Սերժ Սարգսյանի «գործիքներն» ու նրա «մտերիմների» անձեռնմխելիությունը. խմբագրական

Լուսանկարում՝ Սերժ Սարգսյանը ընդունել է «Ռոսնեֆտ» ընկերության ղեկավար Իգոր Սեչինին

Վերջին շրջանում Սերժ Սարգսյանը երկրի սոցիալ-տնտեսական ոլորտին վերաբերող երկու թեմա է առաջադրել: Մեկը՝ արտագաղթը, մյուսը՝ գների աճը: Դե հիշում եք, որ մինչեւ 2040 թվականը Հայաստանի բնակչությունը, ըստ Սերժ Սարգսյանի, պետք է դառնա 4 միլիոն, իսկ ապրանքների գների տատանումը պետք է միշտ լինի պատկան մարմինների մշտադիտարկման առարկա:

Իրոք, ցավոտ ու զգայուն թեմաներ են: Բայց որքանով է Սերժ Սարգսյանը իսկապես մտահոգված այդ հարցերով եւ որքանով է նա, իր ունեցած ազդեցության սահմաններում քայլեր ձեռնարկում արտագաղթի ու գնաճի դեմն առնելու ուղղությամբ:

«Մենք ունենք ամբողջական գործիքակազմ շուկայում գերիշխող դիրք ունեցող տնտեսավարողների գործունեությունը ուսումնասիրելու»,- հայտարարեց Սերժ Սարգսյանը գնաճի թեմայով հունվարի 10-ին իր մոտ հրավիրած խորհրդակցության ժամանակ: «Մենք ունենք բազմաթիվ լծակներ՝ պարզելու, թե շուկաներում տատանումներն իրոք օբյեկտիվ գործընթացների արդյունք են, թե տնտեսավարողների ագահության պատճառ»,- ավելացրեց նա:

Շատ ճիշտ է ասում Սերժ Սարգսյանը՝ գործիքներն էլ կան, լծակներն էլ կան: Հիմնական գերատեսչությունը, որ ունի նշված «գործիքակազմը» եւ կարող է պարզել՝ որքանով են գների փոփոխությունները «օբյեկտիվ» կամ «տնտեսվարողների ագահության պատճառ, ՀՀ Տնտեսական մրցակցության պաշտպանության պետական հանձնաժողովն է՝ ՏՄՊՊՀ-ն, որի նախագահ Արտակ Շաբոյանը եւս մասնակցում էր խորհրդակցությանը: Ճակատագրի բերումով խորհրդակցությունից հետո այդ հանձնաժողովը հրապարակավ ներկայացրեց իր ուսումնասիրությունները բենզինի, դիզվառելիքի եւ ավտոգազի շուկաներում: Ուսումնասիրել էր ու պարզել, որ այդ շուկաներում գների աճը լրիվ «օբյեկտիվ է» եւ պայմանավորված է հարկերի աճով: Բայց ամենակարեւորն այն է, որ այդքան ուսումնասիրությունների ընթացքում հանձնաժողովը գտել էր շուկայի բոլոր մասնակիցներին, բացի մեկից: Ընդ որում, ամենաընդգծված խաղացողից՝ «Ռոսնեֆտ Արմենիայից»: Այս ընկերությունը ստանում է Ռուսաստանի կողմից իբր Հայաստանին տրվող բենզինի ամբողջ քվոտան եւ վաճառում շուկայի մյուս մասնակիցներին: Բենզինը «Ռոսնեֆտ Արմենիան» ձեռք է բերում Ռուսաստանի ներքին գներով, բայց վաճառում է իր գործընկերներին գրեթե միջազգային գներով: Ու հանկարծ ՏՄՊՊՀ-ն Սերժ Սարգսյանի ելույթից ու նրա տված «հանձնարարություններից» հետո, չի նկատում այս ընկերությանը:

Ուշագրավն այն է, որ այս ընկերությանը չնկատել պարզապես հնարավոր չէ: Նույնիսկ պաշտոնական փաստաթղթերով ռուսական «Ռոսնեֆտի»՝ Հայաստանում գրանցած այս ընկերությունը տարօրինակ ցուցանիշներ ունի: Այս ընկերությունը, ունենալով ընդամենը 87 աշխատակից, տարեկան վճարում է  ավելի քան 2 միլիարդ դրամ գումար: Ընդ որում, «Ռոսնեֆտ Արմենիան» ինքը բենզին չի ներկրում Հայաստան, այլ հենց ՌԴ-ում փաստաթղթերով ստանում է քվոտայով տրամադրած բենզինը, այն թանկ գնով վերավաճառում մյուս ընկերություններին ու վերջ՝ ընդամենը գրասենյակային աշխատանք: Ու ՏՄՊՊՀ-ին բոլորովին, ընդհանրապես, բացարձակապես չի հետաքրքրում, թե դա ինչպես է լինում: Հանձնաժողովը չի նկատում դա ու վերջ:

Ճիշտ այնպես, ինչպես ՏՄՊՊՀ-ն երբեք չի նկատել շաքարի շուկայի հիմնական խաղացողին՝ Սամվել Ալեքսանյանին, հետեւողականորեն չի նկատել բանանի շուկայի հիմնական խաղացող Միհրան Պողոսյանին...: Ակնհայտ է, որ հանձնաժողովը չի նկատում միայն այն ընկերություններին, որոնք առանձնապես ագահ են, բայց միեւնույն ժամանակ սերտ կապեր ունեն հենց Սերժ Սարգսյանի հետ: Այսպես ասած, մտերիմներ են: «Ռոսնեֆտ Արմենիան» մտերիմ է իր սիրելի ու պաշտելի ԵՏՄ-ի գծով, մյուսների դեպքում՝ լրիվ անձնական իմաստով:

Ու այս մտերմության արդյունքում ստացվում է, որ Հայաստանում լայն սպառման ապրանքների գները 10, 20 30, երբեմն նույնիսկ 50 տոկոսով ավելի թանկ են, քան միասնական տնտեսական տարածքում գտնվող Ռուսաստանում: Ու այստեղ հիշենք Սերժ Սարգսյանի բարձրացրած մյուս թեման՝ «ծրագիրը», ըստ որի, 2040 թվականին ՀՀ բնակչությունը պետք է լինի 4 միլիոն: Ըստ այդ «ծրագրի»՝ բնակչության աճը պետք է իրականանա ներգաղթի շնորհիվ:

Սերժ Սարգսյանի՝ ՀՀ նախագահի պաշտոնում եղած այս տասը տարիներին Հայաստանում ոչ միայն ներգաղթ չի եղել, այլ տարեկան 45-50 հազար մարդ անվերադարձ լքել է Հայաստանը: Նրանց հիմնական մասը գնացել է Ռուսաստան: Ինչո՞ւ: Շատ պարզ պատճառով: Հայաստանում կյանքը շատ ավելի թանկ է, քան Ռուսաստանում: Հայաստանում նորմալ վճարվող աշխատանք գտնելը շատ ավելի դժվար է, քան Ռուսաստանում: Այս ֆոնին արտագաղթը ոչ միայն ցավալի ու վտանգավոր երեւույթ է, այլ նաեւ բնական՝ խիստ բնական:

Հնարավո՞ր է կանխել արտագաղթը եւ ապահովել ներգաղթ: Տեսականորեն կարելի է, գործնականում՝ ոչ: Սերժ Սարգսյանի մտերիմ «տնտեսվարողները» ամեն ինչ անում են, որ Հայաստանում կյանքը լինի ավելի թանկ: Ամեն ինչ անում են, որ նորմալ աշխատավարձով աշխատանք գտնելը մարդկանց համար լինի դժվար: Հետեւաբար ամեն ինչ անում են, որ Հայաստանից արտագաղթը շարունակվի: Ու քանի որ վերը նշված «գործիքներ» ու «լծակներ» ունեցող գերատեսչությունները ոչ մի կերպ չեն նկատում այդ «տնտեսվարողներին», նշանակում է վերջիններս գործում են հենց Սերժ Սարգսյանի բարձր հովանու ներքո:

Մի քանի ամսից Սերժ Սարգսյանը կթողնի իր այսօրվա պաշտոնը, կստանձնի ՀՀ վարչապետի պաշտոնը եւ ոչինչ, բացարձակապես ոչինչ չի փոխվի: Նրա մտերիմ «տնտեսվարողները» կշարունակեն իրենց խիստ «ազգանպաստ» գործունեությունը, կյանքը կշարունակի թանկանալ, արտագաղթը կշարունակվի, Սերժ Սարգսյանն էլ կշարունակի խորհրդակցություններ հրավիրել ու ելույթներ ունենալ տարատեսակ թեմաներով: