Ռուս փորձագետները փոխում են մարտավարությունը Հայկական հեղափոխության նկատմամբ

Լուսանկարում՝ Սերգեյ Մարկեդոնովը և Յուրի Բարանչիկը.

Հայաստանի Հանրապետական խմբակցության՝ «խորհրդարանի 1/3-ի կողմից առաջադրված վարչապետի թեկնածուին աջակցելու» մասին հայտարարությունից հետո որոշակի փոփոխություն է նկատվում ռուսաստանցի փորձագետների՝ թավշյա հեղափոխության վերաբերյալ կարծիքներում: Մինչ այդ մամուլում տարածվող վերլուծական բնույթի հոդվածներում շատ էին հանդիպում թավշյա հեղափոխությունը «մայդանիզացնելու», արեւմտյան հետք գտնելու եւ քաղաքացիական պատերազմի կանխատեսելու փորձեր: Սակայն այժմ վերլուծաբաններն ու փորձագետները փոխել են մարտավարությունը:

Ռուսական РБК-ի կայքում ռուս փորձագետ Սերգեյ Մարկեդոնովը անդրադարձել է վարչապետի անցած եւ առաջիկա ընտրություններին, ինչպես նաեւ մայիսի 8-ից հետո հնարավոր ռիսկերին: Նրա կարծիքով՝ ընդդիմության առաջնորդ Նիկոլ Փաշինյանը ցույց տվեց, որ ի զորու է հեղափոխական հռետորաբանությունն ու զանգվածային բողոքը համադրել նոր քաղաքական կոնֆիգուրացիայի կառուցման աշխատանքների հետ: Այդուհանդերձ, գրում է Մարկեդոնովը, «նախկին իշխանության լիակատար կազմաքանդումը ընդդիմադիր առաջնորդի համար պրոբլեմատիկ էր»:

«Իշխանափոխության գործընթացն ավարտին հասցնելու համար անհրաժեշտ էին ոչ գծային մտածելակերպ եւ ոչ ստանդարտ գործողություններ»,- գրում է Մարկեդոնովը: Ըստ վերլուծաբանի, Փաշինյանը՝ Սերժ Սարգսյանի հրաժարականին հաջորդած մեկ շաբաթվա ընթացքում ցուցաբերեց վերոնշյալ երկու հատկանիշները՝ առաջին հերթին գնաց բանակցությունների խորհրդարանական ուժերի հետ: Հենց դրա արդյունքում, ըստ Մարկեդոնովի, Փաշինյանը մայիսի 1-ին ստացավ 45, ոչ թե 9 քվե:

Մարկեդոնովը վստահ է, որ միայն փողոցային պայքարի միջոցով, առանց բազմաթիվ բանակցությունների, այդ թվում՝ ՌԴ ներկայացուցիչների հետ, Փաշինյանը չէր կարող ունենալ այդ արդյունքը:

Մարկեդոնովը ընդունում է, որ բարդ է որեւէ բան կանխագուշակել:

«Իրադարձություններն արագ են զարգանում: Մաթեմատիկայի լեզվով ասած՝ հայկական հավասարման մեջ փոփոխականները չափազանց շատ են»,- գրում է Մարկեդոնովը:

Նրա կարծիքով՝ «հեղափոխական նպատակահարմարության եւ իրավական, թեեւ ոչ կատարյալ, նորմերի միջեւ» հավասարակշռությունը կպահպանվի, քանի որ «իշխանության հավակնորդների մոտ առկա են առնվազն քաղաքական բնազդները»:

EuraAsia Daily-ն խորը վերլուծությամբ անդրադարձել է Հայաստանում իշխանափոխության հետեւանքով արտաքին վեկտորի հնարավոր փոփոխությանը: Ըստ EADaily-ի՝ Հայաստանի նոր իշխանությունները չեն կարող հրաժարվել եվրասիական ինտեգրացիոն գործընթացից՝ առանց տնտեսական լուրջ վնասներ կրելու:

ԵԱՏՄ-ին անդամակցելու առավելությունների մասին խոսելու եւ անդամակցելուց հետո հայկական տնտեսության դրական ցուցանիշները ներկայացնելու հետ մեկտեղ EADaily-ն նշում է, որ այդ առավելությունները հասկանալի եւ տեսանելի պիտի դարձվեն երկրի քաղաքացիների համար, այլ ոչ թե հանդիսանան էլիտաների հարստացման գործիք:

Լրատվականը գալիս է եզրակացության, որ բերված տվյալները «համոզիչ կերպով հերքում են» Նիկոլ Փաշինյանի հնչեցրած կարծիքն, առ այն, որ ԵԱՏՄ-ին անդամակցելը սպառնում է երկրի տնտեսական անվտանգությունը: Ըստ EADaily-ի՝ Փաշինյանը, որպես վարչապետի թեկնածու, «անմիջապես հայտարարեց, որ Հայաստանի կողմից ԵԱՏՄ-ից եւ ՀԱՊԿ-ից դուրս գալու հարց չի դրվում»:

REX լրատվական գործակալության կայքում տեղադրված է գլխավոր խմբագրի տեղակալ, փորձագետ Յուրի Բարանչիկի հոդվածը, որն ակնհայտորեն ներքին սպառման համար է: Բանն այն է, որ դրանում Բարանչիկը վստահություն է հայտնում, որ Հայաստանում տեղի ունեցածը մշակվել է Ռուսաստանում՝ որպես հետխորհրդային տարածքը վերաձեւավորելու մեթոդաբանություն, որը կախված չէ տեղական կոռումպացված վերնախավերի հետ:

«Հայաստանում տեղի ունեցավ այն, ինչի մասին այդքան ժամանակ խոսում էին հետխորհրդային փորձագետները՝ մեղադրելով Մոսկվային, որ այն չի կարողանում լուծել տեղական կոռումպացված իշխանիկների եւ էլիտաների հարցը»,- գրում է Բարանչիկը:

Բարանչիկը նշում է, որ վերջին օրերին փորձագիտական շրջանակներում, ինչպես նաեւ հետխորհրդային տեղական վերնախավերում պատկերացում կազմեցին նրա մասին, թե ինչ կարող է տեղի ունենալ հետխորհրդային տարածքում մոսկովյան մոդելով ինտեգրումը արգելակողների հետ:

Ռուսական մեդիադաշտի նման վերափոխումը, թերեւս, պայմանավորված է ժողովրդական շարժման անկասելիության գիտակցումով: Բացի այդ, ելնելով իրադրությունից, երբ հավանական նոր իշխանությունները դեմ չեն ՌԴ-ի հետ ռազմավարական դաշնակցությանը, անհրաժեշտ էր վերականգնել նախկինում առկա հասարակական կարծիքը: Ինչ վերաբերվում է կոնկրետ հոդվածներին, ապա դրանք տարբեր նպատակներ են հետապնդում: Մարկեդոնովը կենտրոնացել է Փաշինյանի անձի վրա՝ ընդհանուր դրական գնահատելով նրան որպես ապագա վարչապետ: EADaily-ն շեշտը դրել էր ԵԱՏՄ-ի վրա, մի կողմից նշելով, որ Հայաստանը, խոշոր հաշվով, այլընտրանք չունի, իսկ մյուս կողմից՝ որ Միության դրական կողմերը շոշափելի չեն ՀՀ քաղաքացիների համար կոռումպացված իշխանության պատճառով:

Յուրի Բարանչիկի մտքերն այն մասին, որ ժողովրդական շարժումը նախագծվել է Կրեմլում, իհարկե, աբսուրդի ժանրից են: Սակայն նպատակը, որը դրված է հեղինակի կողմից, բազմավեկտոր է: Մտքերն արտահայտված չեն Հայաստանի հին կամ նոր իշխանությունների, կամ առավել եւս Հայաստանի քաղաքացիական հասարակության համար: Դրանց հասցեատերերն են այլ «խմբեր»: Նախ եւ առաջ դա ռուսաստանցիների այն հատվածն է, որին պարբերաբար պետք է Ռուսաստանի հզորության մասին լեգենդներով կերակրել: Երկրորդ խումբը այն ռուսաստանցիներն են, որոնք պատրաստվում են մայիսի 5-ին դուրս գալ փողոց՝ բողոքի զանգվածային ցույցերի: Նրանց այդպիսով «մեսիջ» է հղվում, որ ժողովրդի ոչ խաղաղ պայքարի հաղթանակը իլյուզիա է: Ի վերջո, չի բացառվում, որ Բարանչիկը ազդակ է ուղարկում նաեւ ՌԴ ազդեցության գոտում գտնվող այն երկրների ղեկավարներին, որոնք մտադրություն ունեն «արգելակել Մոսկովյան մոդելով ինտեգրումը»:

Տպագրվել է «Հայկական ժամանակ» օրաթերթի մայիսի 4-ի համարում: