Մեր գյուղմթերքները «արտակարգ որակ» ունեն, բայց դեպի Ռուսաստան արտահանումը կտրուկ նվազում է

ՌԴ վարչապետ Դմիտրի Մեդվեդեւը, որը այս օրերին գտնվում է Հայաստանում, երեկ իր հայ գործընկերոջ՝ ՀՀ վարչապետ Կարեն Կարապետյանի հետ հանդիպել է ԶԼՄ ներկայացուցիչներին ու հանդես եկել հայտարարություններով:

Դե, շատ պատկերավոր է ասած «հայտարարություններ»: Ավելի շատ դիֆերամբներ են ձոնել հայ-ռուսական տնտեսական հարաբերություններին: Մասնավորապես, ՌԴ վարչապետը գովում էր մեր գյուղատնտեսական ապրանքները եւ խոսում այն մասին, որ մեծ հեռանկարներ ունեն այդ ապրանքները ՌԴ-ում: «Ակնհայտ է, որ այստեղ համագործակցության համար մենք ունենք ամուր հիմքեր: Մեր երկրում շատ տարածված են հայկական մրգերը, հյութերը, պանիրները եւ մի շարք պտուղ-բանջարեղենային պահածոները, որոնք արտադրվում են Հայաստանում ու աչքի են ընկնում արտակարգ որակով: ... Այնպես որ, ներուժը շատ մեծ է, հատկապես՝ հաշվի առնելով, որ մեր երկիրը սեփական գյուղատնտեսությունը զարգացնելուց բացի, դեռ պահպանում է մի շարք երկրներից պտուղ-բանջարեղենային արտադրանքի մատակարարումների նկատմամբ հետաքրքրությունը, ինչը, բնականաբար, նպաստում է, որ մեծացնենք փոխգործակցությունը Եվրասիական միության մեր բարեկամների ու գործընկերների, մասնավորապես՝ Հայաստանի հետ»,- ասել է Մեդվեդեւը:

Այս ասածներից կարող է տպավորություն ստեղծվել, թե ՌԴ վարչապետի մատնանշած ապրանքների արտահանում Հայաստանից դեպի Ռուսաստան աճում է, պարզապես պետք է այնպես անել, որ ավելի շատ աճի: Պաշտոնական վիճակագրությունը, սակայն, բոլորովին այլ պատկեր է տալիս:

Սկսենք հայկական մրգերից: Այս տարվա առաջին կիսամյակում Հայաստանից Ռուսաստան է արտահանվել մոտ 1600 տոննա ծիրան 451 հազար դոլար արժողությամբ: Անցած տարվա նույն ժամանակահատվածում նույն ծիրանից Ռուսաստան էր արտահանվել 6 հազար 200 տոննա 2.6 միլիոն դոլար արժողությամբ: Այսինքն, քանակական առումով ծիրանի արտահանումը ՀՀ-ից ՌԴ նվազել է 3.8 անգամ, իսկ գնային առումով՝ 5.8 անգամ: Էլի մի համեմատություն. անցած տարի մեկ կիլոգրամ ծիրանը Ռուսաստան է արտահանվել 40 ցենտով, այս տարի՝ 28 ցենտով:

Այլ մրգեր: Այս տարվա առաջին կիսամյակում ՀՀ-ից Ռուսաստան է արտահանվել 285 տոննա խնձոր, տանձ, սերկեվիլ՝ 57 հազար դոլար արժեքով: Անցած տարի արտահանվել էր 2 հազար 314 տոննա մեկ միլիոն 628 հազար դոլար ընդհանուր արժեքով: Քանակական իմաստով նվազումը 8 անգամ է, գնային առումով՝ 30 անգամ: Խաղողի պահով ընդհանրապես համեմատություն չկա, քանի որ անցած տարվա առաջին կիսամյակում արտահանվել էր 85 տոննա, այս տարի՝ ոչ մի կգ: Բանջարեղենի մասով պաշտոնական տվյալները այսպիսին են. Այս տարի արտահանվել է 18 հազար 500 տոննա լոլիկ, անցած տարի՝ ավելի քան 30 հազար տոննա: Նվազումը՝ 1.6 անգամ է: Գնային առումով նվազումը 2.1 անգամ է: Այս տարի արտահանվել է 392 տոննա վարունգ, անցած տարի՝ 320 տոննա: Նվազումը՝ 2.3 անգամ է: Գնային առումով նվազումը 5.3 անգամ է:  

Այլ կերպ ասած, ՌԴ շուկան այս երկու տարվա ընթացքում կորցրել է հետաքրքրությունը հայկական մրգի ու բանջարեղենի նկատմամբ: Այն գնահատվում է ավելի էժան ու ավելի քիչ է սպառվում ՌԴ-ում:

Պանրի մասով պատկերը հետեւյալն է: Այս տարվա առաջին կիսամյակում Հայաստանից ՌԴ արտահանվել է 3 հազար 877 տոննա պանիր, այն դեպքում, երբ անցած տարի այդ ցուցանիշը 3 հազար 300 էր: Այսինքն, այստեղ կա աճ: Սակայն գնային առումով վիճակը շատ վատ է: Արտահանված մեկ կիլոգրամ պանրի արժեքը անցած տարի եղել է 2.5 դոլար, այս տարի՝  այս տարի 1.2 դոլար: Այս դեպքում նույնպես ակնհայտ է, որ ՌԴ շուկայում մեր պանիրը կորցրել է մրցունակությունը եւ պահանջարկի աճը ստացվել է միայն գնի՝ երկու անգամ նվազեցման շնորհիվ:

Պահածոների ու հյութերի մասով վիճակը մի քիչ բարվոք է: Չնայած ջեմերի արտահանումը նվազել է մոտ 1.4 անգամ, բայց բանջարեղենի պահածոների արտահանումը քանակական առումով աճել է 1.7 անգամ: Ճիշտ է՝ էլի գնի նվազեցման հաշվին, քանի որ գնային առումով աճը կազմել է միայն 1.4 անգամ, բայց դա էլ վատ չէ:

Այդուհանդերձ, ամփոփելով վերը բերված պաշտոնական ցուցանիշները, կարող ենք ասել, որ Մեդվեդեւի լավատեսությունը խիստ չափազանցված է: Մեղմ ասած՝ խիստ: