Մենդելեեւի պարբերական աղյուսակի 150-ամյակն է․ հայտնի գիտնական Յուրի Հովհաննիսյանը Մեսրոպ Մաշտոցի շքանշան ստացավ

24/09/2019 schedule21:35

Ֆիզիկոս, ակադեմիկոս Յուրի Հովհաննիսյանը, ում անունն է կրում քիմիական տարրերի պարբերական աղյուսակի 118-րդ տարրը, այսօր պարգեւատրվեց Սուրբ Մեսրոպ Մաշտոցի շքանշանով:

Առիթը հոբելյանական է, այս տարի լրանում է քիմիական տարրերի պարբերական աղյուսակի հայտնագործման 150-ամյակը, որը ստեղծել է ռուս անվանի գիտնական Դմիտրի Մենդելեեւը: 2019 թվականը ՄԱԿ-ի գլխավոր ասամբլեայի կողմից հռչակվել է պարբերական համակարգի միջազգային տարի: Այս առիթով Փարիզում հունվարի 8-ից մեկնարկել են միջոցառումներ:

Հոբելյանական տարվա կապակցությամբ ԳԱԱ-ի կազմակերպված հանդիսավոր նիստի ժամանակ ողջույնի եւ շնորհավորական խոսքով հանդես եկան  ԳԱԱ նախագահ Ռադիկ Մարտիրոսյանը, Կրթության, գիտության, մշակույթի եւ սպորտի նախարար Արայիկ Հարությունյանը, ով իր խոսքում նշեց, որ 150-ամյակին նվիրված միջոցառումներ տեղի են ունենում ամբողջ աշխարհում, եւ Հայաստանը դրանից անմասն չէ,  հատկապես վերջին տարիներին:

Արայիկ Հարությունյանը կարդաց նախագահ Արմեն Սարգսյանի ուղերձը, ով այժմ գտնվում է գործուղման մեջ եւ չի կարողացել ներկա գտնվել միջոցառմանը: Խոսելով հոբելյանական տարվա մասին՝ նախագահը շեշտել էր, որ չենք կարող չնշել Հայաստանի ֆիզիկոսների, քիմիկոսների ամբողջ աշխարհում ճանաչում գտած արդյունավետ հետազոտությունները եւ ձեռքբերումները:

«Այսօրվա նիստին մասնակցում է նրանցից մեկը, մեր ժամանակակիցը, ականավոր գիտնական ակադեմիկոս, քիմիկոս Յուրի Հովհաննիսյանը, ով հսկայական ավանդ ունի գիտության, մասնավորապես միջուկային ֆիզիկայի զարգացման գործում»,- ասվում էր նախագահի ուղերձում:

Արայիկ Հարությունյանն ընդգծեց, որ գիտնականը շատ մրցանակաների է արժանացել, եւ այսօր ՀՀ կառավարությունը ուզում է բարձր գնահատել նրա վաստակը գիտության մեջ եւ հանդես է գալիս կարեւոր նախաձեռնությամբ՝ շնորհելով Սուրբ Մեսրոպ Մաշտոցի շքանշանը:

Յուրի Հովհաննիսյանը Մենդելեեւի աղյուսակի ծանր տարրերի բացահայտման համահեղինակներից է: 2016 թվականին նրա պատվին պարբերական աղյուսակի ատոմային 118 թվի ներքո գտնվող տարրը կոչվել է «օգանեսիում» (Og)՝ հաշվի առնելով նրա ավանդը միջուկային ֆիզիկայի բնագավառում, հատկապես` գերծանր տարրերի հայտնաբերման ուղղությամբ: Ինչպես նշվեց նիստի ժամանակ, եզակի դեպք է, երբ գիտնականի կյանքի օրոք  տարրը կոչվում է նրա պատվին, նման բան շատ քչերին է հաջողվել:

«Օգանեսիում» տարրը եզրափակում է Մենդելեեւի աղյուսակի յոթերորդ պարբերությունը: Այն իներտ գազ է, սակայն դրա ֆիզիկական, քիմիական հատկությունները այդ խմբին պատկանող այլ տարրերից տարբերվում են։ Մենդելեեւի պարբերական աղյուսակը համալրած 4 տարրերի անվանումները՝ 113՝ «Nihonium», 115՝«Moscovium», 117` «Tennessine» եւ 118` «Oganesson» հաստատվեցին 2016 թվականի նոյեմբերի 28-ին՝ Տեսական եւ կիրառական քիմիայի միջազգային միության (IUPAC) կողմից:

Այսօրվա նիստի ընթացքում ելույթ ունեցավ նաեւ  Քիմիական ֆիզիկայի ինստիտուտի գիտաշխատող Սոֆյա Այդինյանը, ով 118-րդ՝ «Oganesson» տարրի մրցանակակիր է դարձել։ Մրցանակաբաշխությունն ընդգրկված է եղել  հոբելյանական 150-ամյակի միջոցառումների մեջ:

Աշխարհի 87 երկրներում Մենդելեեւի պարբերական աղյուսակի 150-ամյակին նվիրված միջոցառումները շարունակվելու են ողջ տարվա ընթացքում. կայանալու են բազում  գիտաժողովներ, նիստեր:

Պարգեւատրումից հետ Արայիկ Հարությունյանը «ֆեյսբուք» սոցիալական ցանցում գրառում էր կատարել՝ տեղադրելով իր եւ Յուրա Հովհաննիսյանի լուսանկարը: «Այսօր աշխարհահռչակ գիտնական, ակադեմիկոս Յուրի Ցոլակի Հովհաննիսյանը պարգեւատրվեց Սուրբ Մեսրոպ Մաշտոցի շքանշանով` գիտության ոլորտում նշանակալի ներդրման համար: Մեծ պատիվ է լինել նրա կողքին, անձամբ հանձնել այս բարձր պարգեւը»,- գրել է նախարարը:

«Հայկական Ժամանակ»-ը Telegram-ում
Տպել
5565 դիտում

Իսրայելը շարունակում է հարվածել Լիբանանին․ հարավային շրջանում զոհեր կան

Հայտնի է՝ երբ ԿՀԸ-ն կհրապարակի ընտրությունների վերջնական արդյունքները

Գիտելիքի արտահոսքից՝ գիտելիքի վերադարձ․ պետական աջակցությամբ ՀՀ եկած հետազոտողները նոր բացահայտումներ են անում

ՀՀ ԱԳՆ-ն շնորհավորական ուղերձ է հղել Միացյալ Թագավորության Ազգային տոնի առթիվ

Կանանց իրավունքների լիարժեք իրացման ճանապարհին կարծրատիպերը շարունակում են լուրջ մարտահրավեր մնալ. ՄԻՊ

Հայաստանը վերահաստատել է ISA-ի շրջանակում համագործակցությունը խորացնելու պատրաստակամությունը

Հայտնի է՝ երբ տեղի կունենան Ալի Խամենեիի հրաժեշտի և հուղարկավորության արարողությունները

14-ամյա երեխան տան բակում հրացանով ծառին է կրակել, գնդակը հետադարձ է կատարել, կպել կրծքավանդակին

Ուկրաինայում ռուսերենը հանվել է պաշտպանության տակ գտնվող լեզուների ցանկից

Մեկնարկել է «Նորդիկ օրեր Երևան 2026» փառատոնը

Վանաձորում մեքենաներ են բախվել․ մեկը կողաշրջվել է

Օդի ջերմաստիճանը կնվազի 4-5, այնուհետև կբարձրանա 3-4 աստիճանով․ անձրևային եղանակը կպահպանվի

Հնդկաստանում ռազմական տրանսպորտային ինքնաթիռ է կործանվել

Էկոնոմիկայի փոխնախարարն այցելել է պետական ծրագրից օգտված Էջմիածնի խեցգետնաբուծական համալիր

Վարդահովիտի «Դզեր» կոչվող տարածքում քաղաքացիներն անցել են գետի մյուս կողմ և չեն կարողացել հետ վերադառնալ

Սար բարձրանալիս «ՈւԱԶ»-ը գլորվել է ձորը․ կա զոհ

ԱՄՆ-Իրան խաղաղության շուրջ փաստաթղթի վերջնական տեքստը համաձայնեցվել է․ Պակիստանի վարչապետ

Բարձր ենք գնահատում Նորդիկ երկրների ներդրումը համաշխարհային խաղաղության գործում․ Մհեր Գրիգորյան

«Զվարթնոց» օդանավակայանում ձերբակալվել է բլոգեր և մաթեմատիկոս Միխայիլ Վերբիցկին

Սև ծովի շրջաններից ակտիվ ցիկլոն կներթափանցի․ Սուրենյանը սպասվող եղանակի մասին տեսանյութ է հրապարակել

«Հմի դու Գագոյի թիմում ե՞ս», «Ամսի 1-ին հանեց 800 հազար փող տվեց»․ ընտրակաշառքի նոր ձայնագրություն ԲՀԿ-ից

Կայծակի հետևանքով վթարվել է Ալագյազ ենթակայանի տրանսֆորմատորը․ Արագածոտնում հոսանքազրկված բնակավայրեր կան

Զերծ մնալ գետեր, լճեր, այլ բնական ջրային միջավայր կենդանական տեսակներ ինքնակամ բաց թողնելուց․ ՇՄՆ

Վերահաստատվել է Հայաստանի աջակցությունը UNDP-ին և UNFPA-ին, կարևորվել ծրագրային երկրների հետ գործընկերությունը

2 դատախազի նկատմամբ կարգապահական տույժ է նշանակվել

Ինչ իրավիճակ է հանրապետության ճանապարհներին և Լարսում

Թիկունքում Աղստևն է․ լավ օր բոլորիդ․ վարչապետը տեսանյութ է հրապարակել

ՌԴ-ն երբեք կասկածի տակ չի դրել և չի դնում ՀՀ-ի ինքնիշխան արտաքին քաղաքականություն վարելու անվիճելի իրավունքը

Հայաստանն աջակցում է երկրում կայունության վերականգմանը միտված Լիբանանի կառավարության ջանքերին․ Անանյան

Հայտնի է՝ ինչ խափանման միջոց է ընտրվել «Ուժեղ Հայաստան»-ի համակիր, ձերբակալված դասախոս Ալեն Ղևոնդյանի նկատմամբ

ԿԸՀ-ն ամփոփել է վերահաշվարկի արդյունքները․ տվյալներ

Սելավային հոսք՝ Նարեկ գյուղի հատվածում․ տեսանյութ

ԱՄՆ-ի հետ փոխըմբռնման հուշագիրը մոտ է ավարտին․ Արաղչի

Նարեկ Կարապետյան, ինչո՞ւ էիր հասնում Վերին Լարս, «կառավարության նիստ» հրավիրեիք, հարցին ուժեղ լուծում տայիք

Գագիկ Խաչատրյանի որդին՝ Արտյոմ Խաչատրյանը, կկալանավորվի․ հայտարարվել է հետախուզում

Հայ-թուրքական սահմանի Մարգարայի անցակետով Լիբանան են ուղևորվել Հայաստանի հումանիտար օգնության բեռնատարները

ՌԴ-ն այս պարտության հետ չի համակերպվի. մեզնից իր կամքով չի հրաժարվի, ՀՀ-ն պետք է պատրաստ լինի. տեսանյութ

Ապարանի ջրամբարի լցվածության ծավալով պայմանավորված կաշխատի ջրամբարի հեղեղային ջրթողը․ ցուցաբերել զգոնություն

24 ծրագիր՝ 234 միջոցառումով, կատարողականը՝ 93.5 տոկոս․ ԿԳՄՍ նախարարը ներկայացրել է 2025-ի կատարողականը

ԱՄԷ նախագահը շնորհավորել է Նիկոլ Փաշինյանին՝ ընտրություններում հաղթանակի առթիվ