Հանրապետականի գլադիատորները

Նախօրեին Երեւանի կենտրոնում տեղի ունեցած կրակոցները, որոնց հետեւանքով սպանվեց մի հոգի եւ եւս մեկը վիրավորվեց, թերեւս շուտով կմոռացվի ու կդառնա ԶԼՄ-ների արխիվներում պահվող տեղեկատվություն: Դրանք արխիվներից կհանվեն մեկ էլ կրակոցներով հաջորդ միջադեպից հետո, որը նույնպես հետագայում կմոռացվի ու կրկին կդառնա արխիվներում պահվող թղթապանակ: Եվ այսպես՝ տարիներ շարունակ...:

Նախօրեի սպանությունը, շատերի պնդմամբ, ունի «քաղաքական» ենթատեքստ: Այն կապված է Ալավերդու քաղաքապետի գալիք ընտրությունների հետ, իսկ երկու խմբավորումների թշնամանքը սկիզբ է առել Ալավերդու քաղաքապետի անցած ընտրությունների ժամանակներից: Այդ ի՞նչ կա Ալավերդիում, որ երկու խմբավորումներ ձգտում են իշխանության ու դրա համար պատրաստ են կրակել ու սպանել:

Ալավերդին Լոռու մարզի մեծությամբ երկրորդ քաղաքն է: Դա, իհարկե, տպավորիչ է հնչում, բայց իրականում այդ քաղաքի բնակչությունը նույնիսկ 13 հազարի չի հասնում: Այս տարվա հուլիսի 1-ի դրությամբ Ալավերդու մշտական բնակչությունը 12 հազար 900 է: Սա՝ մշտականը: Թե որքան է առկա բնակչությունը, այսինքն, որքան մարդ է այս պահին գործնականում ապրում Ալավերդիում, վիճակագրություն չկա: Ակնհայտորեն՝ շատ ավելի քիչ: 2015 թվականի հունիսին տեղի ունեցած քաղաքապետի ընտրություններից հետո անցած երկու տարիների ընթացքում, պաշտոնական վիճակագրության համաձայն, Ալավերդու բնակչությունը նվազել է ավելի քան 5 տոկոսով: Իսկ 2011 թվականի համեմատ Ալավերդու առկա բնակչությունը նվազել է մոտ 21 տոկոսով՝ 16 հազար 500-ից հասնելով 12 հազար 900-ի:

Լոռին Շիրակի մարզից հետո ամենաաղքատ մարզն է Հայաստանում: Ըստ պաշտոնական տվյալների, մարզի բնակչության 36.2 տոկոսը աղքատ է: Եթե սա տարածենք Ալավերդու վրա, ապա կստացվի, որ մոտ 13 հազար բնակչից մոտ 5 հազարը աղքատ է: Սա՝ պաշտոնական տվյալներով: Իրականությունը թերեւս ավելի տխուր է:

Եվ ուրեմն, ի՞նչն է ստիպում մարդկանց վերցնել իշխանությունը այս քաղաքում: Գուցե գործ ունենք գաղափարների, կամ այսպես ասած՝ աշխարհայացքների բախման հետ: Գուցե հակամարտող խմբավորումներից մեկը ունի քաղաքի կառավարման իր մոդելը եւ սկզբունքային է տրամադրված քաղաքի կառավարումը ստանձնելու եւ այդ կերպ քաղաքի զարգացման իր մոդելի արդյունավետությունը հասարակությանն ու աշխարհին ապացուցելու համար: Իհարկե ոչ: Հակամարտող երկու խմբավորումն էլ նույն ուժի՝ ՀՀԿ-ի «դրոշի» տակ են գործում, ոչ մի գաղափար, ոչ մի սկզբունք...: 

Իսկ գուցե բյուջետային փողե՞րը: Ալավերդու քաղաքային բյուջեն չի հասնում նույնիսկ մեկ միլիոն դոլարի տարեկան: Այդ գումարները ծախսվում են ուսուցիչների, մանկապարտեզների դաստիարակների, բյուջետային մյուս աշխատողների աշխատավարձի, քաղաքի բարեկարգման, փողոցների լուսավորման եւ բազմաթիվ այլ նպատակներով: Ի՞նչ խոսք, բյուջետային գումարների մի զգալի մասը տարբեր սխեմաներով գրպանվում է, բայց դա շատ քիչ է կրակելու ու սպանելու համար:

Քաղաքում իշխանություն ունենալու նպատակը երկու խմբավորումների համար էլ նույնն է՝ փողը: Բայց ամենեւին ոչ լեգալ՝ այսինքն բյուջետային փողերը: Շատ ավելի մեծ փողեր կարելի է «վաստակել» նույնիսկ բյուջեին չկպչելով: Դրա համար պետք է ունենալ ազդեցություն: Իսկ այդ ազդեցությունը որեւէ խմբավորման կարող է տալ միայն իշխանությունը: Եվ ահա նրանք պայքարում են տվյալ բնակավայրում իշխանության սիրելի խաները դառնալու համար: Իսկ ով դառնում է այդպիսին, ստանում է հստակ ինդուլգենցիա իր համար «բեսպրեդել» իրավիճակ ստեղծելու: Նման ինդուլգենցիա ստանալուց հետո փող «վաստակելը» դառնում է տեխնիկական հարց: Ինդուլգենցիա ստացածները կարող են փայ մտնել ցանկացած բիզնեսի մեջ, տնօրինել ստվերային շրջանառությունները, հողակտորներ ծախել, քրեական աշխարհի հետ հարցեր լուծել եւ այլն:

Դրա դիմաց նրանք ստանձնում են ըստ էության մի գլխավոր պարտականություն՝ ՀՀԿ-ի համար ընտրություններին «ձայն բերել»: Դա էլ, իհարկե, եկամտի մի լրացուցիչ աղբյուր է: «Կենտրոնից» մեծ փողեր են «իջեցվում» տեղերում ընտրակաշառք բաժանելու համար, դրա մի մասը չի բաժանվում, այլ վերածվում է տեղական խաների համար թանկարժեք տների ու մեքենաների: Բայց ընտրություններում ձայն բերելու հիմնական մոտիվացիան, բնականաբար, իշխանության սիրելի խանի կարգավիճակի պահպանումն է:

Ալավերդին ամենեւին էլ յուրահատուկ չէ: Ամենեւին: Նույն այս մոդելը գործում է Հայաստանում ամենուր՝ սկսած մեծ ու փոքր քաղաքներից մինչեւ ամենափոքր բնակավայրերը: Բնակավայրերն էլ իրենց հերթին բաժանվում են թաղերի, թաղերը՝ փողոցների, փողոցները՝ բակերի, ու դրանցից յուրաքանչյուրում տարբեր խմբավորումներ, խմբեր կամ անհատներ ձգտում են դառնալ ՀՀԿ-ի սիրելիները, որպեսզի ունենան ինդուլգենցիա, հաստատեն «բեսպրեդել» իրենց վերահսկողության տակ գտնվող տարածքի մասշտաբներում ու դա ընդամենը փոխհատուցեն ընտրություններից ընտրություններ ՀՀԿ-ի օգտին հավաքած ձայներով:

Իշխանության սիրելիների «կոչմանը» արժանանալու համար կոկորդ կրծելու պատրաստակամ անձինք արդեն նմանվում են գլադիատորների, որոնց միակ նպատակը կենդանի մնալն է եւ «կայսեր» բարեհաճությունը շահելը: Սակայն այդ բարեհաճությունը շահելուց հետո չկա ոչ մի երաշխիք, որ հետագայում կհայտնվի ավելի «մարտունակ» գլադիատոր, որը կտապալի նախկինին, իսկ «կայսրը» հասարակության օվացիաների ներքո կիջեցնի բութ մատը: 

Իհարկե, ամեն տեղ չէ, որ տեղական «ներիշխանական ռազբորկաները» զուգակցվում են պարբերական կրակոցներով ու սպանություններով: Բայց դա արդեն էական չէ, վաղ թե ուշ կրակոցները լինելու են անխուսափելի, եւ դա իշխանության այսպիսի կառուցվածքի տրամաբանությունն է:

Տպել
2143 դիտում

Նախարար Բաթոյանն անդրադարձել է 13-ամյա երեխայի հղիությանն ու կոչ արել այլեւս չտարածել տեսանյութը

Օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնի շենքում ռումբի առկայության մասին ահազանգ է եղել

Արմեն Գրիգորյանը Լոս Անջելեսում մասնակցեց «Ինովեյթ Արմենիա» ամենամյա 4-րդ փառատոնին

Վարչապետն այցելել է ՊՆ կենտրոնական կլինիկական զինվորական հոսպիտալ (լուսանկարներ)

Հանգիստ եղեք, ոչինչ չի մոռացվել, ոչ մեկը չի խուսափի արդարադատությունից. Սիմոնյանը՝ Քոչարյանի դատավարության մասին

Կապանի 28-ամյա բնակչուհին որոնվում է որպես անհետ կորած

Գյումրու մարզադպրոցում ապօրինություններ են բացահայտվել․ յուրացվել է մոտ 17 մլն դրամ

Ինքնաթիռում 3 ժամ տեւած ոչ ֆորմալ հանդիպում են ունեցել ՀՀ եւ ՌԴ ներկայացուցիչները. Ալեն Սիմոնյան

Վթար Երևան-Սևան ավտոճանապարհին.մեկ մարդ զոհվել է, մյուսի վիճակը միջին ծանրության է

Շիրակի մարզում իրականացվել է հատուկ «Ջութակ» օպերացիան. կան բերման ենթարկվածներ

Հանրապետության տարբեր հատվածներում ներգործության է ենթարկվել կարկտավտանգ 22 ամպ

Նիդերլանդների ներկայացուցիչը՝ «Եվրատեսիլ 2019»-ի հաղթող. երգիչը խոստովանել է, որ նույնասեռական է

Արմավիրում կանխվել է ավտոլվացման կետի աշխատակցի ինքնասպանությունը

Դատարանն այսօր ապացուցեց, որ ինքը անկախ է գործադիր եւ օրենսդիր մարմիններից, բայց հարցեր առաջացրեց․ Վահագն Թեւոսյան

Ապրում ենք նոր Հայաստանում՝ հին դատական համակարգով. Արեն Մկրտչյան

«5-րդ ալիքի» սեփականատեր Արմեն Թավադյանը չկալանավորվեց

Դատախազությունը կարող է բողոքարկել Քոչարյանին կալանքից ազատելու որոշումը. դատախազության պատասխանը՝ Քոչարյանի փաստաբանին

Կառավարությունում քննարկվել է Արտաքին տնտեսական գործունեության իրականացման սպասարկման կենտրոնների ներդրման նախագիծը

Վարչապետին զեկուցել են տրված հանձնարարականների կատարման ընթացքի մասին (լուսանկարներ)

ՃՈ տուգանքը 5 օրվա ընթացքում մուծելու դեպքում 30% զեղչ. «Իմ քայլ»-ի պատգամավորը միտք ունի նման նախագիծ մշակել