ՀՀ-ում 16-69 տարեկան բնակչությունը նորմայից շատ է օգտագործում․ ինչ եղավ աղի կարգավորմանն ուղղված հայտնի նախագիծը

16/06/2024 schedule22:20

Հայաստանում 16-69 տարեկան բնակչությունը աղի օրական սպառման թույլատրելի նորման գերազանցում է ավելի քան 2 անգամ, փաստում է ՀՀ առողջապահության նախարարությունը՝ հիմնվելով հետազոտությունների վրա:

Մասնագետները շեշտում են, որ մարդու օրգանիզմի համար օրական անհրաժեշտ չափաբաժինը աղի 5 գրամն է, մինչդեռ մեր երկրում այդ ցուցանիշը կրկնակի ավելի է:

Աղի շատ օգտագործումը դադարեցնելու և դրա հետևանքով առաջացած առողջական խնդիրները կանխարգելելու համար Առողջապահական գերատեսչությունը դեռևս 2022 թվականին էր հանրային քննարկման ներկայացրել օրենսդրական նախաձեռնություն, ըստ որի՝ հանրային սննդի օբյեկտներում, եթե առանց հաճախորդի պահանջի աղամանը դրվի սեղանին, տնտեսվարողը կտուգանվի:

Նախարարության առաջ բերած այս նոր ռեֆորմը հումորի առարկա դարձավ, առաջարկվող նախագծի վերաբերյալ հասարակության որոշ հատվածի շրջանում անլուրջ վերաբերմունք ձևավորվեց: Օրենսդրական նախաձեռնությունն այդպես էլ օրենք չդարձավ։ Այն այսօր էլ օրակարգային չէ, սակայն, ըստ Առողջապահության նախարարության, նախագծի մշակումները դեռևս շարունակվում են։

«Հայկական ժամանակ»-ին առողջապահության նախարարությունից տեղեկացրել են, որ աղի օգտագործումը չարաշահելու նպատակով առաջացող բացասական հետևանքների մասին իրազեկման աշխատանքներ, օրինակ, իրականացվում են հանրապետության դպրոցներում։

Ի՞նչ բացասական ազդեցություն կարող է թողնել մարդու օրգանիզմի վրա կերակրի աղի օրական նորման 2 անգամ գերազանցելը.

«Կարդիոմեդ» ընտանեկան բժշկության կենտրոնի տնօրեն, սրտաբան, Առողջապահության նախարարության ընտանեկան բժշկության գծով խորհրդատու Սամվել Հայրումյանը «Հայկական ժամանակ»-ի հետ զրույցում մանրամասնում է՝ մեծ քանակությամբ աղի ընդունումը կարող է հանգեցնել արյան բարձր ճնշման, ինչը մեծացնում է հիպերտոնիայի զարգացման ռիսկը:

«Կարող է առաջացնել սրտանոթային հիվանդություններ. աղի ավելցուկ ընդունումը կապված է սրտանոթային հիվանդությունների զարգացման ռիսկի հետ, ինչպիսիք են սրտամկանի ինֆարկտը, ինսուլտը և հիպերտոնիան: Օստեոպորոզ. աղի ավելցուկ ընդունումը կարող է նպաստել ոսկրային զանգվածի կորստին և մեծացնել օստեոպորոզի զարգացման ռիսկը: Երիկամային հիվանդություն. օրգանիզմում աղի ավելցուկը կարող է բացասաբար ազդել երիկամների աշխատանքի վրա՝ մեծացնելով երիկամների հիվանդության առաջացման վտանգը»,- զգուշացնում է նա:

Աղի ավելցուկ ընդունումը նաև կարող է առաջացնել օրգանիզմում հեղուկի կուտակման, հավելում է մասնագետը, ինչը հնարավոր է՝ հանգեցնի այտուցների, լյարդի վատ աշխատանքի և այլ խնդիրների:

Նրա խոսքով՝ աղի օրական ընդունումը կարող է փոքր-ինչ տարբերվել՝ կախված տարիքից, սեռից, ֆիզիկական ակտիվությունից և առողջական վիճակից: Այնուամենայնիվ, մեծահասակների համար ընդհանուր առաջարկվող աղի քանակը օրական մոտ 5-6 գրամ է, այսինքն՝ մոտավորապես մեկ թեյի գդալ։

Ինչ վերաբերում է աղի շատ օգտագործումը դադարեցնելուն ուղղված տարբեր նախագծերին, մասնագետը նախ նկատում է, որ բազմաթիվ երկրներում կան առողջապահական կազմակերպությունների և պետական կառույցների կողմից բնակչության համար աղի ընդունման տարբեր առաջարկություններ և սահմանափակումներ։

Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը, օրինակ, խորհուրդ է տալիս մեծահասակների համար նվազեցնել աղի ընդունումը մինչև 5 գրամ օրական՝ սրտանոթային հիվանդությունների կանխարգելման համար: Մի շարք զարգացած երկրներ, ինչպիսիք են՝ ԱՄՆ-ը, Կանադան, Մեծ Բրիտանիան և այլն, ունեն աղի ընդունման դիետիկ ուղեցույցներ, որոնք սովորաբար խորհուրդ են տալիս նվազեցնել աղի ընդունումը օրական մինչև 2,3-2,4 գրամ:

Հայրումյանը շեշտում է՝ որոշ երկրներ ունեն օրենքներ և կանոնակարգեր, ինչպիսիք են սննդամթերքի փաթեթավորման վրա աղի պարունակության պարտադիր պիտակավորումը կամ հանրային սննդի համար պատրաստված մթերքների աղի պարունակության սահմանափակումները:

«Իրականացվում են կրթական արշավներ և ծրագրեր՝ բնակչությանը աղի ավելորդ սպառման վտանգների և դրա սպառումը նվազեցնելու ուղիների մասին իրազեկելու նպատակով: Այս սահմանափակումներն ու առաջարկությունները ուղղված են սրտանոթային հիվանդությունների, հիպերտոնիայի, օստեոպորոզի և աղի ավելցուկ ընդունման հետ կապված այլ հիվանդությունների զարգացման ռիսկի նվազեցմանը»,- նշում է նա:

Հայաստանում առաջարկված նախագծից զատ, վերջինս կարծում է, որ կարելի է հետևել վերը նշված երկրների օրինակներին: Դիցուք՝ սննդամթերք արտադրող ձեռնարկությունների համար պահանջ սահմանել. նախ աղի բաղադրության չափանշում անել սննդամթերքի պիտակների վրա, երկրորդ՝ տարեցտարի նվազեցնել դրանցում աղի քանակությունը՝ աստիճանաբար հասցնելով նորմայի։

Մերի Խաչատրյան

Տպել
4433 դիտում

Դոնալդ Թրամփին մաղթում եմ շուտափույթ ապաքինում. Փաշինյան

Նիկոլ Փաշինյանը ներկա կգտնվի ֆուտբոլի Եվրոպայի առաջնության Իսպանիա-Անգլիա եզրափակիչ խաղին

Առաջիկա օրերին Հայաստանի մեծ մասում անձրևները կշարունակվեն, որոշ հատվածներում կարկուտ կտեղա

Թրամփի կողմնակիցներն ու կուսակցությունը հավատացած են՝ մահափորձի հետևանքով նա հաղթելու է ընտրություններում

Բարձր ենք գնահատում Ֆրանսիայի հետևողական աջակցությունը ՀՀ ինքնիշխանությանը և տարածքային ամբողջականությանը. Գրիգորյան

Վստահ եմ՝ մեր առանձնահատուկ հարաբերությունները կշարունակեն խորանալ գալիք տարիներին. Միրզոյան

Հայտնի է Թրամփի հանրահավաքի ժամանակ կրակոցներ արձակած անձի ինքնությունը

ԱՄՆ պետքարտուղարի տեղակալը հարգանքի տուրք է մատուցել Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին

Ադրբեջանական որևէ հող չի գտնվում Հայաստանի հսկողության ներքո, որ Ադրբեջանն ուզենա հարձակվել. Իրանի դեսպան

ՀՀ վարչապետը տեսանյութ է հրապարակել տիկնոջ և կրտսեր դստեր հետ ուղևորությունից

Փրկարարները դուրս են բերել Դիլիջանում ձորն ընկած քաղաքացուն

40 տարվա մեջ առաջին անգամ Օլիմպիական խաղերը չեն ցուցադրվի Ռուսաստանում

Դանակահարություն Ջրվեժում. հիվանդանոց է տեղափոխվել 2 երիտասարդ

Ժիրայր Շաղոյանը տեղափոխվել է հունգարական Դեբրեցեն

10-12 ժամ ջուր չի լինի Երևանի որոշ հասցեներում ու մի շարք համայնքներում

Մարգարա-Վանաձոր-Տաշիր-ՀՀ սահման միջպետական նշանակության ճանապարհի մի հատվածը 2 ժամ փակ կլինի

Շնորհակալ եմ Հայաստանի առջև ծառացած մարտահրավերների ժամանակ մեր կողքին կանգնելու համար. Փաշինյանը՝ Մակրոնին

Մ-6 ավտոճանապարհից Դսեղ գյուղ տանող հատվածը փակ է

Վիգեն և Ժանեթ Քեշիշեաններն արժեքավոր ձեռագրեր են փոխանցել դեսպան Մակունցին՝ որպես նվիրատվություն Մատենադարանին

Թրամփի դեմ մահափորձ է իրականացվել, նա հեռացել է արնահոսող ականջով, կրակողը՝ ոչնչացվել (տեսանյութ, լուսանկարներ)

Այս վանքի նման վայրերի պահպանումը կարևոր դեր է խաղում ապագա սերունդների համար. Ուզրա Զեյան այցելել է Հաղպատ

Տավուշում հրդեհի վայրում հայտնաբերվել է 85-ամյա կնոջ մարմինը

Վարչապետ Փաշինյանն ընդունել է Պետքարտուղարի տեղակալ Ուզրա Զեյային

Այսօր պատգամավոր Մարիամ Պողոսյանի հարսանիքն է. ներկա են եղել նաև վարչապետն ու նրա տիկինը (տեսանյութ)

20-ամյա հղի կնոջ կրծքագեղձերը անբնական մեծացել են, հեռացվել է 20 կգ ուռուցք. բացառիկ վիրահատություն (լուսանկարներ)

Գրետա Վարդանյան. ով է Փարիզ 2024-ի պարալիմպիկ խաղերի ուղեգիր նվաճած առաջին հայ պարածանրորդը

Վրաստանի վարչապետը երկրի անդամակցությունը ՆԱՏՕ-ին իրատեսական է համարում

Բախվել են ավտոմեքենան ու մոպեդը. վերջինը կողաշրջվել է, օտարերկրացի մոպեդադավարը տեղափոխվել է հիվանդանոց

ՀՀ ԱԳՆ-ն Չեռնոգորիայի Պետականության օրվա առթիվ շնորհավորական ուղերձ է հղել

28-ամյա քաղաքացու ինքնասպանության փորձը կանխվել է

ԱՄՆ ՄԶԳ Եվրոպայի և Եվրասիայի բյուրոյի ղեկավարին է ներկայացվել կոռուպցիայի կանխարգելման թվային օրակարգը

Նիգերիայում դպրոց է փլուզվել. փլատակների տակ է մնացել 154 աշակերտ, կան զոհեր

Ինչ է կատարվել հայ-իրանական սահմանային անցակետում. ՆԳՆ-ն մեկնաբանել է Իրանի քաղաքացուն ծեծի ենթարկելու լուրերը

Ժաննա Անդրեասյանն Արարատում հետևել է դպրոցների շինաշխատանքներին. արձանագրված խնդիրների առնչությամբ հանձնարարական է եղել

Հայաստան-Չեռնոգորիա հարաբերությունները զարգացման և խորացման մեծ ներուժ ունեն. նախագահը ուղերձ է հղել Յակով Միլատովիչին

Սեփական տան ննջասենյակում տղամարդու դի է հայտնաբերվել, կողքին՝ որսորդական հրացան

Հայտնաբերվել են Մոսկվայի մարզում կործանված «Սուպերջեթ 100» ինքնաթիռի անձնակազմի մարմինները

Մեկնարկում են Տավուշի և Լոռու մարզերում ջրհեղեղից տուժածների աջակցության ծրագրերը. ովքեր և ինչպիսի փոխհատուցում կստանան

Իրանը կողմ է ուժեղ տարածաշրջանի ստեղծմանը, ողջունում է լարվածությունը նվազեցնելու անկեղծ ջանքերը. Մասուդ Փեզեշկիան

Առանց երկար, արհեստական եղունգների և ոչ միայն. ինչպես պետք է ներկայանա պացիենտի հետ անմիջական շփում ունեցող բուժաշխատողը