Ի՞նչ նպատակով է ստեղծվում համահայկական թվային հարթակը եւ ի՞նչ կարող է այն տալ Հայաստանին

Օրերս ամերիկահայ հայտնի ռոք երաժիշտ, System of a Down խմբի մենակատար Սերժ Թանկյանը, Reddit-ի համահիմնադիր եւ գործադիր նախագահ Ալեքսիս Օհանյանը, «Սինոփսիս Արմենիա»-ի նախագահ Երվանդ Զորյանը, ամերիկահայ հայտնի բժիշկ եւ Էրիկ Իսրայելյանն ու ՀՀ բարձր տեխնոլոգիական արդյունաբերության նախարար Հակոբ Արշակյանը WCIT 2019 համաժողովի շրջանակներում հրավիրված ասուլիսի ժամանակ հայտարարեցին համահայկական թվային հարթակի ստեղծման մասին։

Երվանդ Զորյանը «Հայկական ժամանակ»-ի հետ զրույցում ասաց, որ համահայկական պլատֆորմը նախ հայությանն իրար հետ կապելու միջոց է՝ հաղորդակցության միջոց է. «Համագործակցության համար հարմար միջոց է»:

Հարցին՝ դա սոցիալական ցանցի պե՞ս է լինելու, Զորյանը պատասխանեց. «Այն հայերը, ովքեր իրար հետ կապ չունեն, այն հայերը, որոնք իրենց բնագավառներում պրոֆեսիոնալ մարդիկ են, կծանոթանան իրենց պես պրոֆեսիոնալ այլ հայերի հետ, որոնք գտնվում են այլ երկրներում: Եթե դու այս կամ այն բնագավառից ես, այսօր հեշտ չէ գտնել քո բնագավառի մարդկանց աշխարհի տարբեր կողմերում: Այս հարթակը հենց այդ ճանապարհը պետք է լինի՝ իրար գտնելու համար: Գուցե սոցիալական ցանցի նման լինի, բայց բուն շեշտը սոցցանց ստեղծելը չէ: Գլխավոր շեշտը դրված է՝ իրար հետ ծանոթանալու, համագործակցելու մեջ: Այսօր օրինակ՝ «Ֆեյսբուք»-ում դու քո ընկերների հետ ես խոսում, որոնց հետ իրական աշխարհում շփում ունես: Այս հարթակում կգտնես մարդկանց, որոնց ֆիզիկական աշխարհում չես կարող գտնել: Այդ հարթակի միջոցով մարդիկ իրենց մասին կգրեն, թե ինչ ասպարեզից են, ինչ են աշխատում, ինչ նախասիրություններ ունեն եւ իրենց պես մարդկանց կգտնեն: Օրինակ՝ ձեր պես լրագրողները հնարավորություն կունենան գտնելու Ավստրալիայում, ԱՄՆ-ում կամ մեկ այլ երկրում գտնվող մեր հայրենակից այլ լրագրողների հետ, որոնց չեք ճանաչում ֆիզիկապես: Մասնագիտությունից ելնելով կապ կհաստատեք միմյանց հետ, գաղափարներով կկիսվեք, իրար կօգնեք»:

Հարցին՝ այսինքն հարթակի մեջ ըստ մասնագիտությունների առանձնացված ե՞ն լինելու հայերը, Զորյանը պատասխանեց. «Այո, տարբեր մասնագիտությունների մարդկանց իրար հետ ծանոթացնելու եւ համագործակցության դուռ բացելու ճանապարհ է: Սա ոչ շահութաբեր հարթակ է լինելու: Պարզապես իրար օգտակար լինելու համար է: Մարդիկ կարող են այստեղ իրար ճանաչելով պայմանավորվել՝ հետո համագործակցել ինչ-որ տարբերակով»:

Զորյանը նշեց, որ հարթակի միջոցով գումարներ փոխանցելու հնարավորություն չի լինելու. «Սա շահույթի համար չէ: Եթե մարդիկ ցանկանան ցանցից դուրս իրար հետ բիզնես դնել՝ ազատ են, շատ լավ կլինի: Մեր նպատակը աշխարհի հայերին իրար կապելն է: Սփյուռքում սա իրոք անհրաժեշտ բան է: Հատկապես, երբ փոքր համայնքներում ես ապրում եւ կապ չունես հայերի հետ՝ հայության հետ կապը պահելու համար այս ցանցը շատ օգտարակ կլինի»:

Հարցին՝ ե՞րբ է նախատեսված հարթակը ստեղծել, Զորյանը պատասխանեց. «Այս պահին սա գաղափար է 4 համահիմնադիրների՝ իմ, Սերժ Թանկյանի, Էրիկ Իսրայելյանի եւ Ալեքսիս Օհանյանի կողմից: Այս պահին դեռեւս չենք որոշել հստակ, թե երբ կստեղծենք հարթակը»:

Հարցին՝ 2-3 տարվա ընթացքո՞ւմ կլինի, թե դրանից հետո, Զորյանը պատասխանեց. «2-3 տարի շատ եք ասում, ավելի քիչ ժամանակում կստեղծվի: 2-3 տարի հետո արդեն ամբողջական պատրաստ կլինի, քանի որ մի քանի շերտով է լինելու: Էլեկտրոնային ծրագրերում ամեն ինչ միանգամից չի լինում»:

Զորյանը նշեց, որ համահիմնադիրներից յուրաքանչյուրը մի բնագավառից է. «Սերժը երաժշտական աշխարհից է, Էրիկը բժիշկ է, ես էլեկտրոնիկայի մեջ եմ, Ալեքսիսը գործարար է: Ամեն մեկս մեր բնագավառների մեջ մարդկանց հետ ենք ծանոթանում, ճամփորդում ենք: Չիլիից մեկին ծանոթացնում եմ Բոստոնից մեկ այլ մարդու հետ: Բայց այդպես հեշտ չէ ու այդ ցանցը կօգնի, որ մարդիկ կարողանան իրար հեշտ գտնել: Ազգային գործ ենք ցանկանում անել»:

Զորյանը նշեց, որ դեռեւս չգիտեն, թե որքան գումար է անհրաժեշտ հարթակը ստեղծելու համար. «Հիմա դեռեւս գաղափարն է եւ այդ գաղափարի իրագործման փուլում ենք»:

Մեդիափորձագետ Սամվել Մարտիրոսյանի կարծիքով՝ այսօր յուրաքանչյուր հարթակ այդ գործառույթներն ունեն. «Բայց եթե ստեղծվի հայկական մի հարթակ, որը կկարողանա մրցակցել վատ գաղափար չէ: Ուղղակի ասեմ, որ նախորդ նմանատիպ փորձերը տապալվել են: Իրականում «Ֆեյսբուք»-ի մրցակցությանը դժվար է դիմանալ, բայց հաշվի առնելով, որ հիմնադիրներից մեկը սոցցանց ստեղծող է, կարող է հետաքրքիր մի բան ստացվել: Բայց ազնվորեն ասեմ մի քիչ ավելի թերահավատների թեւում եմ»:

Հարցին՝ աշխարհասփյուռ հայերը կտեղափոխվե՞ն նոր հարթակ, Մարտիրոսյանը պատասխանեց. «Եթե ինքը հետաքրքիր լինի՝ գուցե, բայց եթե կրկնելու է նույնը, ինչը որ արդեն կա՝ միայն հայկական լինելը փորձը ցույց է տալիս, որ գրավիչ չէ: Որովհետեւ սոցցանցերը մարդկանց հետաքրքիր են հենց այն պատճառով, որ ոչ միայն հայկական են: Շատ հարթակներում հայերը արտասահմանցիների հետ են կապեր ստեղծում եւ դա կարեւոր են համարում: Բայց այստեղ կա նաեւ մեկ այլ բան. մարդիկ հոգնել են ավանդական սոցցանցերից եւ գուցե հետաքրքրություն առաջանա նոր հարթակի հանդեպ»: