Սարգսյա՞ն, թե՞ Կարապետյան. Մոսկվան ուշադրությամբ հետեւում է հայաստանյան զարգացումներին

Ռուսաստանն ուշադրությամբ հետեւում է Հայաստանում 2018 թ-ի ապրիլից առաջ տեղի ունեցող ներքաղաքական, ավելի կոնկրետ ներիշխանական զարգացումներին: Պաշտոնական Մոսկվային հետաքրքիր է, թե 2018 թ-ի ապրիլից հետո, երբ տեղի ունենա վերջնական անցում կառավարման խորհրդարանական մոդելին, ով է ստանձնելու Հայաստանի վարչապետի պաշտոնը եւ ում քաղաքական թիմն է ղեկավարելու երկիրը: Այս մասին մեզ հետ զրույցում հայտնեց Ռուսաստանի ԱԳՆ-ի բարձրաստիճան ներկայացուցիչը՝ չցանկանալով նշել իր անունը:

Աղբյուրի փոխանցմամբ, թեպետ Ռուսաստանում 2018 թ-ի գարնան եւս սպասվում են նախագահական ընտրություններ, սակայն Հայաստանը Մոսկվայի տեսադաշտից դուրս չի մնում: «Հատկապես հաշվի առնելով անկայուն իրավիճակը ՝Հարավային Կովկասին հարեւան Մերձավոր Արեւելքում ու վերջերս նորից սրվող Իրան-ԱՄՆ հարաբերությունները, եւ այն, որ տարածաշրջանում ՀՀ-ն Ռուսաստանի միակ դաշանակիցն է, որտեղ տեղակայած է ռուսական ռազմաբազա, գործում է միավորված զորախումբ ու միասնական ՀՕՊ համակարգ, ապա Հայաստանի կարեւորությունը Մոսկվայի համար դժվար է թերագնահատել: Ուստի Հայաստանում ներհամակարգային տրանսֆորմացիայի վերջնական փուլին մեծ կարեւորություն է տրվում Ռուսաստանում», - ասաց նա:

Նրա խոսքով, սա կարեւոր է նաեւ ԼՂ հակամարտության տեսանկյունից, որտեղ Ռուսաստանը ԱՄՆ-ի ու Ֆրանսիայի հետ հանդես է գալիս միջնորդի դերում: «Երկիրն անցնում է կառավարման խորհրդարանական ձեւին եւ փաստացի վարչապետն է լինելու հիմնական բանակցողն այս հարցում: Իսկ այս առումով կարեւոր է նրա անձն ու թիմը, թե ում հետ պետք է պայմանավորվել, խոսել, բանակցել ԼՂ հիմնախնդրի համատեքստում»,- ասաց նա:

Նա հիշեցրեց, որ ժամանակին՝ ՀՀ-ում սահմանադրական փոփոխություններից առաջ, Սերժ Սարգսյանը հայտարարել էր նախագահի կամ վարչապետի պաշտոնի նկատմամբ հավակնություններ չունենալու մասին: «Եթե չեմ սխալվում նման հայտարարություն արել էր ՀՀ նախագահը, սակայն այժմ նշում է, որ վերջնական որոշում չի կայացրել, իսկ իշխանության տարբեր թեւերից հայտարարում են, որ կցանկանային նրան տեսնել վարչապետի պաշտոնում: Սա հանրային քաղաքականություն է եւ նման հայտարարություններն ու դիրքորոշումների փոփոխությունները թույլատրելի են քաղաքական գործիչների համար»,- ասաց մեր զրուցակիցը:  

Միեւնույն ժամանակ բարձրաստիճան դիվանագետը հստակ չնշեց՝ Մոսկվայի համար Սերժ Սարգսյանի՞, թե՞ Կարեն Կարապետյանի թեկնածությունն է նախընտրելի ապագա վարչապետի պաշտոնում, բայց գրեթե վստահություն հայտնեց, որ այդ հարցում վերջնական որոշումը կկայացվի Ռուսաստանի իշխանությունների հետ խորհրդակցություններից հետո:

«Հաշվի առնելով պահի լրջությունը եւ Հայաստանի ու Ռուսաստանի սպեցիֆիկ հարաբերությունները, չեմ կարծում, որ այս հարցում վերջանական որոշում կայացվի առանց Ռուսաստանի հետ խորհրդակցությունների: Մյուս կողմից՝ չեմ էլ կարող ասել, թե Կրեմլում որքան հեռու կարող են գնալ՝ այս կամ այն թեկնածուին աջակցելու հարացում: Բայց որ կոնսուլտացիաներ կլինեն, գրեթե կասկած չունեմ»,- եզրափակեց նա:

Հիշեցնենք, որ 2014 թ-ի ապրիլի 10-ին իր նստավայրում ՀՀ Նախագահին առընթեր սահմանադրական բարեփոխումների մասնագիտական հանձնաժողովի անդամների հետ հանդիպմանը, Սերժ Սարգսյանը հայտարարեց. «Պաշտոնապես հայտարարում եմ, որ ես, Սերժ Սարգսյանս, այլեւս երբեք չեմ առաջադրվելու Հայաստանի Հանրապետության Նախագահի պաշտոնի համար: Եթե վերջնական քննարկումների արդյունքում իմ ցանկությանը չհամապատասխանող ուղի ընտրվի, նկատի ունեմ պառլամենտական կառավարման մոդելը, ապա ես չեմ հավակնի նաեւ վարչապետի պաշտոնին: Վստահ եմ անգամ, որ մեկ մարդը երկու անգամից ավելի իր կյանքում չպետք է հավակնի ընդհանրապես երկրի կառավարման ղեկին Հայաստանում»:

Այնուհետեւ, սակայն Սարգսյանը քանիցս հայտարարել է, որ իր քաղաքական ապագայի հարցում վերջնական որոշում դեռեւս չի կայացրել: Դրա հետ մեկտեղ իր ելույթներում խոսում է հեռահար նպատակների՝ Հայաստանում 2040 թ-ին 4 մլն բնակչություն ունենալու եւ մի քանի տարիների ընթացքում մեկ շնչի հաշվով ՀՆԱ-ն 10 հազար դոլարին հասցնելու մասին՝ չթողնելով մեծ քաղաքականության գործիչ մարդու տպավորություն: Իսկ մի քանի օր առաջ ՀՀԿ նախագահի տեղակալ, ԱԺ պատգամավոր Գալուստ Սահակյանը հայտարարել էր, որ վարչապետի թեկնածուի հարցում ՀՀԿ-ում «այս պահին բոլորը կողմնորոշված են» եւ այդ պաշտոնը ստանձնելու է Սերժ Սարգսյանը:

«Այս պահին բոլորը կողմնորոշված են եւ որեւէ մեկի եթե հարցնենք, համոզված չեմ, որ նույն պատասխանը չի տալու: Սերժ Սարգսյանը միակ անձն է, որ ունի քաղաքական հենարան»,- ասել էր նա եւ հավելել, որ Կարեն Կարապետյանը, որ հանդիսանում է ՀՀԿ նախագահի առաջին տեղակալը, նման «քաղաքական հենարան» չունի: «Եթե Կարեն Կարապետյանն այնպիսի քաղաքական ուժ ունենար եւ այնպիսի ուժ, որը կկարողանար հաղթահարել... անընդհատ Կարեն Կարապետյան եք ասում, բայց ես չեմ կարծում, որ խնդիրը գնում է այդ ուղղությամբ: Ես ասում եմ, որ կլինի Սերժ Սարգսյանը: Ամեն ինչ պետք է անենք, որ նա ուզենա: Չի կարող նման երեւույթ լինել, որ Սերժ Սարգսյանը չուզենա լինել վարչապետ»,- եզրափակել է Գալուստ Սահակյանը: