Մեծ Բրիտանիայի նախագահությամբ տեսակոնֆերանսի ձևաչափով հանդիպել են Մեծ յոթնյակի երկրները

 Փետրվարի 19-ին սպասվում էր Մեծ յոթնյակի երկրների՝ G7-ի ղեկավարների հանդիպումը: Այն մեկնարկել է՝ այս անգամ՝ տեսակոնֆերանսի միջոցով: Հանդիպումն այս անգամ իրականացվում է Մեծ Բրիտանիայի գլխավորությամբ, երկիրն այս տարի նախագահում է աշխարհի տնտեսապես զարգացած յոթ երկրների ոչ պաշտոնական ասոցիացիան:

Հանդիպումը սկսվել է երեկոյան , ակնկալվում էր, որ կտևի մոտ երկու ժամ:

Այս գագաթնաժողովն առաջինն է 2020 թվականի ապրիլից ի վեր: Մասնակցում են վարչապետները՝ Մեծ Բրիտանիայից Բորիս Ջոնսոնը, Իտալիայից՝ Մարիո Դրագին, Կանադայից՝Ջասթին Թրյուդոն, Ճապոնիայից՝  Յոսիհիդե Սուգան, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների և Ֆրանսիայի նախագահները՝ Ջոզեֆ Բայդենն ու Էմանուել Մակրոնը, Գերմանիայի կանցլեր Անգելա Մերկելը, Եվրամիության ներկայացուցիչները ՝ Եվրոպական խորհրդի նախագահ Շառլ Միշելը և Եվրոպական հանձնաժողովի նախագահ Ուրսուլա ֆոն դեր Լյայենը :  Այս ձևաչափով սա առաջին հանդիպումն է երեք երկրների ՝ Իտալիայի, ԱՄՆ-ի և Ճապոնիայի ղեկավարների, ինչպես նաև Եվրամիության ղեկավարության համար:

«Քննարկման հիմնական թեման կլինի համաճարակի դեմ պայքարի միասնական և գլոբալ մոտեցման զարգացումը, «որը կվերացնի ազգայնական և պառակտիչ քաղաքականությունը, որը ստվեր է նետել կորոնավիրուսի դեմ պայքարի նախնական ջանքերին», - ասել է Բրիտանիայի կառավարության ղեկավարը  Մեծ յոթնյակի երկրների ղեկավարների հանդիպմանն ընդառաջ,  որն այս անգամ նախատեսված է անցկացնել  փակ դռների հետևում:

«Համաճարակի վերջին տասներկու ամիսները ցույց տվեցին, որ ոչ մի երկիր չի կարող ապահով լինել, քանի դեռ բոլոր երկրները չեն պաշտպանվել համաճարակից՝ համատարած պատվաստումների միջոցով», - վստահ է Մեծ Բրիտանիայի ղեկավարը՝ հավատալով, որ պատվաստանյութերի ներդրումը «նոր հնարավորություն է տալիս ցույց տալու միջազգային համագործակցության արժեքը: Ջոնսոնը խոստացել է հորդորել G7- ի առաջնորդներին աջակցել ջանքերին ՝ նոր հիվանդությունների դեմ պատվաստանյութեր պատրաստելու ժամանակը հարյուր օրով կրճատելու համար:

Դաունինգ Սթրիթից հայտնել են, որ Մեծ Բրիտանիան ակնկալում է, որ G7- ի առաջնորդները «վերահաստատելու են իրենց աջակցությունը Միացյալ Թագավորության առողջապահական գերակայություններին և քննարկելու են գլոբալ մարտահրավերները լուծելու և կորոնավիրուսից կայուն կանաչ վերականգնում ապահովելու ավելի լայն ջանքեր, ինչպես նաև միջազգային քաղաքականության մի շարք խնդիրներ»:

ԱՄՆ նախագահ Ջո Բայդենը մտադիր է անհապաղ  2 մլրդ դոլար հատկացնել COVAX միջազգային նախաձեռնությանը օժանդակելու համար և այդ քայլի մասին հայտարարել G7- ի այս հանդիպման ժամանա,  հաղորդում  է Reuters- ը:

Մնացած 2 միլիարդ դոլարը կփոխանցվի երկու տարվա ընթացքում,երբ երկրները կսկսեն կատարել իրենց ստանձնած պարտավորությունները: «Մենք ուզում ենք, որ այս 2 միլիարդ դոլարը բազմապատկվի՝ վերածվելով առնվազն  15 միլիարդ դոլարի», - մեկնաբանել է ամերիկացի պաշտոնյաներից մեկն այս նախաձեռնությունը՝ գնահատելով պատվաստումների համաշխարհային արշավի համար անհրաժեշտ ընդհանուր գումարը:

COVAX ծրագրի ֆինանսավորումը արդեն ստացել է Կոնգրեսի հաստատումը:

Գործակալության զեկույցում ասվում է նաև, որ պատվաստանյութերի և իմունիզացիայի գլոբալ դաշինքի ղեկավարը, որը նույնպես մասնակցում է ծրագրին, ասել է, որ COVAX- ն ավելի շատ քաղաքական աջակցության կարիք ունի:

COVAX- ը ԱՀԿ-ի շրջանակներում գործող միջազգային մեխանիզմ է, որը նախատեսված է ավելի քիչ հարուստ երկրներում կորոնավիրուսի դեմ պատվաստանյութերի ստացումը հեշտացնելու համար: նախաձեռնությանը մասնակցում են 190 երկրներ և տնտեսություններ: Ծրագրի համաձայն ՝ բարձր եկամուտ ունեցող երկրները վճարում են պատվաստանյութերի գնման համար ՝ դրանով իսկ սուբսիդավորելով այս ոլորտում այսպես կոչված ֆինանսավորվող պետությունները: Նախկինում հայտարարված ծրագրերի համաձայն, մեխանիզմի շրջանակներում, 2021 թվականի ավարտին, պատվաստանյութի 2 միլիարդ դեղաչափ պետք է արտադրվի և հավասարաչափ բաշխվի ամբողջ աշխարհում:

Այս մասին Բայդենը հայտարարել և ֆինանսավորման մասին է հայտնել G7-ի տեսակոնֆերանսի ընթացքում:

Նշենք, որ սա պետությունների ղեկավարների առանցքային հանդիպումը չէ, այլ տեսակոնֆերանսի ձևաչափով քննարկում է  հետագա համատեղ անելիքների և ծրագրերի, սպասվող հարցերի մասին: Ավանդական ձևաչափով «Մեծ յոթնյակի» գագաթնաժողովը Մեծ Բրիտանիան մտադիր է անցկացնել հունիսի 11-ից 13-ը ՝ Քորնուոլի թերակղզու Ատլանտյան օվկիանոսի ափին գտնվող Կարբիս ծովային առողջարանային քաղաքում: Այս հանդիպումը առաջինը կլինի գրեթե երկու տարվա ընթացքում ՝ Ֆրանսիական Բիարիցում կայացած G7- ի նախորդ գագաթնաժողովից ի վեր: Այն տեղի է ունեցել 2019 թվականի օգոստոսի 24-26-ը:

Անցյալ տարի կորոնավիրուսային համաճարակի պատճառով G7- ի գագաթնաժողով ընդհանրապես չանցկացվեց: Վաշինգտոնը, որը նախագահում էր 2020 թվականին միավորումը, ի սկզբանե նախատեսում էր միջոցառումը տեղափոխել հունիսից աշուն, բայց, ի վերջո, ԱՄՆ-ի այն ժամանակվա նախագահ Դոնալդ Թրամփը ընդհանրապես չկազմակերպեց գագաթնաժողովը՝ ելնելով համաճարակային բարդ իրադրությունից, որը ստեղծվել էր ոչ միայն ԱՄՆ-ում, այլ յոթնյակի անդամ բոլոր երկրներում:

Մեծ յոթնյակը միջազգային ֆինանսական խումբ է, որի կազմի մեջ մտնում են յոթ զարգացած արդյունաբերական երկրները: Մեծ յոթնյակը կազմվել է 1975 թ. որպես վեց երկրների խումբ, որը ներառում էր Ֆրանսիան, Արևմտյան Գերմանիան, Իտալիան, Ճապոնիան, Միացյալ Թագավորությունը և Միացյալ Նահանգները։ Հաջորդ տարի նրանց միացել է Կանադան։ Համատեղ, Մեծ յոթնյակի երկրները կազմում են համաշխարհային ՀՆԱ-ի 50.4%-ը: Այս խումբը տարին մի քանի անգամ հանդիպում է՝ քննարկելու տնտեսական գլոբալ քաղաքականությունը և համաշխարհային նշանակության հարցեր: