ՌԴ-ում մեկնարկեց իշխանական տրանզիտի առաջին փուլը. որտեղ կլինի Պուտինը 2024թ.-ից հետո

Երեկ ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը Դաշնային ժողովին ուղղված ուղերձում հայտարարեց, որ անհրաժեշտ չի համարում նոր Սահմանադրության ընդունումը: Այդուհանդերձ, մայր օրենքում, ըստ Պուտինի, որոշակի փոփոխություններ պետք է արվեն: ՌԴ նախագահի առաջարկությունները վերաբերում են հիմնականում նախագահի պաշտոնին, նաեւ՝ օրենսդիր մարմնի լիազորությունների ընդլայնմանը:

Համաձայն առաջարկվող փոփոխությունների՝ Պետական դուման իրավունք կստանա հաստատել (կամ չհաստատել) վարչապետի, փոխվարչապետների եւ նախարարների թեկնածությունը, մինչդեռ այժմ նախագահի առաջարկած թեկնածուն ընդամենը համաձայնեցվում է Դումայի հետ, իսկ նախարարներն ու նրանց տեղակալները նշանակվում են նախագահի կողմից: Մեկ այլ առաջարկությամբ նախագահի թեկնածուները պետք է վերջին 25 տարիների ընթացքում բնակված լինեն ՌԴ-ում եւ չլինեն այլ պետության քաղաքացի, ընդ որում, ոչ միայն առաջադրվելու պահին, այլեւ՝ երբեւէ: Այլ երկրի քաղաքացիության դրույթը վերաբերելու է նաեւ «երկրի անվտանգության ապահովման համար կարեւոր» պաշտոններ զբաղեցնող անձանց: Ուժային կառույցների ղեկավարները նշանակվելու են Դաշնության խորհրդի համաձայնությամբ: Պուտինը նաեւ առաջարկեց մեծացնել նահանգապետների եւ պետական խորհրդի դերը: ՌԴ նախագահի խոսքով՝ անհրաժեշտ է մեծացնել նաեւ Սահմանադրական դատարանի դերը:

Եթե անտեսենք ՌԴ քաղաքական համակարգի «առանձնահատկությունները»՝ կարելի է ասել, որ այս «հիմնարար» փոփոխությունները կոչված են գործադիր, օրենսդիր եւ դատական իշխանությունների գործառույթները հավասարակշռելուն: Մյուս կողմից՝ ՌԴ վարչապետ Դմիտրի Մեդվեդեւի եւ կառավարության հրաժարականը, որը տեղի ունեցավ Պուտինի ուղերձից գրեթե անմիջապես հետո, խոսում է այն մասին, որ ՌԴ-ում, ամենայն հավանականությամբ, տրվել է իշխանության տրանզիտի գործընթացի մեկնարկը: Դրա մասին է խոսում նաեւ Պուտինի կողմից նոր Սահմանադրության, այն է՝ երրորդ անգամ անընդմեջ ընտրվելու տարբերակը հրապարակայնորեն բացառելը:

Բնականաբար, իշխանության տրանզիտն ինքնին չի նշանակում, որ քաղաքական համակարգը չի կարող հենվել պետական ինստիտուտների ամրության վրա եւ միանշանակ պետք է կապված լինի քաղաքական դաշտում նոր անձի՝ Պուտինի ժառանգորդի հայտնվելու հետ: Սակայն անգամ դեպքերի նման զարգացման պարագայում անհրաժեշտ է լինելու առանցքային պաշտոններում նշանակել հեղինակություն վայելող եւ հավատարիմ գործիչների, մինչդեռ ինքը Պուտինը կմնա որպես ստվերային ղեկավար: Սա կարելի է պայմանականորեն անվանել ղազախական մոդելի արդիականացված տարբերակ: Այս տարբերակը, սակայն, ժամանակի ընթացքում ապակենտրոնանալով, կարող է հանգեցնել ներիշխանական պայքարի եւ իշխանության կորստի կամ պետականության թուլացման: Ուստի այս տարբերակը քիչ հավանական է:

Ղազախական տարբերակը կարող է կյանքի կոչվել նաեւ այլ կերպ՝ կախված Պետական խորհրդի նոր լիազորությունների լայնությունից: Պետխորհուրդն այժմ խորհրդատվական բնույթ է կրում, սակայն, եթե դրան տրվեն իսկապես լայն իշխանական լծակներ, ապա կարելի է սպասել, որ Պուտինը նախագահական ժամկետից հետո կհայտնվի դրա ղեկավարի պաշտոնում՝ վերահսկելով իշխանության երեք «հավասարակշռված» ճյուղերը:

Իշխանության կամ ավելի ստույգ՝ պաշտոնի փոխանցման առավել դասական տարբերակը նման կլինի 1999թ. Պուտինի իշխանության գալուն: Չի բացառվում, որ 2023թ. ընթացքում՝ փոփոխված Սահմանադրության երկրորդ-երրորդ տարվա ընթացքում, վարչապետ նշանակվի 1999թ. Պուտինի նման երիտասարդ եւ էներգիայով լի, սակայն լայն շրջանակներին անհայտ քաղաքական գործիչ, որը կարճ ժամանակում կլուծի Ռուսաստանի օրհասական խնդիրներից մի քանիսը եւ կբարձրացնի իր վարկանիշը ու կընտրվի նախագահի պաշտոնում: Որպես մարտահրավեր կարող են ծառայել, օրինակ, սոցիալական անհավասարությունը կամ առողջապահական խնդիրները: Այս տարբերակի օգտին է խոսում այն, որ ՌԴ վարչապետի ներկայիս թեկնածուն՝ Դաշնային հարկային ծառայության ղեկավար Միխայիլ Միշուստինը, երկարաժամկետ վարչապետ կամ, առավել եւս, ժառանգորդ չի կարող դիտարկվել: Այդուհանդերձ, այս պարագայում եւս դեռ վաղ է կանխագուշակել Պուտինի տեղը նորացված իշխանական համակարգում:

Ինչ վերաբերում է Պուտինի առաջարկած մյուս փոփոխություններին, ապա հարկ է նշել, որ դրանք ունեն սոցիալական ուղղվածություն: Պուտինը մասնավորապես առաջարկել է սահմանադրորեն ամրագրել դրույթներ, համաձայն որոնց՝ նվազագույն աշխատավարձը չի կարող ցածր լինել կենսաապահովման նվազագույն բյուջեից, իսկ կենսաթոշակները պետք է պարբերաբար ինդեքսավորվեն: Մեկ այլ առաջարկով փորձ է արվել խաղալ «հայրենասիրական լարերի» վրա. ըստ դրա՝ ՌԴ տարածքում Սահմանադրությունը պետք է առաջնահերթություն ունենա միջազգային իրավունքի նկատմամբ:

Հաշվի առնելով այն, որ սահմանադրական փոփոխությունները պետք է հաստատվեն համաժողովրդական հանրաքվեի միջոցով՝ սոցիալական բարեփոխումների սահմանադրական ամրագրումը եւ ՌԴ տարածքում սեփական Սահմանադրության գերակայությունը թույլ են տալիս դրական տրամադրել բնակչությանը փոփոխությունների նկատմամբ:

Փոփոխությունները հանրաքվեի միջոցով իրականացնելը հայտ է՝ խաղի երկարաժամկետ կանոններ հաստատելու: Այլ կերպ ասած՝ ժողովրդի ցանկությամբ փոփոխված Սահմանադրությունը ի զորու է փոխել, չեղարկել կամ մերժել բացառապես ժողովուրդը:

Բացի այդ՝ հանրաքվեն անհրաժեշտ է հասարակության՝ քաղաքական որոշումների կայացմանը մասնակցելու ցանկությունը բավարարելու համար: Ամառային ցույցերից հետո հասկանալի էր, որ այլեւս հնարավոր չէ ոչինչ չփոխելով՝ շարունակել: Ուստի փորձ է արվում լուծել միաժամանակ երկու խնդիր՝ ցույց տալ հանրությանը, որ բարեփոխումներ են կատարվում եւ ուրվագծել սեփական իշխանության պահպանման հեռանկարները:

Տպել
1219 դիտում

Վկան կաշկանդվել է Ալրաղացի Լյովիկի հետ առերեսումից. նրա դեմ ցուցմունք տված անձինք նախկինում դատապարտվածներն են

3 տարեկան Մարիամը հաղթահարել է COVID ասոցացված կավասակիանման հիվանդությունը

Ազգային ժողովի ինքնալուծարման ճանապարհ ստեղծելու հարցում «Իմ քայլին» եւս 5 ձայն է պետք. Բաբաջանյանը կաջակցի, եթե ...

Ազգային ժողովը սկսում է թվային խորհրդարանի ստեղծման աշխատանքները

Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ բուժկենտրոնի վերակենդանացման նոր բաժանմունքն արդեն գործում է

Կայացել է «Բնակչության պաշտպանության ուժեղացումը Հայաստանում» ԵՄ Թվինինգ ծրագրի համատեղ կոորդինացիոն հանդիպումը

Հանդիպել են Սերգեյ Կոպիրկինն ու ԲՀԿ առաջնորդ Գագիկ Ծառուկյանը

Զարիֆը վաղը կհանդիպի ՀՀ ղեկավարության հետ. ինչ է քննարկվել ավելի վաղ Բաքվում ու այսօր Մոսկվայում

Ակնկալում ենք, որ ԱԹՍ-ների տեղական արտադրություն կստեղծվի եւ տարեկան 1700-ից ավելի մասնագետ կունենանք․ Քասսարջյան

Այս տարի սիրո բարեխոս Սուրբ Սարգսի տոնը կնշվի հունվարի 30-ին

Կառավարությունն առաջարկում է Ազգային ժողովի արտահերթ նիստ հրավիրել

Արմեն Ղուլարյանը կնշանակվի քաղաքաշինության կոմիտեի նախագահ

ՀՀ տարածքում կան փակ և դժվարանցանելի ավտոճանապարհներ

Հրազդանի բնակիչը զենք-զինամթերքը է կամավոր հանձնել. նշանակվել են փորձաքննություններ (տեսանյութ)

Մեկնարկել են 2021 թվականի գյուղատնտեսական տարվա համար ապահովագրական պայմանագրերի կնքման աշխատանքները

ԱԱՏՄ աշխատակիցների հանդիպել են Կենտրոն և Դավթաշեն վարչական շրջանների մանկապարտեզների ու դպրոցների պատասխանատուների հետ

ԱՄՆ իրավապահների պատվիրակությունն այցելել է ՀՀ ոստիկանություն

Շուշիի պետական թատրոնի տնօրենն ու պրոդյուսերը աշխատանքի են անցել Գյումրու տիկնիկային թատրոնում

Ռազմիկ Գրիգորյանը նշանակվել է Հայաստանի Մ19 հավաքականի գլխավոր մարզիչ

Հայաստանի հավաքականի նախկին ֆուտբոլիստը կարող է դատի տալ ռուսաստանցի ֆուտբոլային գործչին

Վարդենյաց լեռնանցքը կցորդիչով տրանսպորտային միջոցների համար դժվարանցանելի է

Մհեր Գրիգորյանը Բելառուսի դեսպանի հետ քննարկել է երկկողմ հարաբերությունների խորացմանն առնչվող հարցեր

Շիրակի ոստիկաններն առանձնապես խոշոր չափի մարիխուանա են հայտնաբերել(տեսանյութ)

Ծովինար Սողոմոնյանը նշանակվել է վարչապետի աշխատակազմի ղեկավարի առաջին տեղակալ

Սեղմ ժամկետում պետք է փաստաթղթերը ներկայացնել Զինծառայողների ապահովագրության հիմնադրամ. ԱՀ ՊՆ

Հավաք-պարապմունք է անցկացվել 5-րդ զորամիավորումում

Օկուպացիայի տակ հայտնված տարածքներում հայկական մշակութային ժառանգության ամբողջական ոչնչացման իրական սպառնալիք կա. ԱՀ ԱԳՆ

Կառավարություն ներխուժած անձինք հափշտակել են նաև վարչապետի դիվանագիտական անձնագիրը. այն չեղարկվել է. «Արմենպրես»

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն ընդունել է «իԳործ» ծրագրի մասնակիցներին (լուսանկարներ)

Մանե Գեւորգյանը պատրաստվում է բողոքարկել Գագիկ Խաչատրյանի եւ նրա որդիների գործով դատարանի վճիռը

Իրանի հետ քննարկվում է Հյուսիս-հարավ միջազգային տրանսպորտային միջանցքի ձևավորման գործընթացը. ԱԳՆ

Բանակում գտնվող ուսանող զինծառայողները, եթե մասնակցել են մարտական գործողություններին, աջակցության ծրագրի շահառու են

Անպտղության բուժման արդյունքում լույս աշխարհ է եկել 49 երեխա․ ԱՆ

Վաղարշակ Հարությունյանը կարևորել է հայ-ռուսական ռազմական համագործակցության խորացման անհրաժեշտությունը (լուսանկարներ)

Արմեն Սարգսյանը շնորհավորել է Մարսելո Ռեբելո Դե Սոուսային՝ Պորտուգալիայի նախագահի պաշտոնում վերընտրվելու առթիվ

Երևանի շենքերից մեկի վրա նոր շինություն է խոյացել․ թաղապետարանը ապամոնտաժելու մասին հայտնեց, բայց լուսամուտ էլ հայտնվեց

Քանի դեռ քրեական գործը չի հանգուցալուծվել, մենք չենք կարող որեւէ դիտարկում անել․ նախարարը՝ Ամուլսարի խնդրի մասին

Արցախին հումանիտար օգնության որոշակի հատված կտրամադրվի Ռուս-հայկական մարդասիրական արձագանքման կենտրոնի միջոցով

Հրետանավորներն գործնական պարապմունք են անցկացրել

Խոսրովի արգելոցում մի քանի երթուղիներով արշավային տուրիզմի ծրագրեր են մշակվել․ նախարար