Չորրորդ նախագահը քաղաքական բլեֆի ժանրից է. քաղաքագետ

Արդարադատության նախարարությունը հրապարակել էր նախագիծ, որը նախատեսում էր փոփոխություններ «Անվտանգության խորհրդի կազմավորման եւ գործունեության մասին» ՀՀ օրենքում:

Ըստ այդ փոփոխության՝ եթե Սահմանադրության համաձայն Անվտանգության խորհուրդը ղեկավարում էր երկրի նախագահը, ապա այսուհետ ղեկավարելու է վարչապետը:

Անվտանգության խորհրդի կազմում լինելու են առաջին փոխվարչապետը, փոխվարչապետները, Պաշտպանության նախարարը, ԱԳ նախարարը, ԱԱԾ տնօրենը, Ոստիկանության պետը, ԶՈՒ ԳՇ պետը եւ Անվտանգության խորհրդի քարտուղարը:

Այսինքն՝ երկրի նախագահն ու ԱԺ նախագահն այլեւս չեն լինելու Անվտանգության խորհրդի կազմում: Սա նշանակում է, որ վերոնշյալ երկու պաշտոնյաներն էլ լիովին դուրս են մղվում պետության կարեւոր կառույցներից:

Տարբեր քաղաքագետներ այս քայլը կապում են Սերժ Սարգսյանի՝ իշխանության ղեկին մնալու ցանկության ու խանգարող օղակներին հեռացնելու հետ:

Ըստ քաղաքագետ Ստյոպա Սաֆարյանի՝ իշխանությունը չի համարում, որ երկրի նախագահն ու ԱԺ նախագահը կարող են իրենց դիրքով, հեղինակությամբ եւ ոլորտի լիազորությունների բերումով լինել Անվտանգության խորհրդի կազմում:

«Ով էլ լինի նախագծի հեղինակը, պարզ է, որ մաքսիմալ փորձում են դուրս թողնել պաշտոնները, որոնք ձեւական են համարում քաղաքական համակարգում: Սակայն, եթե ձեւական են, այդ դեպքում ինչու՞ են ստեղծել»,- հավելեց քաղաքագետը:

«Նախագահի պաշտոնը պաշտոն չէ: Այնպես որ՝ նորմալ է դա: Որ ասում են՝ չորրորդ նախագահ, դա քաղաքական բլեֆի ժանրից է: Ինչպես լինում է խորհրդարանական երկրներում, այդպես էլ մեզ մոտ, նախագահ է, էլի՝ առանց լիազորությունների: Թող լինի: Բայց տարօրինակ է, որ Ազգային ժողովի նախագահը չկա, որովհետեւ նա առաջին մանդատի ընտրության արդյունք է: Նա պիտի լիներ, որովհետեւ ԱԺ նախագահն ուղղակի մանդատ չէ: Տեսեք՝ Հայաստանն ավտորիտար ռեժիմի պայմաններում է, եւ ոչինչ չի փոխվում: Սերժ Սարգսյանի աթոռին գրված էր նախագահ, հիմա գրվելու է վարչապետ: Տեղի է ունենալու միայն պաշտոնների վերաբաժանում: Մի մասը մնում է, մի մասը տեղափոխվում է: Սա լավագույն առիթն է անցանկալի անձանցից ազատվելու, նորերին բերելու համար: Սակայն շատ տարօրինակ է, որ ԱԺ նախագահը չկա, գուցե դա անձնական հարց է»,- «Հայկական ժամանակ»-ի հետ զրույցում ասաց քաղաքագետ Լեւոն Շիրինյանը: Վերջինիս խոսքով՝ Բաղրամյան 26-ում ամեն ինչ մնում է այնպես, ինչպես կար՝ տիրոջ հետ միասին:

Երկրի նախագահի եւ ԱԺ նախագահի՝ Անվտանգության խորհրդում այսուհետ չլինելու փաստը քաղաքագետ Արմեն Գրիգորյանն այսպես մեկնաբանեց.

«Կարծում եմ, երբ Սերժ Սարգսյանը գրում էր ներկայիս Սահմանադրությունը, ցանկանում էր այնպես անել, որ բարձր իշխանություն ունեցող մարդիկ հնարավորինս քիչ առնչություն ունենան ուժային կառույցների հետ, որպեսզի իր իշխանությունն ավելի ուժեղ լինի: Հիմնական պատճառը դա է: Նախագահն, արդեն պարզ է, գրեթե լիազորություն չունի: Նա, կարծես թե, կարող է միայն քաղաքացիություն եւ ներում շնորհել: Մնացած գրեթե բոլոր որոշումները կայացնում է ԱԺ-ի կամ վարչապետի հետ: Բացի դրանից մեկ էլ կարող է օրենքի սահմանադրականությունը ստուգել՝ ուղարկելով Սահմանադրական դատարան: Ինչ վերաբերում է ԱԺ նախագահին, ապա ասեմ, որ այո՛, ԱԺ նախագահն էլ, բացի օրենսդիր գործունեությունից, որեւէ այլ գործունեություն չի ունենա եւ հնարավորինս դուրս է մղվելու ուժային կառույցների հետ առնչությունից: Ուժային կառույցների՝ վարչապետի ենթակայության տակ գտնվելը դառնում է իշխանության գերկենտրոնացում: Սահմանադրական փոփոխությունները չեն կատարվում ժողովրդավարացնելու համար, ամեն ինչ ցույց է տալիս հակառակը. դա միայն իշխանություն ստեղծելու համար է»,-եզրափակեց քաղաքագետը:

                                                                                                        ՀայԱրփի Բաղդասարյան

 Նյութը հրապարակվել է «Հայկական ժամանակ» օրաթերթի փետրվարի 6-ի համարում: