Երևան
12 °C
ՀՀ վարչապետը ջանասիրաբար աշխատել է Կովկասում խաղաղության և ինտեգրման հասնելու համար՝ չնայած երկրի ներսում հնչող կոշտ քննադատությանը։
Այս մասին գրում է NationalInterest-ը՝ հավելելով, որ ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի «քաղաքական գոյատևումը» իսկապես ուշագրավ է։
«2018 թվականի Թավշյա հեղափոխության ժամանակ իշխանության գալով՝ լարվածության պայմաններում վարչապետը հաղթահարել է 2020 թվականի Ղարաբաղյան պատերազմի հետևանքները, Կրեմլի կողմից աջակցվող Հայ առաքելական եկեղեցու բացահայտ թշնամանքը և կասկածելի հեղաշրջման փորձերը։ Ադրբեջանի հետ խաղաղության և Արևմուտքի հետ ավելի սերտ կապերի ձգտումը նրան տվել է ազդեցիկ թշնամիներ՝ Ռուսաստանի կառավարությունից մինչև սփյուռքի համայնքներ և երկրի նախկին ղեկավարներ։
Վերջնական խաղաղության համաձայնագրին հասնելուն և հաջորդ տարի խորհրդարանական ընտրությունների մոտենալուն զուգընթաց խաղադրույքները աներևակայելիորեն բարձր են։ Եթե Փաշինյանը դիմանա, նա կարող է Հայաստանը տանել դեպի երկար սպասված խաղաղության դարաշրջան։ Եթե նա ձախողի, երկիրը ռիսկի է դիմում վերադառնալ Մոսկվայի ուղեծիր, ինչպես դա տեղի ունեցավ հարևան Վրաստանի հետ, և կարող է կրկին վերսկսել հակամարտությունը Հարավային Կովկասում»,- գրում է ամերիկյան պարբերականը, որը մասնագիտացած է միջազգային հարաբերությունների լուսաբանմամբ:
Պարբերականը հիշեցրել է, որ օգոստոսի 8-ին Վաշինգտոնում կայացած խաղաղության գագաթնաժողովում ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը գովաբանել է Փաշինյանի քաջությունը: 30 տարի տևած դաժան հակամարտությունից հետո Ադրբեջանի հետ խաղաղության հասնելը հատկապես մարտադաշտում Բաքվի հաղթանակից հետո քաղաքականապես մարտահրավեր է եղել: Նշվում է, որ եթե Վաշինգտոնը ցանկանում է ապահովել այս խաղաղությունը, ապա պետք է նաև ապահովի Փաշինյանի քաղաքական գոյատևումը:
«Չնայած նրան, որ ՀՀ վարչապետը մնում է Հայաստանի՝ ամենամեծ ճանաչում ունեցող քաղաքական գործիչը, կա հիասթափության ալիք:
Միացյալ Նահանգները կարող է օգնել Փաշինյանին ապացուցել, որ իր քաղաքականությունը իրական օգուտներ է բերում: Հայաստանի «Խաղաղության խաչմերուկ» նախաձեռնության և դրա ծաղկող արհեստական բանականության ոլորտի ռազմավարական ներդրումները կարող են խթանել տնտեսությունը, ստեղծել աշխատատեղեր և ամրապնդել Հայաստանի դերը՝ որպես հիմնական տարանցիկ հանգույց: Վաշինգտոնը պետք է նաև դիմադրի լավ ֆինանսավորվող սփյուռքի խմբերի ճնշմանը, ինչպիսին է Ամերիկայի Հայ դատի կոմիտեն (ANCA), որոնք դեմ են խաղաղությանը, չնայած չեն զգացել վերսկսված պատերազմի հետևանքները»,- գրում է NationalInterest-ը:
Միաժամանակ նշվում է, որ Հայաստանը սկսում է տեսնել իր խաղաղության ջանքերի առաջին շոշափելի պտուղները:
Մասնավորապես այս շաբաթ Ադրբեջանը հայտարարել է Հայաստան ապրանքների տարանցման թույլտվության մասին, և ղազախական ցորենի առաջին խմբաքանակը շուտով կանցնի Ադրբեջանի տարածքով. սա համեստ, բայց խորհրդանշականորեն կարևոր քայլ է դեպի տարածաշրջանային տնտեսական ինտեգրացիա։
Հայաստանի դերը որպես տարանցիկ հանգույց ուղղակիորեն կապված է ԱՄՆ շահերի հետ: «Միջին միջանցքը»՝ Արևելյան Ասիայից դեպի Եվրոպա կարևոր ցամաքային առևտրային ուղին, որը շրջանցում է Ռուսաստանը և Իրանը, ներկայումս անցնում է Ադրբեջանի, Վրաստանի և Թուրքիայի միջով: Այնուամենայնիվ, Վրաստանի կողմնորոշումը դեպի Մոսկվա իշխող «Վրացական երազանք» կուսակցության օրոք կասկածի տակ է դնում դրա հուսալիությունը: Հայաստանը կարող է դառնալ կարևոր այլընտրանք։
Պարբերականը վերլուծել է, որ Փաշինյանը կանխատեսել էր սա, երբ 2023 թվականի հոկտեմբերին մեկնարկել էր «Խաղաղության խաչմերուկ» նախաձեռնությունը՝ ներկայացնելով Հայաստանը որպես տարածաշրջանում կապող օղակ երկաթուղիների, մայրուղիների, խողովակաշարերի և էլեկտրահաղորդման գծերի վերականգնման միջոցով:
Տասնամյակներ շարունակ Հայաստանի տարածաշրջանային մեկուսացումը պայմանավորված էր Թուրքիայի և Ադրբեջանի հետ փակ սահմաններով ղարաբաղյան հակամարտության պատճառով: Այժմ խաղաղության համաձայնագրի շնորհիվ, որը շուտով կարող է վերաբացել այս սահմանները, Հայաստանն ունի եզակի հնարավորություն՝ դառնալու Արևելքի և Արևմուտքի միջև կարևորագույն տարանցիկ հանգույց, հատկապես այն պատճառով, որ Ռուսաստանի, Իրանի և Կարմիր ծովի միջով անցնող երթուղիները դառնում են պակաս կայուն համաշխարհային հակամարտությունների պատճառով։
«Այնուամենայնիվ, Մոսկվան, հավանաբար, չի մնա անտեսված։ Ռուսաստանի դեսպան Սերգեյ Կոպիրկինը անկեղծորեն հայտարարել է, որ «Ռուսաստանը ոչ միայն չի հեռանում Հարավային Կովկասից, այլև չի թուլացնում իր ուշադրությունը տարածաշրջանում տիրող իրավիճակի կամ Հայաստանի Հանրապետության հետ՝ որպես եղբայրական և դաշնակից երկրի», և որ Շիրակում գտնվող 102-րդ ռուսական ռազմաբազան «Հայաստանի անվտանգության կարևորագույն հենասյունն է»։ Ռուսաստանի համար Հայաստանը վաղուց է եղել իր տիրույթի մաս, և Կրեմլը չի զիջի իր ազդեցությունը առանց դիմադրության։
Ռուսահայ օլիգարխ Սամվել Կարապետյանն արդեն ձերբակալվել է հեղաշրջում կազմակերպելու մեղադրանքով, մինչդեռ Հայ առաքելական եկեղեցու բարձրաստիճան անդամները բացահայտորեն պաշտպանում են Փաշինյանի կառավարության տապալումը: Նախկին նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանը, որը Ռուսաստանի հետ Հայաստանի ինտեգրման կողմնակից է, դարձել է նրա ամենաաղմկոտ քննադատներից մեկը՝ կանգնելով եկեղեցու և Կարապետյանի կողքին: Կրեմլի քարոզիչները, ինչպիսիք են Մարգարիտա Սիմոնյանը և Վլադիմիր Սոլովյովը, բացահայտորեն կոչ են անում Փաշինյանին հրաժարական տալ, իսկ Ռուսաստանին՝ պաշտպանել սա:
Փաշինյանի թուլացող քաղաքական հենարանը սրում է սպառնալիքը: Իշխող կուսակցության վարկանիշը այժմ թուլացել է 2018 թվականի էյֆորիայի ֆոնին, երբ այն վայելում էր 82% աջակցություն: 2020 թվականի երկրորդ Ղարաբաղյան պատերազմը շրջադարձային կետ հանդիսացավ. Ադրբեջանի կողմից Ղարաբաղի մեծ մասի գրավումը զանգվածային բողոքի ցույցեր առաջացրեց, որոնց ժամանակ ցուցարարները Փաշինյանին դավաճան անվանեցին: 2023 թվականին Ադրբեջանի կողմից մնացած անկլավների գրավումը հանգեցրեց ղարաբաղցիների զանգվածային արտագաղթի, ինչը Փաշինյանին ևս մեկ ծանր հարված հասցրեց: Անցյալ տարի եկեղեցին մոբիլիզացվեց նրա դեմ, ինչը հանգեցրեց բազմաթիվ ցույցերի Երևանում»,- նշում է ամերիկյան պարբերականը:
Հրապարակման հեղինակը նաև հայտնել է, թե իր հերթին Ռուսաստանը, որը մի ժամանակ համարվում էր Հայաստանի անփոխարինելի դաշնակիցը, հանրային վստահության կտրուկ անկում է ապրել։ 2019 թվականին հայերի 93%-ը Երևանի և Մոսկվայի միջև հարաբերությունները գնահատել է որպես «լավ»։ 2024 թվականի սեպտեմբերին այս ցուցանիշը նվազել էր մինչև ընդամենը 35%, շատերը կարծում էին, որ Ռուսաստանը դավաճանել է Հայաստանին ղարաբաղյան հակամարտության ժամանակ։ Քոչարյանը և նրա նման ռուսամետ գործիչներն ավելի վատ վիճակում են. նրա հավանության վարկանիշն այժմ կազմում է ընդամենը 2%։
«Ռուսաստանը կարող է թուլացած լինել, բայց եթե Մոսկվան հաջողության հասնի Փաշինյանին հեռացնելու հարցում, այն, հավանաբար, կօգտագործի հայերի դժգոհությունն ու ազգայնականությունը՝ Ադրբեջանի հետ հակամարտությունը վերսկսելու համար՝ օգտագործելով անկայունությունը՝ երկու կողմերին միմյանց դեմ հանելու և նրանց ռուսական ազդեցությունից կախված պահելու համար, ինչպես մի ժամանակ Ղարաբաղի դեպքում էր:
Փաշինյանին հաջողության հասնելուն օգնելը Վաշինգտոնի համար միայն առաջնորդի գոյատևման հարց չէ, այլ ապացույց այն բանի, որ խաղաղությունն ու ինքնիշխանությունը կարող են համակեցություն ունենալ հետխորհրդային տարածքում: Հայաստանի ապագան և, հնարավոր է, Հարավային Կովկասի կայունությունը կախված են դրանից,- եզրափակել է հրապարակման հեղինակը՝ Ջոզեֆ Էփշտեյնը:
«Հայկական Ժամանակ»-ը Telegram-ում
Մայիսի 28-ին Հանրապետության հրապարակում կլինի զորահանդես, որն ավելի շատ հաշվետվություն է ՀՀ քաղաքացիներին
Հարավից ակտիվ ցիկլոն է ներթափանցում. սպասվում են թաց ձյան և անձրևի տեսքով տեղումներ, քամու ուժգնացում
Իրավապահների անունից կատարվող կեղծ հեռախոսազանգերի միջոցով մի՛ փոխանցեք Ձեր գումարները այլ հաշվեհամարների. ՆԳՆ
Սև ծովում ԱԹՍ-ով հարձակում է եղել թուրքական լցանավի վրա
2023-ին Ղարաբաղում մարտական գործողությունների ժամանակ զինամթերքի առյուծի բաժինը մնացել է ձեռք չտված. Փաշինյան
«Հայֆիլմ» կինոստուդիայի կառավարումը կփոխանցվի ԿԳՄՍՆ-ին
ԿԳՄՍՆ-ն՝ ի գիտություն պարտադիր զինվորական ծառայության զորակոչից տարկետում ստանալու համար դիմողների
Ըստ պլանի՝ ՀՀ-ն չոքեչոք խնդրելու էր միանալ Միութենական Պետությանը Ղարաբաղի անորոշությունը հետաձգելու դիմաց
Մենք նախկինում ունեցել ենք սառեցված պատերազմ, ունեցել ենք պատերազմի հետաձգում, բայց ոչ խաղաղություն. Փաշինյան
Թրամփը խուսափել է «պատերազմ» բառն օգտագործելուց և Իրանի դեմ նախաձեռնածն անվանել «ռազմական գործողություն»
Խնդիրներ շատ ունենք ու շարունակում ենք աշխատել, բայց ունենք նաև զգալի առաջընթաց. ԿԳՄՍ նախարար
Ազատության պողոտայում բռնկված հրդեհի դեպքի առթիվ նախաձեռնվել է քրեական վարույթ
Արմավիրում Ford Transit-ը կամրջից ընկել է. 2 հոգի տեղափոխվել է հիվանդանոց
Անդրեասյանը հերթական այցն է կատարել Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր՝ հիմնանորոգման աշխատանքներին ծանոթանալու
Մեր հարևանները զգալի օգնություն ցուցաբերեցին․ Իրանի ԱԳ նախարարը շնորհակալություն է հայտնել նաև ՀՀ-ին
Վլադիմիր Վարդանյանի պատգամավորական լիազորությունները դադարեցված են. Սիմոնյանն արձանագրություն է ստորագրել
Աջափնյակ վարչական շրջանի համար 47 մսուր-մանկապարտեզը վերակառուցված է. վարչապետ
ՀՀ մի քանի տարածաշրջանում անձրև է տեղում
Դատախազությունը պահանջում է «Փորձաքննությունների ազգային բյուրո»-ի տնօրենից բռնագանձել 5 գույք, 163 մլն դրամ
8 մարզի և Երևանի բազմաթիվ հասցեներ մի քանի ժամով կհոսանքազրկվեն
60 մլն ԱՄՆ դոլար․ Ամերիաբանկը միացել է ՀՀ-ում Firebird-ի ԱԲ տվյալների կենտրոնի կառուցման ֆինանսավորմանը
Մելանյա Թրամփը հյուրընկալել է Fostering the Future Together գագաթնաժողովը․ ՀՀ-ն ներկայացրել է դեսպան Մկրտչյանը
Մայրաքաղաքի շուրջ 20 հասցեում խուզարկություններ են
Ամբերդ ամրոց և Քարի լիճ տանող ավտոճանապարհները փակ են
Ցմահ ազատազրկման է դատապարտվել Ծափաթաղում 3-ամյա Տիգրանին սպանած հայրը
Ժան Արնոյին նշանակեցի իմ անձնական դեսպան․ Գուտերեշը Մերձավոր Արևելքում կարգավորման ջանքերը համակարգող ունի
Մհեր Գրիգորյանն ընդունել է Արժույթի միջազգային հիմնադրամի հայաստանյան առաքելության ղեկավարին
Եթե տեղյակ եք վիզայի հետ կապված խարդախության մասին, խնդրում ենք հաղորդում ներկայացնել․ ՀՀ-ում ԱՄՆ դեսպանատուն
Վերջին 24 ժամվա ընթացքում Իսրայելի հարվածների հետևանքով Լիբանանում առնվազն 22 մարդ է զոհվել
Պատմական համաշխարհային ռեկորդ է սահմանվել Անտարկտիդայի «Վոստոկ» կայանում
Եթե ինքնագործ երաժշտական խումբ եք և ուզում եք ստեղծագործենք միասին, գրեք մեզ․ վարչապետը տեսանյութ է հրապարակել
«Կանազ»-ում բռնկված հրդեհը մեկուսացվել է․ ըստ նախնական տվյալների՝ տուժածներ չկան
«Կանազ»-ի շենքում իրականացվում է հրդեհաշիջում, հարակից շենքերի բնակիչները տարհանվել են․ ՆԳՆ մամուլի քարտուղար
Պետությո՞ւն ենք ուզում, թե՞ գաղութ. այս ընտրություններով պետք է սա հասկանանք. Բաբայան. տեսանյութ
ՀՀ-ի հետ հարաբերությունները Հունաստանի համար ոչ միայն պատմական ժառանգություն են, այլ կարևոր համագործակցություն
Մենք վերադառնում ենք մեր ինքնությանը, մենք հրաժարվում ենք Ստալինի սապոգի հայրենասիրության մոդելից․ վարչապետ
Իրենք գերի են, հատուկ կենտրոնների կողմից հավաքագրված. Քոչարյանի կառավարման տարիները արյունալի էին
Այրվում է «Կանազ» մշակույթի տունը․ դեպքի վայրում է 10 մարտական հաշվարկ․ տեսանյութ
Խոշոր հրդեհ Երևանի Ազատության պողոտայի շինություններից մեկում․ հայտարարվել է հրդեհի բարդության «Թիվ 2 կանչ»
Անկախության հռչակագիրը անկախության հռչակագիր չէ, դա կոնֆլիկտի և կախվածության հռչակագիր է․ վարչապետ
