Դատավորների թիվը կավելանա. վարչական վերաքննիչ դատարանի նիստերն էլ 2 տարի հետո չեն նշանակի

ՀՀ արդարադատության նախարար Դավիթ Հարությունյանը կառավարության հավանությանն է ներկայացրել օրենսդրական մի փաթեթ, որով առաջարկվում է վարչական վերաքննիչ դատարանի դատավորների թիվը 3-ով ավելացնել:

Փոփոխություններ են նախատեսվում ՀՀ Դատական օրենսգրքում, Վարչարարության հիմունքների եւ վարչական վարույթի մասին, ԴԱՀԿ-ի մասին օրենքներում:

Որոշման նախագծի հիմնավորման մեջ ասվում է, որ «ՀՀ դատական օրենսգրքում փոփոխություն եւ լրացում կատարելու մասին» ՀՀ 2012 թվականի դեկտեմբերի 19-ի թիվ ՀՕ-246-Ն օրենքով վարչական գործերի քանակական աճին համապատասխան Վարչական դատարանի դատավորի թիվն ավելացավ ևս 10-ով, այնինչ Վերաքննիչ դատարանի դատավորների թվակազմի փոփոխություն տեղի չունեցավ:

Նման պայմաններում Վարչական դատարանի դատավորների թվի ևս տասով համալրումը հանգեցրեց ավարտված գործերի քանակի ավելացմանը, ըստ այդմ, ավելացավ նաև դրանց վերաքննության կարգով բողոքարկումների քանակը, ինչն էլ, իր հերթին, հանգեցրեց Վերաքննիչ դատարանի դատավորների գերծանրաբեռնվածությանը: Մասնավորապես, 2017 թվականի հուլիս ամսին դատական կազմին հանձնված գործերով դատաքննություն է նշանակվում  2019 թվականի հունվար ամսին:

Վերը նշվածի վերաբերյալ ավելի հստակ պատկերացում կազմելու համար բավական է միայն պարզ համեմատական անցկացնել Վերաքննիչ դատարանի տարեկան գործունեության արդյունքների միջև: Արդարադատության նախարարությունն առանձնացրած վիճակագրություն է կազմել, թե քանի գործ է ստացվել Վարչական վերաքննիչ դատարանում եւ քանիսն է հասցրել ավարտին:

2011թ.` 1496 գործ (որից` 2010թ.-ից փոխանցված` 91 գործ), ավարտվել է 1264  գործ,

2012թ.` 1820 գործ (որից` 2011թ.-ից փոխանցված` 232 գործ), ավարտվել է 1495 գործ

2013թ.` 2343 գործ (որից` 2012թ.-ից փոխանցված` 325 գործ), ավարտվել է 1866 գործ,

2014թ.` 2314 գործ (որից` 2013թ.-ից փոխանցված` 477 գործ), ավարտվել է 1816  գործ,

2015թ.` 2321 գործ (որից` 2014թ.-ից փոխանցված` 496 գործ), ավարտվել է 1796  գործ,

2016թ.` 2773  գործ (որից` 2015թ.-ից փոխանցված` 525 գործ), ավարտվել է 1626 գործ,

2017թ. հունիս ամիսը ներառյալ` 3149 գործ (որից` 2016թ.-ից փոխանցված` 1147 գործ), ավարտվել է` 1166 գործ, անավարտ` 1983 գործ:

Նախագծի հիմնավորման մեջ նաեւ նշված է, որ անբողոքարկելի վարչական ակտերի հիման վրա մինչև 200 հազար դրամ կազմող դրամական պահանջները ենթակա էին հարկադիր կատարման: Մինչդեռ իրավակիրառ պրակտիկան զարգացել է այն ուղղությամբ, որ ներկայումս սակավաթիվ են ոչ թե երկու հարյուր հազար, այլ 500 հազար դրամը գերազանցող պահանջները:

Օրենսդրական փաթեթով նախատեսվում է ավելացնել Վերաքննիչ դատարանի դատավորների թիվը 3-ով, այսինքն` մեկ դատական կազմով: Դատարանների նախագահների խորհրդին վերապահվելու է դատարանում դատավորների թվի ավելացման դեպքում դատարանի վարույթում գտնվող գործերի վերաբաշխման կարգը սահմանելու լիազորություն: Ամրագրվելու է, որ Վարչական դատարանի կողմից ենթակա են քննության անբողոքարկելի վարչական ակտերի հիման վրա ֆիզիկական անձանց նկատմամբ հանրային իրավական դրամական այն պահանջները, որոնք գերազանցում են 500 հազար դրամը:

Հիշեցնենք, որ վերջին շրջանում վարչական վերաքննիչ դատարանը գերծանրաբեռնվածության հետեւանքով վարույթ ընդունած գործերի համար 2 տարի անց էր նիստ նշանակում: Օրինակ, փաստաբան Արամազդ Կիվիրյանի հակընդդեմ հայցը բավարարելու՝ Վարչական դատարանի վճռի դեմ ՀՀ ոստիկանությունը վերաքննիչ բողոք էր ներկայացրել: Դատարանը, սակայն որոշել էր ոստիկանության բողոքը քննել երկու տարի հետո՝ 2019 թվականի մայիսի 29-ին: