Ինչ է ուզում Ռուսաստանը․ ի գիտություն Վեհափառ հայրապետի, երեք նախագահների և փորձագիտական հանրության

Մեր տարածաշրջանում Ռուսաստանի ցանկությունները տեղավորվում են նրա գլոբալ ցանկությունների շղթայի մեջ և Հայաստանն ու Ղարաբաղը նրա այդ ցանկությունների շղթայի մի օղակն են։

Ռուսաստանը Հայաստանից համարյա ուզում է այն, ինչ ուզում է Ուկրաինայից, որ այն դառնա «Ռուսաստան-Բելառուս» միութենական պետության կամ Ռուսաստանի մաս։ Ու եթե Ուկրաինայի դեպքում նման արդյունքի համար ՌԴ-ն օգտագործում է ռուսական և գուցե բելառուսական զորքերը, Հայաստանի դեպքում օգտագործում է Ադրբեջանի և որոշ չափով էլ ՀՀ-ում տեղակայված ռուսական զորքերը։

Գործողությունների իմաստը հետևյալն է՝ ցույց տալ Հայաստանի անվտանգային խոցելիությունը, որպեսզի վերջինս րոպե առաջ դիմի «Ռուսաստան-Բելառուս» միութենական պետության մաս դառնալու համար։ Այս տրամաբանությունը զարգացնելու քայլերը Ադրբեջանի ագրեսիվությունն է, ՀՀ-ում տեղակայված ռուսական զորքի իներտությունը, Ռուսաստանի քաղաքական իներտությունը և Հայաստանին զենքի մատակարարման պարտավորությունները չկատարելը։ Վերջին գործիքի կիրառումը պատահական չէ և օգտագործվել է նաև նախկինում, զորօրինակ՝ 2016-ի պատերազմից առաջ և հետո։ Հայաստանը պետք է հնարավորինս խոցելի լինի, որ հնարավորինս պինդ գրկի Ռուսաստանին։

Ղարաբաղի պարագան ևս մտնում է այս տրամաբանության մեջ, որոշակի տարբերությամբ։ Ռուսաստանին պետք է ԼՂ հարցի չլուծում, այսինքն, որ ԼՂ հարցը լինի չլուծված, որպես ազդեցության լծակ թե Հայաստանի, թե Ադրբեջանի վրա։ Այս ցանկությունն է եղել ԼՂ հակամարտության գոտում տասնամյակներ հաստատված ստատուս քվոյի անկյունաքարը և այս անկյունաքարի վրա հիմնվելով է հնարավոր եղել բանակցությունները անվերջ շարունակելու Հայաստանի քաղաքականությունը։ Սա շարունակվել է մինչև 2011 թվականը, որից այսկողմ քայլ-քայլ Ռուսաստանը հանգել է ստատուս քվոյի փոփոխության անհրաժեշտությանը։

Այս եզրակացությանը ՌԴ-ն եկել է ոչ թե այն պատճառով, որ այլևս ուզում է ԼՂ հարցի կարգավորում, այլ որովհետև սկսել է հասկանալ, որ չի կարողանում պահել ստատուս քվոն։ Առանցքային պատճառներից մեկը Թուրքիայի աճող դերն է և Արևմուտքի հետ ՌԴ այլևս անշրջելի բախման ժամանակ Թուրքիայի շատ թե քիչ հավասարակշռված դիրքորոշման կարևորությունը Ռուսաստանի համար։ Այստեղ է պետք փնտրել 44-օրյա պատերազմի պատճառը։

Նաև այն, որ Արևմուտքի հետ կանխատեսելի կամ պլանավորվող բախման պայմաններում, երբ ակնհայտորեն արևմտյան տրանսպորտային ուղիները պիտի փակվեին, կամ առնվազն կասկածի տակ հայտնվեին, Ռուսաստանի համար չափազանց կարևոր էր Դարդանելի և Բոսֆորի նեղուցների՝ իր համար շատ թե քիչ բնականոն գործունեությունն ապահովելը (հակառակ դեպքում Սև ծովը ՌԴ-ի համար կդառնար սովորական մի լիճ), ինչպես նաև Թուրքիայի միջոցով դեպի Արևմուտք ցամաքային կապի ապահովումը։

ՌԴ-Վրաստան-Թուրքիա երթուղին նոր ցամաքային հոսքերի խնդիրը չէր լուծի․ Աբխազիայի և Հարավային Օսիայի կոնֆլիկտների պատճառով դրանցով անցնող ճանապարհները չէին բացվելու։ Իսկ Վերին Լարսը դեռ մինչև ուկրաինական կոնֆլիկտը աշխատում էր ծանրաբեռնված։

Եվ հետևաբար՝ այս հարցի արդյունավետ լուծման միջոցը Հայաստան-Ադրբեջան առանցքի օգտագործումն էր լինելու։

Այս է պատճառը, որ ԼՂ հարցի Լավրովյան պլանը նախատեսում էր հարավային շրջանների հանձնում Ադրբեջանին, որ Օրդուբադ-Մեղրի-Հորադիզ երկաթուղու և ավտոճանապարհների երթուղին ազատվեր խոչընդոտներից։

Այս իմաստով՝ չնայած հրապարակային հայտարարություններին, Ռուսաստանը ՀՀ տարածքով միջանցքի հիմնական շահառուն է, որովհետև թե Ադրբեջանը, թե Թուրքիան, թե Ռուսաստանն ուզում են, որ ՀՀ տարածքով լինի միջանցք՝ ՌԴ վերահսկողության ներքո։ Էականը վերջին գործոնն է, որովհետև ավտոճանապարհ Իրանի տարածքով էլ կա։ Երկաթուղի՝ Իրանով էլ կարելի է կառուցել։

Ուկրաինայում գործերի ոչ այնքան հաջող ընթացքը ըստ էության ավելի է սրել 2011-ից հետո հաստատված այն վիճակը, որ Ռուսաստանը դժվարանում է հիմա արդեն 2020 թվականից հետո հաստատված ստատուս քվոյի երաշխավորը լինել․ Խծաբերդն ու Փառուխը դրա վառ վկայությունն են։

Թուրքիայի և Ադրբեջանի դերը ավելի է մեծացել և հիմա Ադրբեջանը կարող է դառնալ ՌԴ-ից ԵՄ գազի և նավթի արտահանման հարթակ։

Հավաստի Աղբյուր

Տպել
27636 դիտում

Ողբերգական դեպք Երևանում․ մեքենան վարելիս հանկարծամահ է եղել ԱՄՆ-ում Հայաստանի նախկին փոխդեսպանը

Սպառնալիքնե՞ր, թե՞ օրինական պահանջ. տուր-օպերատորների և զբոսավարների «ջրերը սկսել են մի առվով չհոսել»

ՌԴ-ն ակնհայտորեն սխալ է հասկացել ՀՀ-ում ԵՄ առաքելության նպատակը, և ամենակարևորը, դա Ռուսաստանի գործը չէ․ Փիթեր Ստանո

Աշտարակ քաղաքի Մուղնի թաղամասում հակատանկային ական է հայտնաբերվել

Դանիել Իոաննիսյանն արձանագրել է, որ Հայաստանի արտաքին քաղաքականությունը հաջողություններ է գրանցել և մատնանշել մի քանիսը

ՀՀ և Վրաստանի քաղաքացիները սահմանը կհատեն առանց անձնագրի․ Վրաստանում գործարկվել է ՀՀ-ի հետ սահմանի մասին համաձայնագիրը

ՀՀ առանձին շրջաններում ձյուն կտեղա, սպասվում է մառախուղ

ՌԴ-ն իր հայտարարություններով ուզում է կրքեր բորբոքել և թուրք-ադրբեջանական տանդեմին նոր արկածախնդրության դրդել. քաղաքագետ

28-ամյա երևանցին Գյումրու տարբեր փողոցներում թմրանյութով լցված հարյուրից ավելի փաթեթ է տեղադրել (տեսանյութ)

Իրանի արտգործնախարարն ադրբեջանցի գործընկերոջն առաջարկել է միասին հետաքննել Ադրբեջանի դեսպանատան վրա կատարված հարձակումը

Ես ևս դժգոհ եմ տրանսպորտային համակարգից, ինքս շաբաթ-կիրակի երթևեկում եմ, նկատում՝ խնդիրներ կան. Հրաչյա Սարգսյան

Պարեկային ծառայության ընդունելության-մրցույթի փաստաթղթերի ընդունման ժամկետը երկարացվել է

Ստեփանակերտի գազալցակայանները կվերսկսեն իրենց աշխատանքը․ հայտնի է ժամանակացույցը

Ստեփանակերտում դիմավորել են Կարմիր խաչի միջնորդությամբ և ուղեկցությամբ Երևանից վերադարձած երեխաներին (լուսանկարներ)

Լևոն Տեր-Պետրոսյանն իր առանձնատանը հանդիպել է ՌԴ դեսպանի հետ և կարևորել Լաչինի միջանցքի անհապաղ վերագործարկումը

Ադրբեջանը հայկական կողմին է փոխանցել 2022թ. սեպտեմբերի 13-14-ը Ներքին Հանդի ուղղությամբ զոհված հայ զինծառայողի մարմինը

Դադարեցվել է Իսակովի պողոտայում և Փարաքար համայնքում շահագործվող «Ֆլեշ» բենզալցակայանների գործունեությունը

Արցախի նախագահը հանդիպում է ունեցել քաղաքացիների հետ, քննարկել ստեղծված իրավիճակը

Ամերիկայում գործարարը հարուստ է, նույնը Հայաստանի մասին ասել չենք կարող. Թարվերդյանը՝ ԱՄՆ այցելության նպատակների մասին

Ավանդների ծավալն աճել է 27,3%-ով. ռեզիդենտները նախընտրում են խնայողությունները պահել ՀՀ դրամով

Արգիշտի Քյարամյանի հրամանով զբաղեցրած պաշտոնից քննիչ է ազատվել

Լաչինի միջանցքի բացման պահանջով Իրանում այսօր ակցիա է տեղի ունեցել

ՔՏՀԱ ՏՄ-ն խստացված վերահսկողություն է իրականացրել «Զվարթնոց» օդանավակայանի տարածքում․ արձանագրվել է 9 իրավախախտում

Արարատ Միրզոյանը Իսլանդիայի գործընկերոջ հետ զրույցում ներկայացրել է ԼՂ-ում օրեցօր ահագնացող իրավիճակը

Էդուարդ Աղաջանյանն Արտաքին հարաբերությունների մշտական հանձնաժողովի նախագահի պաշտոնից հրաժարականի դիմում է ներկայացրել

Շառլ Ազնավուրի ծննդյան 100-ամյակի հոբելյանական հանձնաժողով կստեղծվի, 6-ամսյա ժամկետում կմշակվի միջոցառումների ծրագիրը

Արամ Խաչատրյանի ծննդյան 120-ամյակի հոբելյանական հանձնաժողով կստեղծվի․ վարչապետը կազմը հաստատելու որոշում է ստորագրել

Մոսկվան Երևանին և Բաքվին կոչ է արել դրսևորել քաղաքական կամք և ամբողջությամբ ապաշրջափակել Լաչինի միջանցքը

ՀՀ ՊՆ վարչական համալիրում անցկացվել է սպա-իրավաբանների մասնագիտական հավաք

Զինծառայության ավարտից հետո մետրոպոլիտենի աշխատակիցների որդիները կարող են աշխատանքի ընդունվել Երևանի մետրոպոլիտենում

Արմաշի հոգեկան առողջության կենտրոնում անձանց պահման պայմանները բավարար չեն․ Անահիտ Ավանեսյան

Տուն կառուցելու շինանյութը, ճամփորդելու մեքենան, նշանվելու մատանին և խաղաղությունը երկնքից չեն ընկնում. Աննա Հակոբյան

Մոսկվան պատրաստակամ է կազմակերպել Ռուսաստանի, Հայաստանի և Ադրբեջանի ԱԳ նախարարների եռակողմ հանդիպումը․ Զախարովա

Դեսպանատան միջադեպի առնչությամբ Բաքվում Իրանի դեսպանը կանչվել է Ադրբեջանի ԱԳՆ

Այրվածքներ ստացած զինծառայողներից մեկը վերակենդանացման բաժանմունքից տեղափոխվել է պալատ

Խաչանովը շնորհակալություն է հայտնել Հայաստանի դրոշներով իրեն աջակցած երկրպագուներին

Լայնածավալ փոփոխություններ ՀՀ աշխատանքային օրենսգրքում․ նախատեսվում է փոփոխել 266 հոդվածից 122-ը

Հրազդանի թիվ 11 դպրոցում ինքնազգացողության վատացման հետևանքով ԲԿ տեղափոխված բոլոր երեխաները դուրս են գրվել

ՌԴ ԱԳՆ-ում ցնցվել են Իրանում Ադրբեջանի դեսպանատան վրա հարձակումից

Վարչապետը ստորագրել է Գեորգի Ավետիսյանին պաշտոնից ազատելու մասին որոշումը