Դոպլերից արդյունավետ սարք, ֆիզիկայի օրենքներին հակասող լամպ. հայ գիտնականների հայտնագործությունները

Այս տարի լրանում է Հայաստանի գիտությունների ազգային ակադեմիայի (ԳԱԱ) հիմնադրման 75-ամյակը: Ակադեմիային շնորհավորելու համար Երեւան են ժամանել բազմաթիվ գիտնականներ՝ աշխարհի տարբեր երկրներից:

Հոբելյանական միջոցառումների շարքում կազմակերպվել է նաեւ ցուցահանդես, որտեղ ներկայացվում են ԳԱԱ գիտահետազոտական կազմակերպությունների ուղղությունները, նվաճումները, ինչպես նաեւ գիտական հետազոտությունների կիրառական նշանակության արդյունքներն ու գիտատեխնիկական նախանմուշները:

Բնական գիտությունների բաժանմունքի տաղավարում ներկայացվող գիտական ձեռքբերումների շարքում էր մի տվիչ-սարք, որը ստեղծված է PSI ընկերության՝ հարթ կոճի տեխնոլոգիայով եւ կարող է կիրառվել օրինակ բժշկագիտության մեջ՝ փոխարինելով կամ լրացնելով հայտնի դոպլերին: Հայ գիտնականների ստեղծած սարքի միջոցով հնարավոր կլինի մագնիսական դաշտի ներթափանցմամբ հետազոտել մարդու օրգան-համակարգերը՝ հյուսվածքները, արյունատար անոթները առավել բարձր արդյունավետությամբ:

«Ինչպես գիտենք, կարելի է արյան շրջանառությունը հետազոտել գերձայնային տվիչներով՝ դոպլերի մեթոդով: Այնտեղ պարտադիր ոսկրային համակարգը՝ հյուսվածքը, խանգարում է, որ գերձայնը թափանցի գանգուղեղի անոթները զոնդավորելու համար: Օգտվում են բնական անատոմիական լուսանցքներից, որտեղից նյարդերն են դուրս գալիս, անոթներն են մտնում, եւ այդ անցքերից փորձում են ուղղել ճառագայթը դեպի հետաքրքրող հատվածներ, որպեսզի կարողանան ինֆորմացիա կորզել: Այս սարքի պարագայում ոսկրային համակարգը որեւէ պատնեշ չէ, այսինքն՝ մագնիսական դաշտը թափանցում է առանց որեւէ պրոբլեմի»,- ասաց նշված բաժանմունքի ֆիզիոլոգիայի ինստիտուտի հոգեֆիզիոլոգիայի լաբորատորիայի ղեկավար Ալեքսանդր Խաչունցը՝ հավելելով, որ այս սարքը բավական պոտենցիալ ունի՝ ընդլայնելու հնարավորությունները:

Երկար տարիներ տեւած մշակումներն ամբողջությամբ ավարտված չեն: «Առաջին հերթին պակասում է ֆինանսավորումը: Այսպիսի մի հարց կա՝ դուք կարող եք ունենալ տասը դրամ եւ հավերժ անել մի հետազոտություն կամ ունենալ տասը միլիոն դրամ եւ անել այդ հետազոտությունը կես տարում: Այսինքն՝ ամեն ինչ կախված է, թե ինչ ներուժ կներգրավեք հետազոտությունների մեջ, ինչքան լավ մասնագետներ կներգրավեք, որպեսզի ավելի արագ եւ արդյունավետ լինի աշխատանքը: Այսօր կա նաեւ կադրային քաղց: Ես Հայաստանում փնտրել եմ «մակլաբի» ծրագրի բարձրակարգ մասնագետ՝ մեր ծրագրային հարցերը առաջ տանելու եւ չեմ գտել: Գիտության համար այդ ծրագիրը շատ հարմար է»,- նկատեց Ալեքսանդր Խաչունցը: PSI տեխնոլոգիան, նրա փոխանցմամբ, ունի տարբեր կիրառություն, այդ թվում՝ պաշտպանության, շենքերի սեյսմակայունության, ինքնաթիռների անվտանգության ապահովման եւ այլ ոլորտներում: Ի դեպ, մեր զրուցակից գիտնականը կարծում է, որ եթե ժամանակին այս տեխնոլոգիան արժանանար պատշաճ պետական ուշադրության ու հոգածության, դրա բերած եկամտի շնորհիվ Հայաստանը գուցե արտաքին պարտք էլ չունենար:

Բայց մինչ այդ, ԳԱԱ Ֆիզիկայի եւ աստղաֆիզիկայի բաժանմունքի տաղավարում արդեն իսկ ցուցադրվում էր դյուրակիր ռադիոլոկացիոն կայան, որը նախատեսված է մարդկանց եւ ընդհանրապես շարժվող օբյեկտների ու մեխանիկական միջոցների տեղաշարժի մասին ազդանշան ստանալու համար: Սարքն այդ շարժումը կարող է որսալ մինչեւ 3 կմ հեռավորության վրա եւ հաղորդել: «Համակարգը մշակվել եւ արտադրվել է ռադիոֆիզիկայի եւ էլեկտրոնիկայի ինստիտուտում՝ մեր մասնագետների ուժերով: Ամբողջ մշակումը մոտավորապես տասը տարի տեւեց, մենք սկսեցինք սերտորեն զբաղվել ռադիոլոկացիայով, արդյունքում ունեցանք այս արտադրանքը, որը մասամբ մատակարարել ենք նաեւ հայկական բանակին: Դա եղել է փորձնական որոշ խմբաքանակ: Հաջողության դեպքում, եթե շահագործման փորձարկումների արդյունքները լինեն դրական, հուսով ենք՝ հետագա զարգացում կունենա»,- ասաց ԳԱԱ վերոնշյալ ինստիտուտի տնօրեն Տիգրան Զաքարյանը:

«Ֆիզիկայի բոլոր օրենքներով այս լամպը չպետք է աշխատեր»,- Ֆիզիկայի եւ աստղաֆիզիկայի բաժանմունքի տաղավարում ներկայացված կարմիր լույսով լամպը ցուցադրելով՝ ասում է դրա հեղինակ, կիրառական պրոբլեմների լաբորատորիայի ղեկավար Ալեքսան Աբրահամյանը եւ բացատրում, որ լարումը չափազանց ցածր է: Լամպը, սակայն աշխատում է էլեկտրոնների արագացման եւ էներգիայի կուտակման շնորհիվ: Այն, ըստ նրա, կարելի է կիրառել ջերմոցներում: «Լամպն ունի մի քանի Վտ հզորություն, բայց օրինակ ջերմոցներում կանաչ տերեւը հենց այս տիրույթն է կլանում, մնացած լույսն իրեն պետք չէ: Հենց այդ կարմիր լույսն է վերցնում ռեզոնանսային հաճախության պատճառով: Այդպիսի լապմը, որ մի քանի Վտ հզորություն ունի, հավասարազոր է 100 Վտ-անոց մեծ լումինիսցենտային լամպերի կամ մի քանի շիկացման թելիկներով լամպերի»,- մանրամասնեց գիտնականը:

Հ.Գ. Գիտությունների ազգային ակադեմիայում ցուցահանդեսը բացվել է երեք օրով եւ կշարունակվի մինչեւ հոկտեմբերի 19-ը: Նախատեսվում է, որ այդ օրը ցուցահանդես են այցելելու Հայաստանի տարբեր ավագ դպրոցների աշակերտներ` ծանոթանալու գիտնականների ձեռքբերումներին:

Տպել
6830 դիտում

Ucom ընկերության գլխավոր տնօրենը խոսել է անձնային աճի և կառավարման որակի մասին

ԵԽ Նախարարների կոմիտեն փակել է «Աշոտ Հարությունյանն ընդդեմ ՀՀ-ի» գործով վճռի կատարողական վարույթը

Մեկնարկել է ԶՈւ բարձրագույն և ավագ սպայական կազմերի ատեստավորման գործընթացը

Երիտասարդ կին վարորդը մեքենան վարել է կեղծ հատուկ կտրոնով

Նախագահ Խաչատուրյանն այցելել է «Արմֆլիքս»-ի հայաստանյան գրասենյակ

ՀԱՊԿ-ից դուրս գալը Հայաստանի կառավարության որոշելիքն է. ԱՄՆ պետքարտուղարություն

Հունիսի 24-ից երկու օրը մեկ կգործի Երևան-Բաթումի-Երևան գնացքը

Ռազմավարական գործընկերությունը մեծապես կարևոր է Միացյալ Նահանգների համար. ԱՄՆ պետքարտուղարի տեղակալը՝ ՀՀ ԱԳ նախարարին

ԱԺ-ի շենքը գրավելու հրահանգ է եղել, որ հարձակվեն վարչապետի, ԱԺ նախագահի, պատգամավորների վրա․ Սիմոնյան

Ստեփանավանը՝ ինտենսիվ տեղատարափից հետո. Սուրենյանը տեսանյութ է հրապարակել

Դաշնակցական մի ֆեյք ալիք մեր պատգամավորների հեռախոսահամարներն է հրապարակել, վատ բան է դա, չի կարելի. Սիմոնյան

Գալստանյանի հավաքը Բաղրամյան պողոտայում՝ 19:15-ի դրությամբ

Մենք ինչո՞ւ պետք է ժամավաճառությամբ զբաղվենք և սպասարկենք ընդդիմության կեղծ օրակարգը. Ալեն Սիմոնյան

Հնարավոր է․ Փաշինյանը՝ սահմանազատման հաջորդ փուլը Սյունիքում սկսելու մասին

1 ամիս շարունակ գիշերային ժամերին փակ են լինելու Նորք-Մարաշի որոշ փողոցներ

Ազգային ժողովի արտահերթ նիստը չի կայացել. քվորում չկա

Սուրեն Պապիկյանը մասնակցել է «EUROSATORY» միջազգային ցուցահանդեսի բացման արարողությանը

Հայաստանի կողմից ԵՄ անդամակցության հայտի վերաբերյալ հանրաքվե անցկացնելու թեմայով ԱԺ-ում սպասվում են լսումներ

Հայտարարվել է Սպանդարյան, Տոլորս և Տաթև ջրամբարներում ձկնապաշտպան կառույցների նախագծման աշխատանքների մրցույթ

Մանդատները վայր կդնեն այն ժամանակ, երբ արդյունավետ կլինի, անիմաստ մանդատները վայր դնելն ինչի՞ն է ծառայելու․ Գալստանյան

«Ժողովրդի մեջ պանիկա է՝ Զանգեզուրը տալիս են, քեզ նման թագավորը մի գրամ հող չպիտի տա»․ սյունեցին՝ վարչապետին (տեսանյութ)

Եթե մեր ժողովուրդը շատ դեմ չլինի, Հայաստանում կկառուցենք վճարովի ճանապարհներ. Նիկոլ Փաշինյան

Հետախուզվում է 30-ամյա Էդվարդ Ադամյանը

Ադրբեջանի հետ սահմանի սահմանազատման գործընթացում հնարավոր է՝ հանրաքվե լինի․ Փաշինյան

Արարատ Միրզոյանը հանդիպել է ԵՄ որոշ երկրների դեսպանների հետ

Հեռացնել մեղվափեթակները, չհավաքել սունկ, հատապտուղ. Գեղարքունիքում նախատեսվում են ծղրիդների դեմ քիմիական միջոցառումներ

Ակցիաների ընթացքում քրեական հետապնդում է հարուցվել 58 անձի նկատմամբ, 29-ի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը. ՔԿ

Ստեփանվանի շրջակայքում առկա է պտտահողմ. Սուրենյան

Հայաստանում ամերիկյան ռազմաբազաների հայտնվելու մասին դեռ վաղ է խոսել. Նարիշկին

Գալստանյանի գլխավորած ակցիաներին մարդկանց գումար խոստանալու համար մեղադրվում է 10 անձ, կա 3 կալանավորված

«ՔոնթուրԳլոբալ Հիդրո Կասկադ» ՓԲԸ-ն հայտարարում է բաց մրցույթ

28-ամյա Լիաննա Գրիգորյանի նկատմամբ հայտարարվել է հետախուզում

Նոր թափ հաղորդել ՀՀ մարզերի և ԱՄՆ նահանգների փոխգործակցությանը․ նախագահը ելույթ է ունեցել հայ-ամերիկյան համաժողում

Գառնիկին որ առևանգեն, հետո պետք է իրենք մեզ վճարեն, որ հետ վերցնենք. Գալստանյան (տեսանյութ)

Պղծությամբ զբաղված տերտերը բարձրախոսը ձեռքը Եռաբլուրը սարքել է քաղաքական հարթակ․ Չախոյան

Բաղրամյան պողոտայում բախումների հետևանքով տուժած քաղաքացիներից 6-ը դեռ հիվանդանոցում են․ ինչ վիճակում են նրանք

Նիկոլ Փաշինյանը չնախատեսված կանգառ է ունեցել Շինուհայրում (տեսանյութ)

Կարիքն այլևս չկա․ Իսրայելի վարչապետն արձակել է ռազմական կաբինետը

Երևանում մեկնարկել է Տեղական ժողովրդավարության հարցերին նվիրված հայ-ամերիկյան համաժողովը

Արարատի մարզպետի աշխատակազմը հերքել է Տիգրանաշենը դատարկելու վերաբերյալ լրատվամիջոցներից մեկի հրապարակումը