Երևան
12 °C
Կապան քաղաքի եւ մոտակա այլ բնակավայրերի գլխին կախված էկոլոգիական վտանգներին մեկն էլ է ավելացել: Համահայկական բնապահպանական ճակատը կարմիր գույնի ջրային օբյեկտի լուսանկարներ է տարածել, նշելով, որ դա Սյունիքի մարզի Կավարտի լքված հանքավայրն է, որի ծանր մետաղներով հարուստ հոսքաջրերը տարբեր եղանակներով խառնվում են մակերեւութային եւ գրունտային ջրերին՝ շրջակա միջավայրի եւ մարդկանց համար դառնալով դանդաղ գործողության ռումբ։
Տարածքը, որն այժմ կոչվում է Կավարտ, մետաղների մշակմամբ հայտնի է դեռեւս հնագույն ժամանակներից: 8-րդ դարում արդեն հայտնի է եղել որպես պղնձի արդյունահանման եւ ձուլման կենտրոն: 19-րդ դարի կեսերից մինչեւ 20-րդ դարի սկիզբը Կավարտի կամ Ղաթարի պղնձահանքերը շահագործել են հույն արդյունաբերողներ Կոբդուրովները, հայ Խոջամիրովները եւ ապա նաեւ ֆրանսիացիները: Հանքավայրը հայտնի է նաեւ Մեծ Մաղարա անունով:
1920-ականների սկզբին խորհրդային իշխանությունների կողմից վերաբացվել էին 1917-1918թթ. անիշխանության եւ Հայաստանի Առաջին Հանրապետության օրոք փաստացի չգործող հանքերը: 1924 թ.-ից նրան կոչել էին Լեն հանքեր: Մինչեւ 50-ական թվականներն այն շահագործել են որպես փակ հանքեր, իսկ ահա մինչեւ 1975 թ.՝ որպես բաց հանքեր: Այդ գործունեության ընթացքում ավերվել է հին Կավարտ գյուղը՝ իր սբ. Գեւորգ եկեղեցու հետ:
Հայաստանի անկախացումից հետո շահագործումը դադարացվել է: Կապանի լեռնահարստացուցիչ կոմբինատի մասնավորեցումից հետո նոր սեփականատերը՝ կանադական «Դինո Գոլդ Մայնինգ» (ներկայումս «Դանդի Փրիշս Մեթալս») ընկերությունը, վերսկսել է Կավարտի բացահանքի շահագործումը, սակայն 2-3 տարի անց նորից դադարեցնելով՝ տարածքը թողել ռիսկային եւ վտանգավոր՝ շրջակա միջավայրի համար:
Կապանի հանրապետական քաղաքապետ Աշոտ Հայրապետյանը մեզ հետ զրույցում ասաց, որ իրենց ոչինչ հայտնի չէ Կավարտի նշված տարածքի՝ վնասակար լինելու մասին: «Ես կավարտեցի եմ: Կավարտի առու ասեմ, գետակ ասեմ, ձոր ասեմ, այդ փոքր քանակությամբ ջրերը, որ հոսում են, դրանք ընդամենը Կավարտ գյուղում գտնվող Ցուրտ աղբյուր կոչվող ջրերն են»,-ասաց քաղաքապետը: Մեր հարցին՝ այդ կարմիր ջրե՞րը, քաղաքապետը պատասխանեց. «Դուք եք որակում կարմիր, կամ Համահայկական բնապահպանական ճակատը: Ձորի հատակը, գրունտն է կարմիր»: Մեր հարցին՝ հողը կարմիր է ծանր մետաղների՞ արդյունքում, քաղաքապետը պատասխանեց. «Ես չեմ կարող ասել: Ես նման տեղեկություն չունեմ: Եթե մենք ձեռքի տակ ունենանք հավաստի տվյալներ, որ այդ ջուրը պարունակում է ծանր մետաղներ, բնականաբար մեր մտահոգությունը կհայտնենք»:
«Դանդի Փրիշս Մեթալս» ընկերությունը, որը ժամանակին շահագործել է Կավարտի հանքավայրը, հիշեցնենք, մտադիր է մեծացնել Գեղանուշի պոչամբարի ծավալները: Բնապահպանության նախարարությանը ներկայացրած հայտում ընկերությունը նշել էր, որ մտադիր են պատնեշ կառուցել, որի արդյունքում՝ պոչամբարի ծավալը ներկայիս 8,7 միլիոն խորանարդ մետրի փոխարեն կկազմի 11,3 միլիոն խմ:
Երեկ Կապանի քաղաքապետարանում այդ հարցով տեղի է ունեցել հանրային քննարկում, եւ ինչպես հայտնեց քաղաքապետ Աշոտ Հայրապետյանը, պոչամբարի ծավալների մեծացման հարցը չի քննարկվել: Ընկերությունը համայնքի բնակիչներին ներկայացրել է իր հայտից տարբերվող հարց՝ պոչամբարի հյուսիսային պատնեշի ամրացման մասին:
«Բոլորիս, ներկաներին հուզում էր ձեր ներկայացրած խնդիրը: Արդյունքում՝ պոչամբարը իր տարողությամբ կավելանա՞, թե ոչ: Եթե պատվարի բարձրությունը լինելու է ավելին, քան նախկինում, ապա դրա մակերեսը փոփոխության ենթարկվելու՞ է, թե ոչ, իսկ եթե մակերեսը փոփոխության ենթարկվելու է, նշանակում է՝ ծավալն էլ է ավելանալու: Ընկերությունը ներկայացրեց նախագիծ, ըստ որի՝ պոչերը կուտակելու նախկին տեխնոլոգիային պիտի հաջորդի մեկ այլ պրոցես, ավելի արդիական, որի արդյունքում ծավալները չպետք է ավելանան, այլ կփոփոխվեն կուտակման եղանակները: Դա մի փոքր մասնագիտական հարց է, որին ես չեմ ուզում անդրադառնալ: Ինչ մնում է մեր մտահոգությանը, ապա, բնականաբար, ցանկացած պոչի ավելացումը, որպես ազդակիր համայնք, միանշանակ մեզ մտահոգում է»,-նշեց Կապանի քաղաքապետը:
Լուսանկարում՝ Կավարտի հանքավայրը
Պատռում են իրենց գրած ծրագիրը, հետն էլ պատռում են Հայաստանի քարտեզը․ բա սա գժանոց չէ՞․ Սաֆարյան
Ռուսաստանը հայկական գյուղատնտեսական արտադրանքը կփոխարինի ադրբեջանականով․ Տիտով
«Ուժեղ Հայաստանի» հավաքին մասնակցող անձի մոտ հայտնաբերվել է դանակ. նա ձերբակալվել է
Քոչարյանը թալանել է ընտանիքիս. ծախվելը պոռնկություն է, Պուտինն ուզում է մեզ կապել իր դռանը. տեսանյութ
Մեկ բանավեճում 104 անգամ Ալիև, Ադրբեջան ասողները մեզ մեղադրում են Ադրբեջանի շահերը սպասարկելու մեջ․ Թորոսյան
Միջազգային բազմաթիվ գործընկերներ, ԵՄ, ԱՄԷ, Թուրքիա, հետաքրքրված են մեր արտադրողների հետ համագործակցությամբ
Իշխանությունը բոքսի տանձիկի պես դմփացնում է ընդդիմությանը. աղբակույտի դեմը առնել է պետք. Մեհրաբյան. տեսանյութ
Այս ընտրություններն առաջինն են մեր պատմության մեջ, որոնք տեղի են ունենում խաղաղության պայմաններում․ Միրզոյան
«Ուժեղ Հայաստանի» հավաքին պատռել են ՀՀ քարտեզը, վանկարկել «Սամ-վել, Սամ-վել»․ տեսանյութ
«Ուժեղ Հայաստան»-ի հանրահավաքին գնացած քաղաքացիները կարճ ժամանակ անց լքում են Հանրապետության հրապարակը
Սամվել Կարապետյանի հավաքի ընթացքում Հանրապետության հրապարակում ադրբեջաներեն հոլովակ է միացվել․ տեսանյութ
«Ուժեղ Հայաստան»-ի հանրահավաքին վեճ է եղել․ մեկ անձ հեռացվել է տարածքից
Նորատուսի միջազգային ռադիոցանցերը այլևս Սերժ Սարգսյանի փեսա Միշիկի սեփականությունը չեն. Փաշինյան․ տեսանյութ
Ընթանում է «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության ամփոփիչ հանրահավաքը․ լուսանկար
Կսուբսիդավորվի ջերմատնային ապրանքի արտահանումը, կվերադարձվի ԵՄ արտահանվող պտուղ-բանջարեղենի, ծաղկի մաքսատուրքը
Հայաստանի ոչ նյութական մշակութային ժառանգության ցանկը համալրվել է 12 նոր արժեքով
Ազատությունից զրկված անձանց և նրանց իրավունքների առնչությամբ առկա կարծրատիպերը պետք է հաղթահարվեն․ ՄԻՊ
Քաղաքական ենթատեքստով սպառնալից հեռախոսազանգեր, նամակներ են ստանում քաղաքացիները․ ՆԳՆ ոստիկանություն
Տելեգրամյան հավելվածով ապօրինի թմրաշրջանառության դեպք է բացահայտվել․ ամուսնական զույգեր են ձերբակալվել
Ընտրակաշառքը հանցագործություն է, պատիժը ռեալ ազատազրկման ձևով է և անխուսափելի. Կոլեգիայի նիստ է տեղի ունեցել
Բացատրեք ձեր ընտանիքների երիտասարդներին խաղաղության արժեքը, հիշեցրեք՝ ինչ էր կատարվում ՀՀ-ում 2018-ից առաջ
Ռուսաստանի նախագահի հետ պայմանավորվել ենք, ընտրություններից հետո կհանդիպենք, բոլոր ընթացիկ հարցերը կլուծենք
Բլոգեր Միկա Բադալյանը ՌԴ-ում բնակվող ՀՀ քաղաքացիներին ընտրակաշառք է բաժանել․ նախաձեռնվել է քրեական վարույթ
Միջանցքի թեման հորինել է լրտեսական ընդդիմությունը. ՔՊ-ն Գեղարքունիքում շարունակում է քարոզարշավը․ տեսանյութ
Արթիկում քաղաքական ուժերի աջակիցների միջև տեղի ունեցած միջադեպի առթիվ նախաձեռնվել է քրեական վարույթ
ՀԾԿՀ-ն գազամատակարարման ոլորտում նոր կարգավորում անելու որոշում է ընդունել
Դատական ակտերը բեկանվել են․ ընտրություններին մասնակցելու ընտրական իրավունք ունեն միայն ՀՀ քաղաքացիները
Ամիօ բանկը նվազեցրել է ՓՄՁ հաճախորդների գործող վարկերի և լիզինգների տոկոսադրույքները
Մինչ մեր երեխաները զոհվել են, եռագլուխ կուսակցության անդամները միլիարդներ են կուտակել. Փաշինյան
3 ուժն էլ՝ Քոչարյան, Դոդ, Տաշիր, միանալու են, բայց հմի կռիվ կեթա, ինչի՞ հմար՝ լիդերի կռիվ. նոր ձայնագրություն
Ռազմական արդյունաբերությունը դառնում է Հայաստանի տնտեսության շարժիչ ուժ. ԲՏԱ նախարար
Միջանցքի թեմա չի էլ եղել, լրտեսներն են այդ թեման մտցրել. վարչապետը՝ ընդդիմության մեղադրանքների մասին
ՎՏԲ-Հայաստան Բանկը զարգացնում է տելեմարքեթինգը՝ որպես հեռավար սպասարկման ժամանակակից ուղի
Սա աթոռի կռիվ չէ, սա պայքար է հանուն պետության, անկախության, ապագայի և խաղաղության. Փաշինյան
3 ուժն էլ՝ Քոչարյան, Դոդ, Տաշիր, միանալու են իրար, հիմի իրանց մեջ լիդերի կռիվ կերթա. նոր ձայնագրություն
Ես ունեմ բավարար լծակներ, կգնամ ԵԱՏՄ և տեղում հարցերը կլուծեմ, բարեկամական հարաբերությունները կմնան. Փաշինյան
Միջադեպ Արթիկում քաղաքական ուժերի աջակիցների միջև
Ռուս պաշտոնյաները իրար հերթ չտալով «գուժում» են վատատեսական սցենարներ. «մատ թափ տալու» երթը շարունակվում է
Գրիգորյանն ու Իրանի դեսպանը կարևորել են էներգետիկ, լոգիստիկ և առևտրատնտեսական ոլորտներում համագործակցությունը
Քոչարյանին թույլ չեն տալիս լքել քաղաքականությունը, ինքը մինչև քոք մաշվելու է ու հայտնվի բանտում. վարչապետ
