Դեպի Ազատության հրապարակ. երբ կառավարում են նվաճողի հոգեբանությամբ

11/11/2019 schedule10:10

Տպագրվել է «Հայկական Ժամանակ» օրաթերթի 2006 թվականի նոյեմբերի 11-ի համարում

Սահմանադրության փոփոխության 2005թ. նոյեմբերի 27-ի հանրաքվեն, որ կազմակերպվել էր գործող իշխանությունների կողմից,  արդյունքների կեղծման առումով  տարբերվում էր մի առանձնահատկությամբ, որն աննախադեպ էր  1999թ. մայիսի 30-ի ԱԺ ընտրություններից սկսած: Հիշյալ եւ հետագա ընտրությունները նախորդ բոլորից իրավական առումով տարբերվում էին առանցքային մեկ դրույթի փոփոխությամբ՝ նախորդ ընտրություններում շրջանառվող քվեաթերթիկների ետնամասում վիճակահանությամբ որոշված  հանձնաժողովի երկու անդամների հետ մեկտեղ, իրենց ստորագրությունն էին դնում թեկնածուների վստահված անձերը:

Ի դեպ` այս առանցքային դրույթի փոփոխության  գաղափարը ծնվեց  1998թ. արտահերթ նախագահական ընտրությունների ընթացքում, երբ համոզելով, կաշառելով ու սպառնալով` ապօրինի շրջանառության մեջ դրված քվեաթերթիկների ետնամասում «հաջողացրին» դնել մրցակցի որոշ վստահված անձանց  ստորագրությունները:  Գլխացավ պատճառող դրույթը ոչնչացվեց  մինչեւ հաջորդ ընտրություններ, իսկ  ընտրական օրենսգրքում  փոփոխությունների հիմնական զեկուցողը Վիկտոր Դալլաքյանն էր, որն իրեն հատուկ պաթոսով հիմնավորեց փոփոխությունների  անհրաժեշտությունը: Այդ փոփոխությունների ամրագրումից հետո, վստահված անձանց  ինստիտուտը խեղելու եւ հասարակական վերահսկողությունը բացառելու պայմաններում, ընտրությունների արդյունքների անհետեւանք կեղծումը ընտրական հանձնաժողովների որեւէ ատյանում ընդամենը  ցանկության հարց է:

Նոյեմբերի 27-ի հանրաքվեի կեղծման առանձնահատկությունն այն էր, որ կեղծիքը հիմնականում իրականացվեց  տեղամասային հանձնաժողովներում: Կեղծվեց, որովհետեւ տրվել էր կեղծելու հանձնարարություն, որը հստակ էր` վերից վար պարտադրված պատասխանատվությամբ: Ենթակաները, հանձինս մարզպետների եւ թաղապետների, ստանձնեցին անցողիկ ցուցանիշների ապահովման պատասխանատվությունը, որը մարզերում վերաձեւեցին ըստ համայնքների` թողնելով իրագործումը համայնքների ղեկավարներին  ու քրեական հեղինակություններին: Համայնքների ղեկավարների  դերը կարեւորվել էր հանրաքվեին նախորդած ՏԻՄ  ընտրությունների ժամանակ, երբ պարզ էր դարձել, որ  արդյունքները իշխանություններին հիմնականում չեն բավարարել այն համայնքներում, ուր գործող համայնքի ղեկավարի առաջադրման պայմաններում նախապատվությունը տրվել էր այլ  թեկնածուի:

Սա նշանակում է, որ իշխանությունը  ցանկալի արդյունք կեղծիքով կարողանում է ապահովել այն դեպքում, երբ կենտրոնական, տարածքային ու տեղական ինքնակառավարման մարմինները ցուցաբերում են միասնական մոտեցում: ՏԻՄ ղեկավարների անձնական շահագրգռվածության պայմաններում  ձեւավորված հանձնաժողովների ընդդիմադիր կուսակցությունների կողմից նշանակված անդամների գերակշիռ մեծամասնությունը համայնքապետների կամակատարներն են: Սա է պատճառը, որ հանրաքվեից առաջ հանձնաժողովների աշխատանքները բոյկոտելու պառլամենտական ընդդիմադիրների կոչերին չհետեւեցին սույն հանձնաժողովականները, մինչդեռ ՀՀ գլխավոր դատախազին թվաց, թե ի լուր աշխարհի իր բերանով արտաբերած իրավական սպառնալիքները արդյունք տվեցին:

Հանրաքվեն սկսելուց անմիջապես առաջ, առանց կարծիքը հաշվի առնելու, նրանց առաջադրած ծպտյալ իշխանամետ կուսակցությունների ղեկավարների լուռ համաձայնությամբ, կամակատարներով փոխարինվեցին ՏԻՄ ընտրություններում պարտված թեկնածուների միջնորդությամբ տեղամասային հանձնաժողովներում ներգրավված հատուկենտ անաչառ անդամները, եւ արդյունքում ձեւավորվեցին  բացարձակ կողմնակալ հանձնաժողովներ:

Հատուկենտ  սկզբունքային դիտորդների չեզոքացման   գործը քրեական հեղինակությունների կողմից ստանձնելու պայմաններում առաջացավ պարարտ միջավայր սոցմրցույթ կազմակերպելու համար: Մասնակցության անհրաժեշտ 776 հազ. ցուցանիշի դիմաց 1 միլիոն 515 հազարի ապահովումը լիովին համապատասխանում է «Հնգամյակը երեք տարում» բրեժնեւյան կարգախոսին, դեռ մի բան էլ ավելին:

Վերհիշենք, թե ինչպես ուռճացվեց մարդահամարի արդյունքների «մշտական բնակվողներ» ցուցանիշը, նրա մեջ «ժամանակավոր ներկա» ձեւակերպման կիրառությամբ, որը բնորոշվում  է բացակայող քաղաքացու` վերջին մեկ տարում հաշվառման վայրում թեկուզ մեկ օրով գտնված լինելու հանգամանքով: Ի դեպ, մինչեւ այսօր այն գաղտնի է պահվում, որովհետեւ, ներքին հատուկ հանձնարարությամբ, բոլոր ժամանակների  բացակայողների մի պատկառելի մասը ներառվել է վերջինիս  մեջ, ըստ  մամուլի բնութագրումների, 2003թ. նախագահական ընրությունների ցանկալի արդյունք ապահովագրելու նպատակով: Ինչեւէ,  հանելով ընտրություններին մասնակցելու իրավունք ունեցողների պաշտոնական 2.301000 թվից  վերոհիշյալ գաղտնի թիվը եւ վերահաշվարկելով`  հանրաքվեի մասնակցության 65.4 տոկոսի փոխարեն անտարակույս  կստանանք խորհրդային ցուցանիշ: Մինչդեռ ամենաշահագրգիռ եւ փոխադարձ վերահսկելի  ՏԻՄ  ընտրություններում, երբ, պայմանավորված սուբյեկտիվ գործոններով, հնարավոր  է դառնում կեղծիքները հասցնել նվազագույնի, մասնակցությունը ձգում է մինչեւ 30 տոկոսի:

Փաստորեն, ընտրական հանձնաժողովների ներկայիս կազմը, նրանց ուղղորդող ու սատարող ուժերի համակցումով, որոնք իրականացնելու են նաեւ առաջիկա  խորհրդարանական ընտրությունները, փորձարկված ու խրախուսված կեղծիքի մեքենա է: Մեքենա, որը ծրագրավորված է տերերի արհեստական բարձր վարկանիշը ապահովելու նպատակով եւ որեւէ այլ հրաման վերծանում է որպես նշանաբան ու կատարում է միակը` ծրագրվածը:

Առաջիկա  ընտրությունների ապօրինի մեկնարկը տրված է իշխանության առանցքային ուժերի համար: Քոչարյանի հետ նույնացվող «Բարգավաճ Հայաստանը» հանրապետության ողջ տարածքը ծածկել է վարսավիրանոցներից խիտ գրասենյակային ցանցով` հանձն առնելով  գործադիր իշխանության ու համատիրությունների մի շարք գործառույթներ: Ս. Սարգսյանին սերտաճած  Հանրապետականը, հատուկ պատվաստանյութով հանրապետականացնելով տարածքային ու տեղական ինքնակառավարման մարմինների ղեկավարներին, ուսումնական հաստատությունների ու դպրոցների տնօրեններին, սակայն, իր ապագան պայմանավորելով պաշտպանության նախարարի հավակնոտ վերարտադրությամբ, մերթ մոռանալով  կառավարությամբ  ներկայացված լինելու հանգամանքը, ընդօրինակում է նախորդին  ու կահավորում դպրոցական լաբորատորիաները, մերթ  ցուցաբերում  ինքնազոհողության նշույլներ` հանուն տիրոջ վարկանիշի: Սրանց  շուրջ պտտվում եւ քաղաքական ծամածռություններ են անում  թեկուզ եղածից փոքր մասնաբաժնով վերարտադրվել ցանկացող ուժերը:

Ձեռնպահ մնալով այլ որակումներից` պայմանականորեն քաղաքական միամտություն անվանենք որոշ ընդդիմադիրների այն մոտեցումը, թե միջազգային հանրության  ճնշումների ներքո ընտրություններում որեւէ ձեւաչափով իրենք հաջողության կհասնեն:

Իշխանությանը ուրացողությամբ տիրացած, կեղծիքներով «ընտրված» ու վերարտադրված, նվաճողի հոգեբանությամբ կառավարող ուժերը  երբեք  ընդունակ չեն կազմակերպել գաղափարական մրցակցություն`  հանուն պետականության զարգացման ու հզորացման, քաղաքացիների ազատության, անվտանգության, արժանապատվության, բարեկեցության ու սեփականության անձեռնմխելիության:

Պետության ու հասարակության զարգացումը խթանելու միակ ճանապարհը    հասարակական  գիտակցված  ընդվզումն է:

Դավիթ Մաթեւոսյան

Տպել
1472 դիտում

Վահագն Խաչատուրյանն ընդունել է Հայ ավետարանական եկեղեցու պատվիրակությանը

Ժաննա Անդրեասյանը մասնակցել է «EduArmenia2022» համահայկական գիտակրթական աշխատաժողովի բացմանը

Ստեփանակերտում վարորդը կորցնելով մեքենայի կառավարումը մայթին 2 քաղաքացու է վրաերթի ենթարկել

Հայտնի է, թե ով կգլխավորի ՔՊ համամասնական ցուցակը Շիրակի մարզի Անի խոշորացված համայնքի ՏԻՄ ընտրություններում

Ինչ կապ ունի՝ Իշխան Սաղաթելյանն է, թե Սաղաթել Իշխանյանը, մարդը եթե աշխատանքի չի գնում, պետք է ազատվի. քաղաքագետ

Արտակարգ դեպք Գեղարքունիքում. Սևանի ճանապարհի «Ալգա Պլյուս» ռեստորանի մոտ 2 օր կայանված «Նիսսան»-ում դի է հայտնաբերվել

Սյունիքում բազմահամակազմ դասարանում դասավանդող ուսուցիչը կվարձատրվի նոր մոտեցմամբ, հաստատվել են նոր ծրագրեր. Անդրեասյան

Վաղարշակ Հարությունյանը և ՌԴ ԱԳ նախարարի տեղակալը քննարկել են երկկողմ համագործակցության հարցեր

Մարդիկ «հոգեվարքի» մեջ են. ջավախահայերը հազարավոր դոլարներ են ներդրել Tesla Media կայքում, այն երեկվանից չի գործում

Սյունիքի մարզպետը ՀՀ նախագահին է ներկայացրել մարզում տիրող ընդհանուր իրավիճակը

Փարաքարում տեղի ունեցած մեքենայի պայթյունի դեպքով կալանավորված չկա. դատարանը մերժել է Դատախազության միջնորդությունը

Ֆոտոբռնիչ սարքերը կրկին արձանագրել են Հայաստանում նախկինում գրանցված ընձառյուծներից մեկին

ԲԸՏՄ նախարարն ու Նեմանյա Ստարովիչը քննարկել են տեխնոլոգիական ոլորտում համագործակցության մի շարք հնարավորությունները

Շիրակի մարզպետի գլխավորած պատվիրակությունը Ֆրանսիայում հանդիպել է Արթիկի քույր քաղաք Վո Ան Վլենի ղեկավարության հետ

«Էլ չեմ դիմանում, սպառվել եմ, նյարդային դարձել»․ շոգ եղանակը նվազեցնում է աշխատունակությունը, ինչպես հաղթահարել այն

Ստամբուլ-Երևան չվերթով Հայաստան է վերադարձել 2006 թվականից թրաֆիքինգի մեղադրանքով հետախուզվող կինը

Փոխվարչապետ Մհեր Գրիգորյանն ընդունել է Լիտվայի դեսպանին

Լևոն Սարգսյանը դատապարտվել է 9 տարվա ազատազրկման. 1lurer

ՏԿԵ փոխնախարարն առաջարկել է Հայաստանի և Իրանի բեռնափոխադրողներին ազատել հարկերից

Հայաստանի բասկետբոլի հավաքականը հաղթանակով է մեկնարկել Եվրոպայի փոքր երկրների առաջնությունում

ՀՀ-ն ու Իսրայելը պատրաստ են ակտիվացնել համագործակցությունը. Անահիտ Ավանեսյանն ընդունել է նորանշանակ դեսպանին

ՀՀ վարչապետի գլխավորությամբ տեղի է ունեցել խորհրդակցություն. քննարկվել են հողային բարեփոխումներին վերաբերող հարցեր

Դոլարի փոխարժեքը կրկին նվազել է. ՀՀ կենտրոնական բանկը հրապարակել է նոր փոխարժեքներ

Մի՛ հավատացեք անհայտ ծագում ունեցող հաղորդագրություններին. Ոստիկանությունը զգուշացնում է (տեսանյութ)

ՀՀ-ում Իսրայելի նորանշանակ դեսպանն այցելել է Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր

Խորհրդակցություններ ՀՀ-ի և Սերբիայի ԱԳՆ-ների միջև. քննարկվել են միջպետական կապերն ամրապնդելու հնարավորությունները

Օձունի 34-ամյա բնակչի սպանության գործից անջատված մասով նախաքննությունն ավարտվել է

Ինչ ունեցվածք է հայտարարագրել ՀՀ գլխավոր դատախազ ընտրված Աննա Վարդապետյանը

Նախագահ Վահագն Խաչատուրյանին հավատարմագրերն է հանձնել Բենինի նորանշանակ դեսպանը

Ձայնագրությունը մոնտաժված է. Գագիկ Ջհանգիրյանը կարգապահական պատասխանատվության չի ենթարկվի

Դատարանը մերժել է Աղվան Հովսեփյանի կալանավորումը փոխելու միջնորդությունը

Ազգային ժողովը վաղը արտահերթ նիստ կհրավիրի․ օրակարգում Իշխան Սաղաթելյանին և Վահե Հակոբյանին պաշտոններից զրկելու հարցն է

ՀՀ վարչապետը և Իսրայելի նորանշանակ դեսպանը կարևորել են կոնկրետ արդյունքների միտված ծրագրերը

Բերձորում մեր հայրենակիցների ապրելու հնարավորությունը քիչ է, Աղավնոյում շարունակելու ենք պայքարը. Հարությունյան

Նորավանքի Ս. Աստվածածին եկեղեցու երկրորդ հարկ տանող աստիճանների մոտ տեղադրվել են արգելող ցուցանակներ (լուսանկարներ)

Աննա Հակոբյանը ներկայացրել է հայկական արտադրության հագուստներ. նա դրանք կրել է Ֆրանսիայում և Մոնակոյում (լուսանկարներ)

Գլխավոր դատախազության դիմաց զոհվածների հարազատների և անցորդների միջև քաշքշուկ է եղել. մեկ հոգի բերման է ենթարկվել

Լիոնի Մետրոպոլի նախագահը հյուրընկալել է Երևանի քաղաքապետ Հրաչյա Սարգսյանին

Երեկոյան ժամերին սպասվում է կարճատև անձրև. առաջիկա օրերի եղանակային կանխատեսումը

Սերբիայի ԱԳՆ պետական քարտուղարն այցելել է Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր