ԵՏՄ-ն փորձում է կրկնօրինակել ԵՄ-ին. բայց՝ միայն սահմանափակումների հարցում

06/05/2017 schedule11:13

Եվրասիական տնտեսական միությունում, ըստ ամենայնի, շեշտակի կնվազի անձնական օգտագործման համար ներկրվող ապրանքների այն առավելագույն չափը, որը ենթակա չէ մաքսազերծման:

Ներկայումս ԵՏՄ-ում գործող նորմատիվներով անձը կարող է ներմուծել մինչեւ 1500 դոլար արժեքով անձնական օգտագործման ապրանքներ, եւ դա ենթակա չէ մաքսազերծման: ԵՏՄ մաքսային սահմանով «Ֆիզիկական անձանց կողմից անձնական օգտագործման ապրանքների տեղափոխման եւ դրանց բացթողնման հետ կապված մաքսային գործառնություններ իրականացնելու կարգի մասին»  համաձայնագրով, որին, բնականաբար, միացել է նաեւ Հայաստանը, սահմանված է այդպիսի ապրանքների ցանկը:

Այդ համաձայնագրով նշված է, թե յուրաքանչյուր ապրանքից քանի հատ կարելի է ներմուծել որպես անձնական օգտագործման իր, եւ դրանց գումարը չպետք է գերազանցի 1500 դոլարը: Եվրասիական տնտեսական հանձնաժողովը, սակայն, մշակել է մի նախագիծ, ըստ որի՝ այդ 1500 դոլարը աստիճանաբար պետք է նվազի: 2019-ին առավելագույն սահմանաչափը կդառնա 1000 դոլար, 2020 թվականին կդառնա 750, իսկ 2021 թվականից այդ սահմանաչափը կնվազի մինչեւ 500 դոլար:

ԵՏՄ-ին անդամակցելուց հետո Հայաստանում տեսականորեն գործում են նույն սահմանափակումները: Սակայն գործնականում ամեն ինչ այդքան պարզ չէ: 2015 թվականի հուլիսին ՀՀ կառավարությունը իր 865 որոշմամբ սահմանեց  ֆիզիկական անձանց կողմից Հայաստան ներմուծվող ապրանքների ակնհայտ առեւտրային չափաքանակները: Առավելագույն արժեքի մասին այդ ցանկում նշված չէր: Փոխարենը որոշմամբ հղում է արվում «Մաքսային կարգավորման մասին» ՀՀ  օրենքին, որտեղ առավելագույն չափաքանակը, որը ենթակա չէ մաքսազերծման, ամսական 200 հազար դրամն է: Սա վերաբերվում է փոստային առաքումներով ներկրվող ապրանքներին:    

Իրենց հետ ուղեբեռով Հայաստան անձնական ապրանքներ ներկրողների նկատմամբ մեծ մասամբ կիրառվում է վերը նշված  ցանկը: Մի խոսքով, ամեն ինչ չէ, որ հստակ է եւ կանոնակարգված: Սակայն եթե սկսեն փոխել ԵՏՄ-ի սահմանով անձնական օգտագործման ապրանքների ներկրման գործող սահմանափակումները, ապա այդ խնդիրը գնալով ավելի խիստ կկանոնակարգվի: Եվ հիմնական հարցն այն է, թե արդյոք սահմանաչափի նվազեցումը դրակա՞ն կանդրադառնա մեզ վրա:

Հարցը բավականին նուրբ է: Մի կողմից Հայաստան ներկրվող ապրանքների մաքսազերծումը նպատակ ունի համալրել ՀՀ պետական բյուջեն: Սահմանելով մաքսազերծման ոչ ենթակա անձնական ապրանքների շատ բարձր շեմ, վնաս կհասցվի բյուջեին: Հաշվի առնելով առցանց առեւտրի տված հնարավորությունները, քաղաքացիները կսկսեն իրենց անհրաժեշտ ապրանքները կամաց կամաց ներկրել արտերկրից, շրջանցելով մաքսազերծումը: Դրանից կտուժեն ներմուծումներով զբաղվող առաջին հերթին փոքր ու միջին ընկերությունները, կտուժի բյուջեն եւ այլն:  

Մյուս կողմից, սահմանը հատող ամեն ապրանք մաքսազերծելն էլ տրամաբանությունից դուրս է: Այլ երկրներում նույնպես կիրառվում են սահմանաչափեր անձնական օգտագործման ապրանքների ներմուծման վրա: Օրինակ, Եվրոպայում այս սահմանաչափը հիմա մոտ 500 դոլար է: Ու այս իմաստով ԵՏՄ-ն թերեւս փորձում է կրկնօրինակել Եվրամիությանը: Սակայն ԵՄ-ին կրկնօրինակելիս ԵՏՄ-ում նախապատվությունը տալիս են սահմանափակումներին: Այլ հարցերում, ինչպես օրինակ տնտեսական մրցակցությունը, տնտեսության զարգացումը, անկախ դատարանները, կոռուպցիայի խիստ ցածր մակարդակը եւ այլն, ԵՏՄ-ի համար կրկնօրինակման առարկա չեն հանդիսանում:

Սա շատ կարեւոր նրբություն է, որը սովորաբար անտեսվում է արեւմուտքի սկզբունքները կրկնօրինակելիս: Երբ Եվրամիությունը սահմանափակումներ է դնում իր մաքսային սահմանին անձնական օգտագործման ապրանքների վրա, դա ցավոտ չէ այդ երկրների բնակիչների համար: Նախ այն ամենը, ինչ կարող ենք համարել անձնական օգտագործման իր, արտադրվում է հենց այդ երկրներում: Համակարգիչներից ու տեսախցիկներից սկսած՝ մինչեւ հեռուստացույցներ ու սառնարաններ: Արտադրվում շատ բարձր որակի եւ գինն էլ համապատասխանում է բնակչության եկամուտներին ու գնողունակությանը: Եվ դրան արեւմտյան երկրները հասել են տնտեսության զարգացման խոչընդոտները վերացնելու շնորհիվ` մրցակցության, կոռուպցիայի նվազեցման, անկախ դատարանների, բիզնեսի ու իշխանության տարանջատման շնորհիվ:

ԵՏՄ երկրներում կոռուպցիան չափազանց բարձր է, տնտեսությունը եւ հարստությունը կենտրոնացած է մի քանի խումբ օլիգարխների ձեռքերին, ամենահաջողակ բիզնեսմենները ամենաբարձրաստիճան պաշտոնյաներն են, դատարանները, մեղմ ասած, անկախ չեն...: Հենց այդ պատճառով ԵՏՄ-ում չեն արտադրվում որակյալ ու ժամանակակից չափանիշներին համապատասխանող հեռուստացույցներ, սառնարաններ, համակարգիչներ, տեսախցիկներ, ավտոմեքենաներ եւ այլն: Ու ԵՏՄ բնակիչները, պատկերավոր ասած, պետք է ավելի շատ հնարավորություններ ունենան իրենց անձնական օգտագործման համար ապրանքներ ներկրել այն երկրներից, որտեղ դրանք արտադրվում են:

ԵՏՄ-ն տնտեսական տեսանկյունից ընդհանուր առմամբ հումք արտահանող տարածք է: Եվ այս իսկ պատճառով մաքսային սահմանին կիրառվող սահմանափակումների առումով այդ «հումքային բազան» չպետք է կրկնօրինակի մեր չափանիշներով գրեթե կատարելության հասցրած տնտեսություն ունեցող, արտադրող ու ստեղծող երկրներին: Արեւմտյան երկրները նման սահմանափակումները մտցնում են իրենց արտադրողին պաշտպանելու, ապրանքների շարժը վերահսկելու նպատակով միայն: Ի տարբերություն սրան, ԵՏՄ-ի սահմանին անձնական օգտագործման ապրանքների ներմուծման սահմանափակումների խստացումը ունի միայն ու միայն մի նպատակ` հնարավորինս շատ փող հավաքել: Այդ երկրներում ինչպես չկային տեսախցիկ ու համակարգիչ արտադրողներ, այնպես էլ չեն լինելու հետագայում: Ցավոք, մենք էլ այդ երկրների շարքում ենք:

 

Տպել
3079 դիտում

Սանահին վանքի գավթում «եվրո֊բուտկա» են տեղադրում․ Յաշա Սոլոմոնյան

Սեյրան Օհանյանը Մարտի 1-ի գործով ցուցմունք չի տվել. նրա ազատ տեղաշարժը հուլիսից սահմանափակվել է. պաշտպան

Նախագահ Արմեն Սարգսյանը շնորհավորական ուղերձ է հղել Մոլդովայի նախագահ Իգոր Դոդոնին

Լավ կլինի՝ պարոն Մարուքյանը մտածի՝ ինքը ինչպիսին պետք է լինի, ոչ թե Նիկոլ Փաշինյանը․ Լենա Նազարյան

Պետբյուջե մուտքերի ծրագրային ցուցանիշը 2018-ին գերազանցվել է 57.7 մլրդ դրամով․ ՊԵԿ-ը հերքում է կեղծիքները

«Միկան» կարող են տալ ՀՖՖ-ին. բասկետբոլի ֆեդերացիայում մտահոգ են

Պարզվեց հասարակության մեջ կա ատելության հսկայական ու բազմաշերտ պոտենցիալ․ Սերգեյ Սարգսյան

Ընդդիմությունը դեմ քվեարկեց կառավարության ծրագրին ոչ թե, որ այն վատն էր, այլ որ առաջին անգամ կարողացավ գործել ազատորեն

Նոր շունչ ծննդօգնության ծառայություններին․ նախարարը խոսել է իրականացվող ռեֆորմների մասին (տեսանյութ)

Պետության կառավարման մոդելի փոփոխության վերաբերյալ քննարկումներ դեռ չենք ունեցել․ Լենա Նազարյանը՝ ՀԱԿ-ի առաջարկի մասին

Դատախազությունը հրապարակեց Հարություն Մաշադյանի զինգրքույկն ու զինծառայության ընթացքում արված լուսանկարները

Ինձ համար միևնույն է, ես հավատում եմ Պուտինին․ Թրամփ

Քննչական կոմիտեում ՏԻՄ ընտրությունների ընթացքում առերևույթ ընտրախախտում պարունակող նյութեր չեն ստացվել

«Նուբարաշեն» ՔԿՀ-ում ցմահ դատապարտյալները ջրադուլ և հացադուլ են հայտարարել․ ՄԻՊ-ը չհայտարարված այց է կատարել

Առանց մեծածավալ ներդումների Հայաստանում չի կարող տնտեսական հեղափոխություն լինել․ Միքայել Մելքումյան

«Փյունիկի» պատանի սաները ներկա գտնվեցին «Ռեալ Մադրիդ» - «Ժիրոնա» խաղին (տեսանյութ)

Եգիպտոսի նախագահը Մյունխենում խոսել է Հայոց ցեղասպանության մասին

ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն ընտանիքի հետ գնումներ է կատարում սուպերմարկետից (լուսանկար)

Հայաստանը կարող է զենքի գնման համար նոր վարկ ստանալ Ռուսաստանից

Ավետիք Էլոյանը նշանակվել է ՀՀ փոխվարչապետ Տիգրան Ավինյանի խորհրդական