«Ձեզ նախագահ պետք չէ՞». Լիլիթ Ավագյանի հոդվածը

«- Ձեզ նախագահ պետք չէ՞,- հարցրեց Ֆունտը:

- Ի՞նչ նախագահ,-բացականչեց Բենդերը:

- Պաշտոնական: Մի խոսքով՝ հիմնարկի գլուխ:

- Ինքս գլուխ եմ:

- Ուրեմն դուք պատրաստվում եք ինքնե՞րդ նստել: Իսկույն այդպես էլ կասեիք, էլ ինչու՞ եք երկու ժամ զահլաս տանում: …Ես Ֆունտն եմ, իննսուն տարեկան եմ: Ողջ կյանքումս նստել եմ ուրիշների փոխարեն»:

Իսկ Հայաստանին նախագահ պե՞տք է: Սերժ Սարգսյանի պաշտոնավարության ընթացքում առիթներ ենք ունեցել համոզվելու, որ այդ պաշտոնը Հայաստանի բյուջեի համար լրացուցիչ բեռ է:

Գոնե մեր երկրի համար ճակատագրական, բախտորոշ բոլոր իրավիճակներում ՀՀ նախագահը միշտ բացակա է եղել կամ, որ գրեթե նույնն է, լռել է:

Երբ 2013-ին հայտարարվեց, թե մայրաքաղաքում հուլիսի 20-ից բարձրացվելու է միկրոավտոբուսների եւ ավտոբուսների ուղեվարձը 50 տոկոսով, երկրի նախագահը նույն օրը, թողնելով մայրաքաղաքն անհանգիստ, լարված, շփոթված, մեկնեց հանգստանալու:

Բողոքի դուրս եկած մարդիկ անգամ չկենտրոնացան նրա բացակայության վրա: Նախագահի բացակայությունը, ճիշտ՝ ինչպես ներկայությունը, որեւէ ձեւով չնկատվեց: Բողոքի տարերային ալիքը, ինքնակազմակերպված քաղաքացիներն արեցին իրենց գործը. ուղեվարձը չբարձրացավ:

«Ես նստել եմ Ազատարար Ալեքսանդր երկրորդի օրոք, նստել եմ Խաղաղարար Ալեքսանդր երրորդի օրոք, Արյունոտ Նիկոլայ երկրորդի օրոք…Բա ո՜նց եմ նստել նէպ-ի օրերին»…

Սերժ Սարգսյանը լռել է 2015-ի հունվարի 12-ին ու դրան հաջորդած օրերին, երբ Գյումրիում տեղակայված 102-րդ ռուսական ռազմակայանի ժամկետային զինծառայող Վալերի Պերմյակովը սպանեց Ավետիսյանների 7 հոգանոց ընտանիքի բոլոր անդամներին:

Գյումրիում մարդիկ դուրս եկան փողոց՝ պահանջելով մարդասպանին չհանձնել ռուսական կողմին: Բախումներ եղան ոստիկանության ու բողոքի դուրս եկած մարդկանց միջեւ, եղան բերման ենթարկվածներ:

Սերժ Սարգսյանն անգամ չդատապարտեց ոճրագործությունը: Երկրում սուգ էլ չհայտարարվեց:

Իսկ ո՜նց լռեց Սերժ Սարգսյանը 2016 թվականի հուլիսի 17-ին, երբ «Սասնա ծռեր» խմբի 30 անդամներ գրավեցին Երեւանի ոստիկանության պարեկապահակային ծառայության գնդի տարածքը: Նա լռեց ամբողջ 12 օր:

Երկրի համար չափազանց լարված, պայթյունավտանգ այդ օրերին ամենահաճախ հնչող հարցը հենց դա էր՝ ինչո՞ւ է լռում Սերժ Սարգսյանը: Այս հարցը հեգնական երանգով ենք տալիս՝ իբրեւ թե ինչպե՞ս կարող է երկրի նախագահի պաշտոնը զբաղեցնող մարդն ասելիք չունենա հուլիսի 17-ից հետո Հայաստանում ստեղծված իրավիճակի մասին: Ինչպե՛ս կարող է անհաղորդ հետեւել ոստիկանների ու քաղաքացիների բախումներին, անհասկանալի հաբեր ընդունած ու ՀՀ քաղաքացիների հանդեպ անհամաչափ ուժ կիրառած ոստիկանների վայրագություններին…

Սերժ Սարգսյանը լռել է նաեւ Ապրիլյան պատերազմի օրերին, երբ հարյուր երիտասարդ զոհվեց Ադրբեջանի կողմից կազմակերպված դիվերսիայի, ապա եւ՝ հրահրված պատերազմի ժամանակ: Երբ այդպս էլ չհասկացանք՝ ինչպես են հակառակորդի զինվորները կարողացել աննկատ մոտենալ սահմանը պահող հայ զինվորներին: Չհասկացանք, ոչ ոք չպարզաբանեց էլ:

 2017 թ. օգոստոսի 12-ին Խոսրովի անտառ պետական արգելոցում հրդեհ բռնկվեց: Եվ միայն օգոստոսի 16-ին պաշտոնապես հայտարարվեց, թե հրդեհի հիմնական օջախները վերացվել են: Հրդեհի բաժին էր դարձել շուրջ 3 հազար հա տարածք: ՀՀ նախագահը դարձյալ մեջտեղում չերեւաց: Նա կարծես երկրում էլ չէր: Եվ դարձյալ բաց հարցեր մնացին. ԱԻ նախարար Դավիթ Տոնոյանը հայտարարեց, թե Վայոց ձորում, Խոսրովի անտառում բռնկված հրդեհներն աննախադեպ էին, իսկ կանխարգելիչ միջոցառումների համար էլ անհրաժեշտ տեխնիկա չկա:

Եվ հիմա հանկարծ Սերժ Սարգսյանը մի ռեբուս է ներկայացնում հայաստանյան կուսակցություններին ու քաղաքացիներին, թե, իր կարծիքով, ինչպիսին պիտի լինի Հայաստանի հաջորդ նախագահը. «Խոսքը մի անհատի մասին է, որն անցած ճանապարհ ունի, ունի ճանաչում եւ՛ երկրի ներսում, եւ՛ դրսում, կարող է պատշաճ մակարդակով, ըստ արժանվույն, ներկայացնել Հայաստանն արտերկրում, այսինքն՝ կատարել իր ներկայացուցչական ֆունկցիաները եւ՛ երկրի ներսում, եւ՛ երկրից դուրս: Ապագա նախագահը պետք է տիրապետի օտար լեզուների, ունենա լայն կապեր թե՛ սփյուռքում, թե՛ Հայաստանում, վայելի հեղինակություն եւ որ ամենակարեւորն է՝ անկողմնակալ մարդ լինի, որը երբեք քաղաքականությամբ չի զբաղվել եւ կուսակցության անդամ չի եղել»:

Իհարկե, այս դեպքում անհամեմատ տեղին կլիներ լռությունը:

Առավել եւս, որ ոչ մի կետով չհամապատասխանելով իր երազած նախագահի մոդելին՝ Սերժ Սարգսյանը չափազանց վտանգավոր նախադեպ է ստեղծել:

Անձնական պատասխանատվություն չկրել երկրում տեղի ունեցող արտակարգ իրավիճակների, ապրիլյան պատերազմի կորուստների, ՊՊԾ գնդի գրավման, Ավետիսյանների սպանությունից հետո հայաստանցիների նվաստացման համար: Գումարած այն, որ ՀՀ նախագահի պաշտոնն արդեն հասցրել է արժեզրկվել, քանի որ այն, որպես կանոն, զբաղեցրել են ոչ լեգիտիմ, կեղծված ընտրություններով նախագահ դարձած մարդիկ:

Ու հիմա ակնկալվում է երկնային առաքինություններով օժտված մեկի մուտքը Բաղրամյան 26:

Ամենահավանական թեկնածուն, ըստ մամուլի հրապարակումների,  Արմեն Սարգսյանն է, 1996-ի նոյեմբերի 1-ից 1997-ի փետրվարի 28-ը՝ ՀՀ 5-րդ վարչապետը:

Հայաստան գալով՝ իբրեւ ՀՀ նախագահ, Արմեն Սարգսյանը, իհարկե, տհաճ անակնկալի կգա. «Ու՞ր է մասնավոր կապիտալը: Ու՞ր է փոխադարձ վարկի առաջին ընկերությունը: Ու՞ր է, հարցնում եմ ձեզ, փոխադարձ վարկի երկրորդ ընկերությունը: Ու՞ր են բաժնետիրական ընկերությունները՝ խառը կապիտալով: Ու՞ր են այդ ամենը: Խայտառակություն»…

Հ.Գ. Մեջբերումները՝ Իլֆի եւ Պետրովի «Տասներկու աթոռ»-ից: Թարգմանիչ՝ Ա. Ղազարյան: