Առավոտյան չկար, երեկոյան ծնվեց

Կենտրոն եւ Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Կարինե Պետրոսյանը երեկ միանգամից երկու դատական ակտ է հրապարակել, որոնք չնայած իրար հետ կապ չունեն, բայց մեկը մյուսին ուղղակի հակասում են: Առաջինը եղել է բնապահպան ակտիվիստ Մարիամ Սուխուդյանի հայցադիմումի քննարկումը կարճելու վերաբերյալ: Սուխուդյանը դատարանից պահանջել էր ՀՀ ոստիկանապետ Ալիկ Սարգսյանից եւ ոստիկանության հասարակայնության հետ կապերի եւ լրատվության վարչության նախկին պետ Սայաթ Շիրինյանից իր օգտին բռնագանձել մեկ միլիոն դրամ` իր անմեղության կանխավարկածը խախտելու համար: Հիշեցնենք, որ խոսքը թիվ 11 հատուկ դպրոցի շուրջ ծավալված պատմության մասին է: Այն բանից հետո, երբ Սուխուդյանը բարձրաձայնել էր այդ դպրոցի սաների նկատմամբ իրականացվող սեռական բռնությունների մասին, ոստիկանությունն ի սկզբանե նրա դեմ քրեական գործ հարուցեց` սուտ մատնության մեղադրանքով: Մինչ ողջ հանրությունը փորձում էր պարզել, թե ոստիկանությունը ինչու չի ցանկանում քննել Սուխուդյանի ներկայացրած փաստերը եւ փորձում է քողարկել թիվ 11 դպրոցում տիրող վիճակը, մինչ ոստիկանությունը փորձում էր Սուխուդյանի դեմ ինչ-որ կերպ գործ սարքել, Ալիկ Սարգսյանը եւ Սայաթ Շիրինյանը իրենց հարցազրույցներում ակտիվիստին ուղղակի բնորոշում էին որպես հանցագործ: Մոտ մեկ տարի ձգձգված այս պատմությունն ի վերջո ավարտվեց նրանով, որ ոստիկանությունը ստիպված եղավ Սուխուդյանի մասով գործը կարճել: Ոստիկանությունը ստիպված եղավ անչափահասների նկատմամբ անառակաբարո գործողություններ կատարելու համար մեղադրանք առաջադրել թիվ 11 հատուկ դպրոցի ուսուցիչ Լեւոն Ավագյանին, որը հետագայում դատապարտվեց ազատազրկման: Երբ այս պատմությունը նաեւ իրավական տեսանկյունից համարվեց ավարտված, Սուխուդյանը դիմեց դատարան, պահանջելով մեկ միլիոն դրամ բռնագանձել Ալիկ Սարգսյանից եւ Սայաթ Շիրինյանից` իր անմեղության կանխավարկածը խախտելու համար, որպես բարոյական վնասի հատուցում: Կարինե Պետրոսյանն այս հայցադիմումի քննարկման մասով գործը կարճել է` պատճառաբանելով, թե ՀՀ օրենսդրությամբ բարոյական վնասի փոխհատուցում նախատեսված չէ: Այս որոշումը հրապարակելուց չորս ժամ անց նույն դատավորը հրապարակել է մեկ այլ դատական ակտ` «ՀՀ ԱԺ պատգամավորներ Սամվել Ալեքսանյանի, Ռուբեն Հայրապետյանի եւ Լեւոն Սարգսյանի պատվին ու արժանապատվությանը վնաս պատճառելու համար «Դարեսկիզբ» ՍՊԸ-ից («Հայկական ժամանակ» օրաթերթի հրատարակիչ) փոխհատուցում գանձելու վերաբերյալ» գործով վճիռը: Այս գործով հայցվորները վերը նշված պատգամավոր-օլիգարխներն են, որոնք դատական հայց են ներկայացրել «ՀԺ»-ի այն հրապարակման դեմ, ըստ որի, ռուս իրավապահները կազմել են իրենց վարույթում քննվող գործերում շրջանառվող հայաստանցի պաշտոնյաների եւ օլիգարխների ցուցակ, որում ընդգրկված են նաեւ վերը նշված պատգամավորների անունները: Այս տեղեկությունը օրաթերթին հայտնել է Մոսկվայում գործող «Միաբանություն» հայկական ազգային ակումբի նախագահ Սմբատ Կարախանյանը: Այս մասին գրվել է թերթում, ինքը` Կարախանյանը, բազմիցս հայտարարել է, որ եթե օլիգարխ-պատգամավորները այդ լուրի հետ կապված ցանկանում ինչ-որ բան պարզել կամ ինչ-որ խնդիրներ ունեն, ապա կարող են դիմել իրեն` հրապարակված տեղեկության աղբյուրին: Դատավոր Կարինե Պետրոսյանը համարել է նորմալ, որ օլիգարխ-պատգամավորները ոչ թե Կարախանյանից են պահանջում հերքել իրենց խոցած տեղեկությունը, այլ ցանկանում են, որ թերթն այդ անի: Դեռ մի բան էլ օլիգարխ-պատգամավորները պահանջում են, որ դատավոր Կարինե Պետրոսյանը «ՀԺ»-ից իրենցից յուրաքանչյուրի օգտին բռնագանձի երկուսուկես միլիոն դրամ` երկուական միլիոններն իբրեւ իրենց պատվին եւ արժանապատվությանը պատճառված վնասի, իսկ 500 հազարական դրամները` որպես դատական ծախսերի փոխհատուցում: Ահա նման պայմաններում, նույն Կարինե Պետրոսյանը, որը երեկ առավոտյան Սուխուդյանի հայցի քննարկումը կարճելու վերաբերյալ որոշման մեջ գրել է, թե ՀՀ օրենսդրությամբ բարոյական վնասի փոխհատուցում նախատեսված չէ, օլիգարխ-պատգամավորների հայցի գործով վճիռ կայացնելիս մտքի պայծառացում է ունեցել եւ որոշել, որ «ՀԺ» հրատարակիչ «Դարեսկիզբ» ՍՊԸ-ն օլիգարխներից յուրաքանչյուրի պատվին եւ արժանապատվությանը պատճառված վնասը փոխհատուցելու համար նրանց պետք է վճարի 2-ական միլիոն դրամ փոխհատուցում: Կարինե Պետրոսյանն իր այս վճիռը կայացրել է` առաջնորդվելով ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 1087.1. հոդվածով. «Պատվին, արժանապատվությանը կամ գործարար համբավին պատճառված վնասի հատուցման կարգը եւ պայմանները»: Սա այն հանրահայտ հոդվածն է, որը ՀՀ ԱԺ-ն ընդունեց անցած տարի: Բոլորին հայտնի էր, որ այդ օրենքն ընդունվում է մամուլի դեմ գործեր սարքելու եւ ֆինանսապես ոչնչացնելու նպատակով, բայց պաշտոնապես այն ներկայացվում էր իբրեւ բարոյական վնասի փոխհատուցման կարգի ներմուծում: Այսինքն, ստացվում է, որ դատավոր Կարինե Պետրոսյանի համար «բարոյական վնաս պատճառելը» եւ «պատվին եւ արժանապատվությանը վնաս պատճառելը» իրար հետ կապ չունեն: Չենք կարող կռահել անգամ, թե դրանցից յուրաքանչյուրի ներքո ինչ է հասկացել եւ հասկանում Կարինե Պետրոսյանը: ՀՀ շարքային քաղաքացիներիս մնում է ուրախանալ, որ մենք զերծ ենք բարոյականության այն ընկալումներից, որոնք արմատացած են Հայաստանի դատավորների մեջ: