Ցանկացած պարագայում Մինսկի խմբի շրջանակներում գործընթացը չի կանգնում, խնդիրը Ռուսաստանի և Արևմուտքի մեջ է. քաղաքագետ

Լավրովի հայտարարությամբ Ռուսաստանն իր դժգոհությունն է ցույց տալիս՝ ուղղված Ֆրանսիային ու ԱՄՆ-ին, ինչպես նաև Հայաստանին է փորձում ցույց տալ, թե Ֆրանսիան և Միացյալ Նահանգները չեն պաշտպանում Արցախի շահերը: Սակայն իրականում այդպես չէ:

«Հայկական ժամանակի» հետ զրույցում նման տեսակետ հայտնեց քաղաքագետ Դավիթ Ստեփանյանը՝ անդրադառնալով ՌԴ ԱԳ նախարար Սերգեյ Լավրովի՝ ՀՀ ԱԳ նախարար Արարատ Միրզոյանի հետ համատեղ ասուլիսի ժամանակ արած հայտարարությանը, ըստ որի՝ Ֆրանսիան և Նահանգները հրաժարվել են համագործակցել Ռուսաստանի հետ ԵԱՀԿ-ի Մինսկի խմբի ձևաչափում: Ըստ Լավրովի՝ Արևմուտքը զոհաբերել է խնդրի կարգավորումը Ռուսաստանի հետ տարաձայնությունների պատճառով:

Ստեփանյանը նկատում է՝ ԱՄՆ պետքարտուղարությունն արդեն արձագանքել է այս հայտարարությանը՝ նշելով՝ իրենք պատրաստ են համագործակցել, այդ թվում՝ որպես Մինսկի խմբի նախագահի շրջանակում:

Նրա դիտարկմամբ՝ եթե նույնիսկ ԵԱՀԿ մինսկի շրջանակներում չլինի համագործակցություն, ապա Լեռնային Ղարաբաղի հարցի զոհաբերություն չի լինելու:

«ԱՄՆ-ն և Ֆրանսիան կսկսեն առանձին ջանքեր գործադրել այդ ուղղությամբ: Իսկ մենք տեսնում ենք, որ գործադրում են: Այսօր էլ ՀՀ ԱԳ նախարար Արարատ Միրզոյանը հանդիպել է ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի Ֆրանսիայի համանախագահ Բրիս Ռոքֆոյի հետ: Որքանով ես տեղյակ եմ, պատրաստվում է նաև ԱՄՆ համանախագահի այցը Հայաստան: Այսինքն՝ ցանկացած պարագայում Մինսկի խմբի շրջանակներում գործընթացը չի կանգնում. խնդիրը Ռուսաստանի և Արևմուտքի մեջ է: Խնդիրը նաև այն չէ, որ Արցախի հիմնահարցը պետք է դրանից տուժի, այլ այն է, որ հիմա ՀՀ-ն ու Ադրբեջանը հայտնվելու են հերթական ճնշման կիզակետում՝ և՛ Արևմուտքի, և՛ ՌԴ-ի կողմից: Տարբեր կողմերից կարող են լինել հակասող առաջարկներ ու հայտարարություններ, սակայն հնարավոր է՝ նաև լինեն համադրող կարծիքներ»,- կարծում է քաղաքագետը:

Հարցադրմանը՝ եթե լինեն իրար հակասող առաջարկներ, ինչպիսի՞ն պետք է լինի պաշտոնական Երևանի դիրքորոշումը, Ստեփանյանը նշում է՝ ՀՀ-ն պետք է ընդունի այն առաջարկը, որն իրեն շահեկան է:

«Մեր ղեկավարությունը պետք է ընտրի այն առաջարկը, որը համապատասխանում է Արցախի ժողովրդի շահերին: Այստեղ երկընտրանք չի լինելու, մենք պետք է առաջնորդվենք նրանով, ինչը մեզ ձեռնտու է. Արցախի ժողովրդի ինքնորշման իրավունքի իրացում, Արցախի ժողովրդի անվտանգ բնակությունն իր հողի վրա: Այս առաջարկների դեպքում մեզ համար չպետք է կապ ունենա, թե որ կողմն է դա արել»,- ասում է նա:

Քաղաքագետի դիտարկմամբ՝ դեռ չենք կարող պնդել, թե ՌԴ-ն, Ֆրանսիան և ԱՄՆ-ն չեն համագործակցելու Մինսկի շրջանակներում, քանի որ ամեն բանի պատճառը Ուկրաինայում տիրող պատերազմն է, և ելքն էլ կանխորոշվելու է պատերազմի ավարտով:

«Եթե Ուկրաինայի շուրջ լինի որոշակի կոնսենսուս, շատ հնարավոր է՝ տարաձայնությունները հարթվեն, և կրկին շարունակեն Մինսկի շրջանակներում նորմալ աշխատել»,- ասում է Ստեփանյանը:

Տարաձայնությունների վերաբերյալ ՀՀ-ի դիրքորոշման մասին խոսելիս էլ քաղաքագետը ընդգծում է՝ Հայաստանը որևէ ուղղվածություն չպետք է ձեռք բերի:

«Երևանի դիրքորոշումը չպետք է լինի միակողմանի: Մենք պետք է հիշենք՝ Արցախում ռուս խաղաղապահներն են, պետք է նաև հիշենք, որ ՌԴ-ն լծակներ ունի քաղաքական և տնտեսական առումով: Նաև պետք է հիշել, որ ԱՄՆ-ն ու Ֆրանսիան մեզ թշնամական երկրներ չեն, որոնցից մենք ունենք դրական սպասելիքներ՝ Արցախի հիմնահարցի շրջանակներում: Մենք պետք է խուսանավենք այդ երկու կողմերի միջև լինելուց: Այո՛, լինելու են դժվարություններ, սակայն այլընտրանք չկա: Տարաձայնությունները խնդիրներ են ստեղծում ՀՀ-ի համար, բայց կան նաև հնարավորություններ»,- նշում է Ստեփանյանը:

Այդ հնարավորություններին անդրադառնալով՝ քաղաքագետը նշում է. «Իրավիճակը կարող է այնպես դասավորվել, որ կողմերից մեկը փորձի խնդիրն արագացնել, և այդ դեպքում Արցախի խնդիրը կարող է լուծվել ավելի արագ, քան մենք պատկերացնում ենք, սակայն սա զուտ վարկած է»:

Անյուտա Աթանեսյան