-ն խախտել է հրադադարը նաև Արցախի ուղղությամբ ու կեղծ մեղադրանք ներկայացրել հայկական կողմին. ԱՀ ՊՆ

Արարատ Միրզոյանը կմասնակցի ԵԱՀԿ նախարարական 29-րդ համաժողովին

Հայաստանի մի շարք հատվածներում ձյուն է տեղում, Տավուշի ավտոճանապարհներին մառախուղ է

Ուրախությամբ պիտի նշեմ, որ Արցախն ունի ձևավորված ոստիկանական համակարգ և բարեխիղճ ծառայողներ. ԱՀ ՆԳ նախարար

Ադրբեջանի ՊՆ-ն պնդում է՝ ՌԴ զորախումբը կանխակալ վերաբերմունք ունի և պահանջում է չկիրառել Լեռնային Ղարաբաղ անունը

Էրդողանի խոսնակը ՀՀ-ի հետ սահմանների մասնակի բացումը կրկին կապել է հայ-ադրբեջանական գործընթացի հետ

Ադրբեջանի ԶՈՒ-ն գիշերը կրկին կրակ է բացել հայկական դիրքերի ուղղությամբ՝ կիրառելով նաև ականանետ. ՊՆ

Գլխավոր դատախազի տեղակալը ԵԽ գործընկերների հետ քննարկել է համագործակցության զարգացման հեռանկարները

ՀՀ ԱԽ քարտուղարն ու գերմանացի պաշտոնյաները քննարկել են տարածաշրջանում առկա անվտանգային մարտահրավերները

ՀՀ տարածքում կան փակ ճանապարհներ, Սյունիքի մարզում ձյուն է տեղում

Նոր Խարբերդի տներից մեկում պայթյունի հետևանքով տուժած քաղաքացին տարբեր աստիճանի այրվածքներ է ստացել (լուսանկարներ)

««Եվրատեսիլի» 8 հազար դրամ արժողությամբ տոմսը վերավաճառում են 30-50 հազար դրամով». քաղաքացիներն ահազանգում են

ԱԱ-2022. A խմբի հանդիպումներն ավարտվեցին

Տեղի է ունեցել «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության վարչության նիստը․ հաստատվել է հաստիքացուցակը

Շքեղ համերգ, լեփ-լեցուն դահլիճ, պայթող ծափեր, անվերջանալի «բրավոներ». աշխարհահռչակ դիրիժոր Վլադիմիր Սպիվակովը Գյումրիում

Ոսկեհասկ գյուղի սկզբնամասում ավտոմեքենա է այրվել

ՀՀ-ում այլազգիները սպասարկման ոլորտում շփվում են իրենց լեզվով, տեղի բնակչությունը դժգոհում է. ինչ է ասում «Լեզվի» օրենքը

2021-22թթ. 1 մլրդ 300 մլն դրամ է հատկացվել 44-օրյա պատերազմում վիրավորված զինծառայողների վերականգնողական բուժման համար

Ռոման Ամոյանը նշանակվել է Երևանի թենիսի և բադմինթոնի մանկապատանեկան մարզադպրոցի տնօրեն