ԵՏՀ խորհուրդը հայկական համարանիշներով ավտոմեքենաների համար լուծում է գտել

Եվրասիական տնտեսական հանձնաժողովի խորհուրդը հանձնարարել է Միության անդամ երկրների կառավարություններին ապահովել միջոցառումների համալիր, որը հնարավորություն կտա լուծելու՝ Հայաստանում և Ղրղզստանում գրանցված, սակայն Ռուսաստանի տարածքում շահագործվող տրոնսպորտային միջոցների խնդիրը, որը դեռ անցած տարվանից անհանգստացնում է ինչպես վարորդներին, այնպես էլ Ռուսաստանի համապատասխան գերատեսչություններին:

«Մասնավորապես որոշվել է ընդլայնել Միության անդամ երկրների մաքսային ծառայությունների միջև տվյալների փոխանակման մեխանիզմը: Հայաստանն ու Ղրղզստանը, ըստ այդ մեխանզմի, պետք է տեղեկատվություն տրամադրեն վերոհիշյալ տրանսպորտային միջոցների համար սահմանված մաքսային գանձման  չափի մասին և արդեն իսկ վճարված գանձումների ու հարկերի վերաբերյալ»,- հայտնում է ԵՏՀ մամուլի ծառայությունը:

Ըստ ԵՏՀ վերոհիշյալ որոշման, նման մոտեցումը հնարավորություն կտա սահմանափակելու մուտքը Ռուսաստանի տարածք այն տրանսպորտային միջոցների, որոնք հաշվառված են Հայաստանում կամ Ղրղզստանում և Ռուսաստան են տեղափոխվում երկարատև, անձնական շահագործման նպատակով: Տեղեկատվության փոխանակման այդ բազայի միջոցով տրանսպորտային միջոցների սեփակակատերերը, որոնք իրենց մեքենան գնել են Հայաստանում, բայց շահագործում են Ռուսաստանում, հնարավորություն կունենան ծանոթանալու մաքսային գանձման հավելյալ չափին, որը պարտավոր են վճարել ըստ ռուսական օրենսդրության: Միության անդամ երկրները պատրաստակամություն են հայտնել տրամադրել պահանջվող տվյալների բազան՝ մինչ կառավարությունները կմշակեն համապատասխան միջոցառումներ այդ հարցի հետ կապված:

Արտասահմանյան տրանսպորտային միջոցների Միության տարածք ներկրման համար ԵԱՏՄ անդամ յուրաքանչյուր երկրում գործում են մաքսային գանձման տարբեր չափեր: Հայաստանում մեքենաների մաքսազերծման համար սահմանված գումարը զգալիորեն ավելի էժան է, քան Ռուսաստանում, հետևաբար, ավտոմեքենաների ինքնարժեքն էլ ավելի ցածր է: Օրինակ, հինգ տարեկան Kia Optima-ն Հայաստանում կարելի է գնել 450 հազար ռուբլիով, իսկ Ռուսաստանում՝ 600-700 հազար: Բնականաբար, արժեքի նման տարբերությունը հանգեցրեց նրան, որ քաղաքացիները սկսեցին ձեռք բերել և հաշվառել մեքենաները Հայաստանում և տեղափոխել դրանք Ռուսաստանի տարածք՝ մշտական շահագործման նպատակով: Ըստ մոտավոր տվյալների, այս պահի դրությամբ Ռուսաստանում կա 300-400 հազար հայկական համարանիշներով մեքենա, որոնց մեծ մասի սեփականատերերը հայեր չեն կամ չունեն Հայաստանի քաղաքացիություն:

Միության օրենսդրությունը չի սահմանափակում անդամ երկրների տարածքում տրանսպորտային միջոցների ազատ տեղաշարժի իրավունքը, եթե իհարկե,  հայկական համարանիշներով մեքենաները գտնվում են այլ երկրի տարածքում ժամանակավորապես: Սակայն, խնդիրների մի ամբողջ փունջ է ի հայտ գալիս, երբ դրանք գտնվում են Ռուսաստանի տարածքում երակարաժամկետ շահագործման համար: Նախ նմանատիպ մեքենաները անհնար է վերավաճառել Ռուսաստանում, քանի որ դրանք գրանցված են Հայաստանում: Բացի դա, ավտոճանապարհային տեսախցիկները կամ չեն կարողանում ֆիքսել այդ համարանիշներով մեքենաների խախտումները, կամ էլ ֆիքսելու պարագայում ուղարկում են խախտումը Հայաստան և ստացվում է, որ խախտումը կատարվել է Ռուսաստանում, ակտը ստացել է Հայաստանի ավտոճանապարհային ոստիկանությունը, իսկ վճարել այն չի պատրաստվում ոչ ոք՝ տեխնիկական բարդությունների առումով: Եվ սա, ըստ մասնագետների, խնդիրների ամբողջ ցանկը չէ:

Այս տարվա հունվար մեկից Հայաստանում ևս փոփոխության ենթարկվեց տրանսպորտային միջոցների ներկրման մաքսային գանձման չափը՝ համապատասխանեցնելով այն ԵԱՏՄ-ում սահմանվածին, սակայն, ըստ ԵՏՀ որոշման, այն ավտոմեքենաները, որոնք ձեռք են բերվել Հայաստանում մինչև 2019 թվականի դեկտեմբերի 31-ը նախկին՝ ցածր մաքսատուքի պայմաններում և շահագործվում են Միության անդամ այլ երկրներում մշտականորեն, համարվում են արտասահմանյան ապրանք և դրանց սեփականատերերը կկարողանան շարունակել նմանատիպ մեքենաների շահագործումը միայն այն բանից հետ, երբ կվճարեն մինչ այդ գոյություն ունեցած մաքսատուրքի տարբերությունը:

Նաիրա Բաղդասարյան

Մոսկվա