Ժողովուրդը պետք է հասկանա՝ թուրքական ապրանքները բոյկոտելով հանդերձ, շուկայի եղածը պիտի սպառենք․ Ղազարյան

Թուրքական ապրանքների ներմուծման արգելքը եւ առհասարակ դրանց դեմ բոյկոտը բերել է նրան, որ արդեն իսկ Թուրքիայից ապրանքներ ներմուծած տնտեսվարողները դժվարությունների առաջ են կանգնել։ Խնդիրը հետեւյալն է. մինչ պատերազմական իրավիճակը տարբեր ընկերություններ Թուրքիայից ներկրել էին հագուստ, մաքրող միջոցներ, կենցաղային տեխնիկա եւ այլն, սակայն Արցախում տեղի ունեցող գործողություններին Թուրքիայի մասնակցությունը հայ հանրության շրջանում մեծ բողոք առաջացրեց, ինչն էլ բերեց այդ երկրի ապրանքների դեմ բոյկոտի։ 

Դրան հաջորդեց Կառավարության համապատասխան որոշումը, որով դեկտեմբերի 31-ից 6 ամիս ժամկետով կարգելվի թուրքական պատրաստի արտադրանքի ներմուծումը ՀՀ։ Սակայն արդեն իսկ ներմուծում կատարած տնտեսվարողները խնդրի առաջ են կանգնել՝ ինչպե՞ս վաճառել ապրանքը, որ կարողանան այդ գումարով այլ շուկաներ մուտք գործել։ Բանն այն է, որ տնտեսվարողներն արդեն իսկ վճարել են այդ ապրանքի համար եւ այստեղ միակ վնասը կրում է ոչ թե Թուրքիան, այլ հենց հայ տնտեսվարողը։

Խնդրին արձագանքել է նաեւ ՀՀ ԱԺ տնտեսական հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահ Բաբկեն Թունյանը՝ ֆեյսբուքյան իր էջում գրելով. «Դադարեցրեք թուրքական ապրանքների բոյկոտը։ Հնարավորություն տվեք արդեն իսկ թուրքական ապրանքներ ներմուծած մեր հայրենակիցներին՝ վաճառել ու սպառել պաշարը։ Լրացուցիչ խնդիրներ չստեղծենք նրանց համար։ Ի վերջո, այդ մարդիկ թուրքական ապրանք վաճառել են, որովհետեւ պահանջարկ է եղել, մենք գնել ենք։ Միեւնույն է, դեկտեմբերի 31-ից ներմուծումն արգելվելու է։ Ժամանակ տվեք, որ մարդիկ բիզնեսը վերակառուցեն, չսնանկանան»։

Խնդրին անդրադարձել էր նաեւ Հայաստանի արդյունաբերողների եւ գործարարների միության նախագահ Արսեն Ղազարյանը՝ դարձյալ կոչ անելով սպառողներին չխոչընդոտել արդեն իսկ ներկրված թուրքական ապրանքների սպառմանը։

Ղազարյանը ՀԺ-ի հետ զրույցում ասաց, որ մարդիկ ապրանքներ են ներկրել, հումք են ներկրել, վճարել են ավելացված արժեքի հարկը, ապրանքը մատակարարել են առեւտրային ցանցերին, եւ այս պահին բոյկոտելը նշանակում է մի ամբողջ փոքր բիզնեսի ֆինանսական լուրջ հարվածի տակ դնել։

«Մարդիկ պիտի կարողանան այդ գումարները շուկայից վերադարձնել, որպեսզի այլ շուկաներում կամ տեղական արտադրության մեջ գումար ներդնեն։ Եթե մենք գնանք այս ճանապարհով՝ մեծ հարված ենք հասցնելու տնտեսվարողներին»,- նշեց նա։

Ղազարյանն ընդգծեց՝ առաջինն է եղել, որ հայտարարել է Թուրքիայից մատակարարումների անժամկետ դադարեցման անհրաժեշտության մասին, սակայն պետք է առողջ տրամաբանությամբ մոտենալ հարցին. «Շուկայում արդեն իսկ գտնվող ապրանքի դիմաց մեր տնտեսվարողը վճարել է։ Մենք այսօր վնաս ենք հասցնում մեզ եւ դա պետք է գիտակցենք։ Այսուհետ ոչ մի ներդրում այդ շուկայում, մեր Կառավարությունը որոշել է, եւ ըստ այդմ պետք է շարժվենք, բայց շուկայում եղածը պետք է սպառենք»։

Հարցին՝ հասկանալով, թե ինչու են քաղաքացիները բոյկոտում թուրքական ապրանքները, մյուս կողմից էլ արդեն իսկ ներմուծում իրականացրած տնտեսվարողների դրությունը տեսնելով, ի՞նչ ելք է տեսնում, Ղազարյանը պատասխանեց՝ համազգային քայլը ճիշտ էր բիզնեսների եւ պետության կողմից, ավելին՝ նա կարծում է, որ մենք պետք է անժամկետ այս բոյկոտն ու արգելանքը պահենք, քանի որ Թուրքիան մեզ հետ պաշտոնական առեւտուրը  չի  վերականգնում եւ չի բացում ճանապարհները. «Բայց այնուհանդերձ, այս պարագայում պետք է ըմբռնումով մոտենանք, մեր սեփական շահն է։ Մենք այսօր այդքան ռեսուրս չունենք, որ որպես պետություն կոմպենսացնենք այդ տնտեսվարողների վնասը։ Ժողովուրդը պետք է հասկանա՝ բոյկոտելով հանդերձ՝ այդ շուկայի եղածը պիտի սպառենք։ Կամ էլ մենք՝ խոշոր բիզնեսմեններս, պետք է այդ փոքր բիզնեսի հոգսը վերցնենք մեզ վրա՝ չգիտեմ ինչպես։ Օրինակ՝ առեւտրային ցանցերը իրենց դարակներից հանեցին այդ ապրանքները՝ հայրենասիրական մղումներով, բայց այդ մարդկանց վնասը ո՞վ է կոմպենսացնելու»։

Նրա խոսքով՝ 2 ամիսը բավարար ժամկետ է, որպեսզի թուրքական ապրանք ներմուծողները կարողանան այլ շուկաների հետ կապեր ստեղծել. «Հնարավոր է ապրանքները լիարժեք փոխարինել ԵԱՏՄ տարածքից եւ Չինաստանից։ ԵԱՏՄ-ից ապրանքները գալիս են 3-4 օրում, գրեթե այնպես, ինչպես Թուրքիայից։ Իսկ Չինաստանից 35- 40 օրում են գալիս։ 2 ամիսը 60 օր է, եւ բավարար ժամանակ կա։ Չինաստանի շուկայում թուրքական ապրանքների գնին եւ մրցունակությանը համարժեք ապրանքներ կան, իսկ մենք շատ լավ առեւտրային ռեժիմներ ունենք Չինաստանի հետ»։

Անդրադառնալով հարցին, թե հանրությունը կարո՞ղ է վստահ լինել, որ ներմուծողներն այդ 2 ամիսը չեն օգտագործի հնարավորինս շատ թուրքական ապրանք ներմուծելու համար, Ղազարյանը պատասխանեց. «Չեմ կարծում, որովհետեւ ռիսկերը շատ մեծ կլինեն։ Բացի այդ՝ նաեւ արժանապատվության հարց կա»։

Թուրքական «Վեստել» ապրանքանիշի կենցաղային տեխնիկա ներմուծող «Վեստա» խանութ սրահներից մեկի մենեջեր Զարուհի Ղարիբջանյանը մեր զրույցում հայտնեց, որ ընկերությունը ինքն է որոշել շատ արագ ազատվել թուրքական ապրանքներից եւ երբեւէ այլեւս չներմուծել թուրքական որեւէ ապրանքանիշ։

«Մեզ մոտ շատ վաղուց է որոշում եղել ազատվել թուրքական ապրանքներից, սակայն դեռ ինչ-որ մնացորդներ ունենք։ Դա միեւնույն է, ինչ-որ ձեւով պետք է սպառենք։ Կարծում եմ, ինչպես մենք՝ այդպես էլ մնացած բոլորը պետք է սպառեն իրենց մնացորդները»,- նշեց Ղարիբջանյանը։

Նրա խոսքով՝ ընկերությունն արդեն իսկ խզել է թուրքական ընկերությունների հետ պայմանագրերը եւ երբեւէ էլ չեն ստանալու թուրքական ապրանքներ։

Ղարիբջանյանն ասաց, որ թուրքական կենցաղային տեխնիկան շուկայում մատչելի տարբերակ էր հաճախորդի համար եւ հենց դրա համար էին ներկրում, որպեսզի բավարարեն հաճախորդների պահանջարկը: Հարցին՝ այդ նույն մատչելի թուրքական կենցաղային տեխնիկային համարժեք փոխարինելու տարբերակներ կա՞ն, մենեջերը պատասխանեց. «Չինական «Միդեա» ապրանքանիշն ենք նաեւ ներկայացնում։ Հույս ունենք, որ լիարժեք ե՛ւ որակը, ե՛ւ գնային քաղաքականությունը կբավարարի հաճախորդներին։ Ամեն դեպքում փնտրում ենք նաեւ այլ ապրանքանիշներ, որպեսզի գները հարմար լինեն հաճախորդների գրպանին»։

Նա նշեց, որ ընկերությունը խոշոր է եւ հեշտ կլինի թուրքական ապրանքներից անցում կատարելը։