Խնամքի կենտրոններում հայտնված անձինք իրենք կորոշեն՝ մնա՞լ այդտեղ, թե՞ ընտրել այլ հաստատություն. նախագիծ

ՀՀ աշխատանքի եւ սոցիալական հարցերի նախարարությունը նախագիծ է մշակել, ըստ որի՝ նախատեսվում է կյանքի դժվարին իրավիճակում հայտնված երեխաներին, տարեցներին եւ հաշմանդամություն ունեցող անձանց մատուցվող խնամքի ծառայությունները տրամադրել պետական վկայագրերի միջոցով: Դա նշանակում է, որ սոցիալական այս խմբերի անձինք հնարավորություն կունենան ընտրել իրենց խնամքի հաստատությունը, դժգոհություն ունենալու դեպքում էլ փոխել այն:

ՀՀ կառավարության որոշման այս նախագիծը նախարարությունը քննարկման է դրել իրավական ակտերի նախագծերի հրապարակման միասնական հարթակում:

Այս պահին աշխատանքի եւ սոցիալական հարցերի նախարարության համակարգում գործում է կյանքի դժվարին իրավիճակում հայտնված երեխաների 16 պետական ոչ առեւտրային կազմակերպություն, իսկ տարեցներին եւ հաշմանդամություն ունեցող անձանց մատուցվող խնամքի ծառայությունները 6-ն են:

Նախարարության գնահատմամբ՝ փորձը ցույց է տվել, որ վերոնշյալ ընդամենը 22 կազմակերպություններում իրականացվող երեխաների, տարեցների եւ հաշմանդամություն ունեցող անձանց խնամքն այնքան էլ արդյունավետ չի կատարվել: Այս մարդիկ տարիներ շարունակ խնամվել են հիմնականում մեծ խմբերով, ինչն էլ վերջիններիս ոչ բավարար խնամքի հիմնական պատճառներից մեկն է եղել: Շատ դեպքերում շահառուին խնամքի կենտրոններում չի ցուցաբերվել անհատական մոտեցում, ինչն էլ խոցելի խմբի անդամի համար հոգեբանական եւ ֆիզիոլոգիական տարաբնույթ խնդիրների պատճառ է դարձել:

Նախարարությունը, այս նախագիծը շրջանառության մեջ դնելով, նպատակ ունի անել այնպես, որ յուրաքանչյուր շահառու ընտրության իրավունք ունենա: Յուրաքանչյուր շահառուի՝ իր գնահատված կարիքին համապատասխան, տրամադրվելու է մեկ պետական վկայագիր: Խնամքի ծառայությունից օգտվելու համար պետական վկայագիրը կարող է ստանալ ինչպես շահառուն, այնպես էլ նրա օրինական ներկայացուցիչը: Վկայագիրը տրվում է առձեռն, փոստային կապի միջոցով կամ էլ առցանց՝ (էլեկտրոնային) եղանակով:

Երեխաներին շուրջօրյա խնամք տրամադրելու դեպքերում նրա օրինական ներկայացուցիչը կամ խնամակալության մարմինը պետք է դիմի նախարարություն, որը պետական վկայագիր կտրամադրի ՀՀ մարզպետարանի (Երեւանի քաղաքապետարանի) կողմից տրված՝ երեխային շուրջօրյա խնամք տրամադրելու վերաբերյալ եզրակացության հիման վրա: Երեխաներին ցերեկային խնամք տրամադրելու դեպքերում պետք է դիմել սոցիալական աջակցության տարածքային մարմին: Տարեցներին եւ հաշմանդամություն ունեցող անձանց խնամք (այստեղ մտնում է եւ՛ շուրջօրյա, եւ՛ տնային պայմաններում խնամքը) տրամադրելու դեպքերում պետք է դիմել սոցիալական աջակցության տարածքային մարմին:

Շահառուներին տրվող պետական հավաստագրերը գործելու են մեկ տարի ժամկետով: Նախագծում չի հստակեցվում, թե մեկ տարի ժամկետով տրված հավաստագիր ունեցող շահառուն խնամքի կենտրոնից դժգոհություններ ունենալու դեպքում կարո՞ղ է միանգամից փոխել այն, թե՞ պարտադիր պետք է սպասի՝ մինչեւ մեկ տարի ժամկետը լրանա, նոր տեղափոխվի այդտեղից:

Աշխատանքը արդյունավետ դարձնելու առումով նախարարությունը անհրաժեշտ է համարել վերանայել խնամքի կենտրոնների աշխատանքի ձեւն ու ՀՀ պետական բյուջեի հաշվին իրականացվող ծախսերը: Նպատակն է՝ անել այնպես, որ պետության կողմից տրամադրվող գումարն իր նպատակին ծառայեցվի: Այսուհետ անելու են այնպես, որ խնամքի կենտրոններում հայտնված յուրաքանչյուր անձ պատշաճ կերպով սպասարկվի եւ պաշտպանված լինեն վերջինիս իրավունքները:

Պետական վկայագրի միջոցով ծառայությունները տրամադրելու կարգը, պետական վկայագրի ձեւը դեռեւս հստակեցված չեն: 

Տարեցների եւ հաշմանդամություն ունեցող անձանց շուրջօրյա խնամքի ծառայությունները հավաստագրի միջոցով մատուցելու համար կպահանջվի 204 միլիոն 337 հազար դրամ: Այստեղ տրամադրվող գումարը նախատեսված է 150 անձի համար՝ մեկ տարվա կտրվածքով: Այսպիսով՝ տարեցների եւ հաշմանդամություն ունեցող անձանց շուրջօրյա խնամքի մեկ հավաստագիրը մեկ տարվա ժամկետով պետության համար կարժենա մոտ 1 միլիոն դրամ:

Տարեցներին եւ հաշմանդամություն ունեցող անձանց ցերեկային ժամերին խնամքի ծառայություններ հավաստագրի միջոցով սոցիալական հոգածության ցերեկային կենտրոններում տրամադրելու համար կպահանջվի 61 միլիոն դրամ: Գումարը հաշվարկվել է մեկ տարվա կտրվածքով 100 անձի համար: Այսպիսով՝ ցերեկային կենտրոնում խնամքի մեկ հավաստագրի արժեքը մեկ տարվա ժամկետով կկազմի 614 հազար դրամ: Այսինքն՝ պետությունը կվճարի այդքան գումար:

Իսկ տնային պայմաններում տարեցներին եւ հաշմանդամություն ունեցող անձանց հավաստագրի միջոցով խնամքի ծառայություններ մատուցելու համար կպահանջվի ընդամենը 13 միլիոն 734 հազար դրամ: Նախատեսված է 150 անձի համար: Այսպիսով՝ տնային խնամքի մեկ հավաստագրի արժեքը մեկ տարվա ժամկետով կկազմի 91 հազար դրամ:

Նախագծով նախատեսվում է կյանքի դժվարին իրավիճակում հայտնված երեխաներին հավաստագրի միջոցով շուրջօրյա խնամքի ծառայություններ մատուցելու համար հատկացնել շուրջ 20 միլիոն դրամ: Այս գումարը հաշվարկվել է ընդամենը 10 երեխայի համար՝ մեկ տարվա կտրվածքով: Այսինքն՝ կենտրոնի շահառու երեխաների հստակ թվի հիման վրա դեռեւս հաշվարկ չի իրականացվել: Ենթադրվում է, որ սա պայմանավորված է մանկատներում գտնվող երեխաներին խնամատար ընտանիքներին հանձնելու, ինչպես նաեւ հատուկ դպրոցները փակելու պետության քաղաքականությամբ: Այսպիսով՝ շուրջօրյա խնամքի կենտրոնում հայտնված երեխայի մեկ հավաստագիրը մեկ տարի ժամկետով պետության համար կարժենա 2 միլիոն դրամ:

Կյանքի դժվարին իրավիճակում հայտնված երեխաներին ցերեկային խնամքի ծառայությունները հավաստագրի միջոցով մատուցելու համար կպահանջվի շուրջօրյա խնամքի համեմատ շատ ավելի քիչ գումար՝ մոտ 8 միլիոն դրամ: Այս դեպքում մեկ տարվա կտրվածքով նախատեսված է վկայագրեր տրամադրել 100 երեխայի: Այսպիսով՝ ցերեկային խնամքի մեկ հավաստագիրը մեկ տարվա ժամկետով պետության համար կարժենա մոտ 800 հազար դրամ:

Նախարարությունը առաջնային խնդիր է համարում նաեւ այն, որ պետության կողմից ֆինանսավորվող կազմակերպությունները նախ՝ շատ քիչ են, երկրորդ՝ տեղակայված են հանրապետության առանձին մարզերում եւ շատ դեպքերում հասանելի չեն այլ մարզերում ապրող քաղաքացիների համար: Վկայագրի միջոցով ծառայությունների տրամադրման մեխանիզմով շահառուն նախընտրած ծառայությունից օգտվելու հնարավորություն կունենա, որը կնպաստի՝ ծառայություններ տրամադրող կազմակերպությունների համար մրցակցային դաշտի ձեւավորմանն ու ծառայությունների որակի բարձրացմանը:

Նախարարությունը նպատակ ունի խնամքի կենտրոններում մրցակցություն առաջացնել, որպեսզի յուրաքանչյուր կենտրոն շահագրգռված լինի ավելի լավ աշխատելու եւ հետեւաբար ավելի շատ շահառու ունենալու: Այստեղ, սակայն, կրկին բաց հարցեր են մնում, օրինակ, եթե տարեցների դեպքում նրանք կարող են կողմնորոշվել, թե որ կենտրոնն է իրենց ավելի հարմար ու որտեղ կուզենան շարունակել հետագա խնամքը, ապա լքված երեխաների դեպքում իրավիճակը բոլորովին այլ է. ինչպե՞ս են երեխաները ճիշտ կողմնորոշվելու եւ օգտվելու իրենց ընձեռված հնարավորությունից:

Տպել
490 դիտում

ՆԱՏՕ-ի վրա ճնշումներ կգործադրենք, որպեսզի միջոցներ ձեռնարկի Թուրքիայի դեմ. Պենտագոնի ղեկավար

Ռոբերտ Քոչարյանը գտնվում է հետվիրահատական բուժման մեջ. դատական նիստը նրա բացակայության պատճառով հետաձգվեց

Աննա Հակոբյանը հուլիսի 1-ին Երևանից Բեյրութ է մեկնել Էկոնոմ դասով. Արմենիա ավիաընկերություն

Վրաստանի նորանշանակ վարչապետ Գեորգի Գախարիան ժամանել է Հայաստան

Լոռու մարզի որոշ հասցեներում վաղը 11 ժամով կդադարեցվի ջրամատակարարումը

Քաղաքացիները տեղյակ չեն Հայկական Կարմիր խաչի տարին մեկանգամյա անվճար բուժօգնությունից. նրանց չե՞ն ուղղորդում

Զ. Մնացականյանը Մինսկի խմբի համանախագահների հետ հանդիպմանը բարձրացրել է պարտավորությունների համաչափության հարցը

Հոկտեմբերի 26-ին բոլորով գնում ենք «Դբա լավը». Նիկոլ Փաշինյանը հրավիրում է Վանաձոր

Իսկապես ապշեցուցիչ է. Սերժ Թանկյանն Էրդողանին նմանեցրել է Հիտլերի հետ (լուսանկար)

Հակատուբերկուլոզային դիսպանսերի 2019 թվականի ֆինանսական ծավալում փոփոխություն չի եղել. նախարարություն

Ոստիկանությունն ուսումնասիրում է Սանասարյանի կողմից անչափահաս երեխայի վրաերթի ենթարկելու վերաբերյալ հրապարակումները

Գագիկ Խաչատրյանը մի քանի օր ԲԿ-ում հետազոտվելուց հետո երեկ տեղափոխվել է ՔԿՀ

Տնտեսական հանձնաժողովում այսօր նախատեսված է գույքի կադաստրային գնահատմանը վերաբերող օրինագծի քննարկումը

Արմեն Սարգսյանի հրավերով աշխարհահռչակ «Airbus»-ի բարձրաստիճան պատվիրակությունը կժամանի Հայաստան

Վարչապետն ընդունել է ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահներին

Արցախի ոստիկանների կողմից հետախուզվողը հայտնաբերվել է Երևանում

Փրկարարները Կապան քաղաքում հայտնաբերված օձին տեղափոխել են անվտանգ տարածք

Ցեղասպանության թանգարան այցելելը շատ հուզիչ էր. Քարդաշյանը կրկին խոսել է Հայոց ցեղասպանության մասին

Հայաստանը 3 մեդալ է նվաճել սամբոյի աշխարհի առաջնությունից

Հակատուբերկուլյոզային դիսպանսերի աշխատողները բողոքի ակցիա են կազմակերպել. դժգոհում են ֆինանսավորման պակասից