Գագիկ Խաչատրյանի պաշտպանն ակնկալում է, որ ՄԻԵԴ որոշումից հետո նրան անհապաղ կտեղափոխեն քաղաքացիական հիվանդանոց

ՊԵԿ նախկին նախագահ, Ֆինանսների նախկին նախարար Գագիկ Խաչատրյանի պաշտպանական թիմն ակնկալում է, որ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի՝ միջանկյալ միջոց կիրառելու որոշումից հետո նրան անհապաղ կտեղափոխեն քաղաքացիական հիվանդանոց:

Նշենք, որ Գագիկ Խաչատչյանը տեւական ժամանակ բուժում է ստացել «Աստղիկ» բժշկական կենտրոնում, սակայն մայիսի 22-ին «Քրեակատարողական բժշկության կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տնօրենի որոշման հիման վրա տեղափոխվել է ՔԿՀ:

«Հայկական ժամանակ»-ի հետ զրույցում նրա պաշտպան Երեմ Սարգսյանն ասաց, որ ՄԻԵԴ-ը կառավարությունից պահանջել է ապահովել համարժեք բուժում, այդ թվում՝ արտասահմանյան մասնագետների միջոցով՝ խնդիր դնելով, որ դա իրականացվի Հայաստանում։

Հիշեցնենք՝ պաշտպանական թիմը այսօր հաղորդագրություն տարածեց՝ հայտնելով, որ Մարդու իրավունքների դատարանը բավարարել է իրենց դիմումը եւ պետությանը պարտավորեցրել Խաչատրյանին համարժեք բուժմամբ ապահովել:

Դիմումի վերաբերյալ մեր մի քանի հարցերին է պատասխանել պաշտպան Երեմ Սարգսյանը.

-Պարոն Սարգսյան, կոնկրետ ի՞նչ պահանջ էիք ներկայացրել ՄԻԵԴ-ին՝ որ ապահովվի Գագիկ Խաչատրյանի համարժեք բուժումը քաղաքացիական հիվանդանոցում թե՞ որ բուժումը թույլատրվի արտերկրում։

- Մենք նշել էինք, որ նա ունի վիրահատական եւ ֆիզիոթերապեւտիկ բուժումների կարիք, ինչը հաստատվել էր հենց Առողջապահության նախարարի հրամանով իրականացված կոնսուլիումով, եւ պահանջում էինք, որ պետությունը ապահովի համարժեք բուժումը։ Մայիսի 21-ին, երբ Գագիկ Խաչատրյանին «Աստղիկ» բժշկական կենտրոնից տեղափոխեցին ՔԿՀ, թույլ չտվեցին այնտեղ ստանալ այն բուժումը, որը գոնե Հայաստանում հնարավոր էր։ Բազմաթիվ դիմում-բողոքներով մենք պահանջեցին, որ բուժման հնարավորություն տրվի, սակայն այդ ամենը մերժվեց, եւ ստիպված դիմեցինք Եվրոպական դատարան՝ խնդրելով, որ այն միջանկյալ միջոց կիրառի եւ պետությանը պարտավորեցնի, որ նախ, հետ տեղափոխեն քաղաքացիական հիվանդանոց, եւ որ համարժեք բուժման, այդ թվում՝ արտերկրում՝ Գերմանիայում, վիրահատության ենթարկվելու հնարավորություն տրվի։ Բայց Եվրոպական դատարանն իր որոշմամբ խնդիր է դրել, որ դա իրականացվի Հայաստանում:

- Պատրաստվո՞ւմ եք արտասահմանյան ձեր բժիշկների հետ կապ հաստատել, փորձել հասկանալ՝ որքանով է հնարավոր նրանց Հայաստան գալը։

- Դեռ 2019 թվականին արված կոնսիլիումի եզրակացություն կա, նաեւ՝ արտասահմանից տրված, որոնցով նշվել է, որ դա հնարավոր չէ Հայաստանում իրականացնել։ Հիմա մեկ անգամ եւս կփորձենք հասկանալ, թե ինչ հնարավորություններ կան դրա հետ կապված, թե պետությունը ինչ միջոցներ է ձեռնարկում առողջության պահպանման համար, որովհետեւ կալանքի տակ գտնվող անձի առողջության պահպանման առաջնահերթ պարտավորությունը կրում է պետությունը։

- Մայիս ամսին, երբ Գագիկ Խաչատրյանը հիվանդանոցից դուրս էր գրվել, տեղափոխվել էր «Դատապարտյալների հիվանդանո՞ց» թե՞ «Երեւան-Կենտրոն» ՔԿՀ։

- Տեղափոխվեց «Երեւան-Կենտրոն», այնուհետեւ՝ «Վարդաշեն» ՔԿՀ։ Ընդ որում, խնդիրն ինչո՞ւմ էր. կոնսիլիումը կատարեցին, երբ անձը գտնվում էր բժշկական կենտրոնում, պարզեցին, որ ունի բուժման կարիք, եւ նույն կոնսիլիումը հիմք ընդունելով՝ որոշեցին, որ բուժումը դադարեցնում են եւ տեղափոխում ՔԿՀ։ Այդ ժամանակ մենք հենց սրա մասին էինք խոսում, որ հետ տեղափոխեն, որպեսզի բուժում ստանա, ինչը մինչեւ հիմա չի արվել, ավելին ասեմ, որեւէ բուժում չի ստացել, բացի ցավազրկողներից:

- Այդ ժամանակ Արդարադատության նախարարությունը հայտարարություն տարածեց՝ ասելով, որ «Աստղիկ» բժշկական կենտրոնից փաստաթուղթ է անհետացել, ըստ որի՝ նա ենթակա է դուրսգրման, եւ նշեց, որ հետո այդ փաստաթղթի բովանդակությունը փոխվել է։

- Որեւէ փաստաթուղթ չի փոխվել, դա սուբյեկտիվ մեկնաբանություն է. այդ փասատթուղթը իրենց մոտ առկա է եւ ձեւավորվել է հենց «Քրեականատարողական բժշկության կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տնօրենի գրության հիման վրա։ Այսինքն՝ դիմել էին, ասել էին, որ կոնսիլիումի պատասխան ենք ստացել այսպիսի բովանդակությամբ, այդ բուժումը կիրականացնենք ՔԿՀ պայմաններում, եւ նույն օրը եկել էին՝ նրան տանելու։ Դրա հիման վրա բժշկական հաստատությունը դուրս էր գրել, հետո պարզել էր, որ ոչ թե համարժեք բուժման են տանում, այլ պարզապես տանում են ՔԿՀ: Մեր հարցման հիման վրա՝ խնդրել էին, որ ՊՈԱԿ-ը ի վերջո պարզաբանի, եւ առանց այդ պարզաբանումը ստանալու՝ տեղափոխել էին, այսինքն՝ խնդիր էր դրվել նրան հիվանդանոցից տեղափոխելու, ինչը արվեց։

- Ձեր հաղորդագրության մեջ նշված էր, որ մեկ ամսվա ընթացքում նոր փորձաքննություն է իրականացվել, ըստ որի՝ վիրահատության անհրաժեշտությունը չի հաստատվել։

- Իրենք իրենց կողմից կատարված կոնսիլիումներով ստանում են, որ կա վիրահատության կարիք, հետո, երբ ստիպված են լինում դա գնահատել, տեսնում են, որ դա ցանկալի չէ իրենց համար, նշանակում են փորձաքննություն այն անձանց մասնակցությամբ, ում նախընտրում են, եւ ընդամենը մեկ օրվա մեջ փորձաքննություն է արվում, որով նշում են, որ ոչ միայն փորձաքննության, այլեւ վերականգնողական բուժման կարիք չունի, բացի ցավազրկողներից։ Սա ուղղակի աբսուրդ է. ովքեր երբեւէ առնչվել են այս փորձաքննությունների հետ, կասեն, որ այլ քրեական գործով հավանաբար չի եղել նման պրոցես, դա ամիսներ է տեւում։ Դժվար թե Կառավարությունն ասեր՝ «ունի բուժման կարիք, բայց մենք չենք բուժում», դրա համար այդ փորձաքննությունը մեկ օրվա մեջ կատարվեց, նշվեց, որ ընդհանրապես բուժման կարիք չունի. փաստորեն, չի ընդունվել այդ պատասխանը, եւ մեր դիմումը բավարարվել է։

- Դիմումը ներկայացրել էիք հունիսի 11-ին, պատասխանը ստացվել է հուլիսի 21-ին: Ակնկալվո՞ւմ էր նման արագ պատասխան:

- Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի կանոնակարգի 39-րդ կանոնի համաձայն՝ հենց այդ արագության ռեժիմով է տեղի ունենում միջանկյալ միջոց կիրառելու հարցը, ընդ որում, մենք միաժամանակ կալանքների, խոշտանգումների հետ կապված բողոքներ ենք ներկայացրել, որոնց առաջնահերթություն է տրվել, ինչը նշանակում է, որ բուն բողոքը կարճ ժամկետում է քննարկվելու: Այդ բողոքը մենք ներկայացրել էինք կալանավորման հենց առաջին որոշումից հետո: 2019 թվականին Գագիկ Խաչատրյանը ընդհատեց բուժումը եւ քննիչի կանչով ներկայացավ Հայաստան, դրանից հետո պիտի գնար, շարունակեր այն, որպեսզի կրկնակի վիրահատության կարիք չլիներ, սակայն այդ ժամանակից սկսած՝ թույլ չտվեցին գնալ, հետո պարզվեց, որ դրա հետեւանքով առաջացավ կրկնակի վիրահատության անհրաժեշտություն, դա էլ թույլ չտվեցին, հետո նշվեց, որ սա չանեն, ավելի բարդ հետեւանքներ կառաջանան, ինչը առաջացել է, եւ պետությունը գիտի, այսինքն՝ այս ամենը պետության իրավասու մարմինների մեղքով է տեղի ունեցել, եւ եթե այսպես շարունակվի, ցավոք սրտի, կարող են ավելի բարդ եւ անդառնալի հետեւանքներ լինել։