Երևան
12 °C
Ֆրանսիայի եւ ՌԴ նախագահներ Ժակ Շիրակի եւ Վլադիմիր Պուտինի՝ նախորդ շաբաթ տեղի ունեցած փարիզյան հանդիպումից հետո թե՛ պաշտոնական Բաքուն եւ թե՛ Ադրբեջանի հանրությունը շտապում են իրենց վրդովմունքը արտահայտել Շիրակի եւ Պուտինի կողմից արված այն արտահայտության կապակցությամբ, թե ԼՂ-ի հարցը, ի տարբերություն չեչենականի, կարող է եւ չլուծվել տարածքային ամբողջականության սկզբունքի շրջանակներում:
«Չեչնիայի հարցը պետք է լուծվի ՌԴ տարածքային ամբողջականության պահպանմամբ, իսկ ԼՂ-ի հարցը՝ փոխզիջումների տարբերակով», ըստ ադրբեջանական մամուլի եւ դիվանագիտական աղբյուրների հայտարարել են ՌԴ եւ Ֆրանսիայի նախագահները: Այսպիսով, Ադրբեջանում եզրակացրել են, որ իրենց երկրի տարածքային ամբողջականությունը վտանգված է: Այս իրավիճակի համար ադրբեջանական իշխանությունները քննադատում են Արեւմուտքին, իսկ ընդդիմությունը՝ ադրբեջանական իշխանությանը: Իհարկե, ինչպես եւ պետք էր սպասել, Հայաստանի պաշտոնական լրատվամիջոցները միանգամից «բռնեցին» այս թեման, ու «Հայլուրը» օրերով տարփողում էր, որ եկել է Ադրբեջանի տարածքային ամբողջականության վերջը: Ասել է, թե՝ Հայաստանը ի վերջո հասել է նրան, ինչի մասին երազում էր արդեն տասը տարի: Այս տեսակետը, սակայն, կարող է քննություն բռնել միայն 8-րդ դասարանցիների շրջանում, որոնց պատկերացումները Հայոց պատմության մասին ձեւավորվում են ըստ Փավստոս Բուզանդի եւ ըստ «Վարդանանքի»: Եւ բոլոր նրանց, ում պանծալի հաղթանակ է թվում Պուտինի եւ Շիրակի հայտարարությունը, ընդամենը ուզում ենք հիշեցնել, որ Քի Վեսթից վերադառնալով՝ հայաստանյան պատվիրակության ղեկավարը «Զվարթնոց» օդանավակայանում բազմիմաստ հայտարարություն արեց. «Մի՛ մոռացեք, որ Հայաստանն էլ տարածքային ամբողջականության խնդիր ունի»: Ասել է, թե՛ եթե Շիրակ-Պուտին տանդեմը համաձայն է, որ ԼՂ-ի հարցի կարգավորման ընթացքում տարածքային ամբողջականության սկզբունքը չկիրառվի, եւ հավելում է, որ դա պետք է տեղի ունենա կողմերի փոխհամաձայնությամբ, նշանակում է՝ կարող է խախտվել ոչ միայն Ադրբեջանի, այլեւ Հայաստանի տարածքային ամբողջականությունը:
Այսպիսով, Պուտինի եւ Շիրակի հայտարարությունները եւս մեկ անգամ ապացուցում են, որ տարածքների փոխանակման սկզբունքը ԼՂ-ի հարցի կարգավորման համատեքստում շարունակվում է դիտարկվել եւ գոյություն ունեցող հիմնական տարբերակն է: Այս ֆոնին առնվազն տարօրինակ է, որ երկու գերտերությունների ղեկավարների հայտարարությունը այդպիսի մեծ զայրույթ է առաջացրել Ադրբեջանում, եւ ընդհակառակը՝ այդպիսի խանդավառություն Հայաստանում: Այս երեւույթը կարող է երկու բացատրություն ունենալ. կամ պաշտոնական Երեւանը համաձայն է տարածքների փոխանակման գաղափարին, կամ որոշել է նախընտրական այս շրջանում ադրբեջանցիների խուճապը օգտագործել սեփական նպատակներով՝ Հայաստանի տարածքային ամբողջականության մասին մտահոգությունը թողնելով ավելի հարմար ժամանակների: Իսկ ընդհանրապես, բացառված չէ, որ Ադրբեջանի իշխանությունները, նախապես ձեռք բերված պայմանավորվածությունների շրջանակում, ընդամենը նախընտրական աջակցություն են ցուցաբերում Հայաստանի իշխանություններին՝ ի ցույց դնելով Ադրբեջանի վարած քաղաքականության հերթական պարտությունը եւ Հայաստանի վարած քաղաքականության հերթական հաղթանակը: Այս վարկածի օգտին է խոսում նաեւ այն հանգամանքը, որ Պուտին-Շիրակ հայտարարությունը, ի վերջո, դուրս է եկել ոչ թե ռուսական կամ ֆրանսիական, այլ ադրբեջանական աղբյուրից: Այս դեպքում, սակայն, մենք խոսում ենք ինֆորմացիայի արտահոսքի դրդապատճառների մասին. դրդապատճառների փոփոխությունից, սակայն, Պուտին-Շիրակ տանդեմի արած հայտարարության իմաստը չի փոխվում: Եւս մեկ հայկական մոլորություն՝ այս ֆոնին չափազանց ուշագրավ է. շատերին թվում է, որ Ադրբեջանի տարածքային ամբողջականության խախտումը ավտոմատ նշանակում է ԼՂ-ի անկախություն կամ միացում Հայաստանին: Այս մոլորությունը գալիս է նրանից, որ երկար տարիներ Հայաստանը եւ Ադրբեջանը բանավիճում էին, թե ինչ սկզբունքների հիման վրա պետք է լուծվի ԼՂ-ի հարցը: Հայաստանն այս հարցում առաջնային էր համարում ազգերի ինքնորոշման իսկ Ադրբեջանը տարածքային ամբողջականության սկզբունքը: Ու այդ երկար բանավեճի պատճառով տպավորություն է ստեղծվել, թե Ադրբեջանի առաջ քաշած սկզբունքի չկիրառումը ավտոմատ նշանակում է Հայաստանի պնդած սկզբունքի կիրառում: Ամբողջ խնդիրն այն է, սակայն, որ նախկինում ԼՂ-ի հարցի կոնտեքստում Հայաստանի որեւէ տարածքի սուվերենությունը չէր վիճարկվում, եւ խոսքը բացառապես «Խորհրդային Ադրբեջանի մաս կազմած Ղարաբաղի մասին էր»: Սակայն, ներկայումս ոչ թե Ղարաբաղի տարածքն է վիճարկման առարկա, այլ Ադրբեջանի Լաչինի, եւ Հայաստանի Մեղրրի շրջանների՝ այն ընդհանրությամբ, որ այդ տարածքների հարցը քննարկվում է ԼՂ-ի հակամարտության կարգավորման համատեքստում: Իսկ Ղարաբաղի կարգավիճակի հարցը ամեն դեպքում մնում է առկախ ու տեղավորվում է «դե ֆակտո՝ անկախ, դե յուրե՝ Ադրբեջանի կազմում», կամ «Ընդհանուր պետություն» տեսական բանաձեւերի շրջանակներում:
Արման Կարապետյան
Տպագրվել է «Հայկական Ժամանակ» օրաթերթի՝ 2003 թվականի փետրվարի 19-ի համարում
«Հայկական Ժամանակ»-ը Telegram-ում
ԱԳ նախարար Արարատ Միրզոյանն այցով կգտնվի Ֆրանսիայում
Շնորհավո՛ր ծնունդդ, լավագույն ամուսին և հայր. Սուրեն Պապիկյանի կինն ընտանեկան տեսանյութ է հրապարակել
Դիլիջանի թիվ 5 մանկապարտեզը հիմնանորոգվել է. վարչապետը տեսանյութ է հրապարակել
«Ձորակ» շուրջօրյա խնամքի կենտրոնում 2 դի է հայտնաբերվել
Վարազդատ Լալայանը ծանրամարտի Եվրոպայի եռակի չեմպիոն է
Մեքենան բախվել է ճանապարհամերձ արգելապատնեշին․ կա վիրավոր
Իսպանիայում ՀՀ դեսպանը Փաշինյանի անունից ստացել է 2026-ի «Գերնիկա» մրցանակը. նույնից շնորհվել է նաև Ալիևին
Մոտենում է հերթական ցիկլոնը, որը Հայաստանի տարածքում կպտտվի 5 օր. ջերմաստիճանը կնվազի. Սուրենյան
Իվետա Մուկուչյանի լուսանկարը կեղծվել է. գլխազարդն իրականում խաչի տեսքով է
Մալիի պաշտպանության նախարարը սպանվել է
Նոյեմբերյան համայնքի Բագրատաշեն բնակավայրի մանկապարտեզը կառուցվել է. վարչապետը ներկա է գտնվել բացմանը
Պլանային ջրանջատում Կապանի մի շարք հասցեներում
Իրական Հայաստան. վարչապետը ցույց է տվել Սարիգյուղից Կիրանց տանող ճանապարհն ու 16 մլն-ի ծրագրով կառուցված տները
Երևան-Սևան-Իջևան ավտոճանապարհին մեքենան մի քանի պտույտ գլխիվայր շրջվել է. տուժել են 17-ամյա պատանիներ
Հաջորդ կանգառը՝ Խաշթառակ. վարչապետը ծանոթացել է նոր կառուցված կամուրջներին. տեսանյութ
Ու որևէ մեկն ուզում է ասել, որ Հայաստանի Հանրապետությունի չի՞ ծաղկում. Փաշինյան
Ծանրորդուհի Տաթև Հակոբյանն ավարտում է պրոֆեսիոնալ կարիերան
Քաղաքացու օրվան նվիրված միջոցառումների ընթացքում որևէ լուրջ միջադեպ կամ պատահար չի արձանագրվել․ ՆԳՆ
Բռնցքամարտի աշխարհի գավաթի խաղարկությունում Դավիթ Չալոյանը նվաճել է եզրափակչի ուղեգիր
«Օպել»-ը դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի հատվածից և բախվել էլեկտրասյանը․ կա վիրավոր
Բռնnւթյունը տեղ չունի մեր ժողովրդավարական հասարակություններում. Փաշինյանը՝ Թրամփի ներկայությամբ միջադեպի մասին
Հախում գետի վրա առաջիկայում կվերականգնվի 19-րդ դարի «Քարակարմունջ» կամուրջը. Նիկոլ Փաշինյան
Ահաբեկչություն Կոլումբիայում. զոհվել է 14 մարդ, կան տուժածներ. տեսանյութ
Սա էլ Իծաքար-Գանձաքար խոստացված ավտոճանապարհը, որն իր պատմության ընթացքում ասֆալտի «երես չէր տեսել». վարչապետ
Չինչին բնակավայրն իր պատմության մեջ երբեք ասֆալտապատ ճանապարհ չի ունեցել. վարչապետը տեսանյութ է հրապարակել
Մարտունիում բախվել են մեքենաներ. կա տուժած
Չինչինի 9,8 կմ երկարությամբ ավտոճանապարհը, որ երբեք ասֆալտապատ չի եղել, ասֆալտապատվել է․ վարչապետ
Քաղաքացու օրը, այս մթնոլորտը պետք է լինի հարատև ու միշտ. Հարությունյանը լուսանկարներ է հրապարակել
Թրամփն իր մասնակցությամբ միջոցառման ժամանակ տեղի ունեցած միջադեպից հետո հանդես է եկել հայտարարությամբ
Նոր ճանապարհը Երևանից Բերդ հասնելու ընթացքը կրճատում է մեկ ժամով. վարչապետը ծանոթացել է աշխատանքներին
Ծանրամարտի ԵԱ. մրցումային վերջին օրը պայքարի դուրս կգան գերծանր քաշայինները
Ճամբարակ-Բերդ «սարի ճանապարհը» դարձել է հոյակապ մայրուղի. վարչապետը տեսանյութ է հրապարակել
Գարիկ Կարապետյանը՝ ծանրամարտի Եվրոպայի չեմպիոն
Քասախում ավտոմեքենան բախվել է գովազդային վահանակի սյանը․ կա վիրավոր
Բարի լույս, լավ օր և սիրում եմ բոլորիդ. վարչապետը տեսանյութ է հրապարակել
Վազգեն Թևանյանը դարձել է ըմբշամարտի Եվրոպայի առաջնության բրոնզե մեդալակիր՝ հաղթելով ադրբեջանցի մարզիկին
Քաոս և կրակոցներ Վաշինգտոնում թղթակիցների հետ ընթրիքի ժամանակ. Թրամփը, առաջին տիկինն ու Վենսը տարհանվել են
Հերթի մեջ երկար ե՞ք մնացել․ վարչապետի հետ լուսանկարվելու ցանկություն ունեցողների հոսքը չի դադարում․ տեսանյութ
Մահվան դալալները ձախողվեցին հերթական անգամ․ ՀՀ քաղաքացիներն Ամիրյան փողոցում նրանց իրենց տեղն են ցույց տալիս
Ոստիկաններն ապահովում են կարգը, փրկարները՝ հերթապահում․ լուսանկարներ
