Կառավարության կառուցվածքի մասին նախագծում նոր փոփոխություններ են արվել

«Կառավարության կառուցվածքի եւ գործունեության մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքում փոփոխություններ եւ լրացումներ կատարելու մասին» օրենքի նախագիծը դեռ չի ուղարկվել Ազգային ժողով։ Մոտ օրերս այն կներկայացվի խորհրդարանի դատին։ Խոսքն աղմկոտ այն նախագծի մասին է, որով նախատեսվում է կառավարության 17 նախարարությունների փոխարեն ունենալ 12-ը։

Դեռեւս նախորդ տարվա դեկտեմբերին ներկայացրել էինք, որ նախագծով նախատեսվում է մշակույթի, կրթության եւ գիտության, սպորտի եւ երիտասարդության հարցերի նախարարությունների միավորումից ստեղծել կրթության, գիտության, մշակույթի եւ սպորտի նախարարություն, լուծարել Սփյուռքի նախարարությունը, գյուղատնտեսության նախարարությունը միավորել տնտեսական զարգացման եւ ներդրումների նախարարությանը եւ այլն, ապա, ըստ այդմ ունենալ հետեւյալ նախարարությունները՝

1. աշխատանքի եւ սոցիալական հարցերի նախարարություն
2. առողջապահության նախարարություն
3. արդարադատության նախարարություն
4. արտակարգ իրավիճակների նախարարություն
5. արտաքին գործերի նախարարություն
6. բնապահպանության նախարարություն
7. կրթության, գիտության, մշակույթի եւ սպորտի նախարարություն
8. պաշտպանության նախարարություն
9. տարածքային կառավարման եւ ենթակառուցվածքների նախարարություն
10. բարձր տեխնոլոգիաների եւ ռազմարդյունաբերության նախարարություն
11. տնտեսական զարգացման եւ գյուղատնտեսության նախարարություն
12. ֆինանսների նախարարություն։

Սակայն մինչ այս պահը նախագծում նոր փոփոխություններ են արվել։ Մասնավորապես՝ բնապահպանության նախարարությունը վերանվանվել է շրջակա միջավայրի նախարարություն, բարձր տեխնոլոգիաների եւ ռազմարդյունաբերության նախարարությունը դարձել է բարձր տեխնոլոգիաների արդյունաբերության նախարարություն, գյուղատնտեսությունը դուրս է եկել տնտեսական զարգացման եւ գյուղատնտեսության նախարարության նախնական անվանումից եւ բուն կազմից։

Ըստ այդմ, ինչպես տեղեկանում ենք իրավական ակտերի նախագծերի հրապարակման միասնական կայքից՝ նախագծի ներկա տարբերակով կառավարության կառուցվածքում ընդգրկվելու են հետեւյալ նախարարությունները.

1․ աշխատանքի եւ սոցիալական հարցերի նախարարությունը,
2․ առողջապահության նախարարությունը,
3․ արդարադատության նախարարությունը,
4․ արտակարգ իրավիճակների նախարարությունը,
5․ արտաքին գործերի նախարարությունը,
6․ շրջակա միջավայրի նախարարությունը,
7․ կրթության, գիտության, մշակույթի եւ սպորտի նախարարությունը,
8․ պաշտպանության նախարարությունը,
9․ տարածքային կառավարման եւ ենթակառուցվածքների նախարարությունը,
10․ բարձր տեխնոլոգիաների արդյունաբերության նախարարությունը,
11․ Էկոնոմիկայի նախարարությունը,
12․ ֆինանսների նախարարությունը:

Գյուղատնտեսությունը, փաստացի, նախագծի հաստատման դեպքում այլեւ նախարարություն չի ունենալու եւ այլ նախարարության կազմում նույնպես ընդգրկված չի լինելու։ Սակայն էկոնոմիկայի նախարարությունը մշակելու եւ իրականացնելու է գյուղատնտեսության, գյուղատնտեսական մթերքների վերամշակման, անասնաբուժության, բուսասանիտարիայի, սննդամթերքի անվտանգության, գիտատեխնիկական ապահովման եւ խորհրդատվության, գյուղատնտեսության արտադրատեխնիկական սպասարկման, գյուղատնտեսական հողերի մոնիտորինգի եւ գյուղատնտեսությանը պետական աջակցության ոլորտներում կառավարության քաղաքականությունը: Բացի այս՝ էկոնոմիկայի նախարարությունը մշակելու եւ իրականցելու է տնտեսության ճյուղերի, այդ թվում` արդյունաբերության մրցունակության բարձրացման, գործարար միջավայրի բարելավման, արտաքին առեւտրի խթանման, արտահանման շուկաների հասանելիության ապահովման եւ արտահանման զարգացման, ներդրումների խթանման, պետություն-մասնավոր գործընկերության զարգացման, ձեռնարկատիրության խթանման, փոքր ու միջին ձեռնարկությունների զարգացման, զբոսաշրջության, մտավոր սեփականության պաշտպանության, տարածքային տնտեսական զարգացման, մրցակցային պայմանների բարելավման, որակի ենթակառուցվածքների զարգացման, սպառողների շահերի պաշտպանության համակարգի զարգացման ոլորտներում կառավարության քաղաքականությունը:

Կառավարության կառուցվածքի փոփոխության այս նախագծի համաձայն՝ Սփյուռքի նախարարությունը միացման ձեւով վերակազմակերպվելու է՝ միանալով վարչապետի աշխատակազմին՝ այնտեղ ստեղծելով Սփյուռքի գործերի գլխավոր հանձնակատարի գրասենյակ: Սփյուռքի վերաբերյալ քաղաքականությունը, սփյուռքի հետ տարվող աշխատանքների միասնականությունը ապահովելու է վարչապետը։ Գլխավոր հանձնակատարի եւ գրասենյակի գործունեության կազմակերպմանն առնչվող հարցերով որոշումներ է ընդունելու եւ հանձնարարականներ տալու կրկին վարչապետը։ Իսկ Սփյուռքի գործերի գլխավոր հանձնակատարը ենթակա եւ հաշվետու է լինելու վարչապետին։

Ի դեպ՝ իրավական ակտերի նախագծերի հրապարակման միասնական կայքում գրանցված օգտատերերից 261-ը նախագծի այս տարբերակին քվեարկել են 261 դեմ, 22-ը՝ կողմ։ Այս քվեարկությունը միայն ցուցիչ է, այն պարտադրանքի ուժ չունի։ Կայքում նաեւ նախագծում որոշակի փոփոխություններ անելու առաջարկներ կան։ Մինչեւ Ազգային ժողովին ներկայացնելը՝ հնարավոր է նախագիծը կրկին փոփոխությունների ենթարկվի։

Հիշեցնենք, որ կառավարության կառուցվածքի այս փոփոխությունների հիմնավորումն, ըստ էության, այն էր, որ պետական կառավարման համակարգն ուռճացված է եւ պետապարատի արդյունավետությունը բարձրացնելու համար դրա աշխատակիցների մի մասը պետք է տեղավորվի մասնավոր հատվածում, իսկ համակարգը որոշակի առումով օպտիմալացվի։

Եւ քանի որ կառավարության կառուցվածքում փոփություններ կատարելու մասին օրենքի նախագծի հրապարակումից հետո բողոքի որոշակի ալիք բարձրացավ, թե օպտիմալացման հետեւանքով մեծ թվող քաղաքացիներ դառնալու են գործազուրկ, հարկ է նշել, որ «Քաղաքացիական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի՝ նախարարության լուծարման կամ օպտիմալացման դեպքում դրանց՝ քաղաքացիական ծառայության պաշտոններից ազատված քաղաքացիական ծառայողները գրանցվում են քաղծառայության կադրերի ռեզերվում եւ պետբյուջեից մի քանի ամիս շարունակ ստանում աշխատավարձ։ Բացի այս՝ նույն օրենքի հոդված 24-ի համաձայն՝ կադրերի ռեզերվում գրանցված լինելու ժամանակահատվածը եւս համարվում է քաղաքացիական ծառայության ստաժ: