Կարծում եմ, Թուրքիայի դեմ սահմանափակումներն ավելի կուժեղանան․ տնտեսագետ

Թուրքիային ԵԱՏՄ սակագնային արտոնությունների միասնական համակարգից օգտվող երկրների ցանկից հանելու նախաձեռնության մասին դրական կարծիք ունեմ. վաղուց էր հասունացել այս պահը։ Այս մասին «Հայկական ժամանակ»-ի հետ զրույցում ասաց տնտեսագետ Աշոտ Թավադյանը։

Նշենք, որ ՀՀ փոխվարչապետ Մհեր Գրիգորյանի նախաձեռնությամբ Թուրքիային եւ մի շարք այլ երկրների, ԵԱՏՄ սակագնային արտոնությունների միասնական համակարգից օգտվող երկրների ցանկից հանելու վերաբերյալ հարցն ընդգրկվել է Եվրասիական տնտեսական հանձնաժողովի խորհրդի առաջիկա նիստի օրակարգում։

Համաձայն Եվրասիական տնտեսական միության մասին պայմանագրի 36-րդ հոդվածի՝ ԵԱՏՄ անդամ պետությունների կողմից տրամադրվում են սակագնային արտոնություններ զարգացող եւ առավել թույլ զարգացած երկրների ծագում ունեցող ապրանքների նկատմամբ։ Արտոնություններից օգտվող երկրների ցանկերը հաստատվել են 2009 թվականին Մաքսային միության Հանձնաժողովի որոշմամբ։ Ներկայումս արտոնություններից օգտվում են թվով 103 երկրներ: 

Աշոտ Թավադյանի կարծիքով՝ այստեղ ակնհայտ է, որ գեոքաղաքական շահերի հակասություն է առաջացել ԵԱՏՄ լիդերի՝ Ռուսաստանի եւ Թուրքիայի միջեւ։

«Դա ակնհայտ է եւ իհարկե՛, իր արտահայտությունն այս կամ այն ձեւով գտնելու էր նաեւ տնտեսական հարաբերությունների մեջ»,- նշեց տնտեսագետը։

Հարցին՝ սա կարելի՞ է որպես պատժամիջոց համարել Թուրքիայի դեմ, Թավադյանը պատասխանեց. «Կարծում եմ, սա առաջին հերթին կարելի է համարել բացասական վերաբերմունք ամբողջ ԵԱՏՄ-ի եւ հատկապես Ռուսաստանի եւ Հայաստանի կողմից։ Սա քաղաքական առումով դրական է, բոլոր ԵԱՏՄ երկրները այն պետք է պաշտպանեն՝ նաեւ Ղազախստանը եւ Ղրղզստանը»։

Տնտեսագետի կարծիքով՝ հավանականությունը բարձր է, որ ԵԱՏՄ բոլոր երկրները կհամաձայնվեն այս փոփոխությանը. «Երկրների քանակը մեծ չէ, սա ՄԱԿ-ի անվտանգության խորհուրդը կամ Եվրոմիությունը չէ։ 5 երկրներ են եւ պարզ է, որ 1 երկրի դերը՝ Ռուսաստանի, տնտեսական պոտենցիալով ամենամեծն է։ Ես կարծում եմ, որ այստեղ նախնական որոշակի համաձայնություններ արդեն կան»։  

Տնտեսագետը նշեց, որ օրինակ՝ Ղազախստանի նախկին նախագահ Նուրսուլթան Նազարբաեւը հայտարարել էր, որ պետք է այս հակամարտությունը լուծվի խաղաղ ճանապարհով, ինչից հետո ադրբեջանական կայքերը բացասական հրապարակումներ են արել վերջինիս հասցեին։

«Տվյալ պարագայում չեմ կարծում, որ Ղազախստանը պետք է զոհաբերի իր տնտեսական եւ քաղաքական շահերը՝ ելնելով նրանից, թե մոտ լեզուներով խոսող ժողովուրդները պետք է իրար պաշտպանեն»,- նշեց նա։

Հարցին՝ ԵԱՏՄ շուկայում Թուրքիային տրված մաքսային արտոնությունը վերացնելը ի՞նչ ազդեցություն կունենա այդ երկրի վրա, Թավադյանը պատասխանեց. «Առաջին հերթին քաղաքական, հետո նաեւ տնտեսական։ Որովհետեւ կարծում եմ, որ դա նաեւ այլ հետեւանքներ կունենա։ Այս ագրեսիվ հռետորիկան կբերի նրան, որ սանիտարական եւ այլ սահմանափակումները ավելի կուժեղանան։ Կտեսնենք, որ օրինակ՝ թուրքական լոլիկը կամ նարինջը չի համապատասխանում ԵԱՏՄ շուկայի սանիտարական նորմերին»։

Տնտեսագետը նշեց, որ Ռուսաստանը ԵԱՏՄ-ում ՀՆԱ-ի 86 տոկոսն է զբաղեցնում։

«Նշեցի նաեւ Ղազախստանի վերաբերմունքը այս գործընթացին։ Չեմ կարծում, որ Բելառուսը այս հարցին բացասական վերաբերմունք ցույց տա, հատկապես, որ որոշակի մեղավորություն են զգում եւ հայտարարություն են տարածել, որ վերջին կես տարում «Պոլոնեզ» չեն վաճառել Ադրբեջանին։ Ղրղզստանն էլ այս պահին խրված է իր ներքին հարցերով եւ չեմ կարծում, որ որեւէ բացասական արձագանք տան»,- նշեց նա։

Հարցին՝ այս մեխանիզմներով հնարավոր կլինի՞ հասնել նրան, որ Թուրքիան տնտեսապես էլ ավելի բարդ վիճակում հայտնվի, տնտեսագետը պատասխանեց. «Նրանց տնտեսության վիճակը լավ չէ։ Այս տարվա 9 ամիսների ընթացքում լիրայի փոխարժեքը կտրուկ նվազել է՝ 34 տոկոսով՝ 1 դոլարի դիմաց 5.9-ից հասնելով 7.9։ Կորոնավիրուսային վիճակը եւս վատ է՝ սեպտեմբերին օգոստոսի համեմատ մահացության դեպքերը 3 անգամ աճել են։ Այս իրավիճակում այս տնտեսական սահմանափակումները կարծում եմ նրանց վրա որոշակի ազդեցություն կունենա եւ կլինի ցավալի»։

Նրա կարծիքով՝ այնուամենայնիվ շատ դժվար է զսպել Թուրքիայի գեոքաղաքական ախորժակը։

«Ի դեպ շատ մեծ հարց է, որ Թուրքիայի գեոքաղական հարցը համապատասխանում է Ադրբեջանին, դա առանձին մեծ հարց է եւ ես կարծում եմ, որոշակի ժամանակ հետո Ադրբեջանի ղեկավարությունը կզգա այդ կանխատեսումը»,- եզրափակեց տնտեսագետը։

Տպել
899 դիտում

Խիստ անհրաժեշտ է նախ փոփոխել պետական համակարգի, այդ թվում քաղաքապետարանի հաստիքացուցակը. Մեսրոպ Առաքելյան

Ժամը 09։20-ի դրությամբ ադրբեջանական ստորաբաժանումները ետ են շպրտվել իրենց ելման դիրքեր. ՊՆ

Առնվազն 3 անհերքելի փաստ Գեղարքունիքում ադրբեջանական հանցավոր կրակոցների մասին. ՄԻՊ

Հայկական կողմն ունի երեք զոհ, ևս երկու զինծառայող վիրավոր են. ՊՆ

ՀՀ-ն գործի կդնի միջազգային իրավունքով վերապահված իր ռազմաքաղաքական ողջ գործիքակազմը. ԱԳՆ

Քաղաքապետարանում պարգեվավճարը կգումարվի աշխատավարձին

Ժամը 07։30-ի դրությամբ ունենք երկու վիրավոր, ևս հինգի վերաբերյալ տվյալները ճշտվում են. ՊՆ

Ադրբեջանը դիմել է սադրանքի, սահմանի հյուսիս-արևելյան հատվածում ընթացել են տեղային մարտեր

Անցկացվել է կրակային պատրաստության պարապմունք․ ՊՆ

Դավիթ Բեկ համայնքում իրականացվել է հայտնաբերված չպայթած զինամթերքի ոչնչացում

Վարսեր համայնքում շահագործման է հանձնվել հիմնանորոգված մանկապարտեզը

3 փողոց կասֆալտապատվի, կոյուղագիծ կկառուցվի, կընդլայնվի արտաքին լուսավորության ցանցը․ Փարաքարում 3 ծրագիր կիրականացվի

Պատերազմում վերին վերջույթները կորցրած տղաները պրոթեզավորվում են բիոնիկ պրոթեզներով, որոնք 30-ից ավելի ֆունկցիա ունեն

Զբաղվածության և հյուրընկալության ծրագրերը կշարունակվեն, քանի դեռ արցախցիների բնակարանային խնդիրները չեն լուծվել

Սպիտակ արագիլների աղտոտման հիմնախնդրի վերաբերյալ հանդիպում-քննարկում էր կազմակերպվել

Ծառայության մեջ կին-տղամարդ հասկացություն չկա, հրամանը հրաման է. Արցախում փրկարարների 11 տոկոսը կանայք են

Երևանի Բուզանդի փողոցում կկատարվի երթևեկության կազմակերպման փոփոխություն

Սահմանադրական դատարանը հետաձգել է 3 բուհերի վերաբերյալ Կառավարության որոշման գործով նիստը

Աճարկուտ գյուղում ավտոմեքենայի դիմային հատվածը կախվել է դեպի ձորակը

Վահան Քերոբյանը կգործուղվի Վրաստան

Նորընտիր ԱԺ խմբակցությունների ղեկավարների ունեցվածքը. նրանցից երկուսի միակ եկամուտը թոշակն է

Կարճ ժամանակում հանրությանը տեսանելի կլինի Անտառային կոմիտեի արագ արձագանքման խմբի գործունեությունը

Քննարկվել է ԱԱԾ-ում առգրավման հետևանքով խափանված գործերի ավտոմատ մակագրման համակարգի վերագործարկման հնարավորությունը

Վարչապետի հետ հանդիպման 1-ին արդյունքը. Սանասարյանն օդ ու ջրի պես անհրաժեշտ է համարում պատերազմի հարցով հանձնաժողովը

Որտեղ իմ ծառայությունը պետք լինի, այնտեղ էլ կլինեմ. Շիրակի մարզպետը՝ պաշտոնավարումը շարունակելու մասին

Հրդեհ է բռնկվել Արմենակյան փողոցի տներից մեկի պատշգամբում

ԵՄ-ն և ԱՀԿ-ն ժամանակակից ռենտգեն սարքավորում են տրամադրում Մարտունու բժշկական կենտրոնին

Մայամիում հայտնաբերվել են փլուզված շենքի փլատակներում մնացած վերջին զոհի մնացորդները

Չորրորդ զորամիավորումում անցկացվել են զենիթահրթիռային մարտկոցների հրամանատարների հավաք-պարապմունքներ

Թուրքիան կոչ է արել Ռուսաստանին համակերպվել Ուկրաինա զենքի մատակարարման հետ

Մատաղիսում փրկարարներն այսօր հայտնաբերել և տարհանել են ևս մեկ հայ զինծառայողի աճյուն

Հայկ Մարտիրոսյանի տպավորիչ ուղին աշխարհի գավաթի խաղարկությունում մոտեցավ ավարտին

Բողոքի ցույցեր Իրանում

Միացյալ Նահանգները կարևորում է իր երկարամյա գործընկեր հայկական Սփյուռքի դինամիկ ջանքերը․ ԱՄՆ դեսպան

ԵԽԽՎ-ն կհրապարակի հատուկ զեկույց 44-օրյա պատերազմի հումանիտար հետևանքների վերաբերյալ

Արա Խզմալյանն աշխատանքային այցով Սյունիքում է

Ոսկրածուծի ալոգեն փոխպատվաստումը դարձել է իրականություն

Հայաստանի դպրոցականները 4 մեդալ են նվաճել «Ֆիզիկա» առարկայի միջազգային օլիմպիադայում. ունենք նաեւ ոսկե մեդալ

Ավազային փոթորիկը պատել է Չինաստանի քաղաքներից մեկը (տեսանյութ)

Օձուն համայնքում էլեկտրաշչակ է գործարկվելու