«Երբ Արտակին պետք էր տեր կանգնել՝ հայրենիքը չկար».Գինեսի ռեկորդակիր զինվորի հոգեհանգիստն է

Այսօր երեկոյան Հրազդանի Վանատուր թաղամասում գտնվող Սուրբ Աստվածածին եկեղեցում տեղի կունենա երեկ Ղարաբաղի զորամասերից մեկում հակառակորդի կրակոցից զոհված 20-ամյա Արտակ Ռաֆայելյանի հոգեհանգիստը:

Այդ մասին մեզ հետ զրույցում հայտնեց Հրազդանի թիվ 6 դպրոցի տնօրեն Գրիշա Ղազարյանը՝ ընդգծելով, որ իրենք ամբողջ կազմով պատրաստվում են հարգել հայրենիքը պաշտպանելիս զոհված իրենց աշակերտի հիշատակը:

Երեկվանից ամբողջ Վանատուր թաղամասը, Հրազդանի թիվ 6 դպրոցի աշակերտներն ու ուսուցչական կազմը սգի մեջ են. Արտակը հասցրել էր արժանանալ գրեթե բոլորի համակրանքին, 15 տարեկանում վաստակել «դյուցազն» անունը:

Պառկած դիրքում 11 հազար անգամ հենում-ծալում վարժության համար գրանցվել էր «Գինեսի» ռեկորդների գրքում, հայկական «Դյուցազնագրքում»: Դպրոցում միայն այդ ժամանակ էին իմացել, որ Արտակն այդպիսի ֆիզիկական տվյալներ ունի.

«Շատ համեստ ընտանիքի երեխա էր, անապահով: Մի օր սոված մեծացավ էդ էրեխեն, մի օր կուշտ, բայց ոչ մեկի ցույց չտվեցին, որ իրենք խնդիր ունեն եւ այլն: Նույնիսկ չեմ կարողանում անցյալով խոսել Արտակի մասին: Բացի այն, որ երկար տարիներ դասավանդել եմ, նաեւ դստերս դասընկերն էր: Այդքան հպարտ, ազնիվ ու բարի երեխա...էդ դասարանում ինքն իր բարությամբ էր առանձնանում: Երբ որ «Գինեսի» ռեկորդը սահմանեց, բոլորը ապշել էին դպրոցում. ինքը երբեք ցույց չի տվել, որ սպորտով է զբաղվում, երբեք չենք իմացել, որ ինքն այդքան ուժեղ տղա է: Նա այնքան համեստ էր, որ նույնիսկ այդ ռեկորդից հետո չգոռոզացավ: Մի խոսքով՝ մի հրաշք երեխա»,- մեզ հետ զրույցում Արտակ Ռաֆայելյանին նկարագրեց նրա ուսուցչուհիներից Գայանե Սիմոնյանը, որն, ի դեպ, արդեն մեկ տարի է՝ տեղափոխվել եւ ՌԴ-ում է աշխատում:

Վերջինս երեկ ֆեյսբուքում այսպիսի գրառում էր արել. «Դե հերիք է, էլի...Մարդ չի հասկանում՝ պատերազմ ա՞, թե՞ չէ։ Թե պատերազմ ա՝ զորակոչ արեք, պահեստայիններին տարեք սահման, մեկին տաս պատասխանեք, էս ի՞նչ մատաղացու ա, որ տալիս ենք.....Խեղճ, անմեղ երեխեք ջան......
Երբ Արտակին պետք էր տեր կանգնել, թիկունք լինել, որ առաջ գնա, հայրենիքը չկար, կողքին չէր, բայց մատաղվելու համար հայրենիքը միշտ կա ու կա։ Ինչքան տանջանքով էր հասել իր ռեկորդին, բայց տեր չեղան։ Ուրիշ երկրներում նման երեխեքին ձեռքների վրա են պահում, իսկ մենք ստիպում հրաժարվել պայքարից ու երազանքից, թռիչքի թևեր կտրում»։

Հետաքրքրվեցինք, թե արդյո՞ք Արտակը փորձել էր որեւէ կերպ աջակցություն ստանալ պետությունից.

«Երբ «Գինեսի» ռեկորդակիր դարձավ՝ բոլոր հեռուստաընկերություններով այդ մասին խոսեցին, որ 15-ամյա պատանին նման ռեկորդ է սահմանել, որ այդ հենում-ծալում վարժությունը 1200 հատ ավել է արել վերջին ռեկորդակրից: Ֆինանսավորում էր պետք, որ գնար, եթե չեմ սխալվում՝ Վիեննա: Ասացին, որ ծնողի հաշվին պիտի լինի ճանապարհածախսը, ծնողն էլ ի վիճակի չէր ոչինչ անելու: Մի խոսքով՝ ոչինչ չարեցին»,- նեղսրտեց տիկին Սիմոնյանը:

Նշենք, որ Արտակ Ռաֆայելյանը ապրիլյան պատերազմի մասնակից էր: Որպես գնդացրորդ իրեն այնքան լավ էր դրսեւորել, որ «Մարտիկ» հաղորդաշարով գովերգել էին նրան:

«Այդ հաղորդումից հետո նրան լրացուցիչ արձակուրդ էին ուղարկել: Նոր էր արձակուրդից վերադարձել, 10-15 օր հետո զոհվեց: Ասում են՝ այնպիսի տեղում է կանգնել, որ հակառակորդի համար տեսանելի եւ խոցելի է եղել: Չգիտեմ՝ որքանով է ճիշտ, բայց երեւի չի պատկերացրել: Նա էնքան համեստ էր, որ չեմ մտածում կարող է լոպազություն արած լինել»,- ասաց ուսուցչուհին:

Գայանե Սիմոնյանից տեղեկացանք նաեւ, որ Արտակը եւս մեկ եղբայր ունի. վերջինս ամռանը պետք է զորակոչվի: «Արտակը պետք է զորացրվեր, Ժորան զորակոչվեր»,- հավելեց նա:

Ի դեպ, ըստ ուսուցչուհու՝ եղբոր զոհվելու մասին լուրը առաջինը հայտնել են հենց Ժորային.

«Էնքան զայրացած եմ: Ես երեկ իմացա, որ էնքան վատ ձեւով են հայտնել էդ երեխայի զոհվելու մասին: Միանգամից եկել են տուն, Ժորիկին են ասել, որ եղբայրդ զոհվել է:  Բոլորը գիտեն, որ գյուղերում ազգերով են ապրում մարդիկ, կարելի էր էդ ազգից որեւէ մեկին գնալ ասել, ոչ թե եղբորը: Նույնիսկ այդ կուլտուրան չի հասունացել մեզ մոտ, որ դիմացինի ցավը զգան»,- նշել է Գայանե Սիմոնյանը:

նկարում՝ Գայանե Սիմոնյանը եւ Արտակ Ռաֆայելյանը