Փաստորեն տնտեսությունն էլ է Քոչարյանը հիմնել

Տնտեսական մեկնաբանների ֆոնին Ռոբերտ Քոչարյանի արտասանած երկարաշունչ մենախոսությունից պարզ դարձավ, որ Հայաստանի այսօրվա տնտեսության համար անձամբ իրեն ենք պարտական, Հայաստանում ինչ կա-չկա՝ իր ջանքերի շնորհիվ է ստեղծվել։ Ֆրանսիական «ՊեռնոՌիկար» ընկերությունն, օրինակ, (որը կոնյակի գործարանի համար վճարել էր շատ ավելի քիչ, քան արժեր միայն պահեստներում առկա կոնյակի հումքը) իր երկարատեւ թախանձանքներից հետո է համաձայնվել այդ գործարքին, ու իրեն էլ ոչ այնքան կոնյակի որակն է հետաքրքրել, որքան «վերամշակող և գյուղացի» հարաբերությունների մշակույթի ներդրումը։

Դե իհարկե, եթե Քոչարյանը չլիներ՝ այդ մշակույթը չէր ձեւավորվելու, կոնյակ արտադրողները ծեծելով խլելու էին գյուղացիների աճեցրած խաղողը, հետո էլ գյուղացիները նրանց ծեծելով ստանալու էին իրենց փողերը։ Բայց խոսքը միայն կոնյակի մասին չէ։ Պարզվում է՝ որակյալ գինու համար էլ ենք անձամբ Քոչարյանին պարտական, ինքն է խնդրել, որ Հայաստանում լավ գինի արտադրվի։ Ինքը չլիներ՝ գինեգործության առնվազն 3000 տարվա ավանդույթներ ունեցող հայ ժողովուրդը չէր «ֆայմելու», որ կարելի է նաեւ որակյալ գինի արտադրել, ու ահավոր մրցակցություն էր լինելու, թե ով ավելի վատը կարտադրի։

Ի դեպ՝ Գեղարդ ու Զվարթնոց ստեղծած հայժողովուրդը, պարզվում է, շինարարության մշակույթն էլ է սովորել Քոչարյանի ու նրա հրավիրած «Ռենկո» ընկերության շնորհիվ, որովհետեւ «շինարարները կողքից նայում-սովորում էին»: Իսկ «Հայռուսգազարդի» ու հայկական երկաթուղու պատմություններն ավելի հուզիչ են։ Փաստորեն Քոչարյանը կարողացել է «փտած խողովակաշարը» «նաղդել» Ռուսաստանի վրա, որի արդյունքում Հայաստանն այսօր 90 տոկոսով գազիֆիկացված է (ինքը չլիներ՝ մինչեւ հիմա աթար էինք վառելու), երկաթուղին էլ ռուսները «բերել են» միայն նրա համար, որ անձամբ ինքն է խնդրել։

Մի խոսքով՝ մարդը Հայաստանի  տնտեսությունը զարգացրել է ճիշտ այնպես, ինչպեսխորհրդային տարիներին էր արվում, երբ հնարավոր էր մի քանի շիշ կոնյակով Մոսկվայից տախտակի կամ ցեմենտի «ֆոնդեր» պոկել։ Խոշոր ներդրողներն էլ, հարգելով Քոչարյանին, նրա խաթեր համաձայնվել են գալ Հայաստան ու ահավոր ծանր պայմաններում վնասով աշխատել։ Ճիշտ է, ինքը Հայաստանի եղած-չեղածը չտեսնված  առատաձեռնությամբ աջ ու ձախ բաժանում էր «ինձ էլ ինչ տաք՝տաք» սկզբունքով (եւ դատելով նրա ընտանիքի լեգալ ունեցվածքից՝ քիչ բան չեն տվել), բայց դա ի՞նչ նշանակություն ունի։ Կարեւորը՝ որ ինքը չտեսնված բարձունքների է հասցրել Հայաստանի տնտեսությունը։

Իսկ երախտամոռ հայ ժողովուրդն արցախյան պատերազմի միակ հերոսին ու Հայաստանի տնտեսությունը զրոյից ստեղծողին արձան կանգնեցնելու փոխարեն մեղադրում է Մարտի 1-ի գործով սահմանադրական կարգը տապալելու համար, հարցնում է, թե այդ ինչպե՞ս եղավ, որ իր որդին 22 տարեկանում արդեն դոլարային մուլտիմիլիոնատեր էր, իսկ իր գերդաստանը Հայաստանի ամենահարուստ ընտանիքների ցանկում է, հետաքրքրվում է, թե ինչո՞ւ Հայաստանից հեռացավ «Լինսի» հիմնադրամը, քանի՞ հազար ընտանիք զրկվեց տնից՝ Հյուսիսային պողոտայի պատճառով, ու ինչպե՞ս ստացվեց, որ կառուցապատողները հիմնականում իր մերձավոր շրջապատից էին...

Բայց՝ ոչինչ։Կարեւորն այն է, որ այսօր ինքը կարող է բաց ճակատով կանգնել տեսախցիկների առջեւ ու հայտարարել, թե ներկա իշխանությունները 120 միլիոն դոլար պարգեւավճարների տեսքով ուղղակի բացահայտ կոռուպցիայով են զբաղված։ Հնարավոր է նույնիսկ առաջիկայում դատի տա իշխանություններին՝ նախապես արտասահմանից պրոֆեսիոնալ իրավաբաններ հրավիրելով։ Ի՞նչ կա որ, շաբաթական 5-6 միլիոն դոլարով կարելի է լավ իրավաբաններ գտնել։