Հայրենիքից հեռու, հայրենիքում. նոր ցուցադրություն Հայոց ցեղասպանության թանգարանում

Օգոստոսի 31-ին, ժամը 12:00-ին Հայոց ցեղասպանության թանգարանի ժամանակավոր ցուցադրությունների սրահում տեղի կունենա «Հայրենիքից հեռու, հայրենիքում. հայ ռազմիկների ճակատագիրն Առաջին աշխարհամարտում» եռալեզու (հայերեն, անգլերեն, գերմաներեն) ժամանակավոր ցուցադրության բացումը և համանուն պատկերագրքի շնորհանդեսը:

ՀՑԹԻ արտաքին կապերի և լրատվության բաժնից հայտնում է, որ Միջոցառմանը բացման խոսքով հանդես կգան «Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտ» հիմնադրամի տնօրեն, պ.գ.դ. Հարություն Մարությանը, ցուցադրության հեղինակ, ավստրիացի հայագետ, Զալցբուրգի համալսարանի Քրիստոնյա Արևելքի հետազոտությունների կենտրոնի տնօրեն, դոկտոր-պրոֆեսոր Յասմին Դում-Թրագուտը, Ավստրիայի դեսպանության ներկայացուցիչ Ալֆրեդ Բրատրանեկը (նստավայրը՝ Վիեննա):

Ցուցադրության բացմանը ներկա կլինեն հայ ռազմագերիների ժառանգներ, հյուրեր` ինչպես Հայաստանից, այնպես էլ Ավստրիայից (պետական պաշտոնյաներ, դիվանագետներ, գիտնականներ, լրագրողներ և այլ հրավիրյալներ):

Ցուցադրությունը կազմված է երկու հիմնական խորագրերից՝ Ավստրո-Հունգարիայի հայ ռազմագերիների հետքերով և Հայրենիքից հեռու. Անվերադարձ, ինչպես նաև 10 օժանդակ խորագրերից՝ Առաջին աշխարհամարտ. պատճառներ և հետևանքներ, Միլիոնավոր մարդիկ՝ թշնամու ձեռքերում, Ռազմագերիների ճամբարներն Ավստրո-Հունգարիայում. զորանոցային քաղաքներ, Աշխատանք և զբաղվածություն, Հիվանդություն և մահ, Ազատություն և վերադարձ հայրենիք, Ռուդոլֆ Փյոխը և մարդաբանական հետազոտությունները, Մարդաբանական ուսումնասիրությունների իրականացումը, Հնչյունագրություն, Ռուդոլֆ Փյոխը և հայերը:

Ցուցադրությունը հագեցած է լինելու եզակի արխիվային լուսանկարներով, տեսաֆիլմերով, ցուցանմուշներով, որոնց միջոցով և ուղեկցվող բացատրական տեքստերով փորձ է արվելու վեր հանել զինվորների ոչ սովորական կյանքի ուղին: Ցուցադրության կարևոր մաս են կազմելու 100 տարվա վաղեմություն ունեցող հայ ռազմագերիների երգն ու արտասանությունը: Հատկապես հուզիչ է ռազմագերիներից Արշակ Մանուկյանի ձայնագրության արձանագրությունը, որտեղ նշվում է հետևյալը. հայ՝ ծնվել է Լծենում, ապրել Եկատերինոսլավում, 30 տարեկան, մասնագիտությամբ՝ հրուշակագործ: Երգում է «Կռունկ Հայաստանի» երգը՝ կոչելով այն «դժբախտ գերու թռչուն», 15 օգոստոսի, 1915 թ.:

Այս և ներկայացվողվող մյուս ձայնագրություններն այցելուներն ականջակալով ունկնդրելու հնարավորություն կունենան:

Ցուցադրության մեջ բացառիկ են հատկապես ռազմագերիների ձեռքով պատրաստված իրերը գերության ընթացքում, ժամանակաշրջանը պատկերող քարտեզները, բացիկները, ռուսական բանակի տարբեր զորատեսակների անագե զինվորիկները, ռազմագերիների ինքնության քարտերը, սահմանափակ տարածքում տեղաշարժվելու արտոնագրերը, ճամբարի դրամական միավորները, ճամբարային թերթերը և այլն:

Սույն ցուցադրության մեջ և համանուն պատկերագրքում օգտագործված նյութերի զգալի մասը ձեռք է բերվել Ավստրիայի, Հայաստանի և Ռուսաստանի արխիվներից։

Հետազոտական թիմին հաջողվել է Հայաստանի գյուղերում գտնել նախկին ռազմագերիների բարեկամների հետքերը, նրանց անմիջական ժառանգներին: Վերջիններիս հիշողությունները, նրանց տրամադրած ընտանեկան լուսանկարները, տարբեր արխիվային փաստաթղթերը թույլ են տվել ամբողջացնել ու շարադրել հայ ռազմագերիների կյանքի պատմությունները: Ռազմագերիների ժառանգներից շատերը գիտեին իրենց բարեկամների՝ գերության մեջ եղած լինելու մասին, սակայն ոմանց համար դա նորություն էր:

Հյուրերը հնարավորություն կունենան ձեռք բերելու ցուցադրության համանուն  պատկերագրքից օրինակներ՝  հեղինակի մակագրությամբ:

Ցուցադրության հեղինակ՝ Յասմին Դում-Թրագուտ
Ցուցադրության կազմակերպման պատասխանատու՝ Սեդա Պարսամյան
Ցուցադրության գեղարվեստական ձևավորող՝ Քրիստինե Վարդանյան
Հանրայնացման և մամուլի պատասխանատու՝ Արևիկ Ավետիսյան

Տպել
1638 դիտում

Լիոնի Մետրոպոլի նախագահը հյուրընկալել է Երևանի քաղաքապետ Հրաչյա Սարգսյանին

Երեկոյան ժամերին սպասվում է կարճատև անձրև. առաջիկա օրերի եղանակային կանխատեսումը

Սերբիայի ԱԳՆ պետական քարտուղարն այցելել է Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր

Թուրքիայում հայտնաբերվել է կապիկի ջրծաղկի առաջին դեպքը

42-ամյա տղամարդը Ջրվեժում անկանոն կրակոցներ է արձակել հրացանից. հայտնաբերվել է 9 պարկուճ

Էջմիածնում 67-ամյա տղամարդուն դանակահարելու համար 27-ամյա երիտասարդ է բերման ենթարկվել

Կոտայքի և Գեղարքունիքի մարզերի մի շարք բնակավայրերի գազամատակարարումը կդադարեցվի

Պուտինը հայտնել է, որ Միշուստինն ու Վոլոդինը առաջիկայում կմեկնեն Բաքու

Սերժ Սարգսյանն «անիծեց» Իշխան Սաղաթելյանին և ճանապարհեց. Ալեն Սիմոնյան

Ռուբեն Ռուբինյանը վերահաստատում է՝ հայկական կողմի օրակարգում «Զանգեզուրի միջանցք» հասկացություն գոյություն չունի

Հունահռոմեական ոճի հայ ըմբիշները 4 մեդալ են նվաճել Մ20 տարեկանների Եվրոպայի առաջնությունում

1,5 տարի ունենք՝ Բերձորի և Աղավնոյի բնակիչների և ճանապարհի խնդիրը լուծելու համար. Արմեն Գրիգորյան

Նրանց երազանքը փոխադարձ է. Աննա Հակոբյանը շնորհակալություն է հայտնել Նիցցայի հայազգի գործիչներին

Կենցաղում օգտագործվող մետաղական գազի բալոնները վտանգավոր են. ԱԻՊԾ-ը զգուշացնում է

Կենսաթոշակները և նվազագույն աշխատավարձը 2023թ-ի հունվարից կբարձրանան. Նիկոլ Փաշինյան

Կառավարությունը 1 միլիարդ 385 միլիոն դրամ հատկացրեց մի շարք մարզպետարանների

Փոխնախարար Ժաննա Անդրեասյանը հյուրընկալել է ՀԲ ծրագրերի ղեկավար Ելենա Տիմուշևային

Էրեբունի վարչական շրջանը նոր ղեկավար ունի

Կասպյան գագաթնաժողովի շրջանակում հանդիպել են Պուտինն ու Ալիևը

Հարկաբյուջետային քաղաքականությունը կուղղվի 7 տոկոս տնտեսական աճի ապահովմանը. Կառավարությունն ընդունեց նախագիծը

Շնորհակալ եմ հավատի ու վստահության համար. Սեդա Սաֆարյանն առաջադրվեց Սահմանադրական դատարանի դատավորի թեկնածու

ՀՀ նախագահը ցավակցական հեռագիր է հղել ամերիկահայ բարերար Ֆլորա Գալուստյանի մահվան կապակցությամբ

Քաղաքացիներից ստացած բողոքների և նամակների հիման վրա ՊՎԾ-ում հարուցվել է 5 քրեական գործ

ԱԳ նախարարի տեղակալը կարևորել է ԵԱՀԿ ներգրավվածությունը Արցախում հումանիտար հարցերին և ռազմագերիների ազատ արձակմանը

Բասկետբոլի Հայաստանի հավաքականը հաղթեց Ջիբրալթարին

Կառավարությունը հետևողական է տարածքային համաչափ զարգացմանը․ փոխվարչապետ Մաթևոսյանն այցելել է Արագածոտնի մարզ

Շիրակի մարզում հրդեհ է բռնկվել երկաթուղու գնացքի վագոններից մեկում

ՀՀ կառավարության՝ Սահմանադրական դատարանի դատավորի թեկնածուն Սեդա Սաֆարյանն է

ՀՀ-ում ստացած վարորդական իրավունքի վկայականները հնարավոր է ընդունվեն ՌԴ-ում. Պետդուման նախագիծ է մշակել

Լարսի ճանապարհը բաց է բոլոր տեսակի մեքենաների համար

Մի քանի ժամով լույս չի լինելու Երևանի և 4 մարզերի բազմաթիվ հասցեներում

2 օրում փրկարարներն արգելափակումից դուրս են բերել 4 ավտոմեքենա

Պոկված տանիքներ, վնասված այգիներ. ուժեղ քամու և առատ անձրևի պատճառով Արցախի Ասկերանի շրջանը մեծ վնասներ է կրել

Կանխվել է ՌԴ քաղաքացու ինքնասպանության փորձը Երևանի Մաշտոցի պողոտայի շենքերից մեկից

Ուսուցչի մասնագիտական չափանիշների համար սահմանվել է չորս ոլորտ. Ժաննա Անդրեասյան

Ըմբիշ Սուրեն Աղաջանյանը նվաճել է Եվրոպայի առաջնության ոսկե մեդալը

Ողբերգական դեպք Երևանում. բանկերից մեկի հարևանությամբ գտնվող տնակում տղամարդու դի է հայտնաբերվել

«Օգտվել հնարավոր չէ». Երևանում հասարակական զուգարանները սակավաթիվ են և անմաքուր, ի՞նչ է առաջարկում քաղաքապետարանը

Ամասիայում բնակարաններից մեկի ավտոտնակից առանձնապես խոշոր չափի թմրանյութ է հայտնաբերվել

Գարգառ բնակավայրով անցնող ճանապարհահատվածում գտնվող կամրջի հիմնանորոգման աշխատանքներն ընթացքի մեջ են