Միհրան Պողոսյանն ընդդեմ Քեթրինի Միհրանի. ինչու են Հայաստանում վարկերի տոկոսները բարձր

Շաբաթ օրը ԱԺ նորընտիր պատգամավոր Միհրան Պողոսյանի դեբյուտն էր: ՀՀԿ-ի ռեյտինգային ցուցակում ընդգրկված եւ հիմա ՀՀԿ-ի խմբակցության անդամ հանդիսացող այս պատգամավորի բեմելը, մեղմ ասած, ցնցող ստացվեց:

Առաջին հայացքից, իհարկե, նրա կարճ ելույթը ոչնչով ուշագրավ չէր եւ շատերին հետաքրքրեց այնքանով, որ դա հանրությանը «Քեթրինի Միհրան» մականունով նախկին ԴԱՀԿ պետի առաջին ելույթն էր ԱԺ-ում, իսկ թեման էլ բավականին կենսական էր` վարկերի տոկոսների բարձր լինելու մասին էր: Եվ իրոք, եթե հատվածական նայենք նրա ասածներին, ապա որեւէ տարօրինակ բան դժվար է գտնել: Սակայն դա` միայն մակերեսային դիտարկման դեպքում: Հիմա նրա արտաբերած մի քանի արտահայտությունները դիտարկենք բովանդակային տեսանկյունից:

Միհրան Պողոսյանը Գագիկ Մինասյանին հարց ուղղելիս հայտարարեց, թե օրենքով «զսպաշապիկ» է պետք հագցնել բանկերին ու վարկային կազմակերպություններին, որպեսզի վերջիններս նվազեցնեն վարկերի տոկոսները: Ինչ հաճելի է հնչում, չէ՞: Շատ շատերը գուցե կծափահարեն այսպիսի առաջարկին: Բայց մի պահ սպասենք մինչեւ ծափահարելը:

Այն, որ վարկերի տոկոսները Հայաստանում բարձր են եւ ձեռնտու չեն բիզնեսի համար, գիտեն նույնիսկ դպրոցականները: Բայց ինչու են դրանք բարձր` ավելի բարդ հարց է: Իրականում բանկերը վարկերի տոկոսներ որոշելիս կաշկանդված են օրենքով: ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքով վարկերի տոկոսը չի կարող գերազանցել, այսպես կոչված, «բանկային տոկոսի հաշվարկային դրույքի» կրկնապատիկը, որը սահմանում է Կենտրոնական բանկը: Ներկայումս այդ հաշվարկային դրույքը 12 տոկոսն է, հետեւաբար բանկերը չեն կարող բիզնես վարկեր տրամադրել ավելի քան 24 տոկոսով: Բանկերը 24 տոկոսից ավելի թանկ վարկեր բիզնեսին չեն էլ տրամադրում: Ներկայումս վարկերի տոկոսը 10-15 է: Դա էլ, անշուշտ, շատ բարձր է, բայց եթե օրենքով սահմանվի, որ բանկերը պետք է վարկեր տան, ասենք, ոչ ավելի, քան 4 տոկոսով, ապա բանկային համակարգը կփլուզվի հաշված ժամերի ընթացքում:

Եվ ուրեմն, ինչու են վարկերը այդքան թանկ: Այնպես չէ, որ բանկերի ղեկավարները գիշերները հավաքվում են մի թաքուն տեղ ու որոշում, որ վարկերի տոկոսները բարձր պահեն: Իրավիճակը ճիշտ հակառակն է` բանկերը հիմա իրար հետ մրցում են տոկոսները նվազեցնելու հարցում: Իրարից «հաճախորդներ են փախցնում»:  Եթե դուք վարկ ունեք որեւէ բանկում, ասենք, 16 տոկոսով, ապա մեկ այլ բանկից կարող եք առաջարկ ստանալ «վարկը տեղափոխել» իրենց բանկ ավելի ցածր տոկոսով: Բանկերի ղեկավարները նույնիսկ նեղանում են իրարից «հաճախորդներ փախցնելու» պատճառով: Բայց կա տոկոսի մի սահման, որից ներքեւ բանկերը չեն իջնում, եւ հենց այդ տոկոսն է, որ բավականին բարձր է:

Բարձր տոկոսները ամբողջությամբ արտացոլում են մեր տնտեսության ռիսկայնությունը: Եվ ռիսկերից մեկն էլ տնտեսության մոնոպոլիզացված, կամ ավելի հստակ` օլիգոպոլացված լինելն է: Դա էլ արտոնյալ, իշխանության ամենաբարձր մակարդակով հովանավորված «բիզնեսմենների» առկայությունն է: Ահա հենց այստեղ է, որ վարկերի տոկոսները օրենսդրորեն նվազեցնելու առաջարկը դառնում է ցնցող, երբ այդ առաջարկով հանդես է գալիս Միհրան Պողոսյանը: Խնդիրն այն է, որ անհիշելի ժամանակներից հենց Միհրան Պողոսյանի հիմնադրած «Քեթրին» ընկերությունը տիրապետում էր բանանի ներկրման մոնոպոլիային: Ու այդ մոնոպոլիան ցինիզմի ակնհայտ դրսեւորումներ ուներ: Օրինակ, բավական երկար ժամանակ Հայաստանում բանանը երկու անգամ թանկ էր, քան Եվրոպայի սուպերմարկետներում: Մոնոպոլիզացիան հենց այն երեւույթներից մեկն է, որոնք թույլ չեն տալիս շտկել տնտեսական միջավայրը: Դա էլ իր հերթին մեծ ռիսկ է, ու բերում է նրան, որ բանկերը չեն կարող իջեցնել տոկոսները: 

Ու ստացվում է, որ Միհրան Պողոսյանը դժգոհում է իր իսկ գործունեության հետեւանքով ստեղծված իրավիճակի դեմ: Ի դեպ, հենց ասվածի ակնարկները կային նաեւ Գագիկ Մինասյանի պատասխանում:  Ըստ Մինասյանի, տոկոսները օրենքով իջեցնելու հարցում դրական տեղաշարժեր չեն լինի. «Ես չեմ կարծում, որ կարող ենք առաջացնել էական դրական տեղաշարժեր, առանց լուրջ մրցակցային պայմանների ստեղծման, առանց ստվերի էական կրճատման, եւ առանց տնտեսության մեջ մրցակցային հնարավորությունների մեծացման»,- հայտարարեց նա:  Դժվար է ասել` Գագիկ Մինասյանը «տնտեսության մեջ մրցակցային հնարավորությունների մեծացման» մասին խոսելով ցանկացավ նպատակային «խայթել» բանանի ներկրման մոնոպոլիային տիրապետող ընկերության հիմնադրի՞ն, թե պարզապես հայտնեց իր կարծիքը, բայց դա արդեն էական չէ:  Էականն այն է, որ արդեն պարզ է, թե ինչ ամպլուայում է ուզում իրեն գտնել «Քեթրինի Միհրանը», եւ թերեւս պետք է սպասել, որ սա նրա միակ ցնցող ելույթը չէր:

Տպել
23479 դիտում

Պայթյուն Լուսաձորի գազալցակայանում. կա տուժած

Ոսկե մեդալակիր շրջանավարտների թվով Շիրակի մարզն առաջատարն է Հայաստանի Հանրապետությունում

Խիստ անհրաժեշտ է նախ փոփոխել պետական համակարգի, այդ թվում քաղաքապետարանի հաստիքացուցակը. Մեսրոպ Առաքելյան

Ժամը 09։20-ի դրությամբ ադրբեջանական ստորաբաժանումները ետ են շպրտվել իրենց ելման դիրքեր. ՊՆ

Առնվազն 3 անհերքելի փաստ Գեղարքունիքում ադրբեջանական հանցավոր կրակոցների մասին. ՄԻՊ

Հայկական կողմն ունի երեք զոհ, ևս երկու զինծառայող վիրավոր են. ՊՆ

ՀՀ-ն գործի կդնի միջազգային իրավունքով վերապահված իր ռազմաքաղաքական ողջ գործիքակազմը. ԱԳՆ

Քաղաքապետարանում պարգեվավճարը կգումարվի աշխատավարձին

Ժամը 07։30-ի դրությամբ ունենք երկու վիրավոր, ևս հինգի վերաբերյալ տվյալները ճշտվում են. ՊՆ

Ադրբեջանը դիմել է սադրանքի, սահմանի հյուսիս-արևելյան հատվածում ընթացել են տեղային մարտեր

Անցկացվել է կրակային պատրաստության պարապմունք․ ՊՆ

Դավիթ Բեկ համայնքում իրականացվել է հայտնաբերված չպայթած զինամթերքի ոչնչացում

Վարսեր համայնքում շահագործման է հանձնվել հիմնանորոգված մանկապարտեզը

3 փողոց կասֆալտապատվի, կոյուղագիծ կկառուցվի, կընդլայնվի արտաքին լուսավորության ցանցը․ Փարաքարում 3 ծրագիր կիրականացվի

Պատերազմում վերին վերջույթները կորցրած տղաները պրոթեզավորվում են բիոնիկ պրոթեզներով, որոնք 30-ից ավելի ֆունկցիա ունեն

Զբաղվածության և հյուրընկալության ծրագրերը կշարունակվեն, քանի դեռ արցախցիների բնակարանային խնդիրները չեն լուծվել

Սպիտակ արագիլների աղտոտման հիմնախնդրի վերաբերյալ հանդիպում-քննարկում էր կազմակերպվել

Ծառայության մեջ կին-տղամարդ հասկացություն չկա, հրամանը հրաման է. Արցախում փրկարարների 11 տոկոսը կանայք են

Երևանի Բուզանդի փողոցում կկատարվի երթևեկության կազմակերպման փոփոխություն

Սահմանադրական դատարանը հետաձգել է 3 բուհերի վերաբերյալ Կառավարության որոշման գործով նիստը

Աճարկուտ գյուղում ավտոմեքենայի դիմային հատվածը կախվել է դեպի ձորակը

Վահան Քերոբյանը կգործուղվի Վրաստան

Նորընտիր ԱԺ խմբակցությունների ղեկավարների ունեցվածքը. նրանցից երկուսի միակ եկամուտը թոշակն է

Կարճ ժամանակում հանրությանը տեսանելի կլինի Անտառային կոմիտեի արագ արձագանքման խմբի գործունեությունը

Քննարկվել է ԱԱԾ-ում առգրավման հետևանքով խափանված գործերի ավտոմատ մակագրման համակարգի վերագործարկման հնարավորությունը

Վարչապետի հետ հանդիպման 1-ին արդյունքը. Սանասարյանն օդ ու ջրի պես անհրաժեշտ է համարում պատերազմի հարցով հանձնաժողովը

Որտեղ իմ ծառայությունը պետք լինի, այնտեղ էլ կլինեմ. Շիրակի մարզպետը՝ պաշտոնավարումը շարունակելու մասին

Հրդեհ է բռնկվել Արմենակյան փողոցի տներից մեկի պատշգամբում

ԵՄ-ն և ԱՀԿ-ն ժամանակակից ռենտգեն սարքավորում են տրամադրում Մարտունու բժշկական կենտրոնին

Մայամիում հայտնաբերվել են փլուզված շենքի փլատակներում մնացած վերջին զոհի մնացորդները

Չորրորդ զորամիավորումում անցկացվել են զենիթահրթիռային մարտկոցների հրամանատարների հավաք-պարապմունքներ

Թուրքիան կոչ է արել Ռուսաստանին համակերպվել Ուկրաինա զենքի մատակարարման հետ

Մատաղիսում փրկարարներն այսօր հայտնաբերել և տարհանել են ևս մեկ հայ զինծառայողի աճյուն

Հայկ Մարտիրոսյանի տպավորիչ ուղին աշխարհի գավաթի խաղարկությունում մոտեցավ ավարտին

Բողոքի ցույցեր Իրանում

Միացյալ Նահանգները կարևորում է իր երկարամյա գործընկեր հայկական Սփյուռքի դինամիկ ջանքերը․ ԱՄՆ դեսպան

ԵԽԽՎ-ն կհրապարակի հատուկ զեկույց 44-օրյա պատերազմի հումանիտար հետևանքների վերաբերյալ

Արա Խզմալյանն աշխատանքային այցով Սյունիքում է

Ոսկրածուծի ալոգեն փոխպատվաստումը դարձել է իրականություն

Հայաստանի դպրոցականները 4 մեդալ են նվաճել «Ֆիզիկա» առարկայի միջազգային օլիմպիադայում. ունենք նաեւ ոսկե մեդալ