Ռուս-վրացական միջանցքներով. ինչպե՞ս դուրս բերել Հայաստանը շրջափակումից

Հայաստանում բորբոքվող նախընտրական կրքերի ֆոնին աննկատ մնաց տարածաշրջանի ու հատկապես ՀՀ-ի համար զգալի նշանակություն ունեցող մի քաղաքական իրադարձություն: Օրերս Վրաստանն ու Ռուսաստանը նախնական համաձայնության եկան Հարավային Օսյայի եւ Աբխազիայի տարածքներով կոմունիկացիոն ուղիների վերաբացման եւ փոխադարձ առեւտրի զարգացման շուրջ:

Կողմերը նման համաձայնության են հասել ՌԴ արտաքին գործերի փոխնախարար Գեորգի Կարասիանի եւ Ռուսաստանի հետ կապերի գծով Վրաստանի վարչապետի հատուկ ներկայացուցիչ Զուրաբ Աբաշիձեի Պրահայում տեղի ունեցած հերթական հանդիպման արդյունքում: Խոսքը Վրաստանի եւ Ռուսասատնի միջեւ դեռեւս 2011 թ-ին կնքված «Առեւտրային միջանցքների» պայմանագրի վերակենդանացման մասին է: Այսպիսով Ռուսաստանն ու Վրաստանը կատարել են մի քայլ, որ տարիների ընթացքում չէր ստացվում իրականացնել: Մոսկվան ու Թբիլիսին որոշել են՝ շրջանցելով սուր քաղաքական հարցերը, համագերծակցել առեւտրի եւ ճանապարհների վերագործարկման հարցում: «Մենք համաձայնել ենք առաջ շարժվել փոքր քայլերով: Մենք պայմանավորվել ենք քննարկել հարցեր, որոնք կարելի է լուծել՝ չանցնելով կարմիր գծերը», - բանակցություններից հետո ասել է Զուրաբ Աբաշիձեն: Մոսկվայի եւ Թբիլիսիի համար դրանք Աբխազիայի եւ Հարավային Օսիայի կարգավիճակի հարցերն են, ինչպես նաեւ այդ տարածքներում ռուսական բազաների դիսլոկացիան:

Ռուս-վրացական կապերը, որ օրեր առաջ Վրաստանի նախագահ Գեորգի Մարգվելաշվիլին որակեց ռազմավարական համբեության ռեժիմում գտնվող հարաբերություններ, կարծես շարժվեցին զրոյական կետից: Ռուսաստանի եւ Վրաստանի առեւտրային միջանցքները, որ անցնելու են մասամբ ճանաչված Աբխազիայի եւ Հարավային Օսիայի տարածքներով, պետք է գտնվեն ոչ թե կողմերի, այլ միջազգային միջնորդների վերահսկողության տակ: Այստեղ Թբիլիսիին եւ Մոսկվային օգնության է հասնում հավերժական չեզոք Շվեյցարիան:

Սահմանային վերահսկողությամբ զբաղվող շվեյցարական  SGS ընկերության ներկայացուցիչները կայցելեն Մոսկվա եւ Թբիլիսի այս տարվա մարտի վերջին: Կողմերը պետք է, որոշեն, թե որտեղ են տեղակայվելու մաքսային կետրերը, այնուհետեւ SGS ընկերության հետ կնքվելու է պայմանագիր: «Մենք պատրաստ ենք գնալ այս քայլին: Պրահայում հասել ենք սկզբունքային պայմանավորվածության: Այժմ շարժվելու ենք այդ ուղղությամբ», - հայտարարել է Կարասինը:

Այսինքն՝ կողմերը կարողացել են համաձայնության գալ այնպիսի վիճելի եւ անլուծելի թվացող հարցերի շուրջ, ինչպիսիք են մաքսակետերի տեղեկայումը եւ սահմանային վերահսկողությունը: Չափազանցություն չի լինի, եթե ասենք, որ այս համաձայնությունը կենսական նշանկություն ունի նաեւ Հայաստանի համար: «Նախ Վրաստանը միակ պետությունն է, որ ցամաքային սահմանով կապում է Հայաստանը Եվրասիական տնտեսական միության հետ: Այս համաձայնությունը հնարավորություն է տալիս Հայաստանին շրջանցել մաքսային ձեւակերպումների հետ կապված բավականին խրթին հարցերը, ինչպես նաեւ գործարկել Հարավային Օսիայի ավտոճանապարհը, քանի որ Վերին Լարսի ճակատագիրը մեծապես կախված է եղանակի քմահաճույքից», - մեզ հետ զրույցում նշեց հայտնի ռուսաստանցի քաղաքագետ, Կովկասի հարցերով փորձագետ Սերգեյ Մարկեդոնովը՝ հավելելով, որ այս համաձայնության ի կատար ածման պարագայում հնարավորություն կբացվի նաեւ Հայաստան-Ռուսաստան երկաթուղու աբխազական հարվածի վերագործարկման համար:

Ավելորդ է ասել, որ աբխազական երկաթուղու վերագործարկումն ու այս երկու ճանապարհների բացումը կարող է ուղղակի զրոյացնել Ադրբեջանի եւ Թուրքիայի՝ Հայաստանի շրջափակման քաղաքականության տնտեսական հետեւանքները: Ուստի կարելի է սպասել, որ գործընթացի առաջխաղացմանը կփորձեն խոչընդոտել Ադերբաջանն ու Թուրքիան՝ նախ ճնշումներ բանեցնելով Վրաստանի կառավարության վրա: Բացի այդ Անկարան կարող է գործի դնել Աբխազիայի իշխանությունների հետ սերտ կապերը՝ այս ծրագրի վիժեցման համար:

Միեւնույն ժամանակ ռուսաստանցի քաղաքագետը վստահ է, որ գործընթացը արագ տեմպերով չի զարգանա, քանի որ կան խանգարող «ստորջրյա քարեր»: «Խոսքը Աբխազիայի եւ Հարավային Օսիայի դիրքորոշումների մասին է: Ցանկացած վրաց-ռուսական համաձայնություն նրանք ընկալում են որոշակի մտահոգությամբ եւ հաճախ վախերով: Նրանց համար Վրաստանի եւ Ռուսաստանի միջեւ համաձայնությունը հաճախ ընկալվում է, որպես իրենց հաշվին որոշակի զիջումներ: Այս հարցում Աբխազիայի եւ Հարավային Օսիայի դիրքրոշումները շատ արմատական են եւ կոշտ: Ուստի իմ կարծիքով, եթե անգամ Աբաշիձե-Կարասին պայամանավորվածությունը կյանքի կոչվի, ապա այս գործընթացից արագություն պետք չէ պահանջել», - ասաց ռուսաստանցի փորձագետը:

Վրաստանի Զարգացման ինստիտուտի կառավարման խորհրդի նախագահ Գիա Խուխաշվիլիի կարծիքով Վրաստանում կողմ կլինեն այդ համաձայնության կատարմանը, եթե խոսքը միայն վերաբերում է տնտեսական համագործակցության ակտիվացմանը: «Սակայն այս համաձայնագրի իրագործման ճանապարհին կլինեն նաեւ դժվարություններ: Դրանք են Վրաստանի ընդդիմության քննադատությունները եւ Վրաստանի «Օկուպացիայի մասին» օրենքը: Սակայն քաղաքական կամքի առկայության պարագայում, հնարավոր կլինի այն իրագործել: Վերջինվերջո պետք է Ռուսաստանի հետ հակամարտության իրավիճակը այս կոնսերվացված վիճակից դուրս բերե՞լ, թե՞ չէ: Տարիներն անցնում են, եւ սայլը տեղի չի շարժվում», - մեզ հետ զրույցում նշեց Խուխաշվիլին:

Միեւնույն ժամանակ նա համամիտ է Մարկեդոնովի հետ, որ հաշվի առնելով գործընթացում տեսանելի եւ անտեսանելի խոչընդոտները, այն չի լինելու հեշտ եւ արագ: «Ուղղակի կողմերից պահանջվելու է քաղաքական կամք, մեծ ջանասիրություն, որպեսզի կատարվեն շրջադարձային գործողություններ եւ կայացվեն բարդ որոշումներ», - եզրափակեց նա:

Տպել
5440 դիտում

Արմեն Սարգսյանը «Մտքերի գագաթնաժողովի» շրջանակում ներկա է գտվնել պանելային քննարկումների (տեսանյութ)

Արամ Ա հայրապետն ընդունել է Հայկական բարեգործական ընդհանուր միության նախագահին

Էրեբունի վարչական շրջանի սուպերմարկետներում խախտումներ չեն արձանագրվել. ՍԱՏՄ

Հաստատվել է կորոնավիրուսային հիվանդության 507 նոր դեպք. գրանցվել է 18 մահ 1 օրում

Մի քանի ժամ լույս չի լինելու Երևանի ու 7 մարզերի մի շարք հասցեներում

Ոստիկանության Չարբախի բաժանմունքի դիմաց Infiniti-ն բախվել է 5 մեքենայի . կան վիրավորներ

Գյումրու «Մուշ» թաղամասում 40 ընտանիքի համար շենքեր են կառուցվում. Պապիկյան

Արզնի գյուղում այրվել է կայանված «Opel Vectra» մակնիշի ավտոմեքենա

Առանց մասսայական հավաքների, զարդ ու զարդարանքների, բայց՝ ներկայանալի. նշվեց Գյումրու օրը (լուսանկարներ, տեսանյութ)

Հայաստանի ազգային գրադարանում բացառիկ ցուցահանդես կբացվի

44-օրյա պատերազում երկու ձեռքը կորցրած Կարեն Խլոպուզյանի համար առանձնատուն է կառուցվում. Արեն Մկրտչյան (լուսանկարներ)

Հավերժացնել Արցախյան հերոսների հավաքական սխրանքը. հայտարարություն` ուղղված համայնքապետերին

Որևէ մեկին չի հաջողվի հեռացնել Արցախի դրոշը, Արցախի զինանշանը. Ալեն Սիմոնյան

Գյումրիում ազդարարվեց «Թումո Հայաստան» ծրագրի մեկնարկը. բացվեց վերակառուցված կենտրոնը (լուսանկարներ)

«Լեռնային Արցախ» մանկապատանեկան թիմին տեղափոխող ավտոբուսի հետ կատարվածը ահաբեկչության դասական օրինակ է. ԱՀ ԿԳՄՍ նախարար

ՃՈ պետն ու ՏԿԵ նախարաի տեղակալն աշխատանքային խորհրդակցություն են անցկացրել

Հագեցած հանդիպումներով օրակարգը կշարունակվի մինչև սեպտեմբերի 20-ը. Վաղարշակ Հակոբյան

Արցախում կորոնավիրուսի 8 նոր դեպք է հաստատվել

Մրգաշեն գյուղում կատարված դանակահարությունը բացահայտվել է

COVID-ի պատճառով Երևանում ԱՄՆ դեսպանությունը չի կարող վերսկսել վիզաների հետ կապված ծառայությունների մատուցումը

Շրջանների զգալի մասում սպասվում է անձրև և ամպրոպ

Հաղթահարելով դժվարությունները՝ Գյումրին այլևս վճռական քայլերով առաջ է շարժվում, Գնել Սանոսյան

Այդ որոշումը ես եմ կայացրել. Ալեն Սիմոնյանը՝ Անկախության տոնի առթիվ ԱԺ պատգամավորներին պարգևավճարներ տալու մասին

Վարչապետը շնորհավորական ուղերձ է հղել Չիլիի նախագահին

Հայտնի են Գյումրու ՏԻՄ ընտրություններին մասնակցող քաղաքական ուժերի քվեաթերթիկների համարները (լուսանկարներ)

Հայաստանը շահագրգռված է ՀԱՊԿ և ՇՀԿ տարածաշրջաններում ահաբեկչության սպառնալիքի արդյունավետ զսպմամբ. Փաշինյան (տեսանյութ)

Պարգևատրվել են 44-օրյա պատերազմի մասնակիցները (լուսանկարներ)

Սեպտեմբերի 21-ին Նոյեմբերյանի Ազատության հրապարակում տեղի կունենա զորահանդես

Երևանում է ՀՀ-ում ԱՄՆ նախկին դեսպան Ջոն Օրդվեյը

«Գրականությունը լավ էլ հետաքրքիր առարկա է». Հայաստանում նոր՝ խոսող դասագրքեր են հրատարակվել (տեսանյութ)

Գիտական կյանքն Արցախում նման է վառված մոմի, պետք է ձեռքերով պահենք, որ հանկարծ չմարի. Արցախի ԱԺ նախագահ

Արմեն Սարգսյանը «Մտքերի գագաթնաժողովի»մասնակիցներին հրավիրել է «Մտքերի հայկական երրորդ գագաթնաժողովին» (տեսանյութ)

Կորոնավիրուսի թվերն աճում են. մեկ օրում հաստատվել է 1011 նոր դեպք

«Արևիկ» ազգային պարկի տարածքում վերսկսվել են հրդեհաշիջման աշխատանքները

Այսօր հայրաքաղաքի բնակիչների, աշխարհով մեկ սփռված գյումրեցիների սիրտն ու միտքը ծննդավայր քաղաքի հետ է. Սամվել Բալասանյան

Սահմանի ամբողջ երկայնքով մեկնարկել են ԶՈՒ հատուկ նշանակության ստորաբաժանումների զորավարժությունները (տեսանյութ)

Վերակառուցվում է Գյումրու «Սուրբ Մարիամ» մանկապարտեզը

Պարզ վեհության, միաժամանակ խորհրդավոր պարզության քաղաք է Գյումրին. Շիրակի մարզպետ

Ավագանու «Իմ քայլը» խմբակցության նախկին անդամ Հայկ Հովհաննիսյանը հեռանում է «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցությունից

Երևանում որոշ թաղամասերում և 7 մարզում լույս չի լինի