Հաճախ դատարանները կայացնում են անհիմն որոշումներ, ինչից հետո կատարվում են նոր հանցագործություններ. Աբրահամյան

2021 թվականին ՀՀ գլխավոր դատախազությունը Ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարաններ է ներկայացրել մեղադրյալի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելու մասին 1277 միջնորդություն (այս ցուցանիշը չի ներառում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 327-րդ (ժամկետային զինվորական կամ այլընտրանքային ծառայությունից, վարժական հավաքներից կամ զորահավաքներից խուսափելը) հոդվածով մեղադրյալների վերաբերյալ տվյալները), որոնցից բավարարվել է 986-ը կամ 77.2%-ը, մերժվել է 291-ը կամ 22.8%-ը: 

ՀՀ գլխավոր դատախազի խորհրդական Գոռ Աբրահամյանը «Հայկական ժամանակի» հետ զրույցում մանրամասնում է՝ դատարանները մերժում են միջնորդությունները հիմնավոր կասկածի բացակայության կամ կալանավորման հիմքերի անբավարարության պատճառաբանություններով: Նա, սակայն, ընդգծում է՝ բոլոր այս դեպքերում, երբ դատախազությունը համամիտ չի լինում և կարծում է, որ դատական ակտը անհիմն է, դրանք բողոքարկում է:

Հարցին՝ ինչո՞ւ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 327-րդ հոդվածով մեղադրյալների վերաբերյալ տվյալները չեն ամփոփվում մնացած միջնորդությունների հետ միասին, վերջինս պարզաբանում է՝ տարբեր տարիների տարբեր է լինում ծառայությունից խուսափողների քանակը, և բոլոր դեպքերում որպես խափանման միջոց է ընտրվում կալանքը: Ընդհանուր կալանավորման միջնորդությունների հետ այս մասով համատեղ վիճակագրության վարումը խաթարում է կալանավորման պրակտիկայի իրական պատկերը, և հնարավորություն չի տրվում դատախազությանը իր դիտարկումներում, վերլուծություններում գալ օբյեկտիվ եզրահանգումների:

Գլխավոր դատախազի խորհրդականի փոխանցմամբ՝ 2020թ. ՀՀ ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարաններ է ներկայացվել մեղադրյալի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելու մասին 1223 միջնորդություն, որոնցից բավարարվել է 961-ը կամ 78.6%-ը, մերժվել՝ 262-ը կամ 21.4%-ը: Այսպիսով՝ 2020թ. համեմատ՝ 2021 թվականին կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելու մասին միջնորդությունների քանակը աճել է 54-ով կամ 4.4%-ով:

«Նշված աճն առավելապես պայմանավորված է 2021 թվականի ընթացքում մեղադրյալների թվի աճով: Մասնավորապես, եթե 2020 թվականին որպես մեղադրյալ է ներգրավվել 8505 անձ, ապա 2021 թվականին մեղադրյալների թիվը շեշտակի ավելացել է՝ կազմելով 10.044 անձ (ներկայացված ցուցանիշները չեն ներառում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 327-րդ հոդվածով մեղադրյալների վերաբերյալ տվյալները), այսինքն՝ 2021 թվականին, 2020 թվականի համեմատությամբ, որպես մեղադրյալ ներգրավված անձանց թիվն ավելացել է 1539-ով կամ 15.3%-ով»,- ասում է Աբրահամյանը՝ հավելելով՝ 2021 թվականին, մեղադրյալների թվի հետ հարաբերակցությամբ, վերջիններիս նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելու մասին ավելի քիչ միջնորդություն է ներկայացվել, քան 2020 թվականին:

«Մասնավորապես՝ 2021թ․ կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ միջնորդություն է ներկայացվել մեղադրյալների 12.71%-ի, իսկ 2020 թվականին՝ 14.38%-ի նկատմամբ: Սա կապված է դատախազության վարած քաղաքականության հետ: 2017 թվականին ՀՀ դատախազության կոլեգիայի որոշմամբ սահմանվել են կալանավորման հիմքերի գնահատման այնպիսի չափանիշներ, որոնք ակնհայտորեն միտված են դրան։ Բացի այդ, դատախազությունը դեռևս 2017 թվականից հանդես է եկել խափանման միջոցների համակարգը հիմնովին վերափոխելու և կալանավորման բավարար այլընտրանքներ նախատեսելու նախաձեռնությամբ։ Կալանքը որպես խափանման միջոց պետք է կիրառվի ծայրահեղ դեպքերում: Դրանում առաջ քաշված մոտեցումները վերջնականապես իրացված են շուտով ուժի մեջ մտնող՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքում, և դրանով նախատեսված նոր խափանման միջոցի՝ տնային կալանքի կիրառությունը, վստահաբար, դրական նշանակություն կունենա խափանման միջոցների համաչափ և արդյունավետ պրակտիկա արմատավորելու գործում»,- վստահեցնում է դատախազի խորհրդականը:

Գոռ Աբրահամյանը, սակայն, նշում է՝ ՀՀ դատախազությունն ուսումնասիրություն է իրականացրել և պարզել, որ 2021 թվականի ընթացքում քրեական գործով մինչդատական վարույթի ժամանակ վարույթն իրականացնող մարմնի՝ անազատության մեջ պահելու հետ չկապված խափանման միջոց կիրառված լինելու պայմաններում (ստորագրություն կամ գրավ) 26 անձ թաքնվել է քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից, իսկ 43 անձ՝ կատարել քրեական օրենքով չթույլատրված արարք:

Սակայն, բացի նշյալ դեպքերից, 10 անձ քրեական գործով մինչդատական վարույթի ընթացքում վարույթն իրականացնող մարմնի՝ անազատության մեջ պահելու հետ չկապված խափանման միջոց կիրառված լինելու պայմաններում և՛ թաքնվել է քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից, և՛ կատարել քրեական օրենքով չթույլատրված արարք:

Հարցին՝ ինչպիսի՞ քայլեր պետք է ձեռնարկվեն՝ նման դեպքերը կանխելու համար, Աբրահամյանը նշում է՝ նման դեպքերում վարույթն իրականացնող մարմինը կիրառում է համապատասխան միջոց. «Փոխվում է խափանման միջոցը, եթե քաղաքացին թաքնվել է, այդ դեպքում հետախուզում է հայտարարվում: Այս ամենից խուսափել չի լինում»:

ՀՀ դատախազության իրականացրած ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս նաև, որ 2021 թվականի ընթացքում դատարանի՝ անազատության մեջ պահելու հետ չկապված խափանման միջոց կիրառված լինելու պայմաններում 5 անձ թաքնվել է քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից, իսկ 10 անձ՝ կատարել քրեական օրենքով չթույլատրված արարք:

Ընդ որում, բացի նշյալ դեպքերից, 2 անձ դատարանի՝ անազատության մեջ պահելու հետ չկապված խափանման միջոց կիրառված լինելու պայմաններում և՛ թաքնվել է քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից, և՛ կատարել քրեական օրենքով չթույլատրված արարք:

Աբրահամյանի խոսքով՝ խնդիր է առաջանում, քանի որ բազմաթիվ դեպքեր են առկա, որոնք ակնհայտորեն վկայում են դատարանների՝ կալանքի՝ որպես խափանման միջոցի կիրառման միջնորդություններն ակնհայտ անհիմն կերպով մերժելու մասին:

«Կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ դատարան ներկայացված միջնորդությունների ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ դրանցում առկա տվյալները շատ դեպքերում ակնառու կերպով վկայել են դատավորների կատարած էական խախտումների մասին, երբ դատարանի հետևությունները չեն բխել քրեական գործի նախաքննության ընթացքում ձեռք բերված ծանրակշիռ փաստական հանգամանքներից: Այսպիսի պատկերը մտահոգիչ է: Արդյունքում վարույթ իրականացնող մարմնի՝ դատախազության, մտավախություններն իրականանում են, մարդիկ կատարում են նոր հանցագործություններ,  շատ դեպքերում՝ թաքնվում, և մենք ունենում ենք կոնկրետ հետևանքներ»,- շեշտում է նա:

ՀՀ գլխավոր դատախազի խորհրդականը հայտնում է՝ նման ակտերը պարտադիր բողոքարկվում են. «Դատախազությունն իր համապատասխան գործիքակազմն օգտագործում է, և որոշ դեպքերում դատավորի նկատմամբ կարգապահական վարույթ հարուցելու գործընթաց է սկսում՝ դիմելով ՀՀ արդարադատության նախարարություն»:

Աբրահամյանի փոխանցմամբ՝ միայն 2021 թվականին ընդհանուր առմամբ 60 միջնորդություն է ներկայացվել ՀՀ արդարադատության նախարարություն՝ դատավորների նկատմամբ կարգապահական վարույթ հարուցելու համար:

Անյուտա Աթանեսյան

«Հայկական Ժամանակ»-ը Telegram-ում
Տպել
30983 դիտում

«Վեր ընգի տեղդ ասի, նեռվերս չուտես»․ Ազգային ժողովում իրավիճակը լարվեց

Եվրախորհրդարանը Թուրքիային կոչ է արել կառուցողական դեր խաղալ Հայաստան-Ադրբեջան կարգավորման գործընթացում

Դարձրել ենք 3 ամիս. ՆԳ նախարարը՝ ՀՀ-ում երթևեկող քաղաքացիների վարորդական վկայականների պահպանման ժամկետի մասին

Կիրանցի պատը չի ճաքել, ձեր սուր աչքին մեռնեմ․ վարչապետը՝ ընդդիմությանը

Փականներով փոքր դանակների վաճառքը անչափահասների շրջանում արգելող նախագիծ կներկայացվի․ նախարար

Թաղապետի հարցով կզբաղվեն այն ինստիտուտները, որոնք պետք է զբաղվեն․ ՀՀ վարչապետ

Ջրահեռացման ոլորտում ավելի մեծ ծավալի աշխատանք կարվի, դրական արդյունքը շոշափելի կլինի քաղաքացու համար. նախարար

Ով պետական բյուջեից փող է տանում, իմ անձնական թշնամին է․ վարչապետ

Երևանի փողոցներից մեկում երթևեկության կազմակերպման փոփոխություն կկատարվի

Կոնվերս բանկը միանում է Ասիական զարգացման բանկի կանաչ ֆինանսավորման հանձնառությանը

Զբոսաշրջիկը ՀՀ է գալիս և մեծ խաղատուն մտած լինելու տպավորություն է ստանում․ օրենքի նախագիծ է ներկայացվել

Քննարկվել են ՀՀ-ԵՄ Համապարփակ և ընդլայնված գործընկերության համաձայնագրով նախատեսված ոլորտների բարեփոխումները

Քոչարյան, Սարգսյան, Տեր-Պետրոսյան, բան ունեք ասելու՝ գնանք ուղիղ եթերում խոսենք. վարչապետ

Ժամանակն է, որ ունենանք նախագիծ և երկրի կառուցումը իրականացնենք ըստ դրա․ վարչապետ

Սահմանամերձ բնակավայրերում բնակապահովման ծրագիրը մուլտիպլիկատիվ էֆեկտով դրական իրավիճակ է ստեղծել. ԱՍՀ նախարար

Կառավարությունն արտահերթ ընտրությունների չի պատրաստվում. ՀՀ վարչապետ

Մենք բալանսավորման քաղաքականություն ենք որդեգրել, այն չի նշանակում, որ ՌԴ այցեր չենք ունենալու. վարչապետ

Ինչ հիբրիդային պատերազմ ուզում է լինի, չի կարող վերացնել սահմանամերձ գյուղերում կառուցվող տները․ վարչապետ

Հանրապետականները մոռացել են իրենց քաղաքական թիմի անդամների կողմից Երևանը կառավարած ժամանակահատվածը. Խաչատրյան

ՄՊՀ անդամի պաշտոնում Կառավարությունն առաջադրել է Աննա Պետրոսյանի թեկնածությունը

Այո՛, գնալու եմ. վարչապետը հաստատել է իր մասնակցությունը Մոսկվայում կայանալիք Հաղթանակի շքերթին

Ամիօ լիզինգ. շինարարական տեխնիկայի ձեռքբերում՝ առանց մեծ ներդրումների

Եվրոն թանկացել է. ի՞նչ փոփոխություններ է արձանագրել տարադրամի շուկան մայիսի 7-ին

Էջմիածնում վեճի ժամանակ մարմնական վնասվածքներ ստացած երիտասարդը մահացել է. կա ձերբակալված

Իրակլի Կոբախիձեն ընտրվել է «Վրացական երազանք»-ի նախագահ

Երևանում ավտոկռունկն աշխատանքներ կատարելիս շրջվել է՝ վնասելով ծառեր, գազախողովակներ

Մարմարիկ գետի հոսքը կանգնեցնում են, 2-ամյա երեխային գտնելու համար կնկարեն ջրի հատակը

Ադրբեջանն աջակցություն է հայտնել Պակիստանին

Պապիկյանն ու Վասիլիս Պալմասը քննարկել են պաշտպանության բնագավառում Հայաստան-Կիպրոս համագործակցությունը

Հարյուրավոր դպրոցներում տնօրենի թափուր պաշտոններ կան. ԱԺ փոխնախագահը դիմել է ոլորտի ներկայացուցիչներին

Երևանի բարձրահարկ շենքերից մեկի փողոցային հատվածում հայտնաբերվել է երիտասարդ աղջկա մարմին

Նոր Սահմանադրության տեքստը մշակման փուլում է, 10 ամսվա ընթացքում պատրաստ կլինի․ նախարար

ԱՄՆ դեսպանատունն անցնում է հարցազրույցի նշանակման և փաստաթղթերի ներկայացման նոր համակարգի. հինն այլևս չի գործի

ԱԺ-ն ընտրել է Բարձրագույն դատական խորհրդի անդամի թեկնածուներին

Ակնկալել, թե կրտսեր Քոչարյանը քաղաքագիտական վեհ մտքեր էր ձոնելու, միամտություն կլիներ. Չախոյան

Վարչության նիստին քննարկում չի եղել․ Կոնջորյանը՝ վարչապետի՝ Մայիսի 9-ին Մոսկվա գնալ-չգնալու հարցի մասին

Կրիշտիանու Ռոնալդուի որդին հրավիրվել է Պորտուգալիայի մինչև 15 տարեկանների հավաքական

Նոր Նորքի թաղապետը այլ քաղաքական ուժի ներկայացուցիչ է, դա իրենց պատասխանատվության տիրույթում է․ Կոնջորյան

Սպասվում են ամպրոպ, կարկուտ, քամու ուժգնացում և անձրև, առանձին վայրերում՝ հորդառատ

2021-ին Քոչարյանը պատգամավորական մանդատ ստացավ, թող գար մեզ վախեցներ, չեկավ, կարո՞ղ է ինքը վախեցավ․ Կոնջորյան