Ալիեւի հետ բանակցությունների կնստի վարչապետը

Նոր Սահմանադրության ամբողջովին ուժի մեջ մտնելուց հետո, ինչպես արդեն գիտենք, երկրի նախագահի իրավասությունները նվազելու են: Հայաստանն անցնելու է խորհրդարանական կառավարման, այսինքն՝ երկրի գլխավոր դեմքն այսուհետ լինելու է վարչապետը: Սա ենթադրում է նաեւ, որ արտաքին քաղաքական հարաբերություններում խաղացողները եւս փոխվելու են: Սահմանադրության փոփոխության եւ Արցախյան խնդրի հետ կապված զրուցեցինք քաղաքագիտության դոկտոր Հայկ Ա. Մարտիրոսյանի հետ:

- Պարոն Մարտիրոսյան, նոր Սահմանադրության լիարժեք ուժի մեջ մտնելուց հետո նախագահի լիազորությունները զգալի թուլանալու են: Առաջիկա ընտրություններից հետո ո՞վ է զբաղվելու արցախա-ադրբեջանական հակամարտության խնդիրներով:

- Իհարկե վարչապետը, կամ եթե դա նույն մարդը չէ, որ նաեւ ղեկավարում է իշխող կուսակցությունը, ապա կզբաղվի կուսակցապետը: Ընդհանրապես, դա այն խնդիրն է, որով մշտապես զբաղվելու է երկրի փաստացի առաջնորդը: Իսկ ըստ նոր Սահմանադրության՝ դա իշխող կուսակցապետն է: Լավ կլիներ, եթե դրա պատասխանատվությունը լիներ խորհրդարանի վրա, եւ խորհրդարանում արդարորեն մեծամասնություն հանդիսացող ուժերը կամ իրական կոալիցիան պատասխանատվություն ստանձնեին՝ իրենց վարչապետի եւ կաբինետի միջոցով այդ հարցը վարելու, բայց, իհարկե, Հայաստանում ինչպես ամեն ինչ, այնպես էլ այս հարցը, «լավ կլիներ, բայց լավ չէ»-ների շարքից է:

- Ի՞նչ եք կարծում, կառավարման համակարգի, պաշտոնյաների ու պաշտոնների դերերի փոփոխություններն ինչպե՞ս կազդեն Արցախյան խնդրի վրա:

- Մտավախություն կա, որ բացասաբար, եւ ասեմ՝ ինչու: Եթե հիմա ուղղակիորեն դրա պատասխանատվությունը կրում է երկրի միահեծան կառավարիչը՝ երկրի նախագահը, ապա այդ ձեւական փոփոխություններից հետո պատասխանատվությունը լղոզվում է: Իրականում կարող է պատասխանատու լինել մեկ անձ, բայց բացասական գործընթացների կամ արդյունքի համար պատասխանատվությունը դրվի մեկ այլ պաշտոնյայի վրա: Եվ սա ոչ միայն Արցախի հարցում: Ընդհանրապես՝ այս նոր համակարգը կարող էր հրաշալի բարեփոխում լինել, եթե իրական խորհրդարանական լիներ, բայց հիմա իրական վտանգներով է լեցուն, որովհետեւ նոր խնդիրներ է հարուցում, եւ պսեւդոխորհրդարանական, ավելի շուտ՝ խորհրդային մոդելի է փաստացի:

- Շատ քաղաքագետներ ու վերլուծաբաններ պնդում են, որ Սերժ Սարգսյանը Սահմանադրությունը փոփոխեց, որպեսզի ավելի երկար մնա իշխանության: Պարոն Մարտիրոսյան, Դուք ինչպե՞ս կմեկնաբանեք սահմանադրական փոփոխությունները, ու՞մ էր դա պետք:

- Իհարկե ակնհայտ է, որ գործող իշխանությանը: Եթե համակարգը չլավացվեց, այլ՝ վատացվեց իր բովանդակային որակով, ապա ո՞վ կարող էր նման ծավալուն աշխատանք կատարել, երբ դրական փոփոխություններ հաստատ չէին լինելու: Բնականաբար այն ուժերը, որոնք դրանում տեսնում էին միակ դրականը եւ դրականը՝ հենց իրենց համար: Դա այդ պահին իշխող ուժն է: Այլ մոտիվներ տեսնելն ընդհանրապես դժվար է: Պետք է շատ հեռու լինել քաղաքականությունից, որպեսզի այլ միֆերի հավատալ:

- Բազմիցս արձանագրել ենք, որ Հայաստանի ու Ադրբեջանի պաշտոնյաների հանդիպումներից հետո սահմանին լարվածությունը մեծանում է, Ադրբեջանը խախտում է հրադադարի ռեժիմը: Այս ամիս նախատեսվում է արտգործնախարարների հանդիպում, որին ենթադրաբար հաջորդելու է նախագահների հանդիպումը: Ի՞նչ կարող ենք սպասել ապագայում:

- Ավելի եւ ավելի վատ իրավիճակ: Ընդհանրապես, ինչպես ասել եմ բազմիցս, Ադրբեջանը ժամանակն օգտագործում է իր օգտին, Հայաստանն՝ ընդդեմ ինքն իրեն: Եվ լարվածության մեծացումը ձեռնտու է միայն Ադրբեջանին:

- Պարոն Մարտիրոսյան, իսկ ո՞վ կարող է զբաղվել Արցախյան խնդրով, որպեսզի  առաջընթաց ապահովվի:

- Պատմություն իմացող, պատմությունից դասեր քաղած, քաղաքականությանը ոչ թե կամ ոչ միայն պրակտիկ պաշտոններից ծանոթ, այլեւ տեսական եւ ակադեմիական խորությամբ տիրապետող, տեսլական ունեցող կիրթ մարդիկ: Նաեւ՝ Հայաստանը ոչ թե ձեւերով, այլ խորությամբ սիրող անհատները: Առանձին անուններ չեմ տա: Բազում են այդպիսի մարդիկ: Բայց երկրում մի իրավիճակ է ստեղծվել, երբ բոլորին թվում է, թե որեւէ մեկը չկա եւ դրանից շահում են նրանք, ովքեր հենց ստեղծել են անայլընտրանքության նույն այդ տեսիլքը: Իսկ առաջընթացն այն պահին կգրանցվի, երբ հայերը հասկանան, որ, ցավոք, չկա խաղաղ լուծում, որովհետեւ թշնամին պատերազմ է ուզում, կամ՝ Հայաստանի խաղաղ մարդաթափում եւ լուռ կապիտուլիացիա: Առաջընթաց կլինի միայն այն պարագայում, երբ Հայաստանը հասկանա, որ ինքը պարտավոր է մշտապես դիմագրավելու եւ մշտական պատերազմում մշտապես հաղթող դառնալու մասին մտածել: Իսկ այդ ճամփան ոչ միայն քարքարոտ է, այլ, ցավոք, դեռեւս մշուշոտ է շատ եւ հեռավոր: Հուսանք՝ դեռեւս:

                                                                                      ՀայԱրփի Բաղդասարյան

Տպել
3033 դիտում

Ալեն Սիմոնյանն ընդունել է ռուս պաշտոնյաների պատվիրակությանը․ անդրադարձել են տարածաշրջանային առաջնահերթություններին

ՊՆ վարչական համալիրում անցկացվել է միջգերատեսչական հանձնաժողովի նիստ (լուսանկարներ)

ԱԳ փոխնախարարն ընդունել է Միջազգային էներգետիկ խարտիայի գլխավոր քարտուղարին․ քննարկվել է Երևանում կայանալիք հանդիպումը

Հայաստան է ժամանել Ուկրաինայի Գերագույն ռադայի մարդու իրավունքների հանձնակատարը (լուսանկարներ)

Առողջապահության փոխնախարարը խորհրդակցություն է անցկացրել Սյունիքի մարզպետարանում, քննարկվել է պատվաստումների ընթացքը

Կորոնավիրուսի հետեւանքով մահացել Է Ամերիկայի նախկին պետքարտուղար Քոլին Փաուելը

Փոքր համայնքներում ընտրությունը քաղաքական գործընթաց չէր․ իրար աջակցելու, լավություն անելու համադրություն էր

Ադրբեջանը շարունակում է պատանդառության մեջ պահել հայ ռազմագերիներին, քաղաքացիական անձանց. Միրզոյանը ԵԽ պատվիրակությանը

Կայացել է հայ-ռուսական միջտարածաշրջանային համագործակցության հարցերով աշխատանքային համատեղ խմբի հանդիպումը

«Դիմակայություն»՝ կորոնավիրուսի եւ 44-օրյա պատերազմի մասին պատմող ֆիլմ է նկարվել. վաղը կլինի պրեմիերան

Վիրավոր և հաշմանդամություն ունեցող զինվորները կրթություն կստանան նորագույն տեխնոլոգիաների ոլորտում (լուսանկարներ)

Եթե նախկինում «տասովշիկները» աշխատում էին 1-2 քաղաքական ուժի համար, այս ընտրությանը շատ ավելի մեծ հնարավորություն ունեին

Ուսումնասիրվել է ուղևորափոխադրում կատարող 260 տրանսպորտային միջոց․ աշխատել է 17 կարգախումբ

Դավաճանության համար կասկածվող արցախցու նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել է. ԱՀ դատախազություն

Փորձը ցույց է տալիս, որ ՏԻՄ ընտրություններում գործում է «բարեկամ-ծանոթ» սկզբունքը. Կարեն Սարուխանյան

Նախագահն ընդունել է Ուկրաինայի Գերագույն ռադայի ՄԻ հանձնակատարին․ կան համագործակցության լայն հնարավորություններ

Արարատում՝ 311 կգ, Արմավիրում 510 կգ մսի խմբաքանակ կոչնչացվի. ՍԱՏՄ-ն ուժեղացված վերահսկողություն է իրականացրել

Կենտրոնական բանկը սահմանել է նոր փոխարժեքներ․ դրամը շարունակում է արժևորվել

Հնարավոր է՝ Պուտինը քովիդի դեմ պատվաստվի երրորդ անգամ

Տեղի է ունեցել նորխարբերդցիների հիշատակին նվիրված խաչքարի բացման և օծման արարողություն

Դատարան է ներկայացվել ապօրինի ծագում ունեցող գույքի բռնագանձման վերաբերյալ առաջին հայցադիմումը. Դատախազություն

Սյունիքի մարզի Փելա սար կոչվող տարածքում դիրքային փոփոխություն տեղի չի ունեցել. ԱԱԾ

Ոսկե մեդալ՝ Քննչական կոմիտեի նախագահի մամուլի քարտուղարին (լուսանկարներ)

Վստահ եմ՝ աշխատանքները նույն թափով ընթանալու են. Արարատի մարզպետը ներկայացրել է համայնքի ղեկավարի պաշտոնակատարին

Հայաստանը մասնակցում է Հայաստան-ԵՄ ինդիկատիվ ծրագրի մշակմանը. Նարեկ Մկրտչյանն ընդունել է Անդրեա Վիկտորինին

500 միավոր զինտեխնիկա, ավելի քան 4000 զինծառայող. ՀՀ ԶՈՒ-ն մասնակցում է ՀԱՊԿ զորավարժություններին (լուսանկարներ)

Անկախության հռչակումից 10 տարի անց Ստրասբուրգում՝ ԵԽ նստավայրի դիմաց, ծածանվեց Հայաստանի պետական դրոշը. ԱԳՆ (տեսանյութ)

Չենք պատրաստվում անցկացնել բաժանարար գծեր, հակված ենք ստեղծել եզակի համագործակցության հարթակ. «Բալասանյան դաշինք»

Երկրաշարժ Ադրբեջան-Վրաստան սահմանային գոտում. ցնցումները զգացվել են Տավուշի և Լոռու մարզերում

Եթե ուզում ենք տնտեսության մեջ գիտական բաղադրիչը լինի էական, ապա գիտության մեջ ներդրումը պիտի սկսվի այսօրվանից. Քերոբյան

Ամենադժվարը անհետ կորածների հարազատների դեպքում է. հոգեբանական աջակցության ծրագիրը ՀՀ-ում կգործի մինչև դեկտեմբերի վերջ

Օդի ջերմաստիճանը կնվազի 6-8 աստիճանով

Ոստիկանները թարմ հետքերով բացահայտել են Դալար գյուղում կատարված սպանությունը (տեսանյութ)

Լավրովը ԼՂ-ում տիրող իրավիճակի ու տարածաշրջանային հարցերի շուրջ խոսել է ԿԽՄԿ ղեկավարի հետ

ԱԺ նախագահը կարևորել է ԵԱՀԿ ՄԽ համանախագահության շրջանակներում Արցախի կարգավիճակի ճանաչումը. հանդիպում դեսպանի հետ

Հայաստանը ձեռք է բերել «Սինոֆարմ» պատվաստանյութի հերթական խմբաքանակը

«Հայրաքաղաք» դաշինքը հարգում է քաղաքացիների կամքը եւ ընդունում իր պարտությունը. հայտարարություն

Ընթացք է տրվել ՏԻՄ ընտրությունների ժամանակ հանցավոր ընտրախախտումների մասին ընդհանուր 32 ահազանգի

Քանի մարդ է մինչ այժմ պատվաստվել Երևանում. քաղաքապետարանը հրապարակել է ընդհանուր թիվը

Նախնական արդյունքներով՝ ՔՊ կուսակցությունը Գյումրու ավագանիում կունենա 11 մանդատ. Սարուխանյան