Ուկրաինան, որպես այդպիսին, այլևս գոյություն չունի, Զելենսկին էլ փախչելու է երկրից. Կարեն Հովհաննիսյան

Ռուսաստանի Դաշնությունը վաղ առավոտից ռազմական գործողություններ է սկսել Դոնբասում։ Սահմանային գծի ողջ երկայնքով մարտեր են ընթանում: Այս գիշեր Դոնեցկի և Լուգանսկի իշխանությունները համապատասխան փաստաթղթով դիմել են Ռուսաստանին՝ ռազմական օգնության համար:

Ռուս-ուկրաինական հակամարտության և հետագա զարգացումների մասին «Հայկական ժամանակ»-ը զրուցել է ռազմական փորձագետ Կարեն Հովհաննիսյանի հետ:

- Պարոն Հովհաննիսյան, ի՞նչ կանխատեսումներ ունեք Ռուսաստանի և Ուկրաինայի միջև սկսված հակամարտության հետագա զարգացումների վերաբերյալ: Երկարաժամկետ մարտեր սպասվո՞ւմ են:

- Պատերազմը, կարծում եմ, երկար չի ձգվի: Ուկրաինական բանակը կարծես թե որևէ դիմադրություն ցույց չի տալիս: Բացի դրանից, կոալիցիոն ուժերը՝ ՆԱՏՕ-ն կամ արևմուտքը, չեն խառնվում ռազմական գործընթացներին, բավարարվում են կոչերով ու հայտարարություններով: Ռուսաստանն Ուկրաինայի իշխանություններին կզրկի երկիրը ղեկավարելուց: Հակամարտությունն էլ այսպիսով կհամարվի հանգուցալուծված: Այս պատերազմն աշխարհին ոչինչ չի տալու: Պարզապես վերականգնվելու է Ռուսաստանի անվտանգային գոտին: Եվ այսպիսով՝ Ռուսաստանը կփորձի վերականգնել նաև մնացած բոլոր անվտանգային գոտիները, որոնք հետխորհրդային ժամանակներում չեզոքացվել էին արևմուտքի կողմից:

- Կան պնդումներ, համաձայն որոնց՝ այս պատերազմը հրահրեց արևմուտքը, իսկ այժմ պարզապես դիտորդի դրում է հանդես գալիս: Համակարծի՞ք եք:

- Այո, այդպես է: ՆԱՏՕ-ն և արևմուտքը արջի ծառայություն մատուցեցին Ուկրաինային, փափուկ բարձ դրեցին այդ երկրի գլխի տակ: Եթե ժամանակին որևէ ռազմական օգնություն ցուցաբերեին, կանգ կառներ Ռուսաստանը: Ի վերջո, լայնածավալ ռազմական գործողությունները տանելու էին Երրորդ համաշխարհային պատերազմի, և դրան Ռուսաստանը չէր գնա: Բայց աշխարհը կրկին մենակ թողեց հետխորհրդային երկրներից մեկին, այս դեպքում՝ Ուկրաինային: Եվ ես կարծում եմ՝ Դոնեցկը և Լուգանսկն այլևս Ուկրաինայի մաս չեն կազմելու: Ստացվեց, որ քանդեցին պետություն՝ իրենց ոչ հեռատես քաղաքականությամբ:

- Թուրքիան Ուկրաինայի բարեկամ երկիրն է: Զելենսկին ռազմական օգնություն է խնդրել նրանից: Ինչ եք կարծում՝ Թուրքիան և՞ս դիտորդի դերում հանդես կգա, թե՞ օգնության ձեռք կմեկնի Ուկրաինային:

- Թուրքիայից ոչինչ ակնկալել պետք չէ: Նրա հետաքրքրությունը Ղրիմն է, որը չի գտնվում Ուկրաինայի վերահսկողության տակ: Ուկրաինան դառնում է ոչ կարևոր գործոն Թուրքիայի համար, սիրելի գործընկեր էլ դառնում է Ռուսաստանը: Ուկրաինայի խնդրանքը Թուրքիային, որ փակեն Բոսֆորի նեղուցը և ռազմական օգնություն ցուցաբերեն, էրդողանամերձ փորձագիտական դաշտում ծիծաղով են ընդունել: Իրենց մամուլում շրջանառվում է, որ չեն կարող Ռուսաստանի նման գործընկերոջ հետ հարաբերությունները խաթարել Ուկրաինայի պատճառով:

- Ինչ եք կարծում՝ Ուկրաինան պատրա՞ստ է Ռուսաստանի հետ երկարաժամկետ պատերազմի:

- Ուկրաինան, որպես այդպիսին, այլևս գոյություն չունի: Ռուսաստանը ժամերի ընթացքում շարքից դուրս հանեց նրանց բայրաքթարները, ռազմական կարևոր նշանակություն ունեցող զենք-զինամթերքները: Այն ի վիճակի չէ նույնիսկ Կիևը պաշտպանելու:

- Առաջիկայում ի՞նչ քաղաքական զարգացումներ տեղի կունենան Ուկրաինայում:

- Չեմ ակնկալում Զելենսկիի հրաժարականը: Նա ուղղակի կփախչի Ուկրաինայից: Ուկրաինայի այն տարածքը, որը կանցնի Ռուսաստանի վերահսկողության տակ, կունենա նոր՝ ռուսամետ իշխանություն: Չի բացառվում, որ մոտակա մի քանի տարում վերականգնվի Խորհրդային միության մոդելը:

- Ըստ Ձեզ՝ Հայաստանը այդ մոդելի մաս կդառնա՞:

- Միութենական պետության կազմում արդեն ուրվագծվում է, թե ովքեր են լինելու. Հայաստան, Բելառուս, Ռուսաստան, Ղազախստան, ամեն բան անելու են, որ Ադրբեջանին էլ ներգրավեն այդ ցանկի մեջ:

- Այսօր հայտնի դարձավ, որ պաշտպանության նախարար Սուրեն Պապիկյանը մեկնել է Մոսկվա, հանդիպում է ունենալու ՌԴ պաշտպանության նախարար Սերգեյ Շոյգուի հետ: Ըստ Ձեզ՝ այցը կապվա՞ծ է Ռուսաստան-Ուկրաինա ռազմական բախման հետ:

- ՌԴ-ն այս պահին գտնվում է ռազմական գործողությունների մեջ, և շատ նորմալ է, որ նրա ռազմավարական գործընկերն այցելում է Մոսկվա: Չեմ կարծում, որ այցը կապված է միայն ստեղծված իրավիճակով:

- Պատերազմի երկարաձգվելու դեպքում ՀՀ-ն, որպես Ռուսաստանի ռազմավարական գործընկեր, կտրամադրի՞ իր զինուժը: Տեսնո՞ւմ եք այդպիսի հեռանկար:

- Աստված մի արասցե, որ երկարի, բայց այդպիսի սցենարի դեպքում չի բացառվում, որ ՀՀ-ի արևմտյան և արևելյան սահմաններին կլինեն սադրանքներ, և այսպիսով ՀՀ-ն կլինի ոչ թե ռազմավարական գործընկեր, այլ կմասնակցի ռազմական գործողություններին:

- Արդեն մի քանի օր է, ինչ Ադրբեջանը լուրեր է տարածում, թե ՀՀ-ն սահմանային լարվածություն է ստեղծում, ՀՀ ՊՆ-ն էլ դրանք որակում է ադրբեջանական ապատեղեկատվություն և սադրանք: Կարո՞ղ ենք ենթադրել, որ ադրբեջանական կողմը հող է նախապատրաստում գործողության համար՝ հաշվի առնելով, որ Ռուսաստանը զբաղված է իր խնդիրներով:

- Այս հետաքրքիր ժամանակաշրջանում Ալիևն այցելեց Մոսկվա և հռչակագիր ստորագրեց Պուտինի հետ: Եթե խորանանք դրա կետերում, կտեսնենք, որ Ադրբեջանին ասվում է՝ այս ժամանակահատվածում դու պետք է քեզ հանգիստ պահես, քանի որ ես զբաղված եմ: Այսինքն՝ Ռուսաստանն Ադրբեջանից ակնկալել է հանդարտություն: Սակայն մենք գիտենք, որ Ադրբեջանը ղեկավարվում է Թուրքիայի կողմից, և փորձում են սադրանքի միջոցով իրավիճակը սրել: Նրանց նպատակը դա է՝ օգտվել առիթից ու ռազմական գործողություններ սկսել:

Անյուտա Աթանեսյան